II SA 4189/02

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Dorota Wdowiak (spr.), Sędziowie WSA Magdalena Bosakirska, Asesor WSA Izabela Głowacka-Klimas, Protokolant Katarzyna Kuczykowska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 12 maja 2004 r. sprawy ze skargi A. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] listopada 2002 r. Nr [...] w przedmiocie opłaty za przejazd pojazdem nienormatywnym bez zezwolenia 1. 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz utrzymaną nią w mocy decyzję [...] Zarządu Dróg Wojewódzkich w W. z dnia [...] listopada 2001 r.; 2. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. na rzecz A. K. kwotę 200,00 zł /dwieście/ tytułem zwrotu kosztów postępowania; 3. stwierdza, że uchylone decyzje nie podlegają wykonaniu. [...] Zarząd Dróg Wojewódzkich w W. decyzją z dnia [...] listopada 2001 roku Nr [...], na podstawie art. 19 ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 21.03.1985 r. o drogach publicznych /Dz.U. Nr 14, poz. 60 z póz. zm./, w oparciu o § 2 ust. 2 tabela Lp.1,2,3,4,5,6 i ust. 3 i 4 oraz § 9 ust. 1,2,3 oraz ust. 4 pkt 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 27.06.2000 r. w sprawie opłat drogowych /Dz.U. Nr 51, poz. 607/ w zw. z § 2,3,4,5 rozporządzenia Ministra Transportu i Gospodarki Morskiej z dnia 1.04.1999 w sprawie warunków technicznych pojazdu oraz zakresu ich niezbędnego wyposażenia /Dz.U. Nr 44, poz. 432/ obciążył firmę przewozową A. K. opłatą drogową w wysokości 5768.40 złotych za przejazd w dniu 27 listopada 2001 roku, bez zezwolenia pojazdem nienormatywnym na trasie od miasta D. do miasta Z.. Od powyższej decyzji odwołanie złożył A. K. - właściciel firmy Przedsiębiorstwo Handlowo-Usługowe "O." zarzucając niezgodność podstawy prawnej decyzji z Konstytucją RP co znalazło wyraz w wyrokach Trybunału Konstytucyjnego z dnia 29 kwietnia 1999 roku i Sądu Najwyższego z dnia 8 września 2000 roku. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. decyzją z dnia [...] listopada 2002 roku [...] utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję uznając ją za prawidłową i znajdującą oparcie w zgromadzonym materiale dowodowym oraz obowiązujących przepisach. Powołane przez skarżącego wyroki Trybunału Konstytucyjnego i Sądu Najwyższego nie mają zastosowania do stanu faktycznego niniejszej sprawy a także zmienionych przepisów. Na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] listopada 2002 roku skargę do Naczelnego Sądu Odwoławczego w Warszawie złożył A. K. podnosząc niezgodność z Konstytucją RP rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 27 czerwca 2000 roku w sprawie opłat drogowych przez rażące naruszenie zasady proporcjonalności. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wnosiło o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: Z dniem 1 stycznia 2004 roku weszły w życie: ustawa z dnia 25 lipca 2002 roku Prawo o ustroju sądów administracyjnych /Dz.U. Nr 153, poz. 1269/ ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz. U. Nr 153, poz. 1270/ ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 roku Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz. U. Nr 153, poz. 1271/. Jednocześnie uchylona została ustawa z dnia 11 maja 1985 roku o Naczelnym Sądzie Administracyjnym, która obowiązywała w dacie wniesienia skargi w sprawie niniejszej. Zgodnie z art. 97 § 1 p.w.u.p. sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004 roku i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Taka sytuacja ma miejsce w sprawie niniejszej. W świetle art. 1 § 1 u.s.a. sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W grę wchodzi kontrola aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej pod względem zgodności z prawem materialnymi i przepisami procesowymi. Kontrolując zaskarżoną decyzję z punktu widzenia powyższych kryteriów skarga zasługuje na uwzględnienie. Trybunał Konstytucyjny wyrokiem z dnia 10 grudnia 2002 roku w sprawie P 6/02 wydanym po rozpoznaniu pytania prawnego Naczelnego Sądu Administracyjnego o zbadanie zgodności m.in. § 9 ust. 1 pkt 2 i ust. 2 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 27 września 2000 roku o opłatach drogowych /Dz. U. Nr 51, poz. 606/ z art. 2 i art. 92 Konstytucji RP orzekł, że § 9 ust. 1 pkt 2 i ust. 2 rozporządzenia jest niezgodny z art. 92 ust. 1 oraz nie jest niezgodny z art. 2 Konstytucji RP. W obszernym uzasadnieniu Trybunał powoływał się na swój wcześniejszy wyrok z dnia 27 kwietnia 1999 roku wydanym w sprawie P 7/98 w którym stwierdził, że § 4 ust. 4 pkt 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 14 października 1996 roku w sprawie opłat drogowych był niezgodny z art. 2 i art. 92 Konstytucji RP przez to, że naruszył zakres ustawowego upoważnienia oraz stanowił przepis o charakterze represyjnym. Stwierdził w związku z tym, że ustalenie opłaty za przejazd pojazdem nienormatywnym bez zezwolenia na podstawie § 9 ust. 1 pkt 2 i ust. 2 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 27 czerwca 2000 roku w sprawie opłat drogowych następuje w istocie w taki sam sposób jak ustalenie tej opłaty na podstawie § 44 ust. 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 14 października 1996 roku w sprawie opłat drogowych, uznanego przez Trybunał za niekonstytucyjny. Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 27 czerwca 2000 roku w sprawie opłat drogowych pomimo wspomnianego, wcześniejszego wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 27 czerwca 1999 roku w sprawie P 7/98 dalej powtórzyło i utrzymało przepisy niezgodne z Konstytucją. Zważywszy więc na powyższe należało przyjąć, że kwestionowane przepisy rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 27 czerwca 2000 roku w sprawie opłat drogowych zostały wydane na podstawie niekonstytucyjnego upoważnienia ustawowego (bez upoważnienia ustawowego) i dlatego są niezgodne z art. 92 Konstytucji RP. W rozpoznawanej sprawie obie decyzje administracyjne wydane zostały na podstawie niekonstytucyjnego 9 ust. 1 pkt 2 i ust. 2 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 27 czerwca 2000 roku w sprawie opłat drogowych Zgodnie z art. 145 a § 1 kpa w przypadku gdy Trybunał Konstytucyjny orzekł o niezgodności aktu normatywnego z Konstytucją można żądać wznowienia postępowania administracyjnego. Natomiast przepis art. 145 pkt 1 lit b) Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi zobowiązuje sąd do uchylenia decyzji w razie zaistnienia naruszenia prawa, dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego. W świetle powyższych rozważań zarzut skarżącego sąd uznał za uzasadniony i orzekł jak w wyroku. Na podstawie art. 152 ustawy sąd orzekł, że uchylone decyzje nie podlegają wykonaniu. O kosztach postępowania sąd orzekł na podstawie art. 200 ustawy.