II SA 585/02

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA del. Andrzej Kuba, Sędziowie WSA Magdalena Bosakirska, WSA Ewa Frąckiewicz (spr.), Protokolant Monika Grzelak, po rozpoznaniu w dniu 9 stycznia 2004 r. sprawy ze skargi M. C. na decyzję Ministra Finansów z dnia [...] stycznia 2002r. nr [...] w przedmiocie świadectwa kwalifikacyjnego uprawniającego do usługowego prowadzenia ksiąg rachunkowych oddala skargę 6IISA 585/02 U Z A S A D N I E N I E Decyzją nr [...] z dnia [...] .11.2001 roku Minister Finansów na podstawie art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 roku - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000r Nr 98, poz. 1071 ze zm.) oraz §2 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 20 sierpnia 1998 roku w sprawie kwalifikacji i innych wymagań, których spełnienie uprawnia do usługowego prowadzenia ksiąg rachunkowych, organizacji i trybu orzekania Komisji Egzaminacyjnej powołanej dla sprawdzania tych kwalifikacji oraz wzoru świadectwa stwierdzającego te kwalifikacje i wymagania (Dz. U. nr 114 p. 734 i Nr 138 p. 894) po rozpatrzeniu wniosku z dnia [...] .10 2001 roku Pani M. C. odmówił jej wydania świadectwa kwalifikacyjnego uprawniającego do usługowego prowadzenia ksiąg rachunkowych z uwagi na niespełnienie wymogów dotyczących wykształcenia o specjalności rachunkowość. Na skutek wniosku M. C. z dnia [...] .11.2001 roku, Minister Finansów po ponownym rozpoznaniu sprawy decyzją z dnia [...] .01.2002 roku nr [...] utrzymał w mocy decyzję własną z dnia [...] .11.2001 roku. Minister Finansów nie dopatrzył się nowych okoliczności, które uzasadniałyby zmianę lub uchylenie wcześniejszej decyzji. Zgodnie bowiem z §2 ust. 1 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 20 sierpnia 1998 roku świadectwo kwalifikacyjne bez egzaminu otrzymuje osoba, która: 1) ma pełną zdolność do czynności prawnych, 2) posiada wykształcenie: a) wyższe ekonomiczne o specjalności rachunkowość i co najmniej dwuletnią praktykę w księgowości lub b) średnie zawodowe o kierunku rachunkowość uzyskane w szkołach publicznych lub szkołach niepublicznych mających uprawnienia szkół publicznych, w tym również w szkołach policealnych i pomaturalnych, co najmniej o dwuletnim okresie nauczania w zakresie rachunkowości i co najmniej pięcioletnią praktykę w księgowości, 3) ma miejsce zamieszkania na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, 4) nie była prawomocnie skazana za przestępstwa: przeciwko mieniu, gospodarcze, fałszowania pieniędzy, papierów wartościowych, znaków urzędowych, przeciwko wymiarowi sprawiedliwości, naruszeniu tajemnicy państwowej lub służbowej, przeciwko dokumentom lub karno - skarbowe. Spośród wymogów przewidzianych cyt. wyżej § 2 ust. 1 Pani M. C., zdaniem Ministra Finansów, nie spełnia wymogu wykształcenia. Przedłożone przez nią dokumenty wskazują, iż ukończyła i uzyskała świadectwo dojrzałości Technikum Handlowego [...] o specjalności finanse, a zakres nauczania obejmował przedmiot księgowość ogólna i handlowa. W tym stanie rzeczy nie można przyjąć, aby Pani M. C. ukończyła szkołę średnią o kierunku rachunkowość. Nie zmienia tego okoliczność, iż w trakcie uczęszczania do szkoły miała lekcje rachunkowości, albowiem przedmiot ten był wykładany w zakresie ogólnym, uzupełniającym wiedzę w ramach głównego profilu kształcenia tj. finansów. Decyzję Ministra Finansów z dnia [...] stycznia 2002 roku zaskarżyła Pani M. C. do Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie, wnosząc o pozytywne dla niej rozstrzygnięcie spornej sprawy odnośnie wykształcenia. W skardze podała, iż w 1959 roku ukończyła Technikum Handlowe im. [...] w [...], specjalność finanse i uzyskała prawo używania tytułu: technik finansowania przedsiębiorstw handlowych, przyznanego jej przez Państwową Komisję Egzaminacyjną powołaną przez P.W.R.N. Kuratorium Okręgu Szkolnego [...] w [...] pismem z dnia [...] .04.1959 roku. Egzamin dojrzałości obejmował przedmioty ogólne: j. polski, matematykę oraz zawodowe: księgowość, planowanie, ekonomię. Szkoła, którą ukończyła powstała w [...] roku i na przestrzeni wielu lat wykształciła rzesze pracowników biurowych i handlowych na różnych wydziałach i o różnych specjalnościach. Szkoła nie prowadziła nauczania ogólnego, lecz bardzo szczegółowego w zakresie księgowości handlowej, bankowej, przemysłowej, gastronomicznej. Przedmiot ten obejmował wielogodzinny rozkład zajęć cotygodniowych przez całe 4 lata nauki oraz coroczną praktykę zawodową w przedsiębiorstwach. Pani M. C. nadmieniła, iż od 1959 roku przepracowała nieomal 40 lat na stanowiskach księgowych. W całym okresie jej pracy nikt nie zakwestionował braku w jej wykształceniu. Jej wykształcenie było wielokrotnie uzupełniane szkoleniami prowadzonymi przez pracowników Ministerstwa Finansów organizowanymi zarówno w [...] jak i w [...], a także poprzez samodzielne uzupełnianie wiadomości dotyczących zmian zasad rachunkowości i przepisów podatkowych. W tym stanie rzeczy, zdaniem skarżącej, ma ona prawo do otrzymania świadectwa kwalifikacyjnego bez egzaminu. W odpowiedzi na skargę, Minister Finansów wniósł o jej oddalenie, podtrzymując, iż skarżąca nie spełnia wymogu wykształcenia, albowiem nie ukończyła szkoły średniej o kierunku rachunkowość. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Skarga Pani M. C. nie jest zasadna. Sąd dokonując kontroli zaskarżonej decyzji oraz utrzymanej nią w mocy decyzji z dnia [...] .11.2001 roku Ministra Finansów uznał, iż odpowiadają one prawu. Prawidłowo bowiem Minister Finansów przyjął, iż Pani M. C. nie spełnia warunku wykształcenia, o którym mowa w §2 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia z dnia 20 sierpnia 1998 roku (Dz. U. z 1998 roku nr 114 p. 734). Dokumenty, które złożyła skarżąca, potwierdzają wymaganą przepisami praktykę w księgowości, natomiast nie potwierdzają warunku wykształcenia o specjalności rachunkowość. Pani M. C. posiada wykształcenie średnie o specjalności finanse, a nie jest ono tożsame z wymaganym wykształceniem średnim o kierunku rachunkowość. Okoliczność, iż w technikum, do którego uczęszczała skarżąca był przedmiot rachunkowość przez całe cztery lata nauki jest bez znaczenia w niniejszej sprawie, albowiem był to przedmiot wśród wielu innych przewidzianych programem nauczania dla specjalności finanse przedsiębiorstw handlowych. Również szkolenia, jakie odbyła skarżąca, które miały na celu podnieść jej kwalifikacje zawodowe nie wpłynęły na zmianę jej kierunku wykształcenia i nie mogą być podstawą do wydania świadectwa kwalifikacyjnego. Ratio legis Rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 20 sierpnia 1998 roku (Dz. U. z 1998 roku, nr 114 p. 734) wyraża się w tym, aby działalność usługową w zakresie prowadzenia ksiąg rachunkowych wykonywały osoby o wysokich kwalifikacjach w dziedzinie rachunkowości. Te kwalifikacje to nie tylko odpowiednio długa praktyka w księgowości, ale również wykształcenie o kierunku rachunkowość, które daje gwarancje, iż dana osoba posiada przygotowanie teoretyczne z zakresu prawa bilansowego, prawa podatkowego oraz innych istotnych przepisów należących do dziedziny prawa gospodarczego. Słuszne stanowisko Ministra Finansów w przedmiocie wykształcenia, nie pozbawia skarżącej możliwości uzyskania świadectwa kwalifikacyjnego, albowiem może ona przystąpić do egzaminu, przeprowadzanego przez Komisję Egzaminacyjną przy Ministrze Finansów (§3 cyt. Rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 20 sierpnia 1998 roku). Mając powyższe na uwadze, Wojewódzki Sąd Administracyjny na mocy art. 97§1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, p. 1271, Nr 240 poz. 2052), art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270) orzekł jak w wyroku.