II SA 3928/02
WyrokWSA w Warszawie2004-04-20
Skład orzekający: Sędzia NSA Stanisław Gronowski, Sędzia WSA Ewa Frąckiewicz, Asesor WSA Izabela Głowacka-Klimas
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Prezydent Miasta P. (miasta na prawach powiatu, pełniący funkcję starosty) jest podmiotem uprawnionym do nieodpłatnego udostępnienia danych z ewidencji pojazdów na podstawie art. 80c ust. 1 pkt 10 ustawy Prawo o ruchu drogowym, czy też powinien uiścić stosowną opłatę na podstawie art. 80d ust. 1 pkt 2 tej ustawy?Ratio decidendi
Sąd uznał, że Prezydent Miasta P., jako organ wykonujący zadania powiatu w mieście na prawach powiatu, jest zrównany z powiatem w zakresie realizacji zadań. W związku z tym, powinien być traktowany na równi ze starostą powiatu ziemskiego w kontekście nieodpłatnego dostępu do danych z ewidencji pojazdów, niezbędnych do realizacji jego ustawowych obowiązków. Organy obu instancji dokonały błędnej wykładni przepisów, stosując wymóg opłaty zamiast przyznać prawo do nieodpłatnego udostępnienia danych.Stan faktyczny
Prezydent Miasta P. zwrócił się o udostępnienie danych właścicieli pojazdów w celu wyegzekwowania zaległości podatkowych. Wojewoda wezwał do uiszczenia opłaty, a po jej braku, postanowieniem zaniechał czynności. Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji utrzymał w mocy postanowienie Wojewody, argumentując, że Prezydent Miasta P. nie jest starostą. Prezydent Miasta P. zaskarżył postanowienie Ministra do sądu, twierdząc, że błędnie zinterpretowano przepisy dotyczące nieodpłatnego udostępnienia danych.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uchylił zaskarżone postanowienie Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji oraz poprzedzające je postanowienie Wojewody, zasądzając jednocześnie od Ministra na rzecz skarżącego zwrot kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Stanisław Gronowski, Sędziowie WSA Ewa Frąckiewicz (spr.), Asesor WSA Izabela Głowacka-Klimas, Protokolant Aleksandra Borowiec, po rozpoznaniu w dniu 20 kwietnia 2004 r. sprawy ze skargi Prezydenta Miasta P. na postanowienie Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia [...].10.2002 r. Nr [...] w przedmiocie zaniechania czynności uzależnionej od wniesienia opłaty 1) uchyla zaskarżone postanowienie oraz poprzedzające je postanowienie Wojewody [...] z dnia [...] września 2002 roku, 2) zasądza od Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji na rzecz skarżącego Prezydenta Miasta P. kwotę 240 (dwieście czterdzieści) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.
W dniu 29 lipca 2002 roku Prezydent Miasta P. Miasta Na Prawach Powiatu Pełniący Funkcję Starosty wystąpił do [...] Urzędu Wojewódzkiego w P. z wnioskiem o udostępnienie danych ze zbioru danych osobowych – danych właścicieli pojazdów wymienionych we wniosku. Wnioskodawca jako podstawę prawną wskazał m.in. art. 80c ust. 1 pkt 10 oraz art. 80d ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 roku – Prawo o ruchu drogowym (Dz. U. nr 98 poz. 602 z późn. zm.) oraz podał, że wnioskowane dane są niezbędne do wyegzekwowania zaległości w podatku od środków transportowych za lata 1996-1997.
W piśmie z dnia 8 sierpnia 2002 roku Wojewoda [...] poinformował wnioskodawcę, iż dane mogą być udostępnione po spełnieniu przesłanek z art. 80c ust. 4 i art. 80d ust. 1 pkt 2 ustawy Prawo o ruchu drogowym z dnia 20 czerwca 1997 (Dz.U. 1997 roku nr 98 poz. 602 z późn. zm.) oraz wezwał Prezydenta Miasta P. Miasta Na Prawach Powiatu Pełniącego Funkcję Starosty w trybie art. 261 §1 k.p.a. do uzupełnienia wniosku w terminie 7 dni o dowód uiszczenia należnej opłaty w wysokości 30,40 złotych pod rygorem zwrotu wniosku i zaniechania czynności uzależnionej od opłaty (art. 261 §2 k.p.a.).
Wobec tego, iż żądana opłata w wyznaczonym terminie nie wpłynęła Zastępca Dyrektora Wydziału Rozwoju Regionalnego [...] Urzędu Wojewódzkiego w P., działający z upoważnienia Wojewody [...] postanowieniem z dnia [...] września 2002 roku o nr [...] wydanym na podstawie art. 261 §2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 roku Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 roku nr 98 poz. 1071 – jednolity tekst) w związku z art. 80c ust. 4 i art. 80d ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 roku Prawo u ruchu drogowym (Dz. U. z 1997 roku nr 98 poz. 602 z późn. zm.) zaniechał czynności udostępnienia danych osobowych właścicieli pojazdów objętych wnioskiem Prezydenta Miasta P. Miasta Na Prawach Powiatu Pełniącego Funkcję Starosty z dnia 29 lipca 2002 roku wobec tego, że czynność ta jest uzależniona od wniesienia opłaty.
Uzasadnienie powyższego rozstrzygnięcia oparto na stwierdzeniu, że wnioskodawca nie uiścił należnej opłaty. Obowiązek uiszczenia opłaty wywiedziono z art. 80c ust. 4 w związku z art. 80d ust. 1 pkt 2 ustawy Prawo o ruchu drogowym.
Na postanowienie z dnia [...] września 2002 roku Prezydent Miasta P. wniósł zażalenie do Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji, wnosząc o uchylenie postanowienia Wojewody [...] ([...]) z dnia [...] września 2002 roku i orzeczenia co do istoty sprawy.
W uzasadnieniu podniesione zostało, iż egzekucja od posiadaczy środków transportu ustalonych przez radę gminy stawek podatkowych jest zadaniem ustawowym organu podatkowego, którym jest przewodniczący zarządu jednostki samorządu terytorialnego (tu prezydent – starosta). W związku z powyższym, biorąc pod uwagę treść przepisów art. 80d ust. 1 pkt 1, jako że wnioskodawca należy do grupy podmiotów określonych w art. 80c ust. 1 pkt 10 ustawy Prawo o ruchu drogowym uzasadnionym jest nieodpłatne udostępnienie danych lub informacji z ewidencji pojazdów.
Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji postanowieniem z dnia [...] października 2002 roku nr [...] po rozpatrzeniu zażalenia wnioskodawcy na postanowienie Wojewody [...] z dnia [...] września 2002 roku utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie.
Uzasadnienie powyższego postanowienia Ministra opiera się na stwierdzeniu, iż jakkolwiek nie można się nie zgodzić z twierdzeniem, iż prezydent miasta na prawach powiatu wykonuje zadania starosty, to jednak Prezydent Miasta P., choć wykonuje zadania starosty, to starostą nie jest. A zatem za udostępnienie danych z ewidencji pojazdów winien wnieść stosowną opłatę, a skoro tego w zakreślonym terminie nie uczynił, to czynność o którą wnosił została zaniechana.
Prezydent Miasta P. Na Prawach Powiatu, pełniący funkcję starosty nie godząc się z postanowieniem Ministra z dnia [...] października 2002 roku, wniósł na nie skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie, domagając się jego uchylenia i zasądzenia kosztów według norm przepisanych.
Zdaniem skarżącego, Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji dokonał błędnej interpretacji art. 80c ust. 1 pkt 10 ustawy Prawo o ruchu drogowym. Przyjął, że użyte w tym przepisie słowo "starosta" oznacza jedynie starostę powiatu ziemskiego i nie może oznaczać starosty powiatu grodzkiego. Takiemu rozumieniu przepisów prawa przeczy art. 92 ust. 1 ustawy z dnia 5 czerwca 1998 roku o samorządzie powiatowym, w którym stanowi się, że funkcje organów powiatu w miastach na prawach powiatu sprawuje rada miasta, prezydent miasta.
W odpowiedzi na skargę Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji wniósł o jej oddalenie podnosząc argumenty jak w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia. Ponadto stwierdził, iż omawiany przepis art. 80c ust. 1 pkt 10 ustawy Prawo o ruchu drogowym winien być interpretowany ściśle. Mowa jest w nim o staroście. Gdyby ustawodawca chciał uwzględnić oprócz starosty inne organy, to nic nie stało na przeszkodzie, aby zostały wpisane do listy podmiotów, o których mowa w art. 80c ust. 1 ustawy Prawo o ruchu drogowym. Pamiętać należy, że omawiany przepis prawa pominął nie tylko Prezydentów Miast ale i również Wójtów.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Skarga Prezydenta Miasta P. jest zasadna, albowiem organy obu instancji dokonały błędnej interpretacji art. 80c ust. 1 pkt 10 i art. 80d ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 roku Prawo o ruchu drogowym (Dz. U. z 1997 roku nr 98 poz. 602 z późn. zm.) i zastosowały art. 80c ust. 4 i art. 80d ust. 1 pkt 2 tej ustawy, przez co doszło do naruszenia prawa materialnego i miało wpływ na wynik sprawy.
Zarówno Wojewoda [...] jak i Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji przy wydawaniu postanowień kierowali się tylko literalnym brzmieniem w/w przepisów nie biorąc pod uwagę racji natury systemowych oraz funkcjonalnych. Przepis art. 80 c ust. 1 pkt 10 w związku z art. 80d ust. 1 pkt 1 znajduje się w ustawie Prawo o ruchu drogowym, które jest częścią prawa administracyjnego. Fakt ten powoduje, iż omawiany przepis pozostaje w relacjach z innymi przepisami i wykładnia prawa nie może tego ignorować. Innymi słowy rozumienie tego przepisu musi brać pod uwagę i być zharmonizowane z rozumieniem innych przepisów. Te inne przepisy to art. 91 i 92 ustawy z dnia 5 czerwca 1998 roku o samorządzie powiatowym (Dz. U. z 2001 roku nr 142 poz. 1592 z późn. zm.), które przewidują jakim miastom przysługują prawa powiatu, kto sprawuje funkcje organów powiatu w miastach na prawach powiatu i jakie są zadania miasta na prawach powiatu. Miasto P. jest w świetle powyższych przepisów miastem na prawach powiatu tzn. gminą wykonującą zadania powiatu na zasadach określonych w ustawie. Zadania te wykonuje przez swoje organy, którym jest Prezydent Miasta P. Skoro z przepisu art. 92 ust. 2 ustawy o samorządzie powiatowym wynika zrównanie zadań miasta na prawach powiatu z zadaniami powiatu tzn. że takie miasto realizuje zarówno zadania określone ustawą o samorządzie gminnym jak i ustawą o zarządzie powiatowym poprzez swojego prezydenta wykonującego również funkcje starosty należy przyjąć, iż w niniejszej sprawie udostępnienie informacji zgromadzonych w ewidencji Prezydentowi Miasta P. winno nastąpić nieodpłatnie, albowiem informacje te są niezbędne do realizacji jego ustawowych zadań. Przyjęcie odmiennej wykładni, tak jak to uczyniły organy obu instancji doprowadziłoby do niesprawiedliwych i nieracjonalnych rezultatów (wykładnia funkcjonalna), albowiem starosta powiatu ziemskiego korzystałby przy realizowaniu jego zadań z przywileju nieodpłatnego udostępnienia mu danych z ewidencji w przeciwieństwie do prezydenta wykonującego funkcje starosty.
Z tych wszystkich względów zaskarżone postanowienie oraz postanowienie Wojewody [...] z dnia [...] września 2002 roku należało uchylić.
Powyższe rozstrzygnięcie Sąd oparł na art. 97 §1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153 poz. 1271, nr 240 poz. 2052), art. 3 §1, art. 145 §1 pkt 1 podpunkt a), art. 200 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153 poz. 1270).
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło