II SA 743/02

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Magdalena Bosakirska Sędziowie WSA Maria Jagielska del. s. NSA Zdzisław Romanowski Protokolant Marlena Chmielewska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 28 stycznia 2004 r. sprawy ze skargi A. M. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] stycznia 2002 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania o rozgraniczenie nieruchomości stwierdza nieważność zaskarżonej decyzji Decyzją z dnia [...] stycznia 2002 r. nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] działając na podstawie art.138 § 1 p.1 KPA utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję Wójta Gminy [...] umarzającą postępowanie o rozgraniczenie i przekazującą sprawę do rozpoznania Sądowi Rejonowemu w [...]. W uzasadnieniu tej decyzji Samorządowe Kolegium Odwoławcze wskazało, że postępowanie o rozgraniczenie nieruchomości o numerach ewidencyjnych [...],[...],[...],[...],[...],[...] i [...] toczyło się z wniosku Zarządu Gminy. W toku rozprawy na gruncie w dniu [...] sierpnia 1999r. nie doszło do zawarcia ugody granicznej, a z analizy dokumentacji włączonej do powiatowego ośrodka dokumentacji geodezyjnej i kartograficznej nr [...] wynikało, że brak jest podstaw do wydania decyzji o rozgraniczeniu. W dniu [...] listopada 2001 r. Wójt Gminy [...] wydał decyzję nr [...] o umorzeniu postępowania i przekazaniu sprawy z urzędu Sądowi Rejonowemu w [...]. Decyzję tę zaskarżył A. M. współwłaściciel działek [...] i [...], który podniósł, że niesłusznie za pieniądze gminy prowadzone jest postępowanie rozgraniczeniowe prywatnych nieruchomości, co wywołuje spór sąsiedzki. Obawiając się, że postępowanie sądowe będzie również finansowane z pieniędzy gminy A. M. żądał uchylenia zaskarżonej decyzji. Samorządowe Kolegium Odwoławcze powołaną na wstępie decyzją utrzymało w mocy decyzję wójta wyjaśniając, że art.34 ust.2 ustawy z dnia 17 maja 1989r. Prawo geodezyjne i kartograficzne /Dz.U. nr30 z 1989r.poz. 163 z późniejszymi zmianami/ nie daje organowi żadnej możliwości alternatywnego załatwienia sprawy. W przypadku nie dojścia do ugody na gruncie organ umarza postępowanie i przekazuje sprawę z urzędu do rozpatrzenia sądowi. Decyzja wójta jako jedynie prawidłowa została więc utrzymana w mocy. Od decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego wniósł skargę do NSA A. M. podnosząc, że Wójt i Zarząd niepotrzebnie, realizując prywatne cele jednego z radnych, prowadzą postępowanie rozgraniczeniowe. Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o oddalenie skargi i podniosło, że zarzuty dotyczące postawy jednego z radnych nie mogą być przedmiotem rozpoznania Kolegium, zaś decyzja wójta w świetle Prawa Geodezyjnego i Kartograficznego jest prawidłowa. Z mocy art. 97 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę - prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. 153 p.1271/ sprawa podlega rozpoznaniu przez Wojewódzki Sąd Administracyjny. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: Kontrolując działalność administracji publicznej pod względem zgodności z przepisami prawa Wojewódzki Sąd Administracyjny nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi ani powołaną podstawą prawną. W sprawie niniejszej decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego wydana została z rażącym naruszeniem prawa, bowiem decyzja o umorzeniu postępowania administracyjnego w przedmiocie rozgraniczenia nieruchomości, wydana na podstawie art.34 ust.1 i 2 ustawy Prawo Geodezyjne i Kartograficzne jest wyłączona spod weryfikacji w postępowaniu odwoławczym ze względu na otwarcie w tej sprawie drogi postępowania cywilnego wskutek przekazania sprawy o rozgraniczenie sądowi powszechnemu. Przepis art.34 ust.2 ustawy Prawo Geodezyjne i Kartograficzne stanowi lex specialis w stosunku do zasad ogólnych wynikających z art.127 KPA i wyłącza możliwość zaskarżenia takiej decyzji w toku postępowania administracyjnego. Wyjątek od zasady, że od decyzji administracyjnej wydanej w pierwszej instancji służy odwołanie, nie zagraża interesom stron, bowiem mogą one uzyskać pełną ochronę w inicjowanym z urzędu postępowaniu sądowym. Przepis ten otwiera bowiem jednocześnie z urzędu drogę postępowania sądowego, co jest podyktowane cywilnoprawnym charakterem roszczenia o rozgraniczenie. Pogląd o niezaskarżalności w trybie administracyjnym orzeczeń umarzających postępowanie rozgraniczeniowe i przekazujących sprawę do postępowania cywilnego jest ugruntowany w orzecznictwie NSA /np. wyrok NSA z 21 kwietnia 1999r. II SA Łd 804/96, wyrok z 26 marca 1993r. SA/Lu 1365/92/. W pełni podzielając powyższy pogląd należało stwierdzić, że merytoryczne orzeczenie Samorządowego Kolegium Odwoławczego dotknięte jest nieważnością jako wydane z rażącym naruszeniem prawa w sytuacji, gdy nie służył stronom środek odwoławczy w postępowaniu administracyjnym a więc odwołanie było niedopuszczalne /art.134 KPA/. Mając na względzie powyższe Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 145 § ust. 2 ustawy z 30 sierpnia 2002r. prawo o postępowaniu przed wojewódzkimi sądami administracyjnymi sąd orzekł jak w sentencji .