II SA/Wa 1006/07

PostanowienieWSA w Warszawie2008-01-28

Skład orzekający: Iwona Maciejuk

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie dotyczącej dodatku mieszkaniowego, w której skarżący jest z mocy prawa zwolniony od ponoszenia kosztów sądowych, powinien zostać oddalony?
Ratio decidendi
Wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie dotyczącej dodatku mieszkaniowego, w której skarżący jest z mocy prawa zwolniony od ponoszenia kosztów sądowych na podstawie art. 239 pkt 1 lit. a PPSA, powinien zostać oddalony, ponieważ nie podlega ocenie z punktu widzenia spełnienia przesłanek określonych w ustawie. Prawo pomocy w zakresie ustanowienia adwokata z urzędu przysługuje stronie, która wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, a w niniejszej sprawie wnioskodawca wykazał trudną sytuację materialną.
Stan faktyczny
Referendarz sądowy WSA w Warszawie rozpoznał wniosek M. S. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia adwokata. Sprawa dotyczyła skargi M. S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. w przedmiocie dodatku mieszkaniowego. M. S. podał, że jest osobą bezrobotną bez prawa do zasiłku, nie posiada środków do życia, stałego źródła dochodu ani oszczędności, a utrzymuje się m.in. ze zbiórki surowców wtórnych. Sąd uzyskał informację, że wnioskodawca jest uprawniony do świadczenia rentowego, jednak odmówił jego przyjmowania.
Rozstrzygnięcie
1. Oddalono wniosek w przedmiocie zwolnienia od kosztów sądowych. 2. Ustanowiono dla M. S. adwokata z urzędu. 3. Zwrócono się do Okręgowej Rady Adwokackiej w Warszawie o wyznaczenie adwokata dla M. S.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, - Iwona Maciejuk po rozpoznaniu w dniu 28 stycznia 2008 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku M. S. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia adwokata w sprawie ze skargi M. S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] kwietnia 2007 r. nr [...] w przedmiocie dodatku mieszkaniowego postanawia 1. oddalić wniosek w przedmiocie zwolnienia od kosztów sądowych, 2. ustanowić dla M. S. adwokata z urzędu, 3. zwrócić się do Okręgowej Rady Adwokackiej w Warszawie o wyznaczenie adwokata dla M. S. zam. ul. [...], [...] W. Zgodnie z art. 239 pkt 1 lit. a ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), zwanej dalej również ppsa, strona skarżąca działanie lub bezczynność organu w sprawach z zakresu pomocy i opieki społecznej, nie ma obowiązku uiszczania kosztów sądowych. Skarżący złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w sprawie ze skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. w przedmiocie dodatku mieszkaniowego. Na mocy powołanego wyżej przepisu skarżący z mocy prawa zwolniony jest w niniejszej sprawie od ponoszenia kosztów sądowych w toku całego postępowania, a zatem zarówno przed sądem pierwszej instancji - Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Warszawie, jak i sądem drugiej instancji - Naczelnym Sądem Administracyjnym. W związku z tym, wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych nie podlega ocenie z punktu widzenia spełnienia przesłanek określonych w ustawie i powinien zostać oddalony. Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 254 § 1, art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 w zw. z art. 239 pkt 1 lit. a ppsa, orzeczono, jak w punkcie 1 postanowienia. Odnosząc się do wniosku o ustanowienie adwokata z urzędu wskazać należy, iż zgodnie z art. 262 powołanej wyżej ustawy przepisy o przyznaniu prawa pomocy, w zakresie dotyczącym zastępstwa prawnego na zasadach prawa pomocy, mają odpowiednie zastosowanie do stron korzystających z ustawowego zwolnienia od obowiązku uiszczenia kosztów sądowych. Prawo pomocy w zakresie częściowym, obejmującym między innymi tylko ustanowienie adwokata, przysługuje osobie fizycznej, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (art. 246 § 1 pkt 2 i art. 245 § 3 ppsa). We wniosku o przyznanie prawa pomocy wnioskodawca podał, że jest osobą bezrobotną bez prawa do zasiłku. Nie przysługuje mu renta ani emerytura. Oświadczył, że nie posiada środków do życia, nie ma żadnego stałego źródła dochodu i nie ma oszczędności. W dodatkowym oświadczeniu z dnia 10 grudnia 2007 r. wskazał, że utrzymuje się m.in. ze zbiórki surowców wtórnych. W związku z uzyskaniem z pisma procesowego Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. w sprawie o sygn. akt II SA/Wa 1913/07 informacji o tym, że wnioskodawca uprawniony jest do świadczenia rentowego z Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z tytułu orzeczonej całkowitej niezdolności do pracy, jednakże odmówił przyjmowania tego świadczenia, pismem z dnia 14 grudnia zwrócono się do wnioskodawcy o wskazanie, czy przyznana została mu renta z tytułu niezdolności do pracy oraz w jakiej wysokości i czy pobiera to świadczenie. Z treści pisma skarżącego wynika, że nie otrzymuje on świadczenia, o którym mowa wyżej. Instytucja prawa pomocy stanowi realizację konstytucyjnej zasady prawa do sądu. Prawo to powinno być przyznawane wówczas, gdy strona jest w bardzo trudnej sytuacji materialnej, a odmowa przyznania prawa pomocy uniemożliwiałaby dostęp do sądu. Przez prawo do sądu należy przy tym rozumieć nie tylko prawo samego dostępu do sądu, tj. uruchomienia postępowania przed sądem ale również prawo do korzystania z pomocy profesjonalnego pełnomocnika, zwłaszcza, że w postępowaniu sądowoadministracyjnym przy wnoszeniu środka odwoławczego od orzeczenia wydanego w pierwszej instancji obowiązuje przymus adwokacko-radcowski. Z wniosku o przyznanie prawa pomocy i zgromadzonych informacji wynika, że aktualnie wnioskodawca nie dysponuje żadnymi środkami pieniężnymi, które mógłby przeznaczyć na ustanowienie pełnomocnika z wyboru. Z tego względu, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w zw. z art. 254 § 1 oraz art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzeczono, jak w pkt. 2 i pkt. 3 postanowienia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło