II SA 4156/02

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Dorota Wdowiak Sędziowie Asesor WSA Andrzej Czarnecki NSA Anna Robotowska (spraw.) Protokolant Kinga Płociak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 21 kwietnia 2004 r. sprawy ze skargi J. R. i G. M. "P." s.c. na decyzję Generalnego Dyrektora Dróg Krajowych i Autostrad z dnia [...] listopada 2002 r. nr [...] w przedmiocie obciążenia karą pieniężną za zajęcie pasa drogowego bez zezwolenia oddala skargę Generalny Dyrektor Dróg Krajowych i Autostrad decyzją z dnia [...] listopada 2002r., po rozpatrzeniu wniosku Pani J. R. reprezentującej spółkę cywilną "P." ul. [...], [...] S., z dnia 17 kwietnia 2002r. o ponowne rozpatrzenie sprawy zakończonej decyzją z dnia [...] marca 2002r. Znak [...] Kierownika Rejonu Dróg Krajowych w O. działającego z upoważnienia Generalnego Dyrektora Dróg Publicznych, uchylił decyzję z dnia [...] marca 2002r. w części obciążenia karą pieniężną w wysokości 31.381,50 zł (trzydzieści jeden tysięcy trzysta osiemdziesiąt jeden złotych 50/100) i obciążył solidarnie Panią J. R. i Pana G. R. M. Spółka cywilna "P." karą pieniężną 17.934 zł. ( siedemnaście tysięcy dziewięćset trzydzieści cztery złote). W uzasadnieniu podano, iż decyzją z dnia [...] marca 2002r. obciążono strony karą pieniężną w wysokości 31.381,50 (trzydzieści jeden tysięcy trzysta osiemdziesiąt jeden złotych 50/100) za zajęcie bez zezwolenia zarządcy drogi pasa drogowego drogi krajowej Nr [...] O.-M. w miejscowości S. w km. 192+770 i w km 193+300 – prawa strona drogi - w okresie od dnia [...] kwietnia 2000r. do dnia [...] września 2000r. a przedmiotem postępowania po jego wszczęciu w dniu [...] maja 2000r. było zajęcie prasa drogowego i umieszczenie w nim tablic reklamowych za okres od dnia [...] kwietnia 2000r. do [...] lipca 2000r. potwierdzone protokołem z przeprowadzonej wizji lokalnej. W dotychczasowym postępowaniu w sprawie zakończonej wydanymi decyzjami oraz wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 15 stycznia 2002r. uwzględnione zostały zgromadzone w sprawie dokumenty, w tym m.in. protokół z wizji lokalnej oraz wyciąg z dziennika objazdu dróg. Zdaniem organu okres za jaki w niniejszej sprawie winna być nałożona kara pieniężna to okres od [...] kwietnia 2000r. do [...] lipca 2000r. Okres zajmowania pasa po dniu [...] lipca winien być objęty odrębnym postępowaniem. W skardze do Naczelnego Sądu Administracyjnego powyższej decyzji zarzucono naruszenie prawa materialnego, a mianowicie art. 40 ust. 4 ustawy z dnia 18 marca 1985 r. o drogach publicznych i § 11 ust 4 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 24 stycznia 1986 r. w sprawie wykonania niektórych przepisów ustawy o drogach publicznych oraz art. 77 § 1 k.p.a. poprzez nałożenie na stronę kary pieniężnej pomimo braku podstawy faktycznej do jej nałożenia albowiem organ zdaniem skarżącej spółki nie dokonał ustaleń, co do zawinionego działania strony. Dodatkowo podniesiono, iż organ naruszył § 10 a ust. 1 w zw. z § 10b cytowanego wyżej rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 24 stycznia 1986r. w sprawie wykonania niektórych przepisów o drogach poprzez ustalenie wysokości kary pieniężnej jedynie w oparciu o par. 10a ust. 3 cyt. rozporządzenia z pominięciem obligatoryjnego uwzględnienia zmian stawek opłaty stosownie do kwartalnego wskaźnika cen towarów i usług konsumpcyjnych ogółem w stosunku do kwartału poprzedniego, licząc od następnego miesiąca po miesiącu, w którym wskaźnik ten został ogłoszony przez Prezesa GUS w Dzienniku Urzędowym Rzeczpospolitej Polskiej "Monitor Polski" Na rozprawie skarżąca ostatecznie precyzując skargę, ograniczyła zarzuty jedynie do niezgodnego z prawem zastosowania przy obliczaniu kary, stawki jak za ustawienie reklamy w pasie drogowym na terenie zabudowanym mimo, iż ze złożonych dowodów wynika, że przedmiotowe reklamy były ustawione w pasie drogi w terenie niezabudowanym. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, a ustosunkowując się do zarzutu skarżącej dotyczącego zastosowanej stawki organ powołał się na teść przepisu § 11 ust. 3, rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 24 stycznia 1986r. w sprawie wykonania niektórych przepisów ustawy o drogach publicznych, z którego wynika iż zarządca drogi za umieszczenie w pasie drogowym bez zezwolenia reklamy, pobiera karę pieniężna w wysokości dziesięciokrotnej opłaty naliczonej na podstawie § 10a. Wojewódzki Sąd Administracyjny zaważył, co następuje: Przede wszystkim należy podnieść, iż w niniejszej sprawie Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 15 stycznia 2002r. sygn. akt II S.A. 2348/00 zajął stanowisko, co do zasadności obciążenia skarżącej Spółki karą pieniężną za zajęcie pasa drogowego bez zezwolenia i umieszczenia w nim przedmiotowych tablic reklamowych. W tym wyroku również Sąd wyraził pogląd, iż organ powinien wymierzyć karę na podstawie § 11 ust 3 Rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 24 stycznia 1986r. w sprawie wykonania niektórych przepisów ustawy o drogach publicznych przy zastosowaniu sankcji przewidzianej w § 10a ust 3 w/w rozporządzenia. Zgodnie z art. 30 ustawy z dnia 11 maja 1995r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym ocena prawna wyrażona w orzeczeniu Sądu wiąże w sprawie ten Sąd oraz sąd, którego działanie lub bezczynność było przedmiotem zaskarżenia Odnosząc się do zarzutu skarżącej, iż przedmiotowe tablice reklamowe ustawione były w pasie drogi w terenie niezabudowanym, a więc brak było podstaw do stosowania przy wyznaczaniu kary stawki przewidzianej za umieszczenia reklamy w pasie drogi w szeregu zabudowanym należy podnieść, że zgodnie z art. 39 ust. 1 pkt 6 ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych zabrania się dokonywania w pasie drogowym czynności, które mogłyby powodować niszczenie lub uszkodzenie drogi i jej nawierzchni albo zmniejszenie jej trwałości oraz zagrożenie bezpieczeństwa ruchu drogowego, w szczególności zabrania się umieszczania przy obszarze zabudowanym tablic z hasłami reklamowymi lub propagandowymi. W myśl art. 40 ust 4 ustawy za zajęcie pasa drogowego i za umieszczenie w nim urządzeń nie związanych z funkcjonowaniem dróg, pobiera się opłatę, a za niedotrzymanie warunków określonych w zezwoleniu lub za zajęcie pasa drogowego bez zezwolenia pobiera się kary pieniężne. W ust. 7 tegoż przepisu ustawy, Rada Ministrów została upoważniona do określenia w drodze rozporządzenia zasad i warunków wydawania zezwoleń na zajmowanie pasa drogowego i umieszczania w nim urządzeń nie związanych z funkcjonowaniem drogi oraz opłat z tego tytułu, jak również kar pieniężnych za zajęcie pasa drogowego i umieszczanie w nim urządzeń bez zezwolenia oraz trybu dochodzenia roszczeń z tytułu szkód poniesionych w związku ze zmianą warunków określonych w zezwoleniu lub jego cofnięcia (ust. 3) i uzgodnień właściwych w tych sprawach. Skoro za umieszczanie bez zezwolenia w pasie drogowym w terenie zabudowanym ustawodawca przewidział nałożenie kary pieniężnej, to tym bardziej kara pieniężna ma zastosowanie, w przypadku umieszczania tablic reklamowych bez zezwolenia w pasie drogi w terenie niezabudowanym, na którym to terenie zgodnie z art. 39 ust. 1 pkt 5 ustawy umieszczanie tablic reklamowych jest zabronione Zgodnie z § 11 ust 3 rozporządzenia z dnia 24 stycznia 1986r. za umieszczenie w pasie drogowym bez zezwolenia zarządcy drogi reklamy zarządca pobiera karę pieniężną w wysokości dziesięciokrotnej opłaty naliczonej na podstawie § 10a. Z powyższego przepisu wynika, iż karę w tej wysokości zarządca drogi pobiera za zajęcie pasa drogi bez zezwolenia – bez względu na to, na jakim terenie (zabudowanym lub niezabudowanym) to zajęcie miało miejsce. W § 10a wskazane są stawki za umieszczenie reklamy w pasie drogowym a ich wysokość zależy od kategorii drogi. Reasumując powyższe, w ocenie Sądu organ, zgodnie z wyżej powołanymi przepisami, zastosował stawkę będącą podstawą do nałożenia kary pieniężnej. Mając powyższe na względzie sąd uznał, iż skarga jest nieuzasadniona i dlatego też na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji wyroku.