II SA 3867/02

WyrokWSA w Warszawie2004-05-07

Skład orzekający: Sędzia NSA Stanisław Gronowski, Sędzia WSA Halina Emilia Święcicka, Asesor WSA Andrzej Wieczorek

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy okoliczność zamoknięcia przewożonego towaru z powodu ulewnego deszczu zwalnia przewoźnika od odpowiedzialności z tytułu kar pieniężnych za przekroczenie dopuszczalnej masy całkowitej pojazdu oraz nacisku na osie?
Ratio decidendi
Sąd podzielił stanowisko organów, że zamoknięcie przewożonego towaru nie zwalnia przewoźnika od odpowiedzialności z tytułu kar pieniężnych za przekroczenie dopuszczalnej masy całkowitej pojazdu oraz nacisku na osie. Przepisy prawa nakładają na przewoźnika obowiązek należytego zabezpieczenia ładunku, w tym towarów nasiąkliwych, przed zamoknięciem, aby uniknąć przekroczenia dopuszczalnych nacisków osi i masy całkowitej pojazdu. Niewykonanie tego obowiązku, nawet w przypadku nieprzewidzianych warunków atmosferycznych, skutkuje nałożeniem kar pieniężnych.
Stan faktyczny
W sprawie P. Z. nałożono karę pieniężną za przejazd pojazdem nienormatywnym bez zezwolenia, z powodu przekroczenia dopuszczalnych nacisków osi i masy całkowitej pojazdu. Kierowca tłumaczył stan rzeczy nasiąknięciem przewożonego towaru (suporeks) podczas ulewnego deszczu. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy decyzję organu pierwszej instancji. Skarżący zarzucił naruszenie przepisów postępowania administracyjnego i podtrzymał stanowisko, że zamoknięcie towaru zwalnia go od odpowiedzialności.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie Przewodniczący Sędzia NSA Stanisław Gronowski (spr.), Sędzia WSA Halina Emilia Święcicka, Asesor WSA Andrzej Wieczorek, Protokolant Aleksandra Borowiec, w składzie następującym: po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 7 maja 2004 r. sprawy ze skargi P. Z. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] października 2002 r. sygn. akt [...] w przedmiocie kary pieniężnej za przejazd pojazdem nienormatywnym bez zezwolenia oddala skargę Protokołem zatrzymania i kontroli pojazdu z dnia [...] lipca 2002 r. dokonano pomiaru nacisków osi należącego do P. Z., zwanego dalej "skarżącym", pojazdu SCANIA 143 nr rej [...] wraz z naczepą KASSBOHRER SBC [...]. Kontroli dokonano na parkingu leśnym w S. Dopuszczalny nacisk osi pojedynczej wynosił na tej drodze 80 kN. W świetle wyników ważenia stwierdzono: na drugiej osi pojazdu nacisk 116,51 kN, z przekroczeniem dopuszczalnego nacisku na oś o 36,51 kN, na trzeciej osi nacisk 83,25 kN, z przekroczeniem 10,75 kN, na czwartej osi nacisk 83,06 kN, z przekro-czeniem 10,75 kN i na piątej osi nacisk 80,75 kN, z przekroczeniem 8,25 kN. Ponadto stwierdzono przekroczenie masy całkowitej pojazdu o 1,42 tony. Do powyższego protokołu kierowca pojazdu złożył wyjaśnienia, tłumacząc powyższy stan rzeczy nasiąknięciem przewożonego towaru (suporeks) podczas ulewnego deszczu, co zwiększyło ogólny ciężar pojazdu. Protokół zawiera oświadczenie i podpis kierowcy pojazdu w stosownie, do którego kierowca m.in. został poinformowany o zasadach kontroli nacisków osi i masy pojazdu przy użyciu wag samochodowych oraz o technice najeżdżania pojazdu na wagi i zjeżdżania z nich; miał możliwość wglądu do świadectwa legalizacji przyrządów pomiarowych oraz protokołu pomiaru pochyłości terenu na stanowisku ważenia pojazdów; zapoznał się z treścią protokołu i otrzymał jego kopię. W związku z przekroczeniem dopuszczalnej masy całkowitej pojazdu oraz nacisku na osie decyzją dyrektora [...] Zarządu Dróg Wojewódzkich w W., wydaną z upoważnienia Zarządu Województwa [...], z dnia [...] lipca 2002 r. nr [...] nałożono na skarżącego karę pieniężną w kwocie 17.040 zł. Powyższa decyzja została wydana m.in. na podstawie art. 13 ust. 2a ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych (Dz. U. z 2000 r. Nr 71, poz. 838 ze zm.) oraz § 3, 4 i 5 rozporządzenia Ministra Transportu i Gospodarki Morskiej z dnia 1 kwietnia 1999 r. w sprawie warunków technicznych pojazdów oraz zakresu ich niezbędnego wyposażenia (Dz. U. Nr 44, poz. 432). Stosownie do art. 13 ust. 2a omawianej ustawy, według redakcji z daty zaistnienia wspomnianego zdarzenia, za przejazd po drogach publicznych pojazdów, o których mowa w ust. 2 pkt 3 (przejazdy po drogach publicznych pojazdów zarejestrowanych w kraju lub za granicą, z ładunkiem lub bez ładunku, o masie, naciskach osi lub wymiarach przekraczających wielkości określone w odrębnych przepisach) bez zezwolenia określonego przepisami Prawa o ruchu drogowym lub niezgodnie z warunkami podanymi w zezwoleniu oraz za nieuiszczenie opłat, o których mowa w ust. 2 pkt 4, pobiera się kary pieniężne. Zgodnie z art. 13 ust. 2 b cytowanej ustawy wysokość kar pieniężnych, o których mowa w ust. 2a, określa załącznik do ustawy. W odwołaniu od powyższej decyzji skarżący zamoknięciem towaru podczas transportu usprawiedliwiał przekroczenie dopuszczalnych nacisków na oś oraz przekroczenie masy całkowitej pojazdu. Ostateczną decyzją Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] października 2002 r. sygn. akt [...] utrzymano w mocy decyzję organu pierwszej instancji. Powołano ustalenia protokołu zatrzymania i kontroli pojazdu z dnia [...] czerwca 2002 r., wskazującego na przekroczenie dopuszczalnych nacisków osi pojazdu na drogę oraz przekroczenie masy całkowitej pojazdu należącego do skarżącego. W skardze na powyższą decyzję, wniesionej do Naczelnego Sądu Administracyjnego, skarżący zarzuca naruszenie przepisów postępowania administracyjnego, a w szczególności art. 7, art. 8, art. 9 i art. 12 k.p.a. Podtrzymuje stanowisko, iż zamoknięcia towaru w następstwie ulewnego deszczu i wynikłe stąd zwiększenie ciężaru pojazdu, zwalnia go od odpowiedzialności z tytułu kar pieniężnych. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Z dniem 1 stycznia 2004 r. weszły w życie: * ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269), zwana u.s.a., * ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270), zwana p.s.a., * ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1271), zwana p.w.u.p. Jednocześnie uchylona została ustawa z dnia 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym (Dz. U. Nr 74, poz. 368 ze zm.), która obowiązywała w dacie wniesienia skargi w niniejszej sprawie. W świetle art. 97 § 1 p.w.u.p. sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004 r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają roz- poznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Taka sytuacja ma więc miejsce w niniejszej sprawie i dlatego postępowanie toczy się na podstawie p.s.a. Zgodnie z art. 1 § 1 u.s.a. sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym w świetle paragrafu drugiego powołanego wyżej artykułu kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Innymi słowy, wchodzi tutaj w grę kontrola aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dokonywana pod względem ich zgodności z prawem materialnym i przepisami procesowymi, nie zaś według kryteriów słusznościowych. Rozpatrując skargę w świetle powołanych wyżej kryterium nie zasługuje ona na uwzględnienie. Na rozprawie przed Sądem nie była kwestionowana przez pełnomocnika SKO okoliczność zamoczenia przewożonego ładunku w następstwie ulewnego deszczu, jednakże okoliczność ta, zdaniem tego pełnomocnika, nie zwalnia skarżącego od odpowiedzialności z tytułu kar pieniężnych za przekroczenie dopuszczalnej masy całkowitej pojazdu oraz nacisku na osie. Sąd podziela to stanowisko. Przepisy art. 61 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym (tekst jedn. Dz. U. z 2003 r. Nr 58, poz. 515 ze zm.) nakładają na przewoźnika obowiązki w zakresie należytego załadunku towaru i jego zabezpieczenia na czas transportu, m.in. w celu niepowo-dowania przekroczenia dopuszczalnych nacisków osi pojazdu na drogę oraz nieprzekraczania dopuszczalnej masy całkowitej pojazdu. Wynikają stąd dla przewoźnika powinności podjęcia wszelkich niezbędnych działań, które są konieczne, aby transport po drodze publicznej odbywał się w zgodności z obowiązującymi w tej mierze przepisami. W odniesieniu zatem do towarów nasiąkliwych, takich jak przykładowo przewożony suporeks, a więc narażonych na zwiększenie ciężaru w czasie transportu, a tym samym na przekroczenie dopuszczalnych nacisków osi pojazdu na drogę oraz przekroczenie masy całkowitej pojazdu, przewoźnik ma obowiązek zabezpieczenia takiego ładunku przed zamoknięciem (np. założenie odpowiednich plandek). Takie zachowanie zgodne jest zresztą z wymogiem zachowania należytej staranności, zaś tę w zakresie prowadzonej przez przedsiębiorcę działalności gospodarczej określa się przy uwzględnieniu zawodowego jej charakteru (art. 355 § 2 k.c.). W przypadku przekroczenia przez przewoźnika dopuszczalnych nacisków osi pojazdu na drogę oraz masy całkowitej pojazdu powoła- ne wyżej przepisy 13 ust. 2a i 2b ustawy o drogach publicznych, stanowiące podstawę materialnoprawną zaskarżonej decyzji, nakładają na przewoźnika obowiązek zapłaty odpowiedniej kary pieniężnej. Przepisy te, co wymaga podkreślenia, nie zwalniają przewoźnika od obowiązku zapłaty tych kar z powołaniem się na okoliczności podnoszone przez skarżącego w niniejszej sprawie. Dokonując zatem kontroli zaskarżonej decyzji nie można dopatrzyć się, aby naruszała ona prawo, a w szczególności przepisy postępowania administracyjnego wskazane w skardze. W tym stanie skarga podlega oddaleniu (art. 151 p.s.a.).

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło