II SA 4838/03

WyrokWSA w Warszawie2004-12-07

Skład orzekający: Zdzisław Romanowski, Grażyna Śliwińska, Andrzej Czarnecki

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy stwierdzenie nieważności dowodu rejestracyjnego pojazdu, na podstawie którego dokonano jego rejestracji, stanowi podstawę do wznowienia postępowania w sprawie rejestracji i uchylenia decyzji o rejestracji, nawet jeśli nowy właściciel działał w dobrej wierze?
Ratio decidendi
Stwierdzenie nieważności decyzji, na podstawie której została wydana inna decyzja (w tym decyzja rejestrująca pojazd), stanowi podstawę do wznowienia postępowania w świetle art. 145 § 1 pkt 8 kpa i wywołuje skutek ex tunc. W takiej sytuacji, wobec braku przesłanki ustawowej do rejestracji pojazdu (posiadania ważnego dowodu rejestracyjnego poprzedniego właściciela), istniała podstawa do uchylenia decyzji o rejestracji i odmowy rejestracji. Ewentualne roszczenia finansowe nowego właściciela mogą być dochodzone na drodze cywilnoprawnej.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła odmowy rejestracji pojazdu ciężarowego marki CITROEN SAXO 1.5D na rzecz J. B. Decyzja ta została wydana po tym, jak stwierdzono nieważność dowodu rejestracyjnego wydanego poprzedniemu właścicielowi pojazdu. Skarżący J. B. podnosił, że działał w dobrej wierze i nie powinien ponosić negatywnych skutków działań organów państwa, powołując się na zasadę zaufania do organów państwa i pewność obrotu gospodarczego.
Rozstrzygnięcie
Oddala skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Zdzisław Romanowski, Sędziowie: WSA Grażyna Śliwińska (spr.), Asesor WSA Andrzej Czarnecki, Protokolant Arkadiusz Zawada, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 7 grudnia 2004 r. sprawy ze skargi J. B. na decyzję Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. z dnia [...] listopada 2003r. Nr [...] w przedmiocie odmowy rejestracji pojazdu - oddala skargę - Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. decyzją z dnia [...] listopada 2003r nr [...] utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję wydaną z upoważnienia Prezydenta W. z dnia [...].11.2002r. ozn. [...] uchylającą własną decyzję z dnia [...] sierpnia 2000r. o zarejestrowaniu pojazdu ciężarowego marki CITROEN SAXO 1.5D, nr rej. [...] nr nadwozia [...], nr silnika [...], rok produkcji 2000, na nazwisko J. B., odmawiającą rejestracji tego pojazdu i wzywającą do natychmiastowego zwrotu tablic rejestracyjnych o wyróżniku [...] oraz dowodu rejestracyjnego serii [...]. Podstawę prawną rozstrzygnięcia stanowił art. 138 § 1 pkt 1 kpa w związku z art. 72 ust. 1 i art. 73 ust. 1 ustawy z dnia 20 czerwca 1997r. Prawo o ruchu drogowym (Dz. U. nr 98, poz. 602 z późn. zm.), a także § 2 ust. 1 rozporządzenia MTiGM z dnia 22.07.2002r. w sprawie rejestracji i oznaczania pojazdów (Dz.U. z 2002r. nr 133, poz. 1123). Podstawa faktyczna decyzji oparta była na następujących ustaleniach: Przedmiotowy pojazd dniu [...] lipca 2000r. został zarejestrowany czasowo w Wydziale Komunikacji Urzędu Gminy W. na wniosek pana J. B. na podstawie: faktury VAT nr [...] z dnia [...].07.2000r. wystawionej przez [...] s. c. z siedzibą w K. Al. [...]; dowodu rejestracyjnego serii [...] wystawionego przez Starostwo Powiatowe w K., karty pojazdu serii [...] wystawionej przez [...] Polska Sp. z o.o. z siedzibą w W., tablice rejestracyjne z wyróżnikiem [...]. Pan J. B. otrzymał pozwolenie czasowe serii [...] i tymczasowe tablice rejestracyjne nr [...], a po potwierdzeniu zgodności danych z ewidencją Wydziału Komunikacji i Dróg Starostwa Powiatowego w K. oraz po uzyskaniu przez Ewidencję tablic indywidualnych Wydziału Transportu i Dróg Publicznych Starostwa Powiatu [...], potwierdzenia wpisania do ewidencji tych tablic wydano J. B. dowód rejestracyjny serii [...] jak i tablice rejestracyjne z wyróżnikiem [...]. W dniu 25 września 2002r. do Wydziału Komunikacji Urzędu [...] wpłynęła decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. zapadła w dniu [...] września 2002r. w sprawie sygn. akt [...] na wniosek Prokuratora Okręgowego w K. stwierdzająca nieważność dowodu rejestracyjnego serii [...], wydanego przez Starostę Powiatowego w K. w dniu [...] lipca 2000r. poprzedniemu właścicielowi pojazdu T. S. na samochód ciężarowy marki CITROEN SAXO 1.5D, numer rej. [...], numer nadwozia [...] numer silnika [...], rok produkcji 2000. W uzasadnieniu w/w decyzji wskazano, że przedmiotowy pojazd został po raz pierwszy zarejestrowany przez Prezydenta Miasta K. jako samochód osobowy o numerze rejestracyjnym [...], dowód rejestracyjny serii [...]. Następnie na podstawie zaświadczenia o przeprowadzonym badaniu technicznym pojazdu oraz opisie zmian dokonanych w tym pojeździe z dnia [...] lipca 2000r. wydanych przez Stację Kontroli Pojazdów w O., został zarejestrowany w dniu [...].07.2000r. przez Starostę Powiatowego w K. jako samochód ciężarowy o numerze rejestracyjnym [...], dowód rejestracyjny serii [...]. W ocenie SKO w K. w pojeździe dokonano przebudowy wnętrza pojazdu polegającej na przystosowaniu do przewozu ładunków poprzez zamontowanie za tylnimi fotelami na całej wysokości przegrody stałej, ale na dokonanie powyższej zmiany nie zostało wydane świadectwo homologacji. Na podstawie ostatecznej decyzji SKO w K. stwierdzającej nieważność dowodu rejestracyjnego serii [...] Wydział Komunikacji Urzędu Gminy W. postanowieniem nr [...] z dnia [...] października 2002r. wznowił postępowanie w sprawie rejestracji tego pojazdu, a następnie uchylił własną decyzję z dnia [...] sierpnia 2000r. o zarejestrowaniu pojazdu ciężarowego marki CITROEN SAXO 1.5D, nr rej. [...] na J. B., odmawiając jednocześnie rejestracji tego pojazdu ciężarowego i wzywając do natychmiastowego zwrotu tablic rejestracyjnych. Wskazał w uzasadnieniu decyzji , iż stwierdzenie nieważności dowodu rejestracyjnego serii [...], wydanego panu T. S. przez Starostę Powiatowego w K. na przedmiotowy samochód ciężarowy przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. wywarło skutek braku przesłanek określonych w § 2 ust. 1 rozporządzenia MTiGM z dnia 22.07.2002r. w sprawie rejestracji i oznaczania pojazdów (Dz.U. z 2002r. nr 133, poz. 1123). Od decyzji powyższej odwołał się pan J. B. wnosząc o jej uchylenie i zezwolenie na rejestrację pojazdu ciężarowego marki CITROEN SAXO 1.5D. Skarżący podnosił, iż przedmiotowy samochód zakupił od firmy [...] s.c., został zarejestrowany w dniu [...] lipca 2000r. przez Starostę Powiatowego w K. jako samochód ciężarowy na nazwisko pana T. S., a następnie jemu zbyty. Kupując, pozostawał w dobrej wierze, kierował się zasadą zaufania do organów państwa i był przekonany o słuszności decyzji wydanej dnia [...] lipca 2000r. na mocy której pan T. S. otrzymał dowód rejestracyjny nr [...], który późniejszą decyzją SKO został unieważniony. Powołując się w odwołaniu na orzeczenie NSA z dnia l6.01.2003r. sygn. akt III SA. 2210/01 twierdził, iż organy państwowe nie mogą podejmować działań zakłócających pewność obrotu gospodarczego. Brak jest, jego zdaniem, podstaw do uznania, że obecny właściciel pojazdu winien ponosić ujemne skutki finansowe takich działań. Samorządowe Kolegium Odwoławcze nie uwzględniło odwołania, cytując wskazaną wyżej podstawę prawną rozstrzygnięcia organu I instancji. Stwierdzenie nieważności dowodu rejestracyjnego serii [...] wydanego przez Starostę Powiatowego w K. w dniu [...] lipca 2000r. na samochód ciężarowy marki CITROEN SAXO 1.5D, numer rej. [...], numer nadwozia [...], numer silnika [...], rok produkcji 2000 odnosi obecnie skutek ex tunc, eliminując z obrotu prawnego decyzję Starosty Powiatowego w K. o rejestracji pojazdu jako ciężarowego i nie daje podstaw – wobec braku przesłanek – do rejestracji przedmiotowego pojazdu jako samochodu ciężarowego, określone w art. 72 ustawy z dnia 20 czerwca 1997r. Prawo o ruchu drogowym i § 2 Rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 22 lipca 2002r. w sprawie rejestracji i oznaczania pojazdów (Dz.LJ. z 21 sierpnia 2002r. Nr 133 poz. 1123) W skardze do Naczelnego Sądu Administracyjnego, nazwanej odwołaniem, pan J. B. wnosił o uchylenie decyzji organu pierwszej instancji. Podnosił, że zakup samochodu od firmy [...] s.c. reprezentowanej przez T. S. i G. K., zarejestrowanie go w dniu [...] lipca 2000 roku przez Starostę Powiatowego w K., jako samochodu ciężarowego na nazwisko T. S., zbycie go skarżącemu, który po dopełnieniu formalności przewidzianych przepisami prawa został otrzymał dowód rejestracyjny i tablice rejestracyjne – nie może obecnie skutkować działaniami zakłócającymi pewność obrotu gospodarczego. Brak jest podstaw do uznania, że on jako obecny właściciel samochodu winien ponosić ujemne skutki finansowe takich działań, ponieważ pozostawał w dobrej wierze i kierował się zasadą zaufania do organów państwa (art. 8 KPA). Był przekonany w słuszności decyzji wydanej dnia [...] lipca 2000 roku, na mocy, której T. S. otrzymał dowód rejestracyjny nr [...], który późniejszą decyzją SKO został unieważniony. W odpowiedzi na skargę SKO wnosiło o jej oddalenie. Podnosiło argumenty zawarte w decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 97 § 1 Ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. (Dz. U. z dnia 20 września 2002 r. Nr 153, poz.1271 ze zm.) - sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004 r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Kontrolując zaskarżoną decyzję pod względem jej zgodności z prawem zgodnie z art. 3 § 1 pkt 1 prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz.U. Nr 153, poz.1270 z 20.09.2002r.) Sąd zważył, iż organ prawa nie naruszył. Zakres przedmiotowy kontroli sądowej polega bowiem na badaniu legalności tylko zaskarżonych decyzji administracyjnych. W świetle powyższego skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Wznowienie postępowania jest instytucją procesową stwarzającą prawną możliwość ponownego rozpoznania i rozstrzygnięcia sprawy administracyjnej zakończonej decyzją ostateczną, jeżeli postępowanie, w którym ją wydano było dotknięte wadliwością kwalifikowaną określoną w art. 145 § 1 kpa. Wzruszenie w tym trybie decyzji ostatecznych może nastąpić wyłącznie z przyczyn enumeratywnie wymienionych w pkt 1-8 powołanego przepisu. W świetle art. 145 § 1 pkt 8 kpa zmiana wcześniejszej decyzji jako przesłanka wznowienia dotyczy sytuacji, które zaszły już po wydaniu decyzji z tym, że pomiędzy decyzją organu administracji, a inną decyzją (lub orzeczeniem sądu) musi istnieć związek przyczynowy, na który wskazuje w przepisie zwrot " w oparciu". ( por. wyrok NSA z dnia 25.02.1982, II SA 6/82, ONSA 1982, nr 1, poz.19 ). Nie ulega wątpliwości, że decyzja o rejestracji pojazdu na rzecz skarżącego nastąpiła w oparciu o obligatoryjnie wymagany – w świetle art. 72 pkt 5 ustawy z dnia 20 czerwca 1997r. Prawo o ruchu drogowym - m.in. dowód rejestracyjny poprzedniego właściciela p. S., czyli decyzję administracyjną wydaną na rzecz poprzednika prawnego pojazdu. Stwierdzenie nieważności decyzji, w oparciu o którą została wydana decyzja w innej sprawie, którą jest decyzja rejestrująca pojazd ciężarowy na rzecz skarżącego, stanowi podstawę wznowienia postępowania w świetle art. 145 § 1 pkt 8 kpa i w tej mierze wywołuje skutek ex tunc. W tej sytuacji należało uznać, że wydanie jej nastąpiło w oparciu o decyzję wyeliminowaną z obrotu prawnego. Okoliczności te wskazują, że wobec braku przesłanki ustawowej do rejestracji pojazdu, wskazanej w art. 72 pkt 5 w/w ustawy prawo o ruchu drogowym istniała podstawa do uchylenia decyzji rejestrującej pojazd na rzecz Skarżącego i odmowy rejestracji. Regulacje prawne dotyczące rejestracji samochodu stanowią o wymaganiu: posiadania tytułu własności samochodu i poprzedniego dowodu rejestracyjnego. Oznacza to, iż po uchyleniu decyzji o rejestracji kolejna rejestracja jest możliwa pod warunkiem przedstawienia przez skarżącego dokumentów pojazdu wymaganych w świetle powołanego wyżej przepisu. Natomiast ewentualne roszczenia finansowe mogą być dochodzone przez skarżącego wyłącznie na drodze cywilnoprawnej przed sądem powszechnym. Mając powyższe na uwadze, skarga jako niezasadna podlega oddaleniu na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U.02.,Nr 153, poz.1270).

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło