II SA/Wa 1034/18
WyrokWSA w Warszawie2019-03-27
Skład orzekający: Piotr Borowiecki, Sławomir Fularski, Karolina Kisielewicz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy orzeczenie dyscyplinarne Komendanta Głównego Policji wymierzające karę nagany funkcjonariuszowi Policji za naruszenie obowiązków służbowych podczas konwojowania osoby konwojowanej jest zgodne z prawem?Ratio decidendi
Sąd uznał, że orzeczenie dyscyplinarne Komendanta Głównego Policji zostało wydane zgodnie z prawem, ponieważ funkcjonariusz nie dopełnił obowiązków służbowych polegających na niewłaściwym nadzorowaniu osoby konwojowanej, co doprowadziło do próby samobójczej tej osoby. Wymierzona kara nagany jest współmierna do popełnionych przewinień i uwzględnia okoliczności popełnienia czynu oraz dotychczasowy przebieg służby.Stan faktyczny
W dniu czerwca 2017 r. funkcjonariusz Policji I. S., pełniąc służbę jako konwojent, nie dopełnił obowiązków służbowych polegających na niewłaściwym nadzorowaniu osoby konwojowanej D. P., która podczas pobytu w toalecie podjęła próbę samobójczą. W dokumentacji służbowej funkcjonariusz zawarł informacje sprzeczne ze stanem faktycznym ujawnionym na zapisie monitoringu. W wyniku postępowania dyscyplinarnego wymierzono mu karę nagany.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Piotr Borowiecki, Sędzia WSA Sławomir Fularski (spr.), Asesor WSA Karolina Kisielewicz, Protokolant, Referent stażysta Joanna Mazur, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu [...] marca 2019 r. sprawy ze skargi I. S. na orzeczenie dyscyplinarne Komendanta Głównego Policji z dnia [...] kwietnia 2018 r. nr [...] w przedmiocie wymierzenia kary dyscyplinarnej nagany oddala skargę
Komendant Główny Policji (dalej także jako "organ odwoławczy", "organ II instancji" lub "KGP") orzeczeniem z [...] kwietnia 2018 r. nr [...], wydanym na podstawie art. 135n ust. 4 pkt 1 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji (t. j. Dz. U. z 2017 r. poz. 2067 ze zm. – dalej: "ustawa o Policji"), utrzymał w mocy orzeczenie Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...] (dalej także jako "organ I instancji", "KWP") z [...] stycznia 2018 r. nr [...] w przedmiocie uznania [...] I. S. (dalej także jako "funkcjonariusz", "obwiniony" lub "skarżący") winnym popełnienia zarzucanych mu czynów oraz wymierzenia kary dyscyplinarnej nagany.
Powyższe rozstrzygnięcie zapadło w następującym stanie faktycznym
i prawnym.
Postanowieniem organu I instancji nr [...] z [...] sierpnia 2017 r. zostało wszczęte postępowanie dyscyplinarne przeciwko [...] I. S., którego obwiniono o popełnienie dwóch przewinień dyscyplinarnych, polegających na naruszeniu dyscypliny służbowej. Podstawę wszczęcia postępowania dyscyplinarnego stanowiły przeprowadzone na mocy art. 134i ust. 4 ustawy o Policji czynności wyjaśniające, które zainicjowane zostały przez czynności służbowe przeprowadzone przez funkcjonariuszy Wydziału [...] Komendy Wojewódzkiej Policji w [...], w oparciu o dokumentację związaną z faktem doprowadzenia w dniu [...] czerwca 2017 r. przez funkcjonariuszy Wydziału [...] Komendy Wojewódzkiej Policji w [...] D. P., do Sądu Rejonowego w [...].
Orzeczeniem z [...] stycznia 2018 r. KWP, na podstawie art. 135j ust. 1 pkt 3, art. 134 pkt 1 oraz art. 133 ust. 6 ustawy o Policji uznał [...] I. S. obwinionego o to, że:
1) w dniu [...] czerwca 2017 r. jako konwojent, realizując doprowadzenie D. P. do Sądu Rejonowego w [...], nie dopełnił obowiązku służbowego wynikającego z treści § 11 ust. 1 pkt 4 i 6 zarządzenia nr 360 Komendanta Głównego Policji z dnia 26 maja 2009 r. w sprawie metod i form wykonywaniu przez policjantów konwojów i doprowadzeń w ten sposób, że przed wejściem konwojowanego do toalety przeznaczonej dla osób konwojowanych nie sprawdził wymienionego pomieszczenia, w celu ujawnienia przedmiotów mogących stanowić zagrożenie dla życia i zdrowia człowieka, a także nie obserwował zachowania D. P. podczas jego pobytu w toalecie, w następstwie czego wymieniony podjął próbę samobójczą poprzez przecięcie nieustalonym przedmiotem powłok skórnych okolicy szyi, tj. o popełnienie przewinienia dyscyplinarnego polegającego na naruszeniu dyscypliny służbowej określonej w art. 132 ust. 3 pkt 3 ustawy o Policji;
2) w dniu [...] czerwca 2017 r. popełnił przewinienie dyscyplinarne polegające na tym, że w sporządzonej dokumentacji służbowej w postaci zapisów w notatniku służbowym oraz notatce służbowej z dnia [...] czerwca 2017 r. zawarł sprzeczne ze stanem faktycznym, ujawnione na zapisie monitoringu, informacje w zakresie obserwacji konwojowanego D. P. podczas korzystania przez wymienionego z toalety, tj. o popełnienie przewinienia dyscyplinarnego polegającego na naruszeniu dyscypliny służbowej określonej w art. 132 ust. 3 pkt 2 ustawy
o Policji;
winnym popełnienia zarzucanych mu czynów opisanych powyżej i wymierzył karę dyscyplinarną nagany.
W uzasadnieniu organ I instancji wskazał, że zebrany w postępowaniu dyscyplinarnym materiał dowodowy wyjaśnia wszystkie okoliczności związane
z zaistniałym zdarzeniem, a zatem pozwala na jednoznaczną ocenę zachowania funkcjonariusza. Jednocześnie wniosek zawarty przez rzecznika dyscyplinarnego
w sporządzonym przez niego sprawozdaniu o wymierzenie kary dyscyplinarnej nagany ma swoje uzasadnienie w ustalonym stanie faktycznym.
W odniesieniu do zarzutu opisanego w punkcie pierwszym niniejszego orzeczenia, zdaniem KWP słusznym jest wskazanie, że przepis określony w treści § 11 ust. 1 pkt 4 i 6 zarządzenia nr 360 Komendanta Głównego Policji z dnia 26 marca 2009 r. w sprawie metod i form wykonywania przez policjantów konwojów
i doprowadzeń wskazuje, że konwojent jest obowiązany sprawdzać przed wejściem osób konwojowanych do toalet, czy nie znajdują się tam przedmioty mogące spowodować zagrożenie dla życia i zdrowia człowieka lub bezpieczeństwa konwoju (...) obserwować zachowanie się osoby konwojowanej w celu zapobieżenia wydarzeniom nadzwyczajnym z udziałem tych osób (...)". Powyższy przepis jednoznacznie determinował obwinionego do podjęcia działań mających na celu spowodowanie sytuacji minimalizującej potencjalne ryzyko wystąpienia wydarzenia nadzwyczajnego, które w konsekwencji miało miejsce pod postacią targnięcia się na własne życie przez konwojowanego D. P. Zdaniem organu I instancji znajdujący się w materiałach prowadzonego postępowania materiał dowodowy
w postaci zapisu kamery monitoringu jednoznacznie wskazuje, iż dyspozycja cytowanego przepisu nie została spełniona, albowiem odpowiedzialny za prowadzenie czynności konwojowych wobec D. P. [...] I. S., nie dopełnił swojego obowiązku służbowego. Wyjaśnił, że z ustalonego, na podstawie czynności przeprowadzonych na łamach postępowania dyscyplinarnego [...] stanu faktycznego, obwiniony nie przeprowadził sprawdzenia pomieszczenia toalety przed wejściem do niej konwojowanego, jak również w czasie jego pobytu w toalecie nie obserwował we właściwy sposób zachowania D. P. Już na samym początku, tj. po wejściu konwojowanego do pomieszczenia toalety, odpowiedzialny za niego policjant wpierw spogląda w kierunku przeciwległym w stosunku do drzwi, następnie odchodzi od nich w kierunku sąsiadującej celi po czym prowadzi rozmowę z innymi funkcjonariuszami Policji znajdującymi się w pomieszczeniu, nie zwracając uwagi ani na samego konwojowanego, jak również na pomieszczenie, w którym wymieniony się znajdował. W ocenie KWP powyższy stan rzeczy, uprawdopodabnia tezę o słuszności przedstawionego skarżącemu zarzutu, zwłaszcza w aspekcie zawartej w nim komponenty konieczności wykonania konkretnych czynności warunkowanych przepisem prawa.
W ocenie organu I instancji słusznym jest stwierdzenie, że obwiniony dopuścił się również popełnienia czynu określonego w treści zarzutu numer 2. Z analizy zebranego materiału dowodowego, wynika, że wersja zdarzenia przedstawiona na łamach sporządzonej przez [...] I. S. dokumentacji służbowej, ukazuje znaczne rozbieżności pomiędzy zawartymi w niej informacjami, a faktycznym przebiegiem zdarzenia, potwierdzonym zarówno dowodem z przesłuchania D. P., jak również zapisem z monitoringu znajdującego się w pomieszczeniu Sądu Rejonowego w [...], gdzie zdarzenie miało miejsce. KWP wskazał, że obwiniony niezgodnie z prawdą potwierdził, iż przed wejściem D. P. do toalety dokonał jego kontroli, jak również kontroli samego pomieszczenia. Ponadto obwiniony na łamach swojej notatki urzędowej z [...] czerwca 2017 r. wskazał, że wpuścił D. P. do toalety, gdzie wymieniony przez uchylone drzwi był obserwowany.
Zdaniem organu I instancji, argumentacja podnoszona przez obwinionego na łamach przesłuchania, wskazująca na rzekomą dynamikę sytuacji, która miała spowodować rozbieżności w treści sporządzonej dokumentacji, powinna wręcz skłonić wymienionego do zachowania należytej pieczołowitości przy jej sporządzaniu, a nie stanowić przyczynku do formułowania jakichkolwiek uzasadnień.
Konkludując organ I instancji uznał, że z uwagi na charakter popełnionego czynu, jego zakres oraz co najistotniejsze ewentualne następstwa dla służby, słuszną jest podjęta decyzja o wymierzeniu kary dyscyplinarnej we wskazanym wymiarze. Opisywane rozstrzygnięcie stanowi środek adekwatny dla zapewnienia należytego oddźwięku dyscyplinarnego oraz wywołania sytuacji, w której obwiniony realizował będzie w sposób właściwy nałożone na niego zadania. Jednocześnie KWP stwierdził, że brak jest podstaw do zastosowania instytucji odstąpienia od wymierzenia kary dyscyplinarnej. W rozpatrywanym przypadku nie można uznać, że dyspozycja przepisu art. 135j ust. 5 ustawy o Policji ma zastosowanie, albowiem przyjęcie tezy, iż przewinienia dyscyplinarne popełnione przez obwinionego charakteryzowała niska szkodliwość dla służby jest niesłuszne. Z analizy zgromadzonego materiału dowodowego wynika bowiem, że obwiniony poprzez zaniechania jakich dopuścił się podczas czynności związanych z konwojowaniem D. P., przyczynił się do wywołania sytuacji obniżającej potencjał jaki powinien stanowić przymiot określający zagadnienie skutecznej służby. Określone działanie obwinionego, stanowiące przejaw rutynowego podejścia do wykonywania swoich obowiązków służbowych, mogło w konsekwencji doprowadzić do zaistnienia skutku o wiele poważniejszego aniżeli rozpatrywane wydarzenie nadzwyczajne. Jednocześnie fakt opisania przez obwinionego zaistniałego zdarzenia na łamach sporządzonej dokumentacji służbowej, w sposób biegunowo odmienny od ujawnionego stanu faktycznego, zdaniem organu I instancji wskazuje na zaistnienie przesłanki uniemożliwiającej zastosowanie instytucji odstąpienia od wymierzenia kary dyscyplinarnej.
Skarżący złożył od orzeczenia dyscyplinarnego z [...] stycznia 2018 r. odwołanie, w którym wniósł o zmianę w całości zaskarżonego orzeczenia
i uniewinnienie obwinionego, ewentualnie o uchylenie orzeczenia w całości
i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania przełożonemu dyscyplinarnemu. Zaskarżonemu orzeczeniu zarzucił naruszenie:
1) art. 135i ust. 5 i 6 ustawy o Policji poprzez błędną interpretacją skutkującą przyjęciem, że obwinionemu nie przysługuje zażalenie na odmowę uwzględnienia wniosku o uzupełnienie akt postępowania złożony w trybie art. 135i ust. 5 ustawy
o Policji, w sytuacji gdy wykładnia funkcjonalna oraz celowościowa przemawia za przyznaniem uprawnienia do zażalenia również w sytuacji, gdy obwiniony wnosi
o uzupełnienie, na podstawie art. 135i ust. 6 ustawy o Policji, akt uprzednio uzupełnianych w trybie art. 135i ust. 5 ustawy o Policji;
2) błąd w ustaleniach faktycznych polegający na przyjęciu, że konwojowany D. P. podjął próbę samobójczą w sytuacji gdy sposób zachowania konwojowanego, jak i drobny i powierzchowny charakter urazu, który sobie sam zadał nie wskazują na chęć pozbawiania się życia lecz na to, że było to zachowanie manifestacyjne podjęte na pokaz;
3) art.135 g ustawy o Policji poprzez bezzasadne i bezpodstawne pominięcie dowodów korzystnych dla obwinionego w postaci zeznań świadków R. G. oraz M. L., dokumentu znajdującego się w aktach postępowania wyjaśniającego prowadzonego przez wydział [...] KWP
w [...], który to dokument został sporządzony przez [...] A. B., postanowienia Prokuratury Rejonowej w [...], sygn. [...] w przedmiocie odmowy postępowania z [...] czerwca 2017 r., informacji ze służby więziennej
w przedmiocie odstąpienia od wymierzenia D. P. kary dyscyplinującej oraz odstąpienia od jego hospitalizacji. Przedmiotowe dowody wskazują na to, że konwojowany nie dążył do popełnienia samobójstwa lecz był to eksces manifestujący niezadowolenie z jego sytuacji a obwiniony dopełnił spoczywających na nim obowiązków;
4) art. 135 g ustawy o Policji poprzez pominięcie dowodu z wyjaśnień obwinionego, który będąc przesłuchiwany w sprawie przez rzecznika dyscyplinarnego złożył wyjaśnienia, w których wyjaśnił ewentualne rozbieżności między nagraniem video
a zapisami w notatniku służbowym;
5) art. 135i ust. 1 ustawy o Policji poprzez zaniechanie przeprowadzenia dowodu
z opinii biegłego psychiatry (suicydologa) na okoliczność tego czy zachowanie konwojowanego miało charakter zachowania samobójczego (usiłowania samobójstwa);
6) art. 135j ust. 2 pkt 6 ustawy o Policji poprzez wadliwe i nieumiejętne skonstruowanie zarzutu z art. 132 ust. 3 pkt 3 ustawy o Policji. Przełożony dyscyplinarny nie wskazał na czym miały polegać sprzeczności pomiędzy informacjami zapisanymi przez obwinionego a nagraniem monitoringu. Decyzja wymierzająca policjantowi karę dyscyplinarną za niedopełnienie obowiązków służbowych powinna wskazywać konkretne uchybienia, tj. konkretne sprzeczności;
7) art. 134c w zw. z art. 135g ustawy o Policji poprzez wymierzenie obwinionemu nieproporcjonalnej i nieadekwatnej kary dyscyplinarnej nagany w sytuacji, gdy dotychczasowy przebieg służby obwinionego stanowi rękojmię należytego wykonywania obowiązków służbowych w przyszłości.
Nie znajdując podstaw do uwzględnienia odwołania, KGP utrzymał zaskarżone orzeczenie w mocy. W motywach rozstrzygnięcia z [...] kwietnia 2018 r. organ odwoławczy szczegółowo przedstawił przebieg zdarzenia z [...] czerwca 2017 r. z udziałem obwinionego. Wskazał, że przesłuchany w dniu [...] listopada 2017 r.
w charakterze obwinionego [...] I. S. nie przyznał się do popełnienia zarzucanych mu czynów i złożył wyjaśnienia.
Organ odwoławczy przytoczył brzmienie art. 132 ust. 1 i ust. 3 pkt 3 ustawy
o Policji. Wskazał, że zgodnie z § 1 ust. 2 zarządzenia nr 360 Komendanta Głównego Policji z dnia 26 marca 2009 r. w sprawie metod i form wykonywania przez policjantów konwojów i doprowadzeń, czynności służbowe w zakresie konwojów
i doprowadzeń mają na celu ochronę osób lub przedmiotów przed zamachem lub jakimkolwiek innym nieuprawnionym działaniem skutkującym zagrożeniem życia
i zdrowia albo bezpieczeństwa i porządku publicznego. Szczegółowe obowiązki konwojenta wskazane są w § 11 cytowanego zarządzenia. Na podstawie pkt 4 konwojent ma obowiązek sprawdzać przed wejściem osób konwojowanych do toalet, czy nie znajdują się tam przedmioty mogące spowodować zagrożenie dla życia
i zdrowia człowieka lub bezpieczeństwa konwoju, a na podstawie pkt 6 cytowanego paragrafu obserwować zachowanie się osoby konwojowanej w celu zapobieżenia wydarzeniom nadzwyczajnym z udziałem tych osób. Cytowane zarządzenie określa w § 1 ust. 3 pkt lit. b, że wydarzeniem nadzwyczajnym jest m.in. zdarzenie
z udziałem osoby konwojowanej lub doprowadzanej skutkujące samobójstwem lub usiłowaniem samobójstwa.
W ocenie KGP bezspornym jest, że skarżący popełnił opisane przewinienia dyscyplinarne. W dniu [...] czerwca 2017 r., pełniąc służbę jako konwojent D. P. nieprawidłowo wykonał czynności służbowe związane z nadzorowaniem wyżej wymienionego mężczyzny. Jednoznacznie wskazuje na to znajdujący się
w materiałach sprawy materiał dowodowy w postaci zapisu kamery monitoringu
z Sądu Rejonowego w [...]. Obwiniony nie sprawdził pomieszczenia toalety przed wejściem do niej D. P., jak również nie obserwował we właściwy sposób zachowania wymienionego podczas jego pobytu w pomieszczeniu, do czego zobligowany był przepisami prawa. Po wejściu konwojowanego do toalety obwiniony najpierw spoglądał w kierunku przeciwległym w stosunku do drzwi, a następnie odszedł od nich w kierunku sąsiadującej celi i dalej prowadził rozmowę z pozostałymi funkcjonariuszami znajdującymi się w pomieszczeniu, nie zwracając uwagi ani na samego konwojowanego ani na pomieszczenie, w którym się znajdował. KGP wskazał, że sam charakter zdarzenia, a także zeznania D. P. jednoznacznie wskazują na to, iż konwojowany podjął próbę samobójczą. Obwiniony jako funkcjonariusz Policji posiadający odpowiednie przeszkolenie oraz zapoznany
z obowiązującymi unormowaniami prawnymi winien w sposób właściwy realizować nałożone na niego zadania służbowe. W zaistniałej sytuacji powinien dokonać sprawdzenia pomieszczenia toalety i we właściwy sposób nadzorować pobyt w niej osoby konwojowanej. Z tego względu było niedopuszczalne aby D. P. przebywał w toalecie bez nadzoru zwłaszcza, gdy miał zdjęte jedno z ogniw kajdanek i pełną swobodę w zakresie ruchu. Zdaniem organu odwoławczego, zachowanie obwinionego należy uznać za zawinione w świetle przepisów określonych
w zarządzeniu nr 360 Komendanta Głównego Policji z dnia 26 marca 2009 r.
w sprawie metod i form wykonywania przez policjantów konwojów i doprowadzeń.
KGP wskazując na regulację art. 132a pkt 1 ustawy o Policji podniósł, że skarżący podczas wykonywania czynności związanych z konwojowaniem D. P. nie zachował wymaganej w danych okolicznościach ostrożności. Nie sprawdził pomieszczenia toalety, jak również nie obserwował we właściwy sposób osoby konwojowanej, co doprowadziło do podjęcia przez niego próby samobójczej. Zauważył, że obwiniony jako funkcjonariusz z jedenastoletnim stażem służby, w tym trzyletnim w Wydziale [...], powinien mieć świadomość, że jego zachowanie było lekkomyślne i nieodpowiednie do zaistniałej sytuacji.
Organ odwoławczy podniósł, że fakt, iż obwiniony w sporządzonej dokumentacji służbowej w postaci zapisów w notatniku służbowym oraz notatce służbowej z [...] czerwca 2017 r. zawarł sprzeczne ze stanem faktycznym, ujawnione na zapisie monitoringu, informacje w zakresie obserwacji konwojowanego D. P. podczas korzystania przez wymienionego z toalety, spowodował naruszenie dyspozycji art. 132 ust. 3 pkt 2 ustawy o Policji. Wersja zdarzenia przedstawiona na łamach sporządzonej przez obwinionego dokumentacji służbowej, ukazuje znaczne rozbieżności pomiędzy zawartymi w niej informacjami, a faktycznym przebiegiem zdarzenia, potwierdzonym zarówno dowodem z przesłuchania D. P., jak również zapisu z monitoringu Sądu Rejonowego w [...], gdzie miało miejsce zdarzenie. Obwiniony niezgodnie z prawdą potwierdził, że przed wejściem konwojowanego do toalety dokonał kontroli zarówno D. P., jak i samego pomieszczenia. Ponadto, w notatce urzędowej z [...] czerwca 2017 r. obwiniony wskazał, że wpuścił D. P. do toalety, gdzie wymieniony przez uchylone drzwi był obserwowany. Zaistniała sytuacja winna wymóc na obwinionym podjęcie działań w celu prawidłowego odtworzenia zdarzenia i udokumentowania go we właściwy, zgodny ze stanem faktycznym sposób.
Zdaniem KGP zebrany w toku postępowania dyscyplinarnego materiał dowodowy potwierdza popełnienie przez wymienionego zarzucanych mu czynów,
a opisane okoliczności zostały udokumentowane zebranymi dowodami w sposób prawidłowy i wystarczający do oceny stopnia zawinienia obwinionego.
Odnosząc się do zarzutów odwołania organ odwoławczy zauważył, że nie jest możliwe wydanie w przedmiotowej sprawie innego rozstrzygnięcia, ponieważ skarżący nie wskazał żadnych argumentów uzasadniających zmianę orzeczenia wydanego przez KWP, jak również nie przedstawił nowych okoliczności mogących wpłynąć na treść zaskarżonego orzeczenia. Argumentacja podnoszona przez pełnomocnika skarżącego jest nietrafiona i nie ma swojego odzwierciedlenia zarówno w ustalonym stanie faktycznym, jak również w obowiązujących unormowaniach prawnych. KGP podniósł m.in., że skarżący skorzystał z przysługującego mu prawa
i po zapoznaniu się z aktami postępowania dyscyplinarnego w dniu [...] listopada 2017 r. oraz w dniu [...] listopada 2017 r. przesłał wniosek o ich uzupełnienie, który został przez rzecznika rozstrzygnięty zgodnie z intencją obwinionego. Następnie, zgodnie z dyspozycją art. 135i ust. 6 ustawy o Policji, obwiniony miał prawo
w terminie 3 dni od dnia zapoznania się z uzupełnionymi aktami postępowania dyscyplinarnego, co miało miejsce w dniu [...] grudnia 2017 r., zgłosić wniosek o ich uzupełnienie w zakresie wynikającym jedynie z przeprowadzonych czynności dowodowych uzupełniających akta tego postępowania. Obwiniony nie zgłosił takiego wniosku, a jedynie w terminie nieprzysługującym mu do wniesienia takiego działania złożył wniosek o kolejne uzupełnienie akt postępowania, do czego nie był już uprawniony, albowiem uczynił to po wcześniejszym zapoznaniu z uzupełnionymi aktami, a także po upływie blisko miesiąca od przysługującego mu terminu. Wniosek ten został uznany przez rzecznika dyscyplinarnego jako wniesiony po terminie.
Organ odwoławczy wskazał, że ustalony stan faktyczny, a w szczególności okoliczności zdarzenia (miejsce gdzie doszło do zdarzenia, fakt posiadania przez konwojowanego niebezpiecznego narzędzia, umiejscowienie rany, jego przeszłość kryminalna) oraz zeznania konwojowanego (potwierdzające chęć popełnienia samobójstwa) jednoznacznie wskazują, że było to działanie mające na celu targnięcie się wyżej wymienionego na życie. Nadto KGP wyjaśnił, że niniejsze postępowanie dyscyplinarne miało na celu zbadanie okoliczności niedopełnienia obowiązków służbowych przez obwinionego na skutek zachowania wymienionego mężczyzny. Nie zachodzą w tym wypadku żadne przesłanki ku temu, aby zasadnym było badanie stanu psychofizycznego D. P. w chwili podjęcia próby samobójczej oraz ustalanie motywów jego działania.
KGP nie zgodził się z zarzutami podnoszącymi fakt pominięcia przeprowadzenia dowodów korzystnych dla obwinionego oraz pominięcie dowodu
z wyjaśnień wyżej wymienionego. Stwierdził, że zgromadzony materiał dowodowy jest wystarczający do obiektywnego ustalenia okoliczności zdarzenia oraz oceny stopnia zawinienia policjanta. Zgromadzona w postępowaniu dokumentacja jednoznacznie wskazuje, że zaistniały rozbieżności pomiędzy przebiegiem zdarzenia zawartym w dokumentacji służbowej sporządzanej przez obwinionego, jego wyjaśnieniami, a zeznaniami D. P. oraz zapisem z monitoringu Sądu Rejonowego w [...]. Nadto uznał, że zastosowany w rozstrzygnięciu KWP wymiar kary stanowi odpowiednią reakcję na zachowanie [...] I. S. Wymierzona skarżącemu kara dyscyplinarna nagany jest adekwatna do popełnionych przewinień dyscyplinarnych i dyrektyw wymiaru kary wskazanych w art. 134h ust. 1 ustawy o Policji. Uwzględnia zatem rodzaj popełnionych przewinień dyscyplinarnych (naruszenie dyscypliny służbowej), stopień zawinienia (umyślność działania), okoliczności popełniania czynu (w związku z wykonywaniem czynności służbowych), zachowanie obwinionego przed popełnieniem przewinienia dyscyplinarnego i po jego popełnieniu (brak poddania swojego zachowania krytycznej ocenie) oraz dotychczasowy przebieg służby policjanta i jego pozytywną opinię służbową z [...] marca 2017 r. Organ odwoławczy podkreślił, że jest to najłagodniejsza kara dyscyplinarna, jaką przewidują przepisy ustawy o Policji.
Orzeczenie Komendanta Głównego Policji z [...] kwietnia 2018 r. stało się przedmiotem skargi wniesionej przez I. S. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. Skarżący powtórzył w całości zarzuty odwołania opisane w pkt 1) – 7) (por. karta 4-6 nin. uzasadnienia). Wniósł o uchylenie zaskarżonego orzeczenia oraz poprzedzającego je orzeczenia organu I instancji.
W odpowiedzi na skargę KGP wniósł o jej oddalenie oraz w całości podtrzymał argumentację przedstawioną w uzasadnieniu zaskarżonego orzeczenia dyscyplinarnego.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2018 r. poz. 2107), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Chodzi więc o kontrolę aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej, dokonywaną pod względem ich zgodności z prawem materialnym i przepisami procesowymi, nie zaś według kryteriów słuszności.
Dokonując oceny zasadności skargi, wniesionej przez I. S. na orzeczenie dyscyplinarne Komendanta Głównego Policji, Sąd doszedł do przekonania, że skarga ta nie ma uzasadnionych podstaw, bowiem zaskarżone orzeczenie zostało wydane zgodnie z prawem.
W świetle art. 132 ust. 1 ustawy o Policji, policjant odpowiada dyscyplinarnie za popełnienie przewinienia dyscyplinarnego polegającego na naruszeniu dyscypliny służbowej lub nieprzestrzeganiu zasad etyki zawodowej. Naruszenie dyscypliny służbowej stanowi czyn policjanta polegający na zawinionym przekroczeniu uprawnień lub niewykonaniu obowiązków wynikających z przepisów prawa lub rozkazów i poleceń wydanych przez przełożonych uprawnionych na podstawie tych przepisów (art. 132 ust. 2). Naruszeniem dyscypliny służbowej jest w szczególności: niedopełnienie obowiązków służbowych albo przekroczenie uprawnień określonych
w przepisach prawa (art. 132 ust. 3 pkt 3).
Zgodnie z art. 134 ustawy o Policji, karami dyscyplinarnymi są: nagana; zakaz opuszczania wyznaczonego miejsca przebywania; ostrzeżenie o niepełnej przydatności do służby na zajmowanym stanowisku; wyznaczenie na niższe stanowisko służbowe; obniżenie stopnia; wydalenie ze służby. Kara nagany oznacza wytknięcie ukaranemu przez przełożonego dyscyplinarnego niewłaściwego postępowania (art. 134a ustawy o Policji). Wymierzona kara powinna być współmierna do popełnionego przewinienia dyscyplinarnego i stopnia zawinienia,
w szczególności powinna uwzględniać okoliczności popełnienia przewinienia dyscyplinarnego, jego skutki, w tym następstwa dla służby, rodzaj i stopień naruszenia ciążących na obwinionym obowiązków, pobudki działania, zachowanie obwinionego przed popełnieniem przewinienia dyscyplinarnego i po jego popełnieniu oraz dotychczasowy przebieg służby (art. 134h ust. 1 ustawy o Policji).
W niniejszej sprawie Komendant Główny Policji utrzymał w mocy orzeczenie
o uznaniu skarżącego winnym popełnienie przewinień dyscyplinarnych polegających na naruszeniu dyscypliny służbowej określonych w przytoczonym powyżej art. 132 ust. 3 pkt 2 i 3 ustawy o Policji i wymierzeniu kary dyscyplinarnej nagany.
Przepisy ustawy o Policji nie wyznaczają organom dyscyplinarnym merytorycznych reguł oceny wyników postępowania dowodowego, co oznacza, że mają one możliwość swobodnej oceny dowodów. W tej sytuacji sądowa kontrola oceny dowodów polega na sprawdzeniu, czy dokonana ocena nie jest dotknięta błędami natury faktycznej lub logicznej albo nie jest sprzeczna z doświadczeniem życiowym lub wskazaniami wiedzy (por. wyrok NSA z dnia 18 kwietnia 2007 r. sygn. akt I OSK 994/06, publik. LEX nr 344637). Możliwość swobodnej oceny dowodów nie oznacza dowolności, ani nie usprawiedliwia braku czy też niepełnego uzasadnienia dokonanej oceny.
W analizowanym przypadku okoliczności sprawy nie są kwestionowane. Zdaniem Sądu, organ dyscyplinarny prawidłowo przeprowadził postępowanie dowodowe. Kwestią sporną pozostaje jedynie ocena zaistniałych zdarzeń, pod kątem odpowiedzialności dyscyplinarnej oraz wymierzenia kary nagany.
W niniejszej sprawie, przeprowadzone postępowanie dyscyplinarne dowiodło, że skarżący w dniu [...] czerwca 2017 r., pełniąc służbę jako konwojent D. P. nieprawidłowo wykonał czynności służbowe związane z nadzorowaniem wyżej wymienionego mężczyzny podczas doprowadzania go do Sądu Rejonowego
w [...]. Skarżący nie sprawdził bowiem pomieszczenia toalety przed wejściem do niej konwojowanego, jak również nie obserwował we właściwy sposób zachowania wymienionego podczas jego pobytu w pomieszczeniu, do czego zobligowany był przepisami prawa. To z kolei doprowadziło do podjęcia przez D. P. próby samobójczej, co konwojowany potwierdził w zeznaniach. Sąd zauważa, że treść § 11 ust. 1 pkt 4 i 6 zarządzenia nr 360 Komendanta Głównego Policji z dnia 26 marca 2009 r. w sprawie metod i form wykonywania przez policjantów konwojów
i doprowadzeń wskazuje, iż konwojent jest obowiązany sprawdzać przed wejściem osób konwojowanych do toalet, czy nie znajdują się tam przedmioty mogące spowodować zagrożenie dla życia i zdrowia człowieka lub bezpieczeństwa konwoju (...) obserwować zachowanie się osoby konwojowanej w celu zapobieżenia wydarzeniom nadzwyczajnym z udziałem tych osób (...). Zasadnie zatem organy orzekające uznały, że powyższy przepis jednoznacznie determinował skarżącego do podjęcia działań mających na celu spowodowanie sytuacji minimalizującej potencjalne ryzyko wystąpienia wydarzenia nadzwyczajnego, które w konsekwencji miało miejsce pod postacią targnięcia się na własne życie przez konwojowanego D. P. A zatem dyspozycja przytoczonego powyżej przepisu nie została spełniona, albowiem skarżący, odpowiedzialny za prowadzenie czynności konwojowych wobec D. P., nie dopełnił swojego obowiązku służbowego. W świetle powyższego za niezasadne należy uznać zarzuty dotyczące błędu
w ustaleniach faktycznych polegające na przyjęciu, że konwojowany podjął próbę samobójczą w sytuacji gdy sposób zachowania konwojowanego, jak i drobny oraz powierzchowny charakter urazu, który sobie sam zadał, nie wskazują na chęć pozbawiania się życia lecz na to, że było to zachowanie manifestacyjne podjęte na pokaz. Jak wynika bowiem z protokołu przesłuchania konwojowanego, co zostało wskazane powyżej, zeznał on, że podjął próbę samobójczą. Dla organów prowadzących postępowanie dyscyplinarne wiążący jest fakt, że do zdarzenia takiego doszło w trakcie służby skarżącego. Z kolei dla oceny tego czy doszło do próby samobójczej nie mają znaczenia okoliczności związane z materialnoprawnymi aspektami usiłowania udolnego lub nieudolnego. Stąd też przeprowadzenie dowodu z opinii biegłego psychiatry na okoliczność tego czy zachowanie konwojowanego miało charakter zachowania samobójczego należy uznać za niezasadne. A zatem zarzut naruszenia art. 135 i ust. 1 ustawy o Policji jest bezzasadny.
W ocenie Sądu organy orzekające wobec skarżącego zasadnie uznały, że naruszył on dyspozycję art. 132 ust. 3 pkt 2 ustawy o Policji. Skarżący
w sporządzonej dokumentacji służbowej w postaci zapisów w notatniku służbowym oraz notatce służbowej z [...] czerwca 2017 r. zawarł bowiem sprzeczne ze stanem faktycznym, ujawnione na zapisie monitoringu, informacje w zakresie obserwacji konwojowanego podczas korzystania przez wymienionego z toalety. Jak wykazały organy orzekające, skarżący niezgodnie z prawdą potwierdził, że przed wejściem konwojowanego do toalety dokonał kontroli zarówno konwojowanego, jak i samego pomieszczenia. Ponadto, w notatce urzędowej z [...] czerwca 2017 r. skarżący wskazał, że wpuścił konwojowanego do toalety, gdzie wymieniony przez uchylone drzwi był obserwowany. Tymczasem, jak wykazały organy na podstawie materiału dowodowego zgromadzonego w postępowaniu dyscyplinarnym, skarżący nie przeprowadził sprawdzenia pomieszczenia toalety przed wejściem do niej konwojowanego, jak również w czasie jego pobytu w toalecie nie obserwował we właściwy sposób jego zachowania.
Podkreślić należy, w świetle art. 25 ust. 1 i art. 27 ust. 1 ustawy o Policji, służbę w Policji może pełnić, ten kto gotów jest się podporządkować szczególnej dyscyplinie służbowej, wykonywać rozkazy i polecenia przełożonych oraz strzec honoru, godności i dobrego imienia służby, a także przestrzegać zasad etyki zawodowej.
W ocenie Sądu, należy zgodzić się ze stanowiskiem organów orzekających, że opisane powyżej przewinienia dyscyplinarne zostały bezsprzecznie popełnione przez skarżącego. Nadto należy zauważyć, że sam skarżący w trakcie przeprowadzonego przesłuchania nie negował istotnych faktów. W analizowanym przypadku prawidłowo działające w sprawie organy miały zatem podstawę do stwierdzenia winy skarżącego oraz orzeczenia o wymierzeniu kary nagany. Przy wymierzaniu kary dyscyplinarnej organ rozważył szereg przesłanek. Wziął również pod uwagę dotychczasowy przebieg służby skarżącego. Należy jednak zgodzić się ze stwierdzeniem Komendanta Głównego Policji, że wobec poczynionych powyżej ustaleń wymierzenie obwinionemu kary dyscyplinarnej nagany jest współmierne do popełnionego przewinienia i ma uzasadnienie w przepisach prawa. Organ służbowy ustalił rodzaj naruszonych obowiązków oraz dokonał oceny elementu subiektywnego, jakim jest stopień winy funkcjonariusza. Dokonujący wymiaru kary organ prawidłowo uwzględnił okoliczności przemawiające tak na korzyść, jak i na niekorzyść obwinionego.
Należy także podkreślić, że orzeczona kara nagany jest w opisywanym stanie faktycznym karą najmniej dolegliwą i ma charakter wychowawczy, a nie tylko represyjny. W związku z tym, że skarżącego uznano winnym, wymierzono mu najłagodniejszą karę z wymienionych w art. 134 ustawy o Policji.
Zauważyć również należy, że orzeczenie dyscyplinarne zawiera wszystkie niezbędne elementy, o których mowa w art. 135j ust. 2 ustawy o Policji, zarówno uzasadnienie faktyczne, jak i prawne jest sporządzone poprawnie.
W niniejszej sprawie, organ szczegółowo zgromadził materiał dowodowy
i poddał go wszechstronnej oraz wnikliwej analizie, a wyciągnięte z niej wnioski są logiczne, spójne i nawzajem się uzupełniające. Wobec powyższych ustaleń przyjąć należy, że zaskarżone orzeczenie Komendanta Głównego Policji nie narusza prawa.
Z tych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie działając na podstawie art. 151 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2018 r. poz. 1302 ze zm.), orzekł jak w sentencji orzeczenia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło