II SA 3891/03

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Iwona Dąbrowska, Asesor WSA: Joanna Kube (spr.), Asesor WSA: Przemysław Szustakiewicz, Protokolant Paweł Groński, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 24 czerwca 2004 r. sprawy ze skargi M. S. na decyzję Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia [...] września 2003 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania renty strukturalnej - oddala skargę - Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi decyzją z dnia [...] września 2003 r. nr [...], na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 kpa w związku z art. 16 ust. 3 ustawy z dnia 26 kwietnia 2001 r. o rentach strukturalnych w rolnictwie (Dz. U. Nr 52, poz. 539), po rozpatrzeniu odwołania M. S. od decyzji Prezesa Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego z dnia [...] lipca 2003 r. nr [...] o odmowie przyznania renty strukturalnej, utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. Jak wynika z ustaleń poczynionych przez organ M.S., będący współwłaścicielem wraz z żoną gospodarstwa rolnego o powierzchni 35, 10 ha, wystąpił w dniu 28 marca 2002 r. z wnioskiem o rentę strukturalną na podstawie ustawy o rentach strukturalnych w rolnictwie. Po złożeniu wniosku, w dniu 8 kwietnia 2002 r. wnioskodawca przekazał J.P. i A.L. po - części nieruchomość rolną o powierzchni 4,32 ha. Następnie w dniu [...] czerwca 2003 r. umową darowizny przekazał pozostałą część gospodarstwa rolnego o powierzchni 30, 65 ha synowi D. S. Uzasadniając rozstrzygnięcie organ stwierdził, że mimo, iż część gospodarstwa rolnego o powierzchni 30, 65 ha wnioskodawca przekazał synowi zgodnie z wymogami ustawy, to renta strukturalna mu nie przysługuje, ponieważ nie zostały spełnione warunki określone w art. 6 i 8 ustawy rentach strukturalnych w rolnictwie przy przekazaniu części gospodarstwa rolnego o powierzchni 4,32 ha. Ustalono bowiem, że J. P. i A.L - obdarowane nieruchomością rolną o powierzchni 4,32 ha w dniu przejęcia tej nieruchomości nie były rolnikami w rozumieniu powołanej ustawy - nie posiadały własnych gospodarstw rolnych. Grunty wchodzące w skład gospodarstwa rolnego rolnika ubiegającego się o przyznanie renty strukturalnej - w wyniku przekazania - nie powiększyły innego gospodarstwa rolnego do powierzchni co najmniej 15 ha. W skardze do Naczelnego Sądu Administracyjnego skarżący zarzucił organom brak wnikliwości w rozpatrzeniu wniosku o przyznanie renty strukturalnej. Jego zdaniem nie oceniono prawidłowo stanu prawnego jego gospodarstwa rolnego. Podniósł, że odmowa przyznania renty strukturalnej w konsekwencji powoduje dla niego niekorzystne skutki finansowe. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie. Wskazał, że skarżący przekazując w dniu [...] kwietnia 2002 r. część gospodarstwa rolnego córkom siostry, naruszył przepisy art. 6 i 8 ustawy o rentach strukturalnych w rolnictwie dotyczące formy i sposobu przekazywania gospodarstwa rolnego, czym pozbawił się możliwości uzyskania renty strukturalnej. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Na wstępie należy wyjaśnić, że w związku z art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1271) sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004 r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Stąd, właściwym do rozpoznania niniejszej sprawy jest Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, bowiem na obszarze tego Sądu znajduje się siedziba Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi - art. 13 § 7 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270). Stosownie do art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Skarga nie zasługuje na uwzględnienie, gdyż organy obu instancji, odmawiając skarżącemu przyznania renty strukturalnej, nie naruszyły przepisów obowiązującego prawa, przestrzegając w sposób ścisły przepisów ustawy z dnia 26 kwietnia 2001 r. o rentach strukturalnych w rolnictwie (Dz. U. Nr 52, poz. 539 ze zm.), a w szczególności art. 3 ust. 1 pkt 5 i art. 6 ust. 1 i 2 oraz art. 8 tej ustawy, a także przepisów postępowania administracyjnego. Zgodnie z art. 3 ust. 1 pkt 5 ustawy o rentach strukturalnych w rolnictwie prawo do renty strukturalnej przysługuje rolnikowi, który przekazał gospodarstwo rolne o łącznej powierzchni wynoszącej co najmniej 3 ha, przy czym w myśl art. 6 ust. 1 tej ustawy warunek przekazania gospodarstwa rolnego, o którym mowa w art. 3 ust. 1 pkt 5, uważa się za spełniony, jeżeli grunty wchodzące w skład tego gospodarstwa przekazane zostały na powiększenie jednego lub kilku gospodarstw już istniejących, z zastrzeżeniem ust. 2 i 3. Powierzchnia powiększonego gospodarstwa nie może być mniejsza niż 15 ha (art. 6 ust. 2). Umowa o przekazaniu gospodarstwa rolnego może być zawarta z osobą fizyczną, która spełnia łącznie następujące warunki: jest rolnikiem, posiada kwalifikacje rolnicze, nie ma ustalonego prawa do emerytury lub renty z ubezpieczenia społecznego lub zaopatrzenia emerytalnego (art. 8 ust. 1). Z akt sprawy wynika, że skarżący po złożeniu wniosku o rentę strukturalną w dniu 28 marca 2002 r. zawarł z A. L. i J. Po. w dniu [...] kwietnia 2002 r. umowę darowizny gruntu rolnego o powierzchni 4, 32 ha. Niewątpliwie J. P. oraz A. L. w dniu przejęcia w równych częściach nieruchomości rolnej o powierzchni 4, 32 ha nie były rolnikami - nie posiadały własnych gospodarstw rolnych, a tym samym nie zostały spełnione warunki określone w art. 6 i 8 powołanej ustawy. W tych warunkach prawidłowo Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi przyjął za organem I instancji, że skarżący nie spełnił jednej z przesłanek uprawniających do renty strukturalnej, a mianowicie przekazania gospodarstwa rolnego na warunkach określonych powołanymi przepisami ustawy o rentach strukturalnych w rolnictwie. Przyjęte stanowisko stoi w zgodzie z celem tej ustawy. Zgodnie bowiem z uzasadnieniem projektu tej ustawy, jej zadaniem było uregulowanie zasad i trybu przyznawania świadczenia pieniężnego, zwanego rentą strukturalną rolnikom będącym w wieku przedemerytalnym, którzy zdecydowali się na zaprzestanie prowadzenia działalności rolniczej i przekazanie gospodarstwa w sposób sprzyjający koncentracji gruntów i powiększaniu gospodarstw rolnych (przy jednoczesnym ograniczeniu ich liczby), osobom posiadającym kwalifikacje rolnicze. Ustawa, uzależniając nabycie uprawnień do renty strukturalnej od zaprzestania działalności rolniczej i odpowiedniego rozdysponowania gruntów na rzecz osób trzecich, jednocześnie nakłada szczególne obowiązki zarówno na przekazującego gospodarstwo rolne, jak i przejmującego uwalniane grunty (por. uzasadnienie do projektu ustawy, LEX). W tym stanie rzeczy, na mocy art. 151 powołanej ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi w zw. z art. 97 § 1 ustawy - Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, należało orzec jak w sentencji.