II SA 3902/02

WyrokWSA w Warszawie2004-04-08

Skład orzekający: Zbigniew Rudnicki, Dorota Wdowiak, Andrzej Wieczorek

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy Urząd Patentowy RP prawidłowo odmówił udzielenia patentu na wynalazek dotyczący "Sposobu wytwarzania związków cezu" w kategoriach płynu wiertniczego i sposobu obróbki ałunu cezowego, uznając rozwiązanie za oczywiste lub niedostatecznie ujawnione?
Ratio decidendi
Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał, że Urząd Patentowy RP prawidłowo odmówił udzielenia patentu. W zakresie sposobu obróbki ałunu cezowego, rozwiązanie zostało uznane za oczywiste w świetle znanego stanu techniki, w szczególności na podstawie analizy opisów patentowych USA. W zakresie płynu wiertniczego, stwierdzono brak dostatecznego ujawnienia wynalazku, ponieważ skład jakościowy i ilościowy płynu nie został precyzyjnie określony w zastrzeżeniach patentowych, co uniemożliwiało stwierdzenie jego nowości i nieoczywistości.
Stan faktyczny
Skarżący, Corporation Boston, złożył skargę na decyzję Urzędu Patentowego RP, która utrzymała w mocy decyzję o odmowie udzielenia patentu na wynalazek "Sposób wytwarzania związków cezu". Urząd Patentowy uznał, że sposób obróbki ałunu cezowego jest oczywisty w świetle stanu techniki, a płyn wiertniczy nie został dostatecznie ujawniony ze względu na brak precyzyjnego określenia jego składu. Skarżący kwestionował te ustalenia, argumentując, że jego rozwiązanie jest nowe i nieoczywiste, a płyn wiertniczy został wystarczająco opisany.
Rozstrzygnięcie
Skargę oddala.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Zbigniew Rudnicki Sędziowie WSA Dorota Wdowiak as. WSA Andrzej Wieczorek (spr.) Protokolant Rafał Zientek po rozpoznaniu w dniu 8 kwietnia 2004 r. sprawy ze skargi [...] Corporation Boston Stany Zjednoczone Ameryki na decyzję Urzędu Patentowego RP z dnia [...] października 2002 r. nr [...] w przedmiocie odmowy udzielenia patentu na wynalazek zgłoszony w dniu [...] kwietnia 199r. – "Sposób wytwarzania związków cezu" w kategoriach: płynu wiertniczego, obróbki ałunu. skargę oddala Decyzją z dnia [...] października 2002 r. Nr [...] Urząd Patentowy RP po rozpatrzeniu odwołania od decyzji Urzędu Patentowego z dnia [...] lipca 2000r. o odmowie udzielenia patentu na zgłoszony w dniu [...] kwietnia 1996r. przez [...] Corporation, Boston, Stany Zjednoczone Ameryki (skarżący), wynalazek oznaczony nr [...] pt. "Sposób wytwarzania związków cezu" utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. Urząd Patentowy RP decyzją z dnia [...] lipca 2000r. i decyzją utrzymującą ją w mocy z dnia [...] października 2002 r. wskazał, że zgłoszone projekty nie nadają się do opatentowania i części dotyczącej: 1) sposobu obróbki ałunu cezowego, z powodu oczywistości rozwiązania, wynikającej ze znanego stanu techniki, jaki przedstawił Urząd Patentowy RP rozpatrując sprawę, a zwłaszcza opisu patentowego Stanów Zjednoczonych Ameryki [...], gdzie związki cezu obrabia się wodorotlenkiem wapnia i wodorotlenkiem baru, a więc analogicznie jak w zgłoszonym rozwiązaniu. 2) płynu wiertniczego, ponieważ ani w opisie, ani w zastrzeżeniach nie został ujawniony skład jakościowy i ilościowy tego płynu. Podane są jedynie informacje o zawartości niektórych jego składników (np. związki cezu). Płyny wiertnicze są mieszaninami wielu substancji organicznych, nieorganicznych i rozpuszczalników, przy czym nie jest obojętne jakie substancji i w jakiej ilości są obecne w mieszaninie. Odnośnie kategorii sposobu obróbki ałunu cezowego Urząd Patentowy uznał, że rozwiązanie to jest oczywiste ze znanego stanu techniki art. 10 ustawy o wynalazczości. Urząd powołał się na opisu patentowy USA nr [...], zgodnie z którym znany jest sposób obróbki ałunu cezowego polegający na dodawaniu do soli cezowej wodorotlenku barowego w celu uzyskania soli cezu o wysokiej czystości. Z opisu patentowego USA nr [...] znany jest sposób otrzymywania czystego siarczanu cezu przez reakcję ałunu z wodorotlenkiem wapnia a następnie otrzymany siarczan cezu poddawany jest reakcji z wodorotlenkiem baru w celu strącenia siarczanu baru - w/w związki dodawane są w ilościach stechiometrycznych. Znane jest również dodawanie związków organicznych (w tym mrówczanów i kwasu mrówkowego) przy oczyszczaniu związków cezu z ewentualnym ich zatężaniem patrz opis europejski nr [...] i polski opis patentowy nr [...]. Z powyższego zdaniem Urzędu wynika, że Zgłaszający zastosował w rozwiązaniu według projektu typowe środki techniczne znane i stosowane uprzednio w tym celu a uzyskany efekt jest oczekiwany. Pomimo nadesłanych przy piśmie z dnia 26 stycznia 2000 nowej redakcji zastrzeżeń nr 1 uznano, że brak jest nieoczywistości rozwiązania w tych kategoriach. W ocenie Urzędu jedyną cechą techniczną charakteryzującą sposób obróbki ałunu cezowego, według zastrzeżenia nr 1, jest wytrącanie zanieczyszczeń siarczanowych z soli cezowej za pomocą wodorotlenku baru. Zdaniem Urzędu wytrącanie siarczanu baru jest jedną z podstawowych reakcji w analizie chemicznej a postępowanie takie jest znane w odniesieniu do oczyszczania ałunu cezowego - opis patentowy USA nr [...]. W/w opis patentowy dotyczy oczyszczania ałunu cezowego przez traktowanie mieszaniny za pomocą wapna gaszonego, a następnie strącanie zanieczyszczeń (siarczanów) za pomocą wodorotlenku baru - patrz zastrzeżenie nr 3 oraz przykłady. Jak podają Twórcy w/w rozwiązania (patrz zastrzeżenie nr 3 w. [...]), stosuje się odpowiednią stechiometrycznie ilość w/w odczynników do strącenia siarczanu barowego. Identyczne postępowanie podaje Zgłaszający w treści zastrzeżenia nr 1 rozwiązania według projektu. Odnośnie zastrzeżenia w kategoriach, płynu wiertniczego Urząd Patentowy uznał, że w treści zastrzeżeń patentowych niezależnych dotyczących tej kategorii brak jest ujawnienia rozwiązania w zakresie płynu wiertniczego art. 10 i 26 ustawy o wynalazczości oraz § 35 p.l ust.2 zarządzenia prezesa UP RP. W ocenie Urzędu Patentowego zastrzeżenia niezależne dotyczące płynu wiertniczego nie podają pełnego składu kompozycji stosowanej jako płyn wiertniczy. Skład ten winien w sposób jednoznaczny (zarówno jakościowo jak i ilościowo) określać płyn wiertniczy. Zgodnie z obowiązującym prawem patentowym zastrzeżenia patentowe winny określać zastrzegany wynalazek w sposób wyczerpujący przez podanie wszystkich koniecznych cech technicznych rozwiązania. Urząd Patentowy uznał, że argumenty zgłaszającego nadesłane przy piśmie z dnia 26 stycznia 2000r. oraz załączona nowa redakcja zastrzeżeń patentowych nie spowodowały w sposób dostateczny (jednoznaczny) ujawnienia w odpowiednich zastrzeżeniach patentowych niezależnych mieszanin określonych jako płyn wiertniczy. Wskazano, że żadne z zastrzeżeń niezależnych nie przedstawia prawidłowo określonej pod względem chemicznym mieszaniny, którą można by uznać za płyn wiertniczy. Wskazano, że ujawnienie ilości chlorku i określenie jej jako "mniej niż 0,5 %" może prowadzić do wniosku, że chlorek może w ogóle nie występować (0 %) i nie ma wówczas mowy o jakiejkolwiek mieszaninie. W zastrzeżeniu nr 8 nie określono zakresów ilościowych stosowanych składników. W zastrzeżenia nr 12, 14, 19, 20, 21, 23, 25 nie przedstawiono żadnych ściśle określonych składów chemicznych mieszanin (zarówno pod względem jakościowym jak i ilościowym) stosowanych jako płyny wiertnicze. Określenia ogólnikowe typu zawiera mrówczan cezu z (anionami) nie precyzują tych związków. W w/w zastrzeżeniach brak jest konkretnie określonych zakresów ilościowych składników mieszaniny. Pismem z dnia 11 września 2000r. zgłaszający wniósł odwołanie wskazując, że decyzja Urzędu jest niesłuszna i krzywdząca. Zgłaszający nie zgodził się z zarzutami Urzędu odnośnie oczywistości sposobu obróbki ałunu cezu w świetle informacji zawartych w publikacjach opisów US [...] i PL [...]. Wskazał, że publikacje czytane osobno lub w połączeniu ze sobą nie informują ani nie sugerują rozwiązania według wynalazku. Podniósł, że w wyjaśnieniach zawartych w piśmie z dnia 26 stycznia 2000r. wskazywał, iż przeciwstawiony uprzednio opis patentowy US [...] przedstawia sposób odzyskiwania związków cezu, w którym roztwór ałunu cezowego poddaje się bezpośredniej reakcji z wodorotlenkiem baru przy nieobecności wapnia, z wytworzeniem soli cezowej o wysokiej czystości. Dokument ten nie informuje o traktowaniu ałunu cezowego za pomocą wapna gaszonego lub węglanu wapnia, a wręcz odradza zastosowanie związków wapnia stwierdzając, że zastosowanie takich związków powoduje więcej zanieczyszczeń niż jest to tolerowane. Dokument ten informuje, że wodorotlenek baru reaguje z ałunem cezu w stężeniu, w którym ilość baru jest stechiometrycznie równoważna ilości cezu. Wymaga to dużych ilości baru, który jest kosztownym reagentem. Zgłaszający kwestionował stanowisko Urzędu zgodnie, z którym zastrzeżenie 1 obecnego wynalazku przedstawia taki sam proces. W ocenie zgłaszającego zastrzeżenia 1 i 7 informują o dodaniu wodorotlenku baru w ilości wystarczającej do wytrącenia siarczanu. Etap ten prowadzi się po przekształceniu ałunu cezu w sól (usuwającego większość jonów siarczanowych), co powoduje, że oczyszczona sól cezu zawiera minimalną ilość związków baru. Na podstawie powyższej argumentacji sposób według wynalazku, polegający na zastosowaniu soli wapnia, nie może być uznany za oczywisty w świetle cytowanego wyżej opisu. Wskazany równocześnie opis patentowy US [...] przedstawia sposób wytwarzania związków cezu z ałunu cezowego, w którym stosuje się stechiometryczną ilość kwasu do wytworzenia ałunu cezu z rudy. Następnie ałun poddaje się rekrystalizacji i oczyszczony ałuny dodaje się do gorącej zawiesiny wodorotlenku wapnia. Uzyskany siarczan cezu może być przekształcony w inne sole przez dodanie wodnej mieszaniny wodorotlenku baru do roztworu siarczanu cezu. Publikacja ta nie informuje o traktowaniu ałunu cezowego za pomocą wapna gaszonego czy węglanu wapnia i kwasu lub soli tego kwasu, w celu wytworzenia soli tego kwasu z cezem, która to sól cezu zawiera jony wapniowe i siarczanowe jako zanieczyszczenia. Zdaniem Urzędu, według wskazanego opisu stosuje się stechiometryczne ilości wodorotlenku baru i ałunu cezu. Wymaga to dużych ilości baru, który jest kosztownym reagentem. Departament twierdzi, że zastrzeżenie 1 obecnego wynalazku przedstawia taki sam proces. W ocenie zgłaszającego zastrzeżenia 1 i 7 informują o dodaniu wodorotlenku baru w ilości wystarczającej do wytrącenia siarczanu, co wcale nie oznacza ilości stechiometrycznej do ilości cezu. Ponadto opis (D2) informuje o wielokrotnej rekrystalizacji siarczanu cezu w celu oczyszczenia go. (D2) ujawnia również, że ilość kwasu stosowana do wytworzenia ałunu cezowego jest krytyczna, aby uzyskać bardziej oczyszczony produkt. W związku z powyższym Zgłaszający uważa, że wskazane rozwiązanie jest dalekie od rozwiązania stanowiącego przedmiot wynalazku, w którym uzyskuje się sól zawierającą jony wapniowe i siarczanowe jako zanieczyszczenia. Zgłaszający uznał za błędne ustalenia dokonane przez Urząd w zakresie stwierdzenia, że rozwiązanie według projektu dotyczące płynu wiertniczego, nie nadaje się do opatentowania, ponieważ w zastrzeżeniach patentowych dotyczących tej kategorii brak jest ujawnienia rozwiązania w zakresie płynu wiertniczego, zaś zastrzeżenia niezależne nie podają pełnego składu kompozycji stosowanej jako płyn wiertniczy. W ocenie zgłaszający płyn wiertniczy jest w zastrzeżeniach wystarczająco ujawniony. Z opisu wynalazku nie wynika, że płyn wiertniczy musi być kompozycją, czyli mieszaniną kilku składników. Może on zawierać tylko związek cezu. Przykładowo płyn według zastrzeżenie 8 zawiera związek cezu i mniej niż 0,5% chlorku, a także charakteryzuje się ściśle określoną gęstością Zapis taki oznacza, iż płyn nie musi zawierać chlorku. To samo dotyczy pozostałych zastrzeżeń dotyczących płynu wiertniczego. Zgłaszający jest zdania, że na podstawie opisu i zastrzeżeń przeciętny specjalista będzie w stanie zrealizować wynalazek w tym zakresie, bez wkładu własnej twórczości wynalazczej. Dlatego Zgłaszający uważa, że zarzut braku dostatecznego ujawnienia jest nieuzasadniony. Zaskarżoną decyzją z dnia [...] października 2002 r. Urząd Patentowy RP podtrzymał swoje stanowisko podnosząc jak wyżej. Skargę na powyższą decyzję wniósł Zainteresowany wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz decyzji Urzędu Patentowego RP z dnia [...] lipca 2000 roku i przekazanie Urzędowi Patentowemu celem wydania decyzji o udzieleniu patentu na wynalazek, będący przedmiotem zgłoszenia patentowego nr [...]. Decyzji Urzędu Patentowego RP zarzucił rażące naruszenie prawa materialnego tj. art. 10 ustawy z dnia 19 października 1972 roku o wynalazczości i §35 ust 1p.2 zarządzenia Prezesa UP RP poprzez błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie oraz błąd w ustaleniach faktycznych, przyjętych za podstawę rozstrzygnięcia oraz sprzeczność ustaleń z treścią rozstrzygnięcia. Wskazał, że zaskarżona decyzja obarczona jest wadą formalną naruszającą art. 107§3 kpa, ponieważ nie zawiera uzasadnienia faktycznego decyzji, które powinno zawierać wskazanie faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł, oraz przyczyn, z powodu, których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej, ani nie zawiera uzasadnienia prawnego wyjaśniającego podstawę prawną decyzji z przytoczeniem przepisów prawa. W pozostałym zakresie Skarżący powtórzył argumentację z wcześniejszych pism i odwołań wskazując w szczególności, że podstawą odmowy udzielenia patentu był zarzut oczywistości rozwiązania w części zgłoszenia dotyczącej sposobu, w świetle informacji zawartych we wskazanym stanie techniki, a zwłaszcza w powołanych opisach patentowych USA, oraz braku ujawnienia w części dotyczącej płynu wiertniczego z uwagi na to, że nie podano składu jakościowego i ilościowego tego płynu, w oparciu o art. 10 i art. 26.1 ustawy o wynalazczości. Z przedstawionym zarzutami skarżący się nie zgadza. Podnosi, że w korespondencji z Urzędem wyjaśniał, że przeciwstawione opis patentowy nie informują o traktowaniu ałunu cezowego za pomocą wapna gaszonego lub węglanu wapnia, a wręcz odradzają zastosowanie związków wapnia stwierdzając, że zastosowanie takich związków powoduje więcej zanieczyszczeń niż jest to tolerowane. Urząd, uznaje, że metoda znana z rozwiązania patentowego polegająca na tym, że zastosowane stechiometryczne ilości wodorotlenku baru i ałunu cezu są takim samym procesem jak proces wynikający z zastrzeżenia 1 i 7 co w ocenie skarżącego nie jest prawdą. Dodanie wodorotlenku baru w ilości wystarczającej do wytrącenia siarczanu wcale nie oznacza ilości stechiometrycznej do ilości cezu. Ponadto opis (D2) informuje o wielokrotnej rekrystalizacji siarczanu cezu w celu oczyszczenia go. (D2) ujawnia również, że ilość kwasu stosowana do wytworzenia ałunu cezowego jest krytyczna, aby uzyskać bardziej oczyszczony produkt. W związku z powyższym skarżący uważa, że wskazane rozwiązanie jest dalekie od rozwiązania stanowiącego przedmiot wynalazku, w którym uzyskuje się sól zawierającą jony wapniowe i siarczanowe jako zanieczyszczenia. Urząd stwierdził, że rozwiązanie według projektu dotyczące płynu wiertniczego, nie nadaje się do opatentowania, ponieważ w zastrzeżeniach patentowych dotyczących tej kategorii brak jest ujawnienia rozwiązania w zakresie płynu wiertniczego. Zdaniem Urzędu zastrzeżenia niezależne nie podają pełnego składu kompozycji stosowanej jako płyn wiertniczy. Odnośnie rozwiązania dotyczącego płynu wiertniczego, skarżący nie zgadza się z postawionym zarzutem, gdyż, jak dowodził w odwołaniu od decyzji Urzędu, płyn wiertniczy jest jego zdaniem w zastrzeżeniach wystarczająco ujawniony. Z opisu wynalazku nie wynika, bowiem, że płyn wiertniczy musi być kompozycją, czyli mieszaniną kilku składników. Może on zawierać tylko związek cezu. Przykładowo płyn według zastrzeżenia 8 zawiera związek cezu i mniej niż 0,5% chlorku, a także charakteryzuje się ściśle określoną gęstością. Zapis taki oznacza, iż płyn nie musi zawierać chlorku. To samo dotyczy pozostałych zastrzeżeń dotyczących płynu wiertniczego. Skarżący jest zdania, że na podstawie opisu i zastrzeżeń przeciętny specjalista będzie w stanie zrealizować wynalazek w tym zakresie, bez wkładu własnej twórczości wynalazczej. Dlatego skarżący uważa, że zarzut braku dostatecznego ujawnienia jest nieuzasadniony. W ocenie skarżącego Urząd Patentowy naruszył wymienione przepisy, ponieważ zastrzegane rozwiązanie jest nowym rozwiązaniem o charakterze technicznym, niewynikającym w sposób oczywisty ze stanu techniki i mogącym się nie nadawać do stosowania, a więc rozwiązaniem spełniającym wszystkie wymogi cytowanego art. 10 ustawy. Pismem z dnia 9 stycznia 2003r. Urząd Patentowy wniósł o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: W świetle art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. przepisy wprowadzające ustawę - prawo o ustroju sądów administracyjnych sprawy (Dz.U. Nr 153, poz.1271), w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy - prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Taka sytuacja ma miejsce w niniejszej sprawie i dlatego postępowanie toczy się na podstawie ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz.1270). Zgodnie z art.1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym w świetle § 2 powołanego wyżej artykułu kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Innymi słowy, wchodzi tutaj w grę kontrola aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dokonywana pod względem ich zgodności z prawem materialnym przepisami procesowymi, nie zaś według kryteriów słusznościowych. Ponadto, co wymaga podkreślenia, Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art.134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi). W myśl art. 315 ust. 1 i 3 ustawy z dnia 30 czerwca 2000r. - Prawo własności przemysłowej (Dz. U. Nr 49, poz. 508) do praw min. w zakresie wynalazków, istniejących w dniu wejścia w życie tej ustawy (22 sierpnia 2001r.) stosuje się przepisy dotychczasowe, o ile przepisy ustawy nie stanowią inaczej. W związku z tym ustawowe warunki wymagane do uzyskania patentu ocenia się według przepisów obowiązujących w dniu zgłoszenia wynalazku. Tak więc w powyższym przypadku do rozpatrzenia sprawy będą miały zastosowanie przepisy ustawy z dnia 19 października 1972r" o wynalazczości (Dz. U. z 1993r. Nr 26, poz. 117 oraz z 1997r. Nr 88, poz. 554 i Nr 121, poz. 770). Rozpoznając sprawę w świetle powołanych wyżej kryteriów, skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 10 ustawy o wynalazczości przedmiotem wynalazku podlegającego opatentowaniu może być tylko nowe rozwiązanie o charakterze technicznym, niewynikające w sposób oczywisty ze stanu techniki i mogące się nadawać do stosowania. Tak, więc aby dane rozwiązanie o charakterze technicznym mogło zostać opatentowane musi spełnić trzy kryteria tzw. zdolności patentowej: nowość, nieoczywistość (rozwiązanie nie wynika w sposób oczywisty ze stanu techniki), stosowalność (rozwiązanie może nadawać się do stosowania). Z nowością mamy do czynienia wtedy, gdy dane rozwiązanie nie było wcześniej udostępnione do wiadomości powszechnej w sposób ujawniający dla znawcy przedmiotu dostateczne dane do jego stosowania, w szczególności przez publikację, jawne stosowanie lub prezentację na wystawie publicznej. Z nieoczywistością mamy do czynienia wtedy, gdy dane rozwiązanie nie wynika w sposób oczywisty ze stanu techniki, przez który należy rozumieć wszystko, co zostało ujawnione przed datą, wg., której oznacza się pierwszeństwo do uzyskania patentu. Przyjmuje się, że rozwiązanie może nadawać się do stosowania, jeżeli jest rozwiązaniem zupełnym tzn. pozwalającym na osiągnięcie rezultatu bez potrzeby dokonywania rozwiązań dodatkowych, przekraczających zwyczajne zabiegi adaptacyjne. Braki w tym zakresie mogą wynikać bądź z niedopracowania samego rozwiązania bądź z wad dokumentacji. W tym drugim przypadku mówi się o potrzebie należytego ujawnienia wynalazku, bez czego patent nie może być udzielony (art. 26.). Zdaniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego słusznie Urząd Patentowy RP w swych decyzjach uznał, że zgłoszony wynalazek w zakresie: 1) sposobu obróbki ałunu cezowego nie może uzyskać ochrony z powodu oczywistości rozwiązania, wynikającej ze znanego stanu techniki. Urząd Patentowy RP rozpatrując sprawę powołał opis patentowy Stanów Zjednoczonych Ameryki [...], gdzie związki cezu, obrabia się wodorotlenkiem wapnia i wodorotlenkiem baru, a więc analogicznie jak w zgłoszonym rozwiązaniu. Z przywołanego opisu patentowego USA nr [...] znany jest sposób obróbki ałunu cezowego polegający na dodawaniu do soli cezowej wodorotlenku barowego w celu uzyskania soli cezu o wysokiej czystości. Z opisu patentowego USA nr [...] znany jest sposób otrzymywania czystego siarczanu cezu przez reakcję ałunu z wodorotlenkiem wapnia, a następnie otrzymany siarczan cezu poddawany jest reakcji z wodorotlenkiem baru w celu strącenia siarczanu baru - w/w związki dodawane są w ilościach stechiometrycznych. Ponadto znane jest dodawanie związków organicznych (w tym mrówczanów i kwasu mrówkowego) przy oczyszczaniu związków cezu z ewentualnym ich zatężaniem - opis europejski nr [...] oraz polski opis patentowy nr [...]. Z powyższego w ocenie Sądu wynika prawidłowa ocena dokonana przez Urząd Patentowy zgodnie, z którą zgłaszający zastosował w rozwiązaniu. Zastosowane według projektu typowe środki techniczne znane i stosowane uprzednio powodowały, że uzyskany efekt był oczekiwany. W ocenie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego Urząd prawidłowo wskazał, że jedyną cechą techniczną charakteryzującą sposób obróbki ałunu cezowego, według zastrzeżenia nr 1, jest wytrącanie zanieczyszczeń siarczanowych z soli cezowej za pomocą wodorotlenku baru. Niemniej jednak ze znanego stanu wiedzy wynika, że wytrącanie siarczanu baru jest jedną z podstawowych reakcji w analizie chemicznej a postępowanie takie jest znane w odniesieniu do oczyszczania ałunu cezowego z opisu patentowego USA nr [...]. W/w opis patentowy dotyczy oczyszczania ałunu cezowego przez traktowanie mieszaniny za pomocą wapna gaszonego a następnie strącanie zanieczyszczeń (siarczanów) za pomocą wodorotlenku baru - zastrzeżenie nr 3 oraz przykłady. Jak podają Twórcy w/w rozwiązania (patrz zastrzeżenie nr 3 w. 30-33) stosuje się odpowiednią stechiometrycznie ilość w/w odczynników do strącenia siarczanu barowego. Identyczne postępowanie podaje Zgłaszający w treści zastrzeżenia nr 1 rozwiązania według projektu a faktu tego nie zmienia okoliczność, że zastrzeżenie 1 i 7 informują o dodaniu wodorotlenku baru w ilości wystarczającej do wytrącenia siarczanu. Tak, więc w ocenie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego proponowane rozwiązanie jest znane i oczywiste przy obecnym poziomie wiedzy. 2) płynu wiertniczego Wojewódzki Sąd Administracyjny wskazuje, że ani w opisie, ani w zastrzeżeniach nie został ujawniony skład jakościowy i ilościowy tego płynu. Podane są jedynie informacje o zawartości niektórych jego składników (np. związki cezu). Płyny wiertnicze są mieszaninami wielu substancji organicznych, nieorganicznych i rozpuszczalników, przy czym nie jest obojętne, jakie substancji i w jakiej ilości są obecne w mieszaninie. Skarżący sam wskazuje, że z opisu wynalazku nie wynika, że płyn wiertniczy musi być kompozycją, czyli mieszaniną kilku składników. Może on zawierać tylko związek cezu. Przykładowo płyn według zastrzeżenie 8 zawiera związek cezu i mniej niż 0,5% chlorku, a także charakteryzuje się ściśle określoną gęstością. Zapis taki oznacza, iż płyn nie musi zawierać chlorku. W ocenie skarżącego w przy takim opisie określona gęstość w sposób wystarczający charakteryzuje płyn. W omawianym zastrzeżeniu w ocenie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego brak jest konkretnie określonych zakresów ilościowych składników natomiast określenia ogólnikowe typu zawiera mrówczan cezu z (anionami) nie precyzują tych związków. Pomimo przedstawionych przez skarżącego wyjaśnień nadesłanych przy piśmie z dnia 26 stycznia 2000r., nowej redakcji zastrzeżeń wyjaśnień przedstawionych w odwołaniu i skardze w ocenie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, brak jest możliwości uznania nieoczywistości rozwiązania w kategoriach sposobu zgodnie z wymogiem art. 10 ustawy o wynalazczości i brak dostatecznego ujawnienia w zakresie płynu wiertniczego zgodnie z wymogiem art. 26 ustawy o wynalazczości. Urząd Patentowy bada zdolność patentową wynalazku w oparciu o złożoną przez zgłaszającego dokumentację tj. podanie oraz dokumentację wynalazku, na którą składają się: opis, zastrzeżenia patentowe, skrót opisu i (w razie potrzeb) rysunki. Dokumentacja wynalazku ma ujawniać jego istotę, przez co należy rozumieć przedstawienie wszystkich potrzebnych danych, które pozwoliłyby znawcy dane rozwiązanie stosować. Bez takiego ujawnienia patent nie może być udzielony. Zarówno w opisie wynalazku w zakresie sposobu jak zastrzeżeniach patentowych brak jest konkretnych rozwiązań technicznych, które uprawniałyby do twierdzenia, że przedłożony do oceny wynalazek jest nieoczywisty w obecnym stanie techniki i wiedzy. W przedmiotowej sprawie zarówno opis wynalazku w zakresie płynu jak i zastrzeżenie patentowe nie ujawniają istoty rozwiązania. Część znamienna zastrzeżeń patentowych winna być tak skonstruowana, aby wynikała z niej istota wynalazku. Tymczasem skarżący formułuje zastrzeżenie patentowe w sposób jak wskazano wyżej niewystarczający. Wojewódzki Sąd Administracyjny podzielił stanowisko Urzędu Patentowego RP, że w/w zastrzeżenia patentowe nie są nieoczywiste natomiast są niejednoznaczne, ogólnikowe w swej istocie, a ponadto niedostatecznie ujawnione są charakterystyczne rozwiązania techniczne. Tak opisane rozwiązanie nie pozwala na porównanie go z innym rozwiązaniami istniejącymi w stanie techniki. Z powyższego jasno wynika, że skarżący nie spełnił wymogów art. 26 ustawy o wynalazczości, gdyż nie przedstawi: w sposób dostatecznie ujawniający wszystkich istotnych danych potrzebnych do jego stosowania. W tym stanie rzeczy na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz.1270) należało orzec jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło