II SA 742/03
WyrokWSA w Warszawie2004-04-05
Skład orzekający: Iwona Dąbrowska, Jolanta Rajewska, Joanna Kube
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Wojewoda prawidłowo uchylił decyzję organu pierwszej instancji i umorzył postępowanie w sprawie dotyczącej wysokości zasiłku przedemerytalnego, mimo że organ pierwszej instancji prawidłowo wznowił postępowanie i odmówił uchylenia pierwotnej decyzji?Ratio decidendi
Wojewoda nie był uprawniony do uchylenia decyzji organu pierwszej instancji i umorzenia postępowania w sytuacji, gdy organ ten prawidłowo wznowił postępowanie administracyjne i wydał decyzję merytoryczną. Jeśli organ odwoławczy miał wątpliwości co do ostateczności decyzji lub przesłanek wznowienia, powinien był uchylić decyzję organu pierwszej instancji i przekazać sprawę do ponownego rozpatrzenia, a nie umarzać postępowanie z powodu jego bezprzedmiotowości.Stan faktyczny
Skarżąca M.N. wniosła o ponowne rozpatrzenie rejestracji w kwestii zasiłku przedemerytalnego, domagając się jego zwiększenia do 160% podstawowego zasiłku dla bezrobotnych. Starosta P. wznowił postępowanie i decyzją odmówił uchylenia pierwotnej decyzji przyznającej zasiłek w wysokości 120%, uznając, że skarżąca nie spełniała wymogów do wyższego zasiłku. Wojewoda uchylił decyzję Starosty i umorzył postępowanie, kwestionując zasadność wznowienia postępowania. WSA uchylił decyzję Wojewody.Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżoną decyzję Wojewody oraz poprzedzające ją postanowienie Starosty i umorzył postępowanie w I instancji.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Iwona Dąbrowska (spr.), Sędzia NSA (del.) Jolanta Rajewska, Asesor WSA Joanna Kube, Protokolant Paweł Groński, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 5 kwietnia 2004 r. sprawy ze skargi M.N. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...]lutego 2003 r. nr [...] w przedmiocie wysokości zasiłku przedemerytalnego 1. uchyla zaskarżoną decyzję, 2. zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu w całości,
Pani M.N. została zarejestrowana w Powiatowym Urzędzie Pracy w P.w dniu [...]kwietnia 2000 r. i z dniem następnym został jej przyznany zasiłek przedemerytalny na okres i w wysokości określonej ustawą.
W dniu [...] listopada 2002 r. M.N. złożyła w Powiatowym Urzędzie Pracy podanie, w którym wniosła "o ponowne rozpatrzenie rejestracji" w kwestii zasiłku przedemerytalnego. W piśmie wskazała, że przez okres 28 lat była zatrudniona w P., a ostatni stosunek pracy został rozwiązany z przyczyn dotyczących zakładu pracy. W związku z powyższym skarżąca uznała, że powinna otrzymywać zasiłek przedemerytalny w wysokości 160 % podstawowego zasiłku dla bezrobotnych.
Postanowieniem z dnia [...] listopada 2002 r. Starosta P. na podstawie art. 145 § 1 pkt 5, art. 146, art. 147, art. 148, art. 149 § 1 i 2, art. 150 § 1 kpa wznowił postępowanie administracyjne w sprawie zakończonej decyzją ostateczną z dnia [...]kwietnia 2000 r.
Decyzją z dnia [...] stycznia 2003 r. wydaną na podstawie art. 2 ust. 1 pkt 2. art. 6 pkt 6 lit. a i b, art. 37 j ust. 1 – 7, art. o ust. 1 ustawy z dnia 14 grudnia 1994 r. o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu (Dz.U. z 1997 r. Nr 25, poz. 128 ze zm.), art. 145 § 1 pkt 5 w zw. z art. 147, art. 149 § 2, art. 151 § 1 pkt 1, a także art. 111 kpa Starosta P. orzekł o odmowie uchylenia decyzji z dnia [...] kwietnia 2000 r. oraz o uzupełnieniu decyzji z dnia [...] kwietnia 2000 r. w ten sposób, że po słowach " w wysokości określonej ustawą " dodano stwierdzenie "to jest 120% kwoty zasiłku dla bezrobotnych w wysokości podstawowej". W uzasadnieniu decyzji wskazał, że zgodnie z art. 37 j ust. 1 pkt 5 ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu, w brzmieniu obowiązującym w momencie rejestracji, zasiłek przedemerytalny w wysokości 160 % przysługiwał również osobie nie zamieszkałej w powiecie (gminie) uznanym za zagrożony szczególnie wysokim bezrobociem strukturalnym, jeżeli stosunek pracy lub stosunek służbowy rozwiązany został. z przyczyn dotyczących zakładu pracy, w okresie nie dłuższym niż 3 miesiące z co najmniej 100 pracownikami wykonującymi pracę na terenie jednego powiatowego urzędu pracy. Zakład Pracy P. w L. w piśmie z dnia [...] grudnia 2002 r., wyjaśnił, że pani M.N. wykonywała pracę na terenie Powiatu O. i w okresie 3 miesięcy, w czasie gdy została zwolniona nie było pracowników zwolnionych z przyczyn dotyczących zakładu pracy, a wykonujących pracę na terenie tego powiatu. Tak więc skarżąca w momencie rejestracji nie spełniała ustawowego wymogu pozwalającego na uzyskanie zasiłku przedemerytalnego w wysokości 160 %.
Od decyzji tej skarżąca złożyła odwołanie do Wojewody [...] wskazując, że jest ona dla niej krzywdząca.
Wojewoda[...]decyzją z dnia [...]lutego 2003 r., wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 kpa uchylił w całości zaskarżoną decyzję oraz poprzedzające je postanowienie i umorzył postępowanie w I instancji. W uzasadnieniu decyzji organ wskazał, że organ pierwszej instancji nie wyjaśnił czy decyzja z dnia[...]kwietnia 2000 r. była decyzją ostateczną, a zatem czy możliwe było stosowanie w stosunku do tej decyzji przepisów normujących wznowienie postępowania administracyjnego. Wojewoda[...] wskazał ponadto, że nawet przy założeniu ostateczności decyzji z dnia[...] kwietnia 2000 r. nietrafnym było przyjęcie przez organ pierwszej instancji istnienia w niniejszej sprawie przesłanek z art. 145 kpa, których wystąpienie jest niezbędne do wznowienia postępowania administracyjnego.
W skardze na ostateczną decyzję Wojewody [...] M. N.ponowiła argumenty zawarte w odwołaniu.
Organ w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Na wstępie należy wyjaśnić, iż zgodnie z art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. nr 153, poz. 1271) sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004r. i postępowanie nie zostało zakończone podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270).
Skarga okazała się zasadna jednakże z innych przyczyn niż wskazane w skardze. Stosowanie zaś do art. 134 § 1 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
Wojewoda [...]rozpoznając odwołanie M. N. od decyzji Starosty P. z dnia [...] stycznia 2003 r. w przedmiocie odmowy uchylenia decyzji z dnia [...] kwietnia 2000 r. uchylił zaskarżoną decyzję i umorzył postępowanie w pierwszej instancji. Zgodnie z art. 138 § 1 pkt 2 kpa organ odwoławczy wydaje decyzję, w której uchyla zaskarżoną decyzje w całości albo w części i w tym zakresie orzeka co do istoty sprawy bądź uchylając tę decyzję – umarza postępowanie pierwszej instancji. Przewidziany w tym przepisie wyjątek od zasady związania organu odwoławczego obowiązkiem rozstrzygnięcia sprawy co do istoty należy ściśle interpretować. Jedyną podstawą do umarzania postępowania pierwszej instancji jest stwierdzenie jego bezprzedmiotowości w rozumieniu art. 105 kpa. Przesłanka bezprzedmiotowości występuje, gdy brak jest podstaw prawnych do merytorycznego rozstrzygnięcia danej sprawy. Jako przykłady uzasadniające uchylenie zaskarżonej decyzji i umorzenie postępowania pierwszej instancji podaje się np. sytuację, gdy sprawa została już rozstrzygnięta decyzją ostateczną, skierowanie jej do strony nie będącej stroną w sprawie, naruszenie przepisów o właściwości. Taka zaś sytuacja w rozpoznawanej sprawie nie wystąpiła. Skarżąca bowiem - jak wynika z treści skargi - zainteresowana była w uzyskaniu merytorycznego rozstrzygnięcia sprawy.
Decyzją z dnia [...]kwietnia 2000 r. przyznany został M.N. na podstawie art. 37 j ust. 1 ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu, zasiłek przedemerytalny w wysokości 120 %. W dniu [...] listopada 2002 r. (a więc po dwóch latach od czasu wydania decyzji) skarżąca wniosła "o ponowne rozpatrzenie rejestracji". We wniosku tym domagała się zmiany wysokości przysługującego jej zasiłku przedemerytalnego i wskazywała na okoliczność związaną z faktem otrzymywania przez inne osoby, zwolnione w tym czasie co skarżąca z P., zasiłków przedemerytalnych w wysokości 160 %. Organ pierwszej instancji prawidłowo zatem uznał, że pismo skarżącej z dnia [...] listopada 2002 r. stanowiło wniosek o wznowienie postępowania administracyjnego, zakończonego ostateczną decyzją z dnia[...]kwietnia 2000 r., a Starosta P. uprawniony był do wszczęcia na podstawie art. 145 § 1 pkt 5 kpa postępowania w sprawie, a następnie do wydania decyzji odmawiającej uchylenia decyzji z dnia[...]kwietnia 2000 r. Jak wynika bowiem z informacji przekazanych już po wznowieniu postępowania administracyjnego przez P. w L. w okresie 3 miesięcy, w czasie gdy skarżąca została zwolniona z pracy była ona jedyną osobą zwolnioną na terenie Powiatu O. z przyczyn dotyczących zakładu pracy. Okoliczności te wskazują zatem, że skarżąca w dniu rejestracji nie spełniała ustawowego wymogu z art. 37 ust. 1 pkt 5 powołanej ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu i nie była uprawniona do otrzymania zasiłku przedemerytalnego w wysokości 160 %. W ocenie Sądu ustalenie organu administracji I instancji, że po wznowieniu postępowania w sprawie przyznania zasiłku przedemerytalnego nie zachodzą przesłanki uzasadniające wydanie decyzji uchylającej decyzję z dnia [...] kwietnia 2000 r., przyznającą zasiłek przedemerytalny w wysokości 120 % , nie dało podstawy Wojewodzie [...] do uchylenia decyzji organu I instancji i umorzenia postępowania. Jeżeli bowiem organ II instancji miał wątpliwości co do tego czy decyzja z dnia [...] kwietnia 2000 r. była decyzją ostateczną i czy w związku z tym mogło być w takiej sytuacji prowadzone postępowanie nadzwyczajne, jakim jest wznowienie postępowania to organ administracji obowiązany był postąpić zgodnie z art. 138 § 2 kpa, a więc wydać decyzję uchylającą zaskarżoną decyzję w całości i przekazać sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ pierwszej instancji, gdy rozstrzygnięcie sprawy wymaga uprzedniego przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego w całości lub w znacznej części. Przekazując sprawę organ ten może wskazać, jakie okoliczności należy wziąć pod uwagę przy ponownym rozpatrzeniu sprawy. Wojewoda [...] nie był natomiast uprawniony do uchylenia decyzji organu pierwszej instancji i umorzenia postępowania. Umorzenie zatem postępowania administracyjnego z powodu jego bezprzedmiotowości stanowiło naruszenie prawa.
Z tych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał skargę za zasadną i na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c powołanej ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. nr 153, poz. 1270) orzekł jak w sentencji. O wykonalności wyroku orzeczono na podstawie art. 152 powołanej ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło