II SA 456/03
WyrokWSA w Warszawie2004-06-01
Skład orzekający: Sędzia WSA Maria Jagielska (spr.), Sędzia WSA Dorota Wdowiak, as. WSA Izabela Głowacka – Klimas
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji może odmówić koordynacji rozkładu jazdy przewoźnika, opierając się wyłącznie na kolizyjnym charakterze godzin odjazdów i stwierdzeniu maksymalnego zabezpieczenia potrzeb przewozowych, bez podjęcia kreatywnych działań koordynacyjnych i rzetelnej analizy rzeczywistych potrzeb przewozowych?Ratio decidendi
Organ administracji, rozpatrując wniosek o koordynację rozkładu jazdy, ma obowiązek poszukiwać możliwości jego uzgodnienia, a nie jedynie odmawiać koordynacji. Odmowa nie może być oparta wyłącznie na stwierdzeniu kolizji z istniejącymi rozkładami lub ogólnikowym twierdzeniu o maksymalnym zabezpieczeniu potrzeb przewozowych, bez podjęcia prób przesunięć czasowych i rzetelnej analizy rzeczywistych potrzeb pasażerów, a nie tylko liczby przewoźników. Postępowanie takie narusza zasadę swobody działalności gospodarczej i wymaga szczególnej staranności organu.Stan faktyczny
Skarżący R. J. złożył wniosek o skoordynowanie rozkładu jazdy na trasie komunikacyjnej. Zarząd Województwa odmówił koordynacji, argumentując kolizyjnym charakterem godzin odjazdów i maksymalnym zabezpieczeniem potrzeb przewozowych przez innych przewoźników. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało tę decyzję w mocy. R. J. zaskarżył decyzję, zarzucając bezpodstawne przyjęcie twierdzenia o maksymalnym zabezpieczeniu potrzeb przewozowych oraz przewlekłość postępowania, powołując się na wolność wykonywania działalności gospodarczej.Rozstrzygnięcie
Uchyla zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] grudnia 2002 r. oraz poprzedzającą ją decyzję z dnia [...] maja 2002 r. Zarządu Województwa [...].Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA WSA Maria Jagielska (spr.), Sędziowie WSA WSA Dorota Wdowiak, as. WSA Izabela Głowacka – Klimas, Protokolant Arkadiusz Zawada, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 1 czerwca 2004 r. sprawy ze skargi R. J. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] grudnia 2002 r. nr [...] w przedmiocie odmowy koordynacji rozkładu jazdy uchyla zaskarżona decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję z dnia [...] maja 2002 r. Zarządu Województwa [...]
Dnia [...] stycznia R. J. złożył w Urzędzie Marszałkowskim województwa [...] w [...] wniosek o skoordynowanie proponowanego rozkładu jazdy na trasie komunikacyjnej [...] -[...] - [...].
Decyzją nr [...] z dnia [...] maja 2002r. Zarząd Województwa [...] na podstawie art. 2 ust. 3 pkt 3 i 4 oraz ust. 4 ustawy z dnia 15 listopada 1984r. – Prawo przewozowe ( Dz. U. z 2000r. Nr 50, poz. 601 ) odmówił R. J. koordynacji rozkładu jazdy na proponowanej linii. W uzasadnieniu podał, iż przedłożony rozkład jazdy nie może zostać skoordynowany z powodu kolizyjnego charakteru godzin odjazdów w stosunku do kursów obsługiwanych przez innych przewoźników prowadzących już działalność komunikacyjną na przedmiotowej linii komunikacyjnej. Przedstawiając zestawienie godzin odjazdów autobusów należących do innych przewoźników z godzinami proponowanymi przez wnioskodawcę, organ administracji stwierdził, że uruchomienie dodatkowych połączeń na przedmiotowej linii komunikacyjnej według proponowanego rozkładu jazdy uważa za zbędne z powodu maksymalnego zabezpieczenia potrzeb przewozowych na tej trasie.
W wyniku złożonego przez R. J. odwołania Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] dnia [...] grudnia 2002r. decyzją nr [...] utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję. Kolegium powtórzyło argumentację podaną przez organ pierwszej instancji i stwierdziło, że zaskarżona decyzja nie narusza prawa, a jej uzasadnienie w sposób wyczerpujący opisuje stan faktyczny i prawny sprawy.
Skargę na to rozstrzygnięcie złożył R. J. zarzucając decyzji wydanej przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...], że bezpodstawnie przyjęło twierdzenie maksymalnego zabezpieczenia potrzeb przewozowych na proponowanej trasie. Podniósł też przewlekłość postępowania, bowiem Organ odwoławczy rozpatrywał jego odwołanie ponad 7 miesięcy. W piśmie doprecyzowującym skargę, skarżący domagała się unieważnienia krzywdzącej dla niego decyzji, powołując się na wolność wykonywania działalności gospodarczej oraz na fakt, iż był jednym z pierwszych przewoźników, którzy starali się o zezwolenie na wykonywanie przewozów na proponowanej trasie.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] wniosło o oddalenie skargi powtarzając argumenty przywołane w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.
Z dniem 1 stycznia 2004r. weszły w życie:
- ustawa z dnia 25 lipca 2002r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych ( Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ), zwana dalej u.s.a.,
- ustawa z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ), zwana dalej p.p.s.a.,
-ustawa z dnia 30 sierpnia 2002r. – Przepisy wprowadzające ustawę- Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153, poz. 1271 ), zwana dalej p.w.u.p.
Jednocześnie uchylona została ustawa z dnia 11 maja 1995r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym ( Dz. U. Nr 74, poz. 368 ze zmianami ), która obowiązywała w dacie wniesienia skargi w niniejszej sprawie.
W świetle art. 97 § 1 p.w.u.p. sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Taka sytuacja ma miejsce w niniejszej sprawie i dlatego postępowanie toczy się na podstawie p.s.a. Zgodnie z art. 1 § 1 u.s.a. sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrole działalności administracji publicznej, przy czym w świetle paragrafu drugiego powołanego wyżej artykułu, kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Innymi słowy, wchodzi tutaj w grę kontrola aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dokonywana pod względem ich zgodności z prawem materialnym i przepisami procesowymi, nie zaś według kryteriów słusznościowych.
Ponadto, co wymaga podkreślenia, Sąd rozstrzyga w granicach skargi, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołana podstawą prawną – art. 134 § 1 p.p.s.a.
Rozpoznając sprawę w świetle powołanych wyżej kryteriów, skarga zasługuje na uwzględnienie, gdyż zaskarżona decyzja narusza prawo.
Zgodnie z art. 2 ust. 4 ustawy z dnia 15 listopada 1984r. - Prawo przewozowe ( Dz. U. z 2000r. Nr 50, poz. 601) organy, o których mowa w ust.3 a więc m.in. zarząd województwa jako organ właściwy dla uzgadniania rozkładów jazdy dla linii komunikacyjnych przebiegających przez obszar dwóch lub więcej powiatów, jest obowiązany do zorganizowania koordynacji rozkładów jazdy na swoim obszarze. Koordynacja ta polega na uzgodnieniu przebiegu linii komunikacyjnych oraz godzin odjazdów pojazdów samochodowych w regularnym transporcie zbiorowym, z uwzględnieniem w szczególności: potrzeb przewozowych zgłaszanych przez samorządy gminne, powiatowe lub wojewódzkie oraz zabezpieczenia potrzeb przewozowych przez przewoźników ( § 3 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia Ministra Transportu i Gospodarki Morskiej z dnia 5 września 2000r. w sprawie treści, sposobu i terminów ogłaszania rozkładów jazdy, trybu ich uzgadniania i koordynacji oraz warunków ponoszenia kosztów z tym związanych - Dz. U. Nr 82, poz. 933 ). Z przywołanych przepisów wynika, że organy administracji, prowadząc postępowanie z wniosku o skoordynowanie proponowanego rozkładu jazdy, winny poszukiwać możliwości dokonania koordynacji tego rozkładu, nie zaś odmówić dokonania tej koordynacji bez podjęcia jakichkolwiek kreatywnych działań koordynujących. W przedmiotowej sprawie, organ administracji wydał decyzję odmawiającą koordynacji rozkładu jazdy poprzestając na stwierdzeniu, że proponowane w nim godziny odjazdów pokrywają się z godzinami odjazdów innych przewoźników, co ma oznaczać, że uruchomienie dodatkowych połączeń na przedmiotowej linii komunikacyjnej według proponowanego rozkładu jazdy jest zbędne z powodu maksymalnego zabezpieczenia potrzeb przewozowych na tej trasie. Stanowisko takie należy uznać za chybione i naruszające prawo. Należy stwierdzić, że postępowanie administracyjne mające na celu koordynację rozkładu jazdy jest sposobem reglamentowania prowadzenia działalności przewozowej, co zważywszy na zasadę swobody podejmowania i prowadzenia działalności gospodarczej, winno nakładać na organ administracji prowadzący postępowanie koordynujące obowiązek szczególnej staranności i ostrożności przy podejmowaniu decyzji odmawiających dokonania tej koordynacji. Fakt obsługiwania danej linii komunikacyjnej przez innych przewoźników nie może stanowić wyłącznej przyczyny odmowy skoordynowania rozkładu jazdy. Organ, prowadząc postępowanie w okresie od dnia złożenia wniosku w styczniu 2002r. do dnia wydania decyzji I instancji tj. do [...] maja 2002r. nie podjął żadnej próby dokonania koordynacji rozkładu jazdy, choćby przez zaproponowanie stronie postępowania określonych przesunięć czasowych tak, aby wykluczyć ewentualne kolizje z innymi przewoźnikami na proponowanej trasie. Organ odwoławczy utrzymując decyzję organu I instancji w mocy nie naprawił wadliwego postępowania, a uzasadnienie które podał stanowi w istocie wyłącznie powielenie argumentacji decyzji wcześniejszej. Brak w nim odniesienia się organu odwoławczego do przedstawionych w odwołaniu przez odwołującą się stronę zarzutów i załączników wskazujących, że być może chybiony jest argument uzasadnienia decyzji I instancyjnej o maksymalnym zabezpieczeniu potrzeb przewozowych na proponowanej trasie. Zaskarżona decyzja nie wyjaśnia ponadto, na jakiej podstawie przyjęto wniosek o maksymalnym zabezpieczeniu potrzeb przewozowych na proponowanej trasie, skoro odniesiono te potrzeby wyłącznie do ściśle określonych pięciu proponowanych godzin odjazdów z przystanków [...] i pięciu proponowanych godzin odjazdów z przystanków [...]. Dyspozycja § 3 ust. 2 pkt 1 cyt. rozporządzenia nakazująca uwzględnienie przez właściwe organy w koordynacji rozkładów jazdy warunku zabezpieczenia potrzeb przewozowych na danej linii nie oznacza, że organ ten może niemal dowolnie uznać, że potrzeby przewozowe na określonej linii są maksymalnie zabezpieczone dlatego tylko, że obsługiwane są już przez kilku przewoźników. Decydująca w tej kwestii wydaje się być nie liczba przewoźników dokonująca przewozów na danej trasie, lecz liczba pasażerów korzystających z kursów na tej linii.
Wojewódzki Sąd Administracyjny, uznając że zaskarżona decyzja narusza art. 7, art. 11, art.77 i art. 107 § 3 Kpa. oraz art. 2 ust. 4 ustawy - Prawo przewozowe, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 a) i c) ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ) orzekł jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło