II SA 4101/03
WyrokWSA w Warszawie2004-10-12
Skład orzekający: sędzia WSA Iwona Dąbrowska, Asesor WSA Joanna Kube, Asesor WSA Jacek Fronczyk
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wyroki sądów powszechnych, które podważyły materiał dowodowy stanowiący podstawę orzeczenia dyscyplinarnego, mogą stanowić podstawę do wznowienia postępowania zakończonego prawomocnym wyrokiem sądu administracyjnego oddalającym skargę na to orzeczenie dyscyplinarne?Ratio decidendi
Sąd administracyjny oddalił skargę o wznowienie postępowania, uznając, że wyroki sądów powszechnych, które podważyły materiał dowodowy stanowiący podstawę orzeczenia dyscyplinarnego, nie mogą stanowić podstawy do wznowienia postępowania sądowego zakończonego prawomocnym wyrokiem sądu administracyjnego. Przyczyny restytucyjne mogą uzasadniać wznowienie postępowania sądowego tylko wtedy, gdy odnoszą się do zdarzeń powstałych w tym postępowaniu, a nie w postępowaniu administracyjnym. Postępowanie dyscyplinarne jest samodzielne i niezależne od postępowania karnego.Stan faktyczny
Skarżący W.F. wniósł o wznowienie postępowania zakończonego wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego (NSA) z dnia 13 listopada 2002 r., który oddalił jego skargę na orzeczenie Komendanta Głównego Policji o wymierzeniu kary dyscyplinarnej wydalenia ze służby. Jako podstawę wznowienia podał wyroki sądów powszechnych podważające materiał dowodowy, a także orzeczenie Trybunału Konstytucyjnego stwierdzające niezgodność z Konstytucją przepisów rozporządzenia dotyczącego postępowania dyscyplinarnego. Komendant Główny Policji wniósł o odrzucenie skargi z powodu przekroczenia terminów.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę o wznowienie postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Iwona Dąbrowska, Asesor WSA Joanna Kube, Asesor WSA Jacek Fronczyk (spraw.), , Protokolant Iwona Cichocka, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 12 października 2004 r. sprawy ze skargi W.F. o wznowienie postępowania zakończonego wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 13 listopada 2002 r. o sygnaturze akt II SA 1963/02 oddalającym skargę W. F. na orzeczenie Komendanta Głównego Policji z dnia [...] maja 2002 r. nr [...] w przedmiocie wymierzenia kary dyscyplinarnej wydalenia ze służby oddala skargę.
Wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 13 listopada 2002r. o sygnaturze akt II SA 1963/02 oddalono skargę W. F. na orzeczenie Komendanta Głównego Policji z dnia [...] maja 2002r. Nr [...] w przedmiocie wymierzenia kary dyscyplinarnej wydalenia ze służby.
Pismem z dnia 31 października 2003r. W. F. wniósł o wznowienie postępowania zakończonego ww. wyrokiem. W treści pisma powołał się na wyroki:
- Sądu Okręgowego w K. o/z w P. Wydział VI Karny z dnia [...] sierpnia 2003r. o sygnaturze akt [...];
- Sądu Rejonowego w L. Wydział II Karny z dnia [...] kwietnia 2003r. o sygnaturze akt [...];
- Sądu Rejonowego w L. Wydział II Karny z dnia [...] listopada 2002r. o sygnaturze akt [...].
Wskazał, iż mocą powyższych rozstrzygnięć został podważony materiał dowodowy stanowiący podstawę dla wydanego orzeczenia dyscyplinarnego.
W piśmie z dnia 4 grudnia 2003r. będącym uzupełnieniem skargi o wznowienie postępowania, W.F. podał, że żądanie wznowienia postępowania jest również wynikiem orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego z dnia 8 października 2002r., w którym Trybunał stwierdził niezgodność z Konstytucją przepisów rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 19 grudnia 1997r. w sprawie szczegółowych zasad i trybu udzielania wyróżnień oraz przeprowadzania postępowania dyscyplinarnego w stosunku do policjantów (Dz. U. z 1998r. nr 4, poz. 14) i orzekł, że w części dotyczącej postępowania dyscyplinarnego traci ono moc z dniem 30 września 2003r..
W odpowiedzi na skargę Komendant Główny Policji wniósł o jej odrzucenie. Podniósł, że skarżący przekroczył terminy do wniesienia skargi o wznowienie postępowania w stosunku do każdej z przywołanych podstaw.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
W związku ze zmianą struktury sądownictwa administracyjnego, na podstawie art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1271 z późn. zm.), sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 01 stycznia 2004r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 z późn. zm.).
Stosownie do treści art. 270 ww. ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi można żądać wznowienia postępowania, które zostało zakończone prawomocnym orzeczeniem.
W. F. w swej skardze powołał jednocześnie dwie przesłanki wznowienia postępowania.
Zgodnie z art. 272 § 1 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, można żądać wznowienia postępowania w przypadku, gdy Trybunał Konstytucyjny orzekł o niezgodności aktu normatywnego z Konstytucją, umową międzynarodową lub z ustawą, na podstawie którego zostało wydane orzeczenie. Skargę taką wnosi się w terminie jednego miesiąca od dnia wejścia w życie orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego (§ 2). Oparcie skargi o tę podstawę wznowienia ograniczone jest zatem miesięcznym terminem. Przywołany wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 8 października 2002r. wszedł w życie z dniem ogłoszenia, tj. w dniu 23 października 2002r.. Skarżący wniósł skargę w dniu 31 października 2003r. (4 grudnia 2003r. jedynie ją uzupełnił). Nie ulega wątpliwości, że miesięczny termin do jej wniesienia nie został zachowany. Przekroczenie ustawowego terminu do wniesienia skargi o wznowienie postępowania winno skutkować jej odrzuceniem.
Jednakże z uwagi na podniesioną przez skarżącego drugą z podstaw wznowienia postępowania, wynikającą z art. 273 § 2 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Sąd – po zbadaniu okoliczności, w odniesieniu do których stwierdził zachowanie terminu (od dnia [...] sierpnia 2003r. należy bowiem liczyć trzymiesięczny termin do jej wniesienia) – przystąpił do oceny podstawy wznowienia (art. 281 ww. ustawy).
Zgodnie z art. 273 § 2 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, można żądać wznowienia postępowania w razie późniejszego wykrycia takich okoliczności faktycznych lub środków dowodowych, które mogłyby mieć wpływ na wynik sprawy, a z których strona nie mogła skorzystać w poprzednim postępowaniu.
Wznowienie postępowania przed sądem administracyjnym uzasadniają tylko te przesłanki wznowienia spośród wymienionych w art. 271 – 274 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, które są następstwem zdarzeń powstałych w samym postępowaniu sądowym (w niniejszej sprawie przed NSA), nie zaś w postępowaniu administracyjnym, w którym ostatecznie rozstrzygnięto co do istoty sprawę administracyjną. Należy stwierdzić, że jakkolwiek skarżący formalnie powołał ustawową podstawę wznowienia, to jednak w rzeczywistości podstawa ta – także w świetle samego uzasadnienia skargi – nie występuje. Powołane przez W. F. "okoliczności faktyczne" nie dotyczą etapu postępowania sądowego, w którego toku oceniono tylko zgodność orzeczenia dyscyplinarnego z prawem w czasie jego wydawania.
Przyczyny restytucyjne mogą stać się podstawą wznowienia postępowania sądowego jedynie wtedy, gdy odnoszą się do zdarzeń powstałych w tym postępowaniu. Jeżeli jednak nowa "okoliczność faktyczna lub środek dowodowy" mogłyby mieć wpływ na wynik sprawy administracyjnej i powinny być wykorzystane w tym właśnie postępowaniu, to wówczas dotknięta taką wadą ostateczna decyzja administracyjna (orzeczenie dyscyplinarne) podlegałaby zweryfikowaniu w trybie wznowienia postępowania administracyjnego (art. 145 i nast. Kpa.) bez konieczności wcześniejszej zmiany bądź uchylenia wyroku sądu administracyjnego oddalającego skargę na tę decyzję.
Zaznaczyć przy tym trzeba, iż postępowanie dyscyplinarne jest postępowaniem samodzielnym i niezależnym od postępowania karnego, a funkcjonariusz Policji podlega odpowiedzialności dyscyplinarnej niezależnie od odpowiedzialności karnej. Ta dwutorowość obu postępowań oznacza, że w toku każdego z nich konieczne jest czynienie własnych ustaleń oraz ich własnej oceny. Niedopuszczalne jest ograniczenie postępowania dowodowego prowadzonego przez organ administracji publicznej do dowodów zgromadzonych w innym, odrębnym postępowaniu. Postępowanie dyscyplinarne służy ustaleniu odpowiedzialności innego rodzaju niż odpowiedzialność karna i chociaż niejednokrotnie te same zachowania będą powodowały odpowiedzialność dyscyplinarną i karną, każda z nich musi zostać wykazana przez inny organ, w innym trybie za pomocą środków dowodowych, które z punktu widzenia organu prowadzącego postępowanie są konieczne do uzyskania realizowanego przez organ celu.
Przyjąć zatem należy, że wyroki sądów powszechnych wydane w sprawach W. F. pozostają bez wpływu na rozstrzygnięcie podjęte przez Naczelny Sąd Administracyjny w dniu 13 listopada 2002r. w sprawie o sygnaturze akt II SA 1963/02 i dlatego też skarga o wznowienie postępowania jako bezzasadna podlega oddaleniu.
Mając na uwadze powyższe, na podstawie art. 282 § 2 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie orzekł, jak w sentencji wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło