II SA 3722/02
WyrokWSA w Warszawie2004-04-07
Skład orzekający: Anna Robotowska, Ewa Frąckiewicz, Grażyna Śliwińska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzje administracyjne wydane na podstawie przepisów rozporządzenia, które Trybunał Konstytucyjny uznał za niezgodne z Konstytucją, podlegają uchyleniu przez sąd administracyjny?Ratio decidendi
Sąd administracyjny ma obowiązek uchylić decyzję, jeżeli naruszono prawo w sposób dający podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego. W przypadku, gdy Trybunał Konstytucyjny orzekł o niezgodności aktu normatywnego z Konstytucją, stanowi to podstawę do wznowienia postępowania, a tym samym do uchylenia decyzji wydanej na podstawie takiego aktu.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi M. M. na decyzję Generalnego Dyrektora Dróg Krajowych i Autostrad nakładającą opłatę drogową za przejazd pojazdem nienormatywnym bez zezwolenia. Skarżący kwestionował sposób wyliczenia opłaty i prawidłowość ważenia pojazdu, wskazując na pochyłość terenu. Organy administracji utrzymały decyzję w mocy, odrzucając argumenty skarżącego. Sąd administracyjny rozpoznał sprawę, biorąc pod uwagę wyrok Trybunału Konstytucyjnego dotyczący niezgodności przepisów rozporządzenia z Konstytucją.Rozstrzygnięcie
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję Generalnego Dyrektora Dróg Krajowych i Autostrad oraz utrzymaną nią w mocy decyzję organu I instancji, stwierdził, że uchylone decyzje nie podlegają wykonaniu, i zasądził od Generalnego Dyrektora Dróg Krajowych i Autostrad na rzecz M. M. zwrot kosztów postępowania sądowego.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Anna Robotowska, Sędziowie WSA Ewa Frąckiewicz (spr.), WSA Grażyna Śliwińska, Protokolant Aleksandra Borowiec, po rozpoznaniu w dniu 7 kwietnia 2004 r. sprawy ze skargi M. M. na decyzję Generalnego Dyrektora Dróg Krajowych i Autostrad z dnia [...] października 2002r. Nr [...] w przedmiocie opłaty drogowej za przejazd pojazdem nienormatywnym bez zezwolenia 1) uchyla zaskarżoną decyzję oraz utrzymaną nią w mocy decyzję z dnia [...].11.2001 roku, 2) stwierdza, że uchylone decyzje nie podlegają wykonaniu, 3) zasądza od Generalnego Dyrektora Dróg Krajowych i Autostrad na rzecz M. M. kwotę 58 (pięćdziesiąt osiem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Zastępca Dyrektora Oddziału [...] Generalnej Dyrekcji Dróg Publicznych działając z upoważnienia Generalnego Dyrektora Dróg Publicznych decyzją z dnia [...] listopada 2001 roku o numerze [...] na podstawie art. 13 ust. 2a ustawy z dnia 21 marca 1985 roku o drogach publicznych (tekst jedn. Dz. U. z 2000r. Nr 71, poz. 838 ze zm.), §2 ust. 2 Lp. tabeli 5 i §9 ust. 1 pkt 2, ust. 2 oraz §10 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 27 czerwca 2000 roku w sprawie opłat drogowych (Dz. U. Nr 51, poz. 607) w związku z §2.1 rozporządzenia Ministra Transportu i Gospodarki Morskiej z dnia 1 kwietnia 1999 roku w sprawie warunków technicznych pojazdów oraz zakresu ich niezbędnego wyposażenia (Dz. U. Nr 44, poz. 432) oraz na podstawie art. 104 §1 k.p.a. obciążył M. M. opłatą drogową w wysokości 1.422,49 złotych za przejazd pojazdem nienormatywnym bez zezwolenia w dniu [...] września 2001 roku. W uzasadnieniu tej decyzji podano wyniki stwierdzonych podczas kontroli przekroczeń dopuszczalnych parametrów pojazdu, stanowiących podstawę naliczenia opłaty.
Decyzja ta została utrzymana w mocy decyzją z dnia [...] października 2002 roku wydaną przez Generalnego Dyrektora Dróg Krajowych i Autostrad.
M. M. zaskarżył ostateczną decyzję Generalnego Dyrektora Dróg Krajowych i Autostrad do Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie.
W skardze podniósł wadliwość w wyliczeniu opłaty oraz wskazał na nieprawidłowości w ważeniu pojazdu, co było przyczyną, iż nie podpisał protokołu z zatrzymania i kontroli pojazdu z dnia [...] września 2001 roku. Wyjaśnił, iż plac, na którym ustawiono wagę i dokonano ważenia był pochyły. Przewożony przez niego ładunek płynny w ilości 25.00 ton nawet przy niewielkim nachyleniu terenu przemieszcza się na koniec komory, co powoduje zwiększone naciski na poszczególne osie naczepy. Po zatrzymaniu pojazdu przewożącego materiały płynne należy odczekać kilkanaście minut, aby przewożony materiał płynny ustał się. Tego nie uczyniono, tylko zważono pojazd, który najechał na wagę prosto z trasy, dlatego też wynik może być niedokładny. Nie pozwolono również kierowcy najechać na wagę ze strony przeciwnej, aby porównać wyniki, skoro teren ważenia był pochyły.
W skardze zaznaczone również zostało, iż skarżący wielokrotnie przewozi ten sam towar na tej samej trasie, był kilka razy zatrzymywany i wyniki kontroli były prawidłowe. Towar jest ważony zawsze na wagach stacjonarnych w S. i w K. z pozytywnym rezultatem. Z tego względu skarżący odmówił podpisania protokołu kontroli z dnia [...] września 2001 roku.
W odpowiedzi na skargę Generalny Dyrektor Dróg Krajowych i Autostrad wniósł o jej oddalenie.
Podniósł, iż dokumenty potwierdzające legalizację wag statycznych oraz protokół pomiaru pochyłości terenu na stanowisku do ważenia pojazdów znajdowały się do wglądu na miejscu ważenia. Pracownicy wykonują pracę w sposób rzetelny i z należytą starannością i przy uwzględnieniu rygorów podanych w druku protokołu kontroli. Tak więc w rozpatrywanej sprawie istniała pełna podstawa do naliczenia ustalonych w zaskarżonej decyzji podwyższonych opłat drogowych.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Trybunał Konstytucyjny wyrokiem z dnia 10 grudnia 2002 roku, P 6/02 wydanym po rozpoznaniu pytania prawnego Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie o zbadanie zgodności m.in. §9 ust. 1 pkt 2 i ust. 2 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 27 czerwca 2000 roku o opłatach drogowych (Dz. U. Nr 51, poz. 607) z art. 2 i art. 92 ust. 1 Konstytucji RP orzekł, że §9 ust. 1 pkt 2 i ust. 2 tego rozporządzenia jest niezgodny z art. 92 ust. 1 oraz nie jest niezgodny z art. 2 Konstytucji RP. W obszernym uzasadnieniu Trybunał powołał się na swój wcześniejszy wyrok z dnia 27 kwietnia 1999 roku, P 7/98, w którym stwierdził, że §4 ust. 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 14 października 1996 roku w sprawie opłat drogowych był niezgodny z art. 2 i art. 92 ust. 1 Konstytucji RP przez to, że naruszał zakres ustawowego upoważnienia oraz stanowił przepis o charakterze represyjnym. Stwierdził w związku z tym, że ustalenie opłaty za przejazd pojazdem nienormatywnym bez zezwolenia na podstawie §9 ust. 1 pkt 2 i ust. 2 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 27 czerwca 2000 roku w sprawie opłat drogowych następuje w istocie w taki sam sposób, jak ustalenie tej opłaty na podstawie §4 ust. 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 14 października 1996 roku w sprawie opłat drogowych, uznanego przez Trybunał za niekonstytucyjny. Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 27 czerwca 2000 roku w sprawie opłat drogowych, pomimo wspomnianego wcześniejszego wyroku Trybunału Konstytucyjnego w sprawie P 7/98 dalej powtórzyło i utrzymało przepisy niezgodne z Konstytucją. Mając to na względzie należało przyjąć, że kwestionowane przepisy rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 27 czerwca 2000 roku w sprawie opłat drogowych zostały wydane na podstawie niekonstytucyjnego upoważnienia ustawowego (bez ustawowego upoważnienia) i dlatego są niezgodne z art. 92 ust. 1 Konstytucji RP.
W rozpoznawanej sprawie obie decyzje administracyjne zostały wydane na podstawie §9 ust. 1 pkt 2 i ust. 2 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 27 czerwca 2000 roku w sprawie opłat drogowych.
Stosownie do art. 145a §1 k.p.a. w przypadku, gdy Trybunał Konstytucyjny orzekł o niezgodności aktu normatywnego z Konstytucją, można żądać wznowienia postępowania administracyjnego. Natomiast art. 145 §1 pkt 1b) ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku "Prawo o postępowaniu przed Sądami administracyjnymi" (Dz. U. Nr 153, poz. 1270) zobowiązuje Sąd do uchylenia decyzji w razie zaistnienia naruszenia prawa, dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego.
W świetle tej regulacji prawnej rozważanie zarzutów podniesionych w skardze staje się zbędne.
Z tych wszystkich względów Sąd w oparciu o wskazane wyżej przepisy, a także art. 97 §1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku – Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1271, Nr 240, poz. 2052), art. 3 §1 oraz art. 152 i 200 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270) orzekł jak w wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło