II SA 675/03

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Anna Robotowska (spraw.), Sędziowie WSA WSA Dorota Wdowiak, Asesor Izabela Głowacka-Klimas, Protokolant Arkadiusz Zawada, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 7 czerwca 2004 r. sprawy ze skargi M. Spółka z o.o. z/s w W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] stycznia 2003 r. nr [...] w przedmiocie wydania zezwolenia na sprzedaż i podawanie napojów alkoholowych zawierających do 4,5% alkoholu oraz piwa uchyla zaskarżoną decyzję oraz utrzymaną nią w mocy decyzję organu I instancji z dnia [...] maja 2002r. zn. [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] decyzją z dnia [...] stycznia 2003r. utrzymało w mocy decyzję Burmistrza Gminy [...] Odmawiającej M. zezwolenia na sprzedaż i podawanie napojów alkoholowych zawierających do 4,5% alkoholu oraz piwa w restauracji przy ul. [...] w [...]. W uzasadnieniu podano, że przepis ustawy z dnia 26 października 1982r. o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi (Dz. U. Nr 35, 230 z p.zm.) określa zadania w zakresie przeciwdziałania alkoholizmowi, które wykonuje się przez odpowiednie kształtowanie polityki społecznej, w tym działalność wychowawcza i informacyjna oraz ograniczanie dostępności do alkoholu. W restauracji, w której organizowane są przyjęcia dla dzieci i młodzieży uzasadniona jest odmowa wydania zezwolenia na sprzedaż i podawanie napojów alkoholowych, ze względu na działalność wychowawczą i ograniczanie dostępności do alkoholu. Odnosząc się do zarzutów podniesionych przez odwołującego się organ stwierdził jedynie, że nie zasługują na uwzględnienie ponieważ kształtowanie polityki społecznej, w przeciwdziałaniu alkoholizmowi jest ważnym argumentem przemawiającym za odmową wydania zezwolenia. Dodatkowo organ podniósł, iż również Zarząd Gminy [...] zaopiniował negatywnie wniosek spółki o wydanie zezwolenia na sprzedaż i podawanie napojów alkoholowych, postanowieniem z dnia [...] kwietnia 2002r. W skardze na powyższą decyzję spółka domagała się jej uchylenia zarzucając organom obu instancji naruszenie prawa materialnego art. 2 ust. 1 w zw. z art. 18 ust. 3 oraz art. 12 ust. 2 ustawy o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi, art. 5 ustawy Prawo działalności gospodarczej oraz przepisy o postępowaniu w trybie art. 77, 80, 107 § 3 k.p.a. w sposób mający istotny wpływ na wynik sprawy. W uzasadnieniu podniesiono, że do określenia zasad usytuowania na terenie gminy miejsc sprzedaży napojów alkoholowych i warunków ich sprzedaży, Rada Gminy upoważniona była na podstawie art. 12 ust. 2 ustawy o wychowaniu w trzeźwości. Przepis ten w ust. 4 stanowi ponadto, iż liczba punków sprzedaży napojów alkoholowych oraz usytuowanie miejsc ich sprzedaży, podawania i spożywania powinny być dostosowane do potrzeb ograniczania dostępności alkoholu, określonych w gminnym programie profilaktyki i rozwiązywania problemów alkoholowych. Biorąc pod uwagę powyższe, przedmiotowa restauracja M. spełnia wszystkie wymogi Uchwały Rady Gminy i ustawy o wychowaniu w trzeźwości do uzyskania zezwolenia na sprzedaż i podawanie napojów alkoholowych do 4.5% oraz piwa. Tymczasem zarówno Burmistrz wydając zaskarżoną decyzję, jak i Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymując w mocy decyzję Burmistrza, bezpodstawnie pominęli powyższą okoliczność. Odmowa udzielenia zezwolenia na podjęcie działalności przez jakikolwiek podmiot powinna mieć uzasadnienie w obowiązujących przepisach prawa. Decyzja odmowna w tym zakresie powinna wskazywać precyzyjnie jakie przepisy prawa stanowią podstawę jej wydania, powinna także być szczególnie starannie uzasadniona. Zaskarżona decyzja nie spełnia tych kryteriów, a jej uzasadnienie oparte jest jedynie na okolicznościach stanowiących swobodne uznanie organu. Nieprawidłowość powyższą potwierdza okoliczność, że restauracje z sieci M. usytuowane w [...] przy [...], przy [...],[...] i [...] otrzymały zezwolenie na sprzedaż napojów alkoholowych o zawartości poniżej 4,5% i piwa, chociaż restauracje M. są siecią franchisingową i wszystkie punkty obsługi klienta mają ten sam charakter i są do siebie bardzo podobne. Ponadto inne restauracje tego typu sieci (jak restauracje [...] usytuowane przy ul. [...] i na [...], posiadające w swojej ofercie także zestawy dla dzieci, również uzyskały zezwolenia i prowadzą sprzedaż napojów alkoholowych. Utrzymanie w mocy decyzji organu I instancji w wyraźny sposób naruszającej zasadę równości prowadzenia działalności gospodarczej, z uwagi na nieuzasadnione (nie poparte wymogami ustawowymi) różnicowanie warunków podejmowania działalności gospodarczej przez poszczególne podmioty gospodarcze, pozostaje w wyraźnej sprzeczności z art. 5 ustawy Prawo działalności gospodarczej. Uzasadnieniem takiego działania organów administracji nie może być bowiem ogólnikowo powołana konieczność kształtowania polityki społecznej w przeciwdziałaniu alkoholizmowi działalność wychowawcza oraz dążenie do ograniczania dostępności do alkoholu. W odpowiedzi na skargę SKO w [...] wniosło o jej oddaleniu, a odnosząc się do zarzutów w niej podniesionych stwierdziło, iż czynności wykonane w postępowaniu administracyjnym zostały przeprowadzone zgodnie z obowiązującymi przepisami. Podniosło jednocześnie, że zmiana przepisu ustawy o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi pozwala obecnie skarżącej spółce na ponowne złożenie wniosku i uruchomienie procedury określonej art. 18 ust. 3a. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z zasadą dwuinstancyjności organ odwoławczy obowiązany jest ponownie rozpoznać i rozstrzygnąć sprawę rozstrzygniętą decyzją organu I instancji z zastrzeżeniem rozwiązanie przyjętego w art. 138 § 3 k.p.a. Organ odwoławczy nie może ograniczyć się tylko do kontroli zaskarżonej decyzji. Organ odwoławczy rozpoznaje i rozstrzyga ponownie sprawę w oparciu o stan faktyczny i prawny obowiązujący w dniu wydania decyzji ostatecznej. Ponowie rozpoznając i rozstrzygając sprawy organ II instancji obowiązany jest usunąć naruszenia prawa materialnego i procesowego, których dopuścił się organ I instancji. W świetle powyższego za zasadne należy uznać zarzuty podniesione w skardze, iż organ wydał zaskarżoną decyzję z naruszeniem art. 77 § 1, 80 i 107 § 3 k.p.a. nie wyjaśniając w sposób wyczerpujący stanu faktycznego w sprawie, nie rozpatrując całości materiału dowodowego, nie odniosząc się do zarzutów podniesionych w odwołaniu. Zawarte w uzasadnieniu stwierdzenie, iż zarzuty podnoszone w odwołaniu nie zasługują na uwzględnienie – nie można uznać za właściwe ustosunkowanie się organu do przedstawionych przez stronę zarzutów. Uzasadnienie zaskarżonej decyzji narusza w ocenie Sądu wymogi przewidziane prawem art. 107 § 3 i to w sposób mogący mieć istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia w sprawie. Organ w ogóle nie odniósł się do faktu, iż po wydaniu decyzji przez organ I instancji nastąpiła zmiana przepisów ustawy z dnia 26 października 1982r. o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi. Zmiana tej ustawy dokonana została ustawą z dnia 30 sierpnia 2002r. o zmianie ustawy o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi (Dz.U. z 9 października 2002r. nr 167 poz. 1372), która weszła w życie 9 listopada 2002r. Zgodnie z tą ustawą sprzedaż napojów alkoholowych może być prowadzona na podstawie zezwolenia wydanego przez wójta, (burmistrza, prezydenta miasta) zwanego organem zezwalającym. Zezwolenie organ zezwalający wydaje po uzyskaniu pozytywnej opinii gminnej komisji rozwiązywania problemów alkoholowych o zgodności lokalizacji punktu sprzedaży z uchwałami rady gminy o których mowa w art. 12 ust. 1 i 2. Mimo tego, że w art. 2 ustawy z 30 sierpnia 2002r. jako przepisie przejściowym przyjęto, iż do spraw wszczęty i nie zakończonych przez wejściem w życie ustawy stosuje się przepisy dotychczasowe – to unormowanie to nie odnosi się do właściwości organów. Ze znowelizowanej ustawy wynika, iż od 9 listopada 2002r. organem współdziałającym jest gminna komisja rozwiązywania problemów alkoholowych, a nie zarząd gminy, a wobec tego decyzja w przedmiocie zezwolenia na sprzedaż powinna być wydana po zasięgnięciu opinii komisji. Mimo zmiany przepisów w zakresie właściwości organu opiniującego organ odwoławczy oparł swoje rozstrzygnięcie na negatywnej opinii Zarządu Gminy [...]. Reasumując powyższe Sąd zgodnie z art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji wyroku.