II SA/Wa 1015/05

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Eugeniusz Wasilewski (spr.), Asesor WSA Joanna Kube, Asesor WSA, Jacek Fronczyk, Protokolant Bartosz Piwoński, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 7 września 2005 r. sprawy ze skargi T. J. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] marca 2005 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania prawa do świadczenia przedemerytalnego - oddala skargę - Wojewoda [...] decyzją z dnia [...] marca 2005 r. nr [...], wydaną na podstawie art. 10 ust. 2 pkt 6 i ust. 4 pkt 2 ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (Dz. U. z 2004 r. Nr 99, poz. 1001) w związku z art. 37k ust. 1 i 2 ustawy z dnia 14 grudnia 1994 r. o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu (t.j. Dz. U. z 2003 r. Nr 58, poz. 514 z późn. zm.) w związku z art. 30 ust. 1 ustawy z dnia 30 kwietnia 2004 r. o świadczeniach przedemerytalnych (Dz. U. z 2004 r. Nr 120, poz. 1252) oraz art. 138 § 1 pkt 1 kpa, po rozpatrzeniu odwołania T. J. od decyzji z dnia [...] stycznia 2005 r. nr [...], orzekającej o odmowie przyznania wymienionemu prawa do świadczenia przedemerytalnego, zaskarżoną decyzję utrzymał w mocy. W uzasadnieniu podał, iż w dniu [...] lipca 2004 r. T. J. zarejestrował się w Urzędzie Pracy [...] jako osoba bezrobotna z prawem do zasiłku dla bezrobotnych od dnia [...] lipca 2004 r. W dniu [...] lipca 2004 r. do Urzędu Pracy [...] wpłynął wniosek wymienionego o przyznanie prawa do świadczenia przedemerytalnego. Postanowieniem z dnia [...] września 2004 r. Prezydent [...] zawiesił postępowanie administracyjne z urzędu w sprawie przyznania świadczenia przedemerytalnego do czasu wyliczenia przez ZUS wysokości emerytury dla potrzeb świadczenia przedemerytalnego, ponieważ istniała wątpliwość odnośnie zaliczenia okresu pracy w gospodarstwie rolnym. W dniu [...] listopada 2004 r. do Urzędu Pracy wpłynęła decyzja Zakładu Ubezpieczeń Społecznych nr [...] z dnia [...] października 2004 r., z której wynika, że dla potrzeb ustalenia wysokości emerytury ZUS uwzględnił 34 lata 5 miesięcy. Nie uznano natomiast pracy w gospodarstwie rolnym Pana G., ponieważ pracodawca nie figuruje w kartotece płatników składek, z czego wynika, że nie zatrudniał pracowników. Postanowieniem z dnia [...] stycznia 2005 r. Prezydent [...] podjął z urzędu zawieszone w dniu [...] września 2004 r. postępowanie administracyjne i decyzją nr [...] z dnia [...] stycznia 2005 r. orzekł o odmowie przyznania wnioskodawcy prawa do świadczenia przedemerytalnego. Od decyzji tej T. J. złożył odwołanie, wnosząc o ponowne rozpatrzenie sprawy. Wojewoda [...] uznał, iż dowołanie nie zasługuje na uwzględnienie z następujących przyczyn. Zgodnie z art. 37k ust. l świadczenie przedemerytalne przysługuje, z zastrzeżeniem ust. 9, osobie spełniającej określone w ustawie warunki do uzyskania statusu bezrobotnego i prawa do zasiłku, jeżeli mężczyzna: 1) osiągnął wiek co najmniej 63 lata i posiada okres uprawniający do emerytury, wynoszący co najmniej 25 lat, lub 2) do dnia rozwiązania stosunku pracy lub stosunku służbowego z przyczyn dotyczących zakładu pracy, w którym był zatrudniony przez okres nie krótszy niż 6 miesięcy, ukończył co najmniej 55 lat oraz osiągnął okres uprawniający do emerytury wynoszący co najmniej 35 lat, lub 3) do dnia rozwiązania stosunku pracy z przyczyn dotyczących zakładu pracy, w którym był zatrudniony przez okres nie krótszy niż 6 miesięcy, osiągnął okres uprawniający do emerytury wynoszący co najmniej 40 lat, lub 4) do dnia 31 grudnia roku poprzedzającego rozwiązanie stosunku pracy, posiada okres uprawniający do emerytury wynoszący co najmniej 39 lat, a rozwiązanie stosunku pracy nastąpiło w związku z niewypłacalnością pracodawcy w rozumieniu ustawy z dnia 29 grudnia 1993 r. o ochronie roszczeń pracowniczych w razie niewypłacalności pracodawcy (Dz. U. z 2002 r. Nr 9, poz. 85, Nr 127, poz. 1088 i Nr 155, poz. 1287), lub 5) zakończył okres zatrudnienia, o którym mowa w art. 19 ust. 2a i w wyniku zaliczenia go do okresu uprawniającego do emerytury spełnia warunki określone w pkt 1, 3 lub 4. Odnosząc się do argumentów T. J. zawartych w odwołaniu, dotyczących decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia [...] października 2004 r., organ wskazał, iż ZUS w powyższej decyzji nie rozstrzygał merytorycznie sprawy uprawnień do świadczenia przedemerytalnego, a jedynie ustalił wysokość emerytury w celu ustalenia wysokości świadczenia przedemerytalnego. Zgodnie z pouczeniem zawartym w decyzji ZUS, strona uważając decyzję za niezgodną z przepisami lub stanem faktycznym mogła wnieść odwołanie za pośrednictwem Oddziału ZUS – Departamentu Wypłat Świadczeń Zagranicznych do Sądu Okręgowego – Sądu Pracy i Ubezpieczeń Społecznych [...] w terminie miesiąca od dnia doręczenia decyzji. Organ wskazał też na uchwałę Sądu Najwyższego z dnia 19 marca 2003 r. III UZP 1/03, w której Sąd stwierdza, iż warunki konieczne dla przyznania świadczenia przedemerytalnego określa w sposób wyczerpujący ustawa z dnia 14 grudnia 1994 r. o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu, wskazując nadto wysokość tego świadczenia. Mimo, że nie ma ono charakteru świadczenia z ubezpieczenia społecznego, finansowane jest bowiem z budżetu państwa w ramach dotacji dla Funduszu Pracy, organ rentowy z mocy prawa jest wyłącznie uprawniony do ustalenia wysokości emerytury w celu ustalenia wysokości tego świadczenia. Zatem, dla wyliczenia wysokości emerytury konieczne jest zakwalifikowanie wskazanych w kwestionariuszu okresów składkowych lub nieskładkowych. W tym, w sposób oczywisty mieści się prawo organu rentowego do zakwestionowania okresów wskazanych przez osobę ubiegającą się o świadczenie przedemerytalne. Taka decyzja podlega kontroli sądu powszechnego. Dla przesądzenia przez starostę (Prezydenta m.st. Warszawy) istnienia prawa do świadczenia przedemerytalnego, decyzja Zakładu Ubezpieczeń Społecznych ma charakter prejudycjalny, co oznacza, iż kompetencje obu tych organów są rozdzielne – aczkolwiek nie sposób nie zauważyć, że skutkiem decyzji organu rentowego może być negatywna dla zainteresowanego decyzja starosty. W tej sytuacji faktycznej i prawnej organ uznał, iż zaskarżona decyzja nie narusza prawa i nie może być zmieniona. Argumentacja T. J. przedstawiona odwołaniu nie może stanowić przesłanki do uchylenia decyzji. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie T. J. wniósł o zmianę ostatecznej decyzji Wojewody [...] z dnia [...] marca 2005 r. albo o jej uchylenie i zasądzenie kosztów postępowania. Zaskarżonej decyzji zarzucił naruszenie: ─ art. 37k ustawy z dnia 14 grudnia 1994 r. o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu poprzez bezpodstawne przyjęcie, że nie spełnia on warunków do uzyskania świadczenia przedemerytalnego, ─ art. 7, 8, 9 kpa poprzez niezbadanie przez organ zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, ─ art. 107 kpa w zw. z art. 126 kpa poprzez niewskazanie podstaw faktycznych i prawnych rozstrzygnięcia. W odpowiedzi na skargę Wojewoda [...] wniósł o jej oddalenie, powołując się na argumenty przytoczone w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Tylko w przypadku naruszeń prawa określonego w art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), Sąd może zaskarżoną decyzję uchylić, stwierdzić jej nieważność lub niezgodność z prawem. W sytuacji, gdy decyzja odpowiada prawu, jej wzruszenie nie jest możliwe i skarga podlega oddaleniu. W przedmiotowej sprawie zarzuty skargi, chociaż kierowane wobec decyzji Wojewody [...] w istocie dotyczą orzeczenia Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia [...] października 2004 r., znak [...], którym nie uznano skarżącemu okresów pracy w gospodarstwie rolnym P. G. z argumentacją, iż pracodawca nie figuruje w kartotece płatników składek z czego, zdaniem ZUS, wynika, że nie zatrudniał pracowników. Pomimo, iż skarżący orzeczenie to kwestionuje, nie skorzystał z możliwości wniesienia od niego, zgodnie z pouczeniem, odwołania do Sądu Okręgowego – Sądu Pracy i Ubezpieczeń Społecznych [...]. Zatem stało się ono prawomocne i wiążące dla organu administracyjnego w sprawie w przedmiocie prawa do świadczenia przedemerytalnego. Zasadnie organ w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji i odpowiedzi na skargę podkreśla, że kompetencje do zaliczenia okresów pracy uprawniających do emerytury zostały przyznane organom rentowym. Zgodnie z art. 37k ust. 2 powołanej wyżej ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu, wysokość świadczenia przedemerytalnego wynosi, z zastrzeżeniem ust. 10, 90 % kwoty emerytury określonej w decyzji organu rentowego ustalającej wysokość emerytury w celu ustalenia świadczenia przedemerytalnego. Jak stanowi ust. 3 i 4 art. 37k, decyzję ustalającą wysokość emerytury w celu ustalenia wysokości świadczenia przedemerytalnego organ rentowy wydaje na wniosek powiatowego urzędu pracy. Do postępowania w sprawie ustalenia wysokości emerytury w celu ustalenia wysokości świadczenia przedemerytalnego stosuje się odpowiednio przepisy dotyczące postępowania w sprawie świadczeń przedemerytalnych dające organowi emerytalnemu prawo do zakwalifikowania wskazanych przez zainteresowanego okresów składkowych i nieskładkowych oraz ich weryfikowania. Decyzja organu emerytalnego ma zatem charakter prejudycjalny dla przyznania prawa do świadczenia przedemerytalnego. W sprawie skarżącego, Zakład Ubezpieczeń Społecznych wyliczył jedynie 34 lata i 5 miesięcy okresu uprawniającego do emerytury i organ miał podstawy odmówić przyznania prawa do świadczenia przedemerytalnego, wobec nieosiągnięcia okresu uprawniającego do emerytury wynoszącego w przypadku, gdy umowa o pracę została rozwiązana z przyczyn leżących po stronie pracodawcy (art. 37k ust. 1 pkt 2) – co najmniej 35 lat. Zaskarżona decyzja Wojewody [...], utrzymująca w mocy decyzję orzekającą o odmowie przyznania prawa do świadczenia przedemerytalnego, jest zatem zgodna z prawem. Dlatego Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na mocy art. 151 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w wyroku.