II SA/Wa 1000/11
WyrokWSA w Warszawie2011-10-07
Skład orzekający: Anna Mierzejewska, Sławomir Antoniuk, Andrzej Góraj
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja Ministra Obrony Narodowej odmawiająca stwierdzenia nieważności własnej decyzji z 2000 r. w części dotyczącej ustalenia daty zwolnienia z zawodowej służby wojskowej, wydana na podstawie art. 156 § 1 pkt 2 i 7 k.p.a., jest zgodna z prawem?Ratio decidendi
Decyzja Ministra Obrony Narodowej odmawiająca stwierdzenia nieważności decyzji z 2000 r. w części dotyczącej daty zwolnienia z zawodowej służby wojskowej jest zgodna z prawem, ponieważ nie stwierdzono wystąpienia kwalifikowanych wad prawnych wymienionych w art. 156 § 1 k.p.a. W szczególności, decyzja z 2000 r. została wydana na podstawie art. 81 ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych, a brak jest przepisów szczególnych przewidujących nieważność w takim przypadku. Zarzuty naruszenia przepisów postępowania, w tym art. 10 § 1 k.p.a., nie miały istotnego wpływu na wynik sprawy.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła wniosku E. Z. o stwierdzenie nieważności decyzji Ministra Obrony Narodowej z 2000 r. w części dotyczącej ustalenia daty jego zwolnienia z zawodowej służby wojskowej na dzień 6 maja 1974 r. Minister Obrony Narodowej dwukrotnie odmówił stwierdzenia nieważności tej decyzji, uznając, że nie zawiera ona wad kwalifikowanych. E. Z. zaskarżył decyzję Ministra Obrony Narodowej z kwietnia 2011 r. do WSA w Warszawie, zarzucając naruszenie przepisów k.p.a. oraz Konstytucji RP, w tym brak wyjaśnienia stanu faktycznego, naruszenie czynnego udziału strony w postępowaniu i wydanie decyzji bez podstawy prawnej.Rozstrzygnięcie
Oddala skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Anna Mierzejewska Sędziowie WSA Sławomir Antoniuk (spr.) Andrzej Góraj Protokolant Sekretarz sądowy Sylwia Mikuła po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 7 października 2011 r. sprawy ze skargi E. Z. na decyzję Ministra Obrony Narodowej z dnia [...] kwietnia 2011 r. nr [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji - oddala skargę -
Minister Obrony Narodowej decyzją z dnia [...] kwietnia 2011 r. nr [...], wydaną na podstawie art. 127 § 3 i art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a., utrzymał w mocy własną decyzję z dnia [...] lutego 2011 r. nr [...] odmawiającą stwierdzenia nieważności decyzji Ministra Obrony Narodowej z dnia [...] grudnia 2000 r. nr [...] w części dotyczącej stwierdzenia, że [...] E. Z. pozostaje zwolniony z zawodowej służby wojskowej z dniem 6 maja 1974 r.
W uzasadnieniu powyższej decyzji Minister Obrony Narodowej podniósł, iż [...] E. Z. wyrokiem Sądu [...] z dnia [...] marca 1974 r. sygn. akt [...] został skazany na karę roku pozbawienia wolności, karę dodatkową grzywny i degradację. Rozkazem personalnym nr [...] (pkt 21) z dnia [...] lipca 1974 r. Dowódcy [...], [...] został zwolniony z zawodowej służby wojskowej. Wskutek kasacji wniesionej przez Naczelnego Prokuratora Wojskowego, Sąd Najwyższy - Izba Wojskowa, wyrokiem z dnia [...] września 1999 r. sygn. akt [...] uchylił zaskarżony wyrok Sądu [...].
W następstwie wyroku Sądu Najwyższego - Izby Wojskowej - Minister Obrony Narodowej decyzją z dnia [...] grudnia 2000 r. nr [...] w punkcie 1 uchylił punkt 21 rozkazu personalnego z dnia [...] lipca 1974 r. Dowódcy [...] w sprawie zwolnienia wnioskodawcy z zawodowej służby wojskowej i w punkcie 2 stwierdził, że E. Z. pozostaje zwolniony z zawodowej służby wojskowej z dniem 6 maja 1974 r. z zachowaniem wszystkich uprawnień przysługujących żołnierzowi zawodowemu zwolnionemu z tej służby z przyczyn, które nie powodują utraty tych uprawnień. W wyniku złożonego przez E. Z. odwołania - Minister Obrony Narodowej decyzją z dnia [...] lutego 2001 r. nr [...] utrzymał w mocy swoją decyzję z dnia [...] grudnia 2000 r. W decyzji tej organ wskazał, że przywrócenie do zawodowej służby wojskowej następuje na wniosek żołnierza, o ile spełnia on wymogi w zakresie wieku oraz zdolności fizycznych i psychicznych. Na podstawie orzeczenia Terenowej Wojskowej Komisji Lekarskiej w [...] z dnia [...] lutego 2001 r. nr [...] E. Z. został uznany za niezdolnego do zawodowej służby wojskowej.
W dniu 8 grudnia 2010 r. E. Z. wystąpił do Ministra Obrony Narodowej z wnioskiem o stwierdzenie nieważności decyzji z dnia [...] grudnia 2000 r. w części dotyczącej stwierdzenia, że pozostaje on zwolniony z zawodowej służby wojskowej z dniem 6 maja 1974 r. Wnioskodawca powołał art. 156 1 pkt 7 k.p.a. Wskazał, iż rozstrzygnięcie w przedmiocie ustalenia daty zwolnienia z zawodowej służby wojskowej na dzień 6 maja 1974 r., jest sprzeczne z treścią przywołanej podstawy prawnej decyzji oraz z treścią uzasadnienia, co powoduje nieważność tego rozstrzygnięcia z mocy prawa.
Minister Obrony Narodowej postanowieniem z dnia [...] stycznia 2011 r. nr [...] wszczął postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji z dnia [...] grudnia 2000 r. w części dotyczącej ustalenia, że E. Z. pozostaje zwolniony z zawodowej służby wojskowej z dniem 6 maja 1974 r., a następnie decyzją z dnia [...] lutego 2011 r. odmówił stwierdzenia nieważności ww. decyzji we wskazanej części. Uzasadniając odmowę stwierdzenia nieważności decyzji, Minister Obrony Narodowej wskazał, że skarżona decyzja z dnia [...] grudnia 2000 r. nie zawiera wady powodującej jej nieważność z mocy prawa.
E. Z. wystąpił do Ministra Obrony Narodowej z wnioskiem o ponowne rozpatrzenie przedmiotowej sprawy. Wnioskodawca podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko, powołał również art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. jako podstawę stwierdzenia nieważności decyzji z dnia [...] grudnia 2000 r. Skarżący po raz kolejny powołał się na wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w [...] z dnia [...] listopada 2008 r. sygn. akt [...] wydany w sprawie należnego stronie uposażenia i stwierdził, że w związku z tym wyrokiem nie istnieje data zwolnienia go ze służby z dniem 6 maja 1974 r., ponieważ Sąd wskazał na inną datę zwolnienia ze służby, tj. dzień wydania decyzji Ministra Obrony Narodowej z dnia [...] grudnia 2000 r.
Nie znajdując podstaw do uwzględnienia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy Minister Obrony Narodowej decyzją z dnia [...] kwietnia 2011 r. utrzymał w mocy zaskarżone rozstrzygnięcie. Wyjaśniając motywy podjętego rozstrzygnięcia organ wskazał, że podstawę prawną wydania decyzji Ministra Obrony Narodowej z dnia [...] grudnia 2000 r. stanowił art. 81 ustawy z dnia 30 czerwca 1970 r. o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych (Dz. U. z 1997 r. Nr 10, poz. 55 ze zm.). Zgodnie z tym przepisem przywrócenie do zawodowej służby wojskowej następuje na wniosek żołnierza, o ile spełnia on wymogi w zakresie wieku oraz zdolności fizycznej i psychicznej. W przypadku E. Z. procedura przywrócenia go do zawodowej służby wojskowej po rehabilitującym wyroku Sądu Najwyższego nie mogła zostać wówczas wszczęta, ponieważ zgodnie z powołanym przepisem, przywrócenie do zawodowej służby wojskowej następowało na wniosek żołnierza, o ile spełniał on wymogi w zakresie wieku oraz zdolności fizycznych i psychicznych. Natomiast orzeczeniem Terenowej Wojskowej Komisji Lekarskiej w [...] z dnia [...] lutego 2001 r. E. Z. został uznany za niezdolnego do zawodowej służby wojskowej.
Odnosząc się do kwestii związanej z orzeczeniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w [...], Minister Obrony Narodowej wskazał, że Sąd ten rozpatrywał sprawę dotyczącą wypłacenia należności pieniężnych odpowiadających uposażeniu rocznemu wraz z dodatkami o charakterze stałym. Nie orzekał natomiast, co do kwestii związanej z ustaleniem daty zwolnienia wnioskodawcy z zawodowej służby wojskowej. Jak wskazano w uzasadnieniu przedmiotowego wyroku, trudno uznać, że niniejsza sprawa jest tożsama ze sprawami z wcześniejszych wniosków skarżącego w związku z decyzją Ministra Obrony Narodowej z dnia [...] grudnia 2000 r. Nie występuje tu bowiem ani tożsamość podmiotowa, ani przedmiotowa, nie występuje też identyczność skonkretyzowanego w akcie stosunku prawnego. W związku z powyższym nie można było uznać za zasadne, że Sąd przyjął, iż E. Z. zakończył służbę wojskową w dniu [...] grudnia 2000 r., tj. z dniem wydania przez Ministra Obrony Narodowej decyzji nr [...].
Przywołując przepis art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. organ nadzorczy wskazał, iż o rażącym naruszeniu prawa nie można mówić w sytuacji, gdy decyzja została wydana na podstawie przepisów prawa, których stosowanie wymaga złożonego procesu wykładni i której wynik jest sporny w judykaturze. Ponadto, decyzja o stwierdzeniu nieważności ma charakter kasacyjny. Zatem przy rozpoznawaniu wniosku strony o stwierdzenie nieważności decyzji administracyjnej nie rozstrzyga się co do istoty sprawy, lecz jedynie bada się, czy w konkretnym przypadku zaistniały kwalifikowane wady prawne wymienione w art. 156 § 1 k.p.a., które mogłyby uzasadnić wyeliminowanie decyzji z obrotu prawnego. Wady prawne wymienione w tym przepisie mają charakter materialnoprawny, tkwią w samej decyzji i godzą w elementy podmiotowe stosunku prawnego, w jego przedmiot lub też w podstawę prawną, w wyniku czego albo dochodzi do nieprawidłowych skutków prawnych, albo do prawnej bezskuteczności decyzji administracyjnej. Z racji tego, że w opisanym przypadku zostały spełnione wszystkie przesłanki określone w art. 81 ustawy z dnia 30 czerwca 1970 r. o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych, stanowiącym podstawę prawną decyzji Ministra Obrony Narodowej z dnia [...] grudnia 2000 r., w ocenie organu nadzorczego, nie ma podstaw do wzruszenia tej decyzji w trybie nadzwyczajnym określonym w art. 156 k.p.a. Nie wystąpiła bowiem w przedmiotowej sprawie żadna z przesłanek enumeratywnie wskazanych w art. 156 § 1 k.p.a.
Decyzja Ministra Obrony Narodowej z dnia [...] kwietnia 2011 r. stała się przedmiotem skargi wniesionej przez E. Z. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. Wnosząc o uchylenie zaskarżonej oraz utrzymanej nią w mocy decyzji skarżący podniósł, iż są one niezgodne z prawem oraz poświadczają nieprawdę.
W uzasadnieniu skargi strona podniosła, iż Minister Obrony Narodowej dopuścił się naruszenia art. 7 k.p.a., albowiem nie wyjaśnił należycie stanu faktycznego sprawy. Nie zwrócił uwagi, iż decyzję z dnia [...] grudnia 2000 r. wydano bez udziału strony i powiadomieniu jej o wszczęciu postępowania. Nadto organ nie informował strony o okolicznościach faktycznych i prawnych, które mogły mieć wpływ na ustalenie praw i obowiązków, będących przedmiotem postępowania administracyjnego, czym naruszył art. 9 k.p.a., a także nie dopełnił obowiązku z art. 10 k.p.a. i nie zapewnił stronie czynnego udziału w postępowaniu oraz nie dopuścił do wypowiedzenia się przed wydaniem decyzji. Samo zaś uzasadnienie zaskarżonej decyzji nie spełnia wymagań określonych przepisem art. 107 § 3 k.p.a.
Ponadto zdaniem skarżącego, pkt 2 decyzji objętej kontrolą nadzorczą, cyt.: "stwierdzam że E. Z. pozostaje zwolniony z zawodowej służby wojskowej z dniem 6 maja 1974 r." stanowi rażące naruszenie art. 81 ustawy z dnia 30 czerwca 1970 r. o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych. Przepis ten bowiem nakazuje uchylić skutki kar nałożonych na żołnierza, a zatem i uchylić zwolnienie ze służby z dnia 6 maja 1974 r. Zatem ta część decyzji z dnia [...] grudnia 2000 r. jest, na podstawie art. 156 § 1 pkt 7 k.p.a. w zw. z art. 93 ust. 2 Konstytucji RP, nieważna z mocy prawa. Kwestionowana część tej decyzji oparta jest na uznaniu organu, a nie na przepisie powszechnie obowiązującym, a tym samym została wydana bez podstawy prawnej. Minister Obrony Narodowej nie dostrzegł niesłusznego aresztowania skarżącego i niezgodnego z prawem skazania i uniemożliwienia stronie kontynuowania służby wojskowej. Tym samym wymieniony organ dopuścił się dyskryminacji skarżącego uniemożliwiającej naprawienie szkody. Naruszył szereg gwarancji konstytucyjnych wymienionych w art. 77 ust. 1, art. 32, art. 93 ust. 2, art. 2, art. 7 w zw. z art. 8.
W odpowiedzi na skargę Minister Obrony Narodowej wniósł o jej oddalenie oraz podtrzymał stanowisko przedstawione w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Odnosząc się do zarzutów skargi dotyczących naruszenia przepisów postępowania administracyjnego organ uznał je za bezzasadne. Wskazał, iż postępowanie nadzorcze prowadzone było na podstawie dokumentów zgromadzonych w kompletnej teczce akt personalnych [...]. Ponadto strona nie zgłaszała chęci zapoznania się ze zgromadzonymi dokumentami zarówno w postępowaniu pierwszoinstancyjnym, jak i odwoławczym.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Skarga nie może zostać uwzględniona, bowiem zaskarżona decyzja nie narusza prawa.
Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem. Oznacza to, iż przedmiotem sprawy sądowoadministracyjnej jest ocena przez Sąd prawidłowości prowadzenia przez organ administracji publicznej postępowania administracyjnego oraz zapadłego w tym postępowaniu rozstrzygnięcia.
Na wstępie należy ponieść, że postępowanie administracyjne w sprawie stwierdzenia nieważności jest formą nadzoru mającą na celu weryfikację ostatecznych decyzji administracyjnych. Tak więc postępowanie o stwierdzenie nieważności jest samodzielnym postępowaniem administracyjnym wszczynanym na wniosek strony lub z urzędu i służy wyeliminowaniu z obrotu prawnego ze skutkiem ex tunc decyzji administracyjnych dotkniętych najcięższymi wadami wymienionymi w art. 156 § 1 k.p.a. Dlatego też, stwierdzenie nieważności ostatecznej decyzji administracyjnej bezwzględnie wymaga bezspornego ustalenia, że uchylona decyzja jest dotknięta jedną z wad, określonych w powołanym art. 156 § 1 k.p.a. prawem. Organ nadzorczy nie jest zaś władny rozstrzygać o innych kwestiach dotyczących istoty sprawy. Nie prowadzi więc postępowania dowodowego w sprawie nadzorczej. Dokonując oceny, czy zachodzą przesłanki z art. 156 § 1 k.p.a., organ orzekający w tym zakresie jest obowiązany ustalić zarówno stan faktyczny, jak i stan prawny na dzień wydania decyzji, w stosunku do której toczy się postępowanie o stwierdzenie nieważności decyzji.
Podkreślić należy, iż stwierdzenie nieważności decyzji jest instytucją szczególną, godzącą w zasadę trwałości decyzji administracyjnych, zatem zaistnienie przesłanki powodującej konieczność stwierdzenia nieważności musi być oczywiste. Odnosząc tę oczywistość do przesłanki rażącego naruszenia prawa (art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a.) wskazać trzeba, że treść decyzji pozostaje w oczywistej sprzeczności z treścią przepisu przez proste ich zestawienie, a charakter naruszenia prawa powoduje, że decyzja taka nie może być zaakceptowana jako akt wydany przez organ praworządnego państwa i powinna ulec wyeliminowaniu z obrotu prawnego, chodzi przy tym o przekroczenie prawa w sposób jasny i niedwuznaczny.
Natomiast przepis art. 156 § 1 pkt 7 k.p.a. samoistnie nie określa przesłanek nieważności, lecz odsyła do przypadków nieważności wynikających z przepisów szczególnych. W doktrynie i orzecznictwie przyjmuje się, iż przepis art. 156 § 1 pkt 7 k.p.a. stanowi podstawę stwierdzenia nieważności decyzji tylko wtedy, gdy przepis prawa materialnego przewiduje, że określona wadliwość decyzji powoduje jej nieważność (przykładowo wyrok NSA z dnia 21 stycznia 1988 r., IV SA 941/87, ONSA 1988, nr 1, poz. 30). Prof. Małgorzata Jaśkowska w komentarzu do art. 156, LEX 2009, wskazuje, iż: cyt.: "Przepisy odrębne rzadko podają taką przyczynę nieważności. Są to obecnie art. 419 ust. 3 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. - Prawo ochrony środowiska (tekst jedn.: Dz. U. z 2008 r. Nr 25, poz. 150 z późn. zm.), dotyczący nieważności uchwały rady nadzorczej Funduszu, oraz art. 11 tej ustawy czy art. 28 ust. 1 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. Nr 80, poz. 717 z późn. zm.), dotyczący nieważności uchwały rady gminy. Niektóre z tych przepisów wskazują też odmienne terminy przedawnienia nieważności, np. art. 53 ust. 7 powoływanej ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, czy też ograniczają możliwość jej stwierdzania przez organ administracyjny, np. art. 419 ustawy - Prawo ochrony środowiska".
W ocenie Sądu, Minister Obrony Narodowej zasadnie nie dopatrzył się kwalifikowanych wad prawnych w poddanej kontroli nadzorczej decyzji z dnia [...] grudnia 2000 r. Podstawą materialnoprawną przedmiotowej decyzji stał się przepis art. 81 ustawy z dnia 30 czerwca 1970 r. o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych (tekst jednolity Dz. U z 1997 r. Nr 10, poz. 55 ze zm.). Zgodnie z jego treścią, w razie uchylenia prawomocnego wyroku sądu skazującego na karę pozbawienia wolności (aresztu wojskowego), degradację lub obniżenie stopnia wojskowego oraz umorzenie lub warunkowe umorzenie postępowania karnego albo wydanie wyroku uniewinniającego, ulegają uchyleniu skutki tych kar, jakie wynikły dla żołnierza z tego skazania. Przywrócenie do zawodowej służby wojskowej następuje jednak na wniosek żołnierza, o ile spełnia on wymogi w zakresie wieku oraz zdolności fizycznej i psychicznej.
Jak wynika z akt sprawy, na skutek prawomocnego wyroku Sądu [...] z dnia [...] marca 1974 r. sygn. akt [...] skazującego [...] E. Z. na karę jednego roku pozbawienia wolność, 1000 zł grzywny i degradację, Dowódca [...] rozkazem personalnym z dnia [...] lipca 1974 r. nr [...] (pkt 21) zwolnił wymienionego z zawodowej służby wojskowej i przeniósł do rezerwy. Następnie, wobec zapadnięcia wyroku Sądu Najwyższego – Izby Wojskowej z dnia [...] września 1999 r. sygn. akt [...] uchylającego wyrok Sądu [...], organ wojskowy był obowiązany, na podstawie art. 81 ww. wojskowej ustawy pragmatycznej, znieść skutki tych kar, które wiązały się z uchylonym wyrokiem Sądu [...] z dnia [...] marca 1974 r. Wobec tego stała się konieczna zmiana podstawy prawnej zwolnienia skarżącego ze służby, a zatem potrzeba wyeliminowania z obrotu prawnego pkt 21 rozkazu personalnego z dna [...] lipca 1974 r., wydanego na podstawie art. 49 ust. 1 pkt 1 poprzednio obowiązującej wojskowej ustawy pragmatycznej i § 194 ust. 1 pkt 2 zarządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 9 września 1970 r. nr 45/MON w sprawie przebiegu służby wojskowej żołnierzy zawodowych (Dz. Rozk. MON Nr 16, poz. 83) i w to miejsce określenie skarżącemu uprawnień, których został pozbawiony ww. wyrokiem z dnia [...] marca 1974 r. Działanie Ministra Obrony Narodowej w powyższej sprawie ma więc oparcie wprost w przepisie art. 81 dawnej wojskowej ustawy pragmatycznej. Sąd podziela pogląd wyrażony w powoływanym przez skarżącego wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w [...] z dnia [...] listopada 2008 r. sygn. akt [...], iż ww. "decyzja Ministra Obrony Narodowej była decyzją kształtującą, która przyznawała skarżącemu prawa do należności związanych z zakończeniem służby i od daty jej uprawomocnienia świadczenia związane z zakończeniem służby uzyskały przymiot wymagalności (...). Wyjaśniając: przedmiotem decyzji kształtującej jest to, że ma ona charakter twórczy, tworzy, zmienia lub uchyla stosunki prawne, a skutek taki powstaje właśnie z mocy danego aktu, a nie z mocy ustawy. Akty konstytutywne obowiązują zatem ex nunc (od teraz), czyli od momentu ich wydania (doręczenia) w ostatecznej formie (Patrz np. J. Zimmermann, Prawo administracyjne. Wydania II, Wolters Kluwer 2006, s. 296-297)". Zatem przedmiotową decyzją organ wojskowy prawidłowo zmienił tryb zwolnienia skarżącego ze służby i skutki z tym związane, natomiast sama data zwolnienia skarżącego ze służby musiała pozostać niezmieniona.
Tym samym nie ma uzasadnionych podstaw twierdzenie skarżącego, iż na skutek wydania przez Sąd Najwyższy – Izbę Wojskową w dniu [...] września 1999 r. wyroku o sygn. akt [...] uchylenie kar wynikających ze skazania go na karę pozbawienia wolności i degradację należy przyjąć ciągłość pozostawania skarżącego w stosunku służbowym do czasu wydania decyzji w dniu [...] grudnia 2000 r. i to właśnie ten dzień winien był ustalony jako data zwolnienia z zawodowej służby wojskowej. Przeczy temu poglądowi treść art. 81 zdanie 2 ww. wojskowej ustawy pragmatycznej, albowiem przepis ten nakazuje przywrócić żołnierza do służby, o ile spełnia on określone w tym przepisie wymogi. Nie chodzi tu więc o uznanie wadliwego prawnie zwolnienia ze służby za niebyłe, a więc restytucję (odtworzenie) stosunku służbowego, lecz przywrócenie do zawodowej służby wojskowej, a zatem reaktywowanie stosunku służbowego.
Chybiony jest także zarzut związania organu wojskowego oceną prawną powołanego wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w [...] w zakresie daty zwolnienia skarżącego ze służby, albowiem tej kwestii Sąd ten nie rozstrzygał. Przedmiotem rozpoznania Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w [...] była sprawa odmowy przyznania skarżącemu prawa do dwunastomiesięcznego uposażenia przez okres 1 roku po zwolnieniu ze służby. Kwestię sporną w tej sprawie stanowiło ustalenie wg jakiego stanu prawnego, czy obowiązującego w dacie zwolnienia ze służby, czy też wydania decyzji z dnia [...] grudnia 2000 r., powinien zostać rozpoznany wniosek strony o przyznanie świadczenia. Sąd w tej sprawie orzekł, iż organ wojskowy powinien stosować "przepisy prawne, normujące tą materię, obowiązujące w dniu, w którym stała się ostateczna decyzja Ministra Obrony Narodowej z dnia [...] grudnia 2000 r., tj. przepisy ustawy z 17 grudnia 1974 r. o uposażeniu żołnierzy (t.j. Dz. U.92.5.18)".
W świetle powyższych rozważań należy stwierdzić, iż decyzja objęta kontrolą nadzorczą nie jest obarczona wadą wymienioną w art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. Nie sposób także odnaleźć w obowiązującym porządku prawnym takiego przepisu prawa materialnego, który przewidywałby sankcję nieważność decyzji (art. 156 § 1 pkt 7 k.p.a.), wydanej na podstawie art. 81 ustawy z dnia 30 czerwca 1970 r. o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych.
Odnosząc się natomiast do zarzutów naruszenia przepisów postępowania administracyjnego stwierdzić należy, że zarzut dotyczący naruszenia przez Ministra Obrony Narodowej art. 10 § 1 k.p.a., nie jest pozbawiony uzasadnionych podstaw. W istocie, organ nie wezwał strony do wypowiedzenia się przed wydaniem zaskarżonej decyzji. Jednak w ocenie Sądu, wada tego rodzaju w niniejszej sprawie nie mogła mieć istotnego wpływu na jej końcowy wynik, albowiem w postępowaniu nadzorczym organ nie przeprowadza postępowania dowodowego, jak to czyni w postępowaniu orzekającym co do istoty sprawy, lecz bada decyzję pod kątem kwalifikowanych wad prawnych na podstawie materiału dowodowego już wcześniej zgromadzonego w sprawie orzekanej w trybie zwykłym. Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 18 maja 2006 r., sygn. akt II OSK 831/05 (publik. ONSA i WSA 2006/6/157) zawarł tezę, że zarzut naruszenia przepisu art. 10 § 1 k.p.a. przez niezawiadomienie strony o zebraniu materiału dowodowego i możliwości składania wniosków może odnieść skutek wówczas, gdy stawiająca go strona wykaże, iż zarzucane uchybienie uniemożliwiło jej dokonanie konkretnych czynności procesowych. Tego zaś strona skarżąca w niniejszej sprawie nie wykazała.
Samo zaś uzasadnienie zaskarżonej decyzji wyczerpująco przedstawia motywy, którymi kierował się organ nadzorczy odmawiając stwierdzenia nieważności wnioskowanej przez stronę decyzji, co czyni zarzut naruszenia art. 107 § 3 k.p.a. niezasadnym.
W tym stanie rzeczy należało przyjąć, iż zaskarżona decyzja jest wolna od wad prawnych, które mogłyby mieć istotny wpływ na końcowy wynik sprawy, a co za tym idzie, skarga nie mogła osiągnąć zamierzonego celu.
Mając powyższe na uwadze, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) orzekł, jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło