II SA 4826/03

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA - Iwona Dąbrowska Sędzia WSA - Ewa Kwiecińska Asesor WSA - Przemysław Szustakiewicz (spr.) Protokolant - Michał Sułkowski po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 27 września 2004 r. sprawy ze skargi A. N. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...]listopada 2003 r. nr [...] w przedmiocie zasiłku dla bezrobotnych 1. stwierdza nieważność zaskarżonej decyzji oraz decyzji organu pierwszej instancji z dnia [...] września 2003 r. 2. zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu w całości. II SA 4826/03 UZASDNIENIE Decyzją z dnia [...] września 2003 r. nr [...] Starosta W., działając na podstawie art. 23 oraz art. 6 pkt 6 lit. b ustawy z dnia 14 grudnia 1994 r. o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu (t.j. Dz. U. z 2003 r. Nr 58, poz. 514 ze zm.) oraz art. 104 Kodeksu postępowania administracyjnego, odmówił przyznania panu A.N. prawa do zasiłku dla bezrobotnych w okresie od dnia [...] lipca 2002 r. do dnia [...] stycznia 2003 r. W uzasadnieniu organ podniósł, że pan A.N. zarejestrował się w Powiatowym Urzędzie Pracy w W. filia w T. w dniu [...] lipca 2002 r. Starosta W. decyzją z dnia [...] sierpnia 2002 r. nr [...]uznał go za osobę bezrobotną i jednocześnie postanowieniem z tego samego dnia nr [...]zawiesił z urzędu postępowanie w sprawie przyznania zasiłku dla bezrobotnych w związku z postępowaniem sądowym, które toczyło się przed sądem powszechnym z odwołania pana A.N. od decyzji ZUS w sprawie przyznania zasiłku chorobowego. W dniu [...] kwietnia 2003 r. została wydana decyzja nr [...], na podstawie której zainteresowany utracił status osoby bezrobotnej z dniem [...] lutego 2003 r. w związku z podjęciem pracy. Natomiast decyzją z dnia [...] lutego 2003 r. nr [...] umorzono postępowanie w sprawie przyznania mu prawa do zasiłku dla bezrobotnych. W dniu 4 sierpnia 2003 r. do organu wpłynął wniosek pana A. N. o przyznanie mu prawa do zasiłku dla bezrobotnych w okresie od dnia [...] lipca 2002 r. do dnia[...]stycznia 2003 r. Do wniosku został dołączony wyrok sądu powszechnego oddalający odwołanie zainteresowanego od decyzji ZUS w sprawie wypłaty zasiłku chorobowego. We wniosku został podniesiony argument, że wyrok sądu powszechnego nie powinien mieć wpływu na przyznanie mu prawa do zasiłku, a brak wypłaty zasiłku za wymieniony okres spowodował, iż wnioskodawca znajduje się w trudnej sytuacji materialnej. Jednak zdaniem organu Pan N. nie spełniał warunków do przyznania mu zasiłku dla bezrobotnych. Od tej decyzji w dniu 19 września 2003 r. odwołanie złożył pan A. N.. Wojewoda [...] decyzją nr [...] z dnia [...] listopada 2003 r. utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu organ wskazał, że stosowanie do treści art. 23 ust. 1 pkt ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu, prawo do zasiłku przysługuje bezrobotnemu za każdy dzień kalendarzowy od dnia zarejestrowania we właściwym urzędzie pracy, jeżeli w okresie 18 miesięcy poprzedzających dzień zarejestrowania, łącznie przez okres, co najmniej 365 dni był zatrudniony i osiągał wynagrodzenie w kwocie, co najmniej najniższego wynagrodzenia, od którego istnieje obowiązek opłacenia składki na Fundusz Pracy lub podlegał ubezpieczeniu społecznemu albo zaopatrzeniu emerytalnemu z tytułu prowadzenia pozarolniczej działalności lub współpracy, jeżeli podstawę wymiaru składki na ubezpieczenie społeczne lub zaopatrzenie emerytalne i Fundusz Pracy stanowi kwota wynosząca, co najmniej najniższe wynagrodzenie. Z dokumentacji przedstawionej przez odwołującego się oraz z dokumentów będących w posiadaniu organu wynika, że na przestrzenie 18 miesięcy przed dniem rejestracji pan A. N. udokumentował okres 337 dni podlegania ubezpieczeniu społecznemu. Nie wystąpiła, więc obligatoryjna przesłanka do przyznania zainteresowanemu prawa do zasiłku dla bezrobotnych. Od powyżej decyzji w dniu 22 grudnia 2003 r. skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego złożył pan A. N.. W skardze podniósł on, że jego zdaniem nie powinno się uzależniać wypłaty zasiłku dla bezrobotnych od ubezpieczenia emerytalno-rentowego w ZUS, które ma charakter dobrowolny, a nadto wskazał, że brak wypłaty zasiłku spowodował trudną sytuację życiową, pogłębioną przez konieczność leczenia choroby serca. W odpowiedzi na skargę Wojewoda [...] wniósł o jej oddalenie i podtrzymał argumenty zawarte w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjne w Warszawie zważył, co następuje. Zgodnie z treścią art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Przepisy wprowadzające ustawę-Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1271 ze zm.) sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004 r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). Stosownie do treści art. 13 § 2 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi do rozpoznania sprawy właściwy jest wojewódzki sąd administracyjny, na którego obszarze właściwości ma siedzibę organ administracji publicznej, którego działalność została zaskarżona. Natomiast zgodnie z treścią art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269), sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę pod względem zgodności z prawem zaskarżonej decyzji administracyjnej i to z przepisami obowiązującymi w dacie jej wydania. Analizując pod tym kątem zaskarżoną decyzję należy stwierdzić, iż skarga jest uzasadniona, choć nie z powodów w niej podanych. W rozpatrywanej sprawie organ I instancji przyjął, że wniosek pana A.N. z dnia 4 sierpnia 2003 r. jest wnioskiem o wznowienie postępowania. Jednak z treści wniosku trudno dociec, że skarżący istotnie w tym trybie wnosi o zmianę decyzji Starosty W. z dnia [...] lutego 2003 r. Jeżeli organ miał wątpliwości, co do treści wniosku, powinien był wezwać wnioskodawcę w trybie art. 64 § 2 kpa do jego uzupełnienia, jednak organ tego nie uczynił, a jak wynika z treści uzasadnienia postanowienia z dnia [...] sierpnia 2003 r. nr [...], wniosek pana A.N. został potraktowany jako informacja o wyroku sądu powszechnego w sprawie decyzji ZUS o odmowie wypłaty zasiłku chorobowego. W sprawie organ I instancji, wznawiając postępowanie w dniu [...] września 2003 r., wydał decyzję nr [...], w której odmówił skarżącemu prawa do przyznania zasiłku dla bezrobotnych w okresie od dnia [...] lipca 2002 r. do dnia [...] stycznia 2003 r. Sentencja tego orzeczenia jest sprzeczna z treścią art. 151 § 1 kpa, zgodnie z którym organ po wznowieniu postępowania: • albo odmawia uchylenia decyzji dotychczasowej, gdy stwierdzi brak podstaw do jej uchylenia na podstawie art. 145 § 1 lub art. 145a, • albo uchyla decyzję dotychczasową, gdy stwierdzi istnienie podstaw do jej uchylenia na podstawie art. 145 § 1 lub art. 145a, i wydaje nową decyzję rozstrzygającą o istocie sprawy. Ustawodawca nie pozostawia tutaj organowi administracji żadnej innej drogi wyboru, co do rozstrzygnięcia. Jednak w rozpatrywanej sprawie organ I instancji uchybił treści tego przepisu, wydając orzeczenie o innej treści niż wyżek wskazana, a organ odwoławczy nie naprawił błędu popełnionego przez Starostę W. Zgodnie z wyrażoną w art. 6 kpa zasadą praworządności, organ administracji ma obowiązek działać na podstawie przepisów prawa, a więc w toku podejmowanych czynności procesowych musi prawidłowo stosować zarówno przepisy prawa materialnego, jak i przepisy kodeksu. Zgodnie z przyjętym orzecznictwem Naczelnego Sądu Administracyjnego w przypadku, gdy treść przepisu nie pozostawia wątpliwości, co do jego zastosowania, a organ administracji postąpi w sposób sprzeczny z przepisem, stwierdza się nieważność decyzji (por. B. Adamiak, J. Borkowski, Kodeks postępowania administracyjnego, Komentarz, Warszawa 2004). Treść art. 151 § 1 kpa wyraźnie wskazuje, jaką decyzję może wydać organ, który wznowił postępowanie. Organ I instancji uchybił temu przepisowi. Nadto organ nie odniósł się do wniosku pana A.N. z dnia 4 sierpnia 2004 r. traktując go jedynie jako sygnał w sprawie, a nie podanie złożone zgodnie z przepisami rozdziału 1 działu II Kodeksu postępowania administracyjnego W ten sposób naruszona została wyrażona w art. 7 kpa zasada prawdy obiektywnej i wyrażona w art. 8 zasada pogłębienia zaufania obywateli do organów państwa. W toku postępowania odwoławczego Wojewoda [...] nie dostrzegł popełnionych przez Starostę W. uchybień utrzymując w mocy zaskarżoną decyzję. W ten sposób pozostawiona została w obrocie prawnym decyzja dotknięta wadą nieważności. Takie działanie organu II instancji sprzeciwia się wyrażonej w art. 6 kpa zasadzie praworządności, określonej w art. 7 kpa zasadzie prawdy obiektywnej i wskazanej przez art. 8 zasadzie pogłębienia zaufania obywateli do organów państwa. Mając powyższe na uwadze, Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 145 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270) orzekł, jak w sentencji.