II SA 77/02
WyrokWSA w Warszawie2004-03-09
Skład orzekający: Dorota Wdowiak, Izabela Głowacka-Klimas, Anna Robotowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Urząd Patentowy RP prawidłowo unieważnił patent na wynalazek, nie odnosząc się do wszystkich zebranych dowodów i nie uzasadniając odmowy wiarygodności części z nich?Ratio decidendi
Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił zaskarżoną decyzję Urzędu Patentowego RP, uznając, że jej uzasadnienie było lakoniczne i nie spełniało wymogów art. 107 §3 k.p.a. Organ nie odniósł się do wszystkich zebranych materiałów dowodowych, w tym opinii specjalistów zgłoszonych przez uprawnionych z patentu, co naruszało zasadę dochodzenia do prawdy obiektywnej (art. 7, 77 §1 k.p.a.).Stan faktyczny
Spółdzielnia Inwalidów wniosła o unieważnienie patentu nr [...] z powodu braku nowości i nieoczywistości. Po początkowym oddaleniu wniosku, sprawa została przekazana do ponownego rozpatrzenia. W toku ponownego postępowania zgłoszono dodatkowy zarzut braku możliwości realizacji patentu. Urząd Patentowy, opierając się na opinii biegłego, unieważnił patent. Uprawnieni z patentu zaskarżyli tę decyzję, zarzucając naruszenie przepisów proceduralnych, w tym pominięcie części materiału dowodowego.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił zaskarżoną decyzję.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Dorota Wdowiak, Sędziowie Asesor WSA Izabela Głowacka-Klimas, NSA del. Anna Robotowska (spraw.), Protokolant Aleksandra Borowiec, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 9 marca 2004 r. sprawy ze skargi J. K. i M. J. na decyzję Urzędu Patentowego RP z dnia [...] stycznia 2000 r. nr [...] w przedmiocie unieważnienia patentu nr [...] uchyla zaskarżoną decyzję
Urząd Patentowy RP decyzją z dnia [...] stycznia 2000r. unieważnił patent nr [...] udzielony na wynalazek pt. Sposób wytwarzania czasz półmasek przeciwpyłowych i czaszka półmaski przeciwpyłowej.
W uzasadnieniu podano, że Spółdzielnia Inwalidów [...] w [...] wystąpiła do Urzędu Patentowego o unieważnienie przedmiotowego patentu z powodu niespełnienia warunków określonych w art. 10 i 11 ustawy o wynalazczości tj. braku cech nowości i nieoczywistości.
Urząd Patentowy decyzją z dnia [...] grudnia 1996r. oddalił wniosek uznając iż przeciwstawiony dowód tj. półmaska przeciwpyłowa typu [...] nie wykazała skutecznie braku cech nowości i nieoczywistości przedmiotowego patentu.
Na skutek wniesionego przez wnioskodawcę odwołania i zgłoszenie nowych dowodów Komisja Odwoławcza przy Urzędzie Patentowym RP uchyliła tę decyzję i przekazała sprawę Urzędowi do ponownego rozpatrzenia, zlecając ponowne przeanalizowanie sprawy z uwzględnieniem dostarczonych przez strony wniosków dowodowych.
W toku ponownego rozpoznania sprawy, Spółdzielnia [...] postawiła dodatkowy zarzut uzasadniający unieważnienie patentu, a mianowicie, że nie nadaje się on do realizacji wg sposobu przedstawionego w zastrzeżeniach.
Wobec rozbieżnego stanowiska stron w sprawie możliwości realizacji patentu Urząd Patentowy dopuścił dowód z opinii biegłego wskazanego przez Sąd Rejonowy w [...], w celu sprawdzenia na terenie Spółdzielni [...] możliwości realizacji patentu nr [...]. Strony dodatkowo zgłosiły dowody z opinii wydanych na ich zlecenie.
Urząd Patentowy, po wydaniu opinii przez biegłego sądowego, wobec niezmienionego stanowiska stron uwzględnił w całości jednoznaczne stanowisko biegłego, uznał, iż patent nie nadaje się do stosowania, co uzasadnia jego unieważnienie.
W odwołaniu (skardze) od powyższej decyzji uprawnieni z patentu zarzucili organowi naruszenie przepisów proceduralnych art. 7, 8, 9, 11, 77 §1, 80 i 107 §3 k.p.a. i to w sposób mający istotny wpływ na wynik sprawy. Zdaniem skarżących organ pominął w całości materiał dowodowy znajdujący się w aktach sprawy, a w uzasadnieniu decyzji nie podał przyczyn dla których odmówiono wiarygodności i mocy dowodowej innych złożonych do akt dowodów - opinii specjalistów.
W odpowiedzi na skargę Urząd Patentowy wniósł o jej oddalenie nie znajdując podstaw do jej uwzględnienia.
Uczestnik postępowania (wnioskodawca) wniósł o oddalenie skargi.
Niniejsza skarga przesłana została do rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie zgodnie z art. 97 §1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 158, poz. 1271 z późn. zm.).
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje:
Sporny patent nr [...] został udzielony J. K. i M. J. decyzją UP z dnia [...] marca 1996r.
Stosownie do art. 315 ust. l tej ustawy prawa w zakresie wynalazków, wzorów użytkowych, wzorów zdobniczych, topografii układów scalonych, znaków towarowych oraz projektów racjonalizatorskich, istniejące w dniu wejścia w życie ustawy, pozostają w mocy. Do praw tych stosuje się przepisy dotychczasowe, o ile przepisy niniejszego działu nie stanowią inaczej. Zgodnie zaś z art. 315 ust. 2 p.w.p. do stosunków prawnych powstałych przed dniem wejścia w życie ustawy stosuje się przepisy dotychczasowe. W świetle zaś art. 315 ust. 3 p.w.p. ustawowe warunki wymagane do uzyskania patentu, prawa ochronnego albo prawa z rejestracji ocenia się według przepisów obowiązujących w dniu zgłoszenia wynalazku, wzoru użytkowego, znaku towarowego albo topografii układów scalonych w Urzędzie Patentowym. Zatem, w świetle powyższych przepisów, ocena zdolności patentowej spornego wynalazku podlega przepisom ustawy z dnia 19 października 1972 r. o wynalazczości (tekst jedn. Dz. U. z 1993 r. Nr 26, poz. 11 7, ze zm.).
Zgodnie z art. 10 ustawy o wynalazczości, jak to już wyżej wskazano, wynalazkiem podlegającym opatentowaniu jest nowe rozwiązanie o charakterze technicznym, nie wynikające w sposób oczywisty ze stanu techniki i mogące się nadawać do stosowania. Zgodnie zaś z art. 68 ust. l cytowanej ustawy patent może być na wniosek każdej osoby, która ma w tym interes prawny, unieważniony przez Urząd Patentowy w całości lub w części, jeżeli nie zostały spełnione ustawowe warunki wymagane do jego uzyskania.
Urząd Patentowy podejmując decyzję w sprawie o unieważnienie patentu jest związany rygorami procedury administracyjnej określającej jego obowiązki w zakresie prowadzenia postępowania i orzekania. Zasada ta obowiązywała na gruncie poprzednio obowiązującego stanu prawnego i wynika to z przepisów art. 113 i 115 §2 ustawy o wynalazczości i §11 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 28 kwietnia 1993r. w sprawie postępowania spornego i odwoławczego oraz opłat związanych z ochroną wynalazków i wzorów użytkowych (Dz. U. Nr 36, poz. 160 ze zm.). Związanie rygorami procedury administracyjnej oznacza między innymi, że Urząd Patentowy jest obowiązany do przestrzegania zasady dochodzenia do prawdy obiektywnej (art. 7, 77 §1 k.p.a.), a więc do podejmowania wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy (art. 7 i 77 §1 k.p.a.). Musi także uzasadnić swoje rozstrzygnięcie stosownie do wymagań określonych w art. 107 §3 k.p.a.
Uzasadnienie zaskarżonej decyzji jest wyjątkowo lakoniczne i nie spełnia wymagań art. 107 §3 k.p.a. Organ nie odniósł się do pozostałych zebranych w sprawie materiałów dowodowych, nie uzasadnił nieuwzględnienia wniosków dowodowych zgłoszonych przez uprawnionych. Organ w uzasadnieniu decyzji przyznał, iż opinia biegłego sądowego inż. H. P. nie wpłynęła na zmianę stanowiska, nie odniósł się jednak do opinii zgłoszonych przez uprawnionych, a w szczególności do opinii prof. dr hab. L. G.
Organ ponownie rozpoznając sprawę rozważy zgłoszone przez uprawnionego wnioski dowodowe, a rozstrzygając sprawę odniesie się do całości zebranego w sprawie materiału dowodowego i podniesionych przez stronę zarzutów.
Reasumując powyższe Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 145 §1 pkt 1 lit. c ustawy z dnia 30 czerwca 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło