II SA 3893/03

WyrokWSA w Warszawie2004-09-22

Skład orzekający: Grażyna Śliwińska, Pamela Kuraś-Dębecka, Izabela Głowacka - Klimas

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy kara pieniężna za wykonywanie transportu drogowego bez posiadania w pojeździe dowodu uiszczenia opłaty za przejazd po drogach krajowych może zostać nałożona, jeśli karta opłaty została zakupiona w marcu, a wypełniona w czerwcu, z terminem ważności do czerwca, a przepisy rozporządzenia nie regulują jednoznacznie sytuacji wypełnienia karty po upływie 14 dni od daty wydania, ale przed upływem terminu ważności wpisanego przez kierowcę?
Ratio decidendi
Kara pieniężna za brak dowodu uiszczenia opłaty za przejazd po drogach krajowych nie może zostać nałożona, jeśli karta opłaty została wykupiona w marcu, a wypełniona w czerwcu z terminem ważności do czerwca. Pomimo że karta została wypełniona po upływie 14 dni od daty wydania, interpretacja przepisów § 5 ust. 2 i § 5 ust. 6 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 14 grudnia 2001 r. prowadzi do wniosku, że karta wypełniona prawidłowo, ale po upływie terminu określonego w § 5 ust. 2, może stanowić dowód uiszczenia opłaty. W związku z tym, skarżący nie wykonywał przejazdu bez uiszczenia opłaty.
Stan faktyczny
Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego nałożył na przedsiębiorcę R. K. karę pieniężną za wykonywanie transportu drogowego bez posiadania w pojeździe dowodu uiszczenia opłaty za przejazd po drogach krajowych. Stwierdzono, że kierowca posiadał siedmiodniową kartę opłaty, zakupioną w marcu 2003 r., a wypełnioną w czerwcu 2003 r. Główny Inspektor Transportu Drogowego utrzymał decyzję w mocy, wskazując na przepisy rozporządzenia, zgodnie z którymi karta siedmiodniowa wypełniona po upływie 14 dni od daty wydania nie może być uznana za dowód uiszczenia opłaty. Strona skarżąca wniosła o uchylenie obu decyzji, zarzucając naruszenie zasad postępowania administracyjnego i niewspółmierność kary.
Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżoną decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego oraz utrzymaną nią w mocy decyzję Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego. Stwierdzono, że uchylone decyzje nie podlegają wykonaniu.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Grażyna Śliwińska Sędziowie: WSA Pamela Kuraś-Dębecka (spr.) Asesor WSA Izabela Głowacka - Klimas Protokolant Konrad Bonisławski po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 22 września 2004 r. sprawę ze skargi R. K. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] września 2003 r. Nr [...] w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej 1. uchyla zaskarżoną decyzję i utrzymaną nią w mocy decyzję z dnia [...] czerwca 2003 r. ; 2. stwierdza, że uchylone decyzje nie podlegają wykonaniu. Decyzją z dnia [...] czerwca 2003 r. [...] Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego w [...] nałożył na przedsiębiorcę R. K. karę pieniężną w wysokości 4.000 złotych za wykonywanie transportu drogowego lub przewozu na potrzeby własne bez posiadania w pojeździe dowodu uiszczenia opłaty za przejazd po drogach krajowych jako podstawę przyjmując art. 92 ust. 1 pkt 6 ustawy z dnia 6 września 2002 r. o transporcie drogowym / Dz.U. Nr. 125 , poz. 1371 ze zm./ oraz lp. 6 załącznika do rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 3 lipca 2002 r. w sprawie wysokości kar pieniężnych w transporcie drogowym / Dz. U Nr.115 ,poz. 999./ bowiem w toku kontroli drogowej , przeprowadzonej w dniu [...] czerwca 2003 r. stwierdzono ,że kierowca posiada siedmiodniową kartę opłaty za przejazd po drogach krajowych , zakupioną w dniu [...] marca 2003 r. ,a wypełnioną [...] czerwca 2003 r. Główny Inspektor Transportu Drogowego decyzją z dnia [...] września 2003 r. utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję wskazując dodatkowo na przepisy § 4 ust. 2 § 5 ust. 2 pkt. 5 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 14 grudnia 2001 r. w sprawie uiszczania przez przedsiębiorców opłat za przejazd po drogach krajowych / Dz.U. Nr. 150 poz. 1684 z zm./ , zgodnie z którymi karta siedmiodniowa wypełniona po upływie 14 dni od daty wydania nie może być uznana za dowód uiszczenia opłaty po drogach krajowych. W skardze strona wnosi o uchylenie obu decyzji jako wydanych bez podstawy prawnej z rażącym naruszeniem zasad postępowania administracyjnego wskazanych w art. 6 do 10 § 1 , 11 oraz w art. 77 § 1 , art. 80 , art. 81, art. 107 § 3, art.. 136 kpa podnosząc jednocześnie, że kara jest niewspółmierna do rodzaju i społeczno-gospodarczej szkodliwości naruszenia. Główny Inspektor Transportu Drogowego w odpowiedzi na skargę podtrzymał swoje dotychczasowe stanowisko i wniósł o oddalenie skargi jako niezasadnej. Wobec powyższego Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje; Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych /Dz.U.Nr.153 poz. 1269/ sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę administracji publicznej, przy czym świetle przepisu § 2 powołanego artykułu, kontrola ta jest sprawowana pod względem zgodności z prawem jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Obowiązująca ustawa z dnia 6 września 2001 r. transporcie drogowym /Dz.U.01.125.1371 / w art. 42 ust. 1 ustanawia obowiązek uiszczania przez przedsiębiorców opłat drogowych jako zasadę ogólną . Jednocześnie art. 42 ust.7 zawiera upoważnienie dla Ministra właściwego do spraw transportu do określenia , w porozumieniu z ministrem właściwym do spraw finansów publicznych , w drodze rozporządzenia , rodzaju i stawek opłat za przejazdy po drogach krajowych , zgodnie z zasadami wyrażonymi w art. 42 ust. 2 ustawy , trybu jej wnoszenia i sposobu rozliczania w razie niewykorzystania a także wzorów dokumentów potwierdzających wniesienie opłaty. Korzystając z tej delegacji ustawowej Minister Infrastruktury w dniu 14 grudnia 2001 r wydał rozporządzenie w sprawie uiszczania przez przedsiębiorców opłat za przejazd po drogach krajowych / Dz.U. 01.150.1684/. W § 2 ust. 1 tegoż rozporządzenia zostały ustalone rodzaje opłat ; dobowa , siedmiodniowa , miesięczna , półroczna i roczna , zaś w & 2 ust. określono stawki tych opłat. Natomiast w § 4 ust. 1 określono tryb wnoszenia opłat , który polega na nabyciu karty , a następnie prawidłowym jej wypełnieniu według wskazań § 5 rozporządzenia. Przepis § 5 rozporządzenia szczegółowo określa jak karty mają być wypełnione wprowadzając jednocześnie pojęcie " terminu ważności karty". Jak wynika z porównania treści § 5 ust 2 i § 5 ust. 3 i ust. 4 oraz załączników do rozporządzenia , ustalających wzory kart , termin ważności karty oznacza okres , w którym karta może być użyta jako dowód uiszczenia opłat. Ten okres to jedna doba dla kart dobowych , 7 dni dla kart siedmiodniowych , miesiąc dla kart miesięcznych , pół roku dla kart półrocznych i rok dla kart rocznych , przy czym termin ważności kart krótkoterminowych tj. dobowych i siedmiodniowych w myśl § 5 ust. 2 może być wpisany przez kierowcę , zaś termin ważności pozostałych kart wpisuje dystrybutor. Określone w załącznikach wzory kart zawierają właściwe rubryki odpowiadające wskazanym unormowaniom. Powyższe rozporządzenie zostało znowelizowane rozporządzeniem Ministra Infrastruktury z dnia 18 października 2002 r. / Dz.U.02.188.1577/ przez zmianę brzmienia § 5 ustępu 2 i wprowadzenie zapisu, iż karta dobowa może być wypełniona w terminie 7 dni od daty wydania , natomiast karta siedmiodniowa w terminie 14 dni od daty wydania. Unormowanie to ustanawia de facto drugi, dodatkowy termin ważności kart krótkoterminowych. Co się dzieje z wykupioną kartą po upływie tych terminów rozporządzenie nie wyjaśnia, brak jednak procedur ich rozliczenia w razie niewykorzystania. Jednocześnie pozostawiono dotychczasową treść § 5 ust. 6 rozporządzenia , w której nie wymieniono przepisu ustępu 2. Przepis § 5 ust. 6 stwierdza, że karta opłaty niewypełniona lub wypełniona w sposób inny niż określony w ust. 1 oraz ust.3-5 , a także zawierająca poprawki nie stanowi dokumentu potwierdzającego wniesienie opłaty. Należy zatem przyjąć a contrario ,że karta wypełniona prawidłowo lecz po upływie terminów określonych w § 5 ust. 2 stanowi dowód uiszczenia opłaty tak , jak to miało miejsce w niniejszej sprawie , gdzie karta została wykupiona [...] marca 2003 r. lecz wypełniona w dniu [...] czerwca 2003 r. z terminem ważności do [...] czerwca 2003 r. Dodatkowo wskazać trzeba ,że przepisy cytowanego wyżej rozporządzenia w ogóle nie regulują sytuacji , w której wykupione przez przedsiębiorcę karty dobowe i siedmiodniowe , a niewykorzystane przed upływem 7 lub odpowiednio 14 dni mogą podlegać zwrotowi bowiem § 7 rozporządzenia mówi jedynie o możliwości zwrotu uiszczonej opłaty półrocznej oraz rocznej. Ponadto wzory kart nie zawierają informacji o konieczności użycia /wypełnienia / karty w określonym terminie od daty wydania / zakupu/ lub też o utracie ważności takiej karty po upływie terminów określonych w § 5 ust. 2 rozporządzenia. W tym stanie rzeczy nie sposób podzielić argumentów organu , przedstawionych w odpowiedzi na skargę bowiem interpretacja taka , w ocenie Sądu , nie znajduje dostatecznego uzasadnienia w treści § 5 ust. 6 cytowanego rozporządzenia. Również takiego wniosku nie można wyprowadzić z treści powoływanych w obu decyzjach przepisów § 4 ust.1 i 2 , które stanowią ,że uiszczenie opłaty następuje przez zakup karty i jej wypełnienie zgodnie ze wskazaniami zawartymi w § 5 rozporządzenia , skoro ostatecznie przepis § 5 w ustępie 6 ogranicza swój zakres do sytuacji opisanych w ustępach 1 oraz 3 do 5. Zgodnie z art. 92 ust. 1 pkt 6 ustawy o transporcie drogowym, karę pieniężną nakłada się za wykonywanie transportu drogowego lub przewozu na potrzeby własne bez uiszczenia opłat za przejazd po drogach krajowych, zatem w przypadku skarżącego nie można przyjąć, że wykonywał przejazd bez uiszczenia opłaty. Analizując zatem zaskarżoną decyzję z punktu widzenia cytowanych wyżej przepisów prawa , skarga zasługuje na uwzględnienie , gdyż zaskarżona decyzja narusza prawo w stopniu uzasadniającym jej uchylenie Z tych względów , Wojewódzki Sąd Administracyjny w oparciu o art.145 § 1 pkt. 1 litera a prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. Nr. 153 , poz.1270 / , orzekł jak w sentencji. Stosownie do art. 152 p.s.a. uchylone decyzje nie podlegają wykonaniu.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło