II SA/Wa 1053/12

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie: Joanna Kruszewska - Grońska po rozpoznaniu w dniu 16 października 2012 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku A. G. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi A. G. na decyzję Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia [...] kwietnia 2012 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania świadczenia w drodze wyjątku p o s t a n a w i a: ustanowić dla skarżącej A. G. adwokata. We wniosku o przyznanie prawa pomocy (złożonym w dniu [...] sierpnia 2012 r. na urzędowym formularzu PPF) skarżąca A. G. zażądała zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata. W uzasadnieniu wniosku podała, że jest studentką (studiuje w systemie dziennym), nie pracuje, jak również nie pobiera żadnych świadczeń (alimentów, zasiłków). Z oświadczeń zawartych we wniosku oraz nadesłanych do akt sprawy dokumentów wynika, że skarżąca pozostaje na utrzymaniu matki, z którą wspólnie prowadzi gospodarstwo domowe. Matka skarżącej pracuje za miesięcznym wynagrodzeniem w kwocie 1.543,73 zł brutto (1.071,54 zł netto). Skarżąca i jej matka są najemcami lokalu o powierzchni 32,54 m kw. Jako jedyny składnik ich majątku skarżąca wskazała uszkodzony samochód marki [...] rok produkcji 1987. Do miesięcznych wydatków skarżącej i jej matki należą: czynsz – 312 zł, opłata za energię elektryczną – 150 zł, opłata za gaz – 200 zł, media – 54 zł. Rozpoznając wniosek skarżącej o przyznanie prawa pomocy, na wstępie podnieść należy, że stosownie do treści przepisu art. 239 pkt 1 lit. e ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – tekst jednolity: Dz. U. z 2012 r., poz. 270 (dalej p.p.s.a.), nie ma obowiązku uiszczenia kosztów sądowych strona skarżąca działanie lub bezczynność organu w sprawach z zakresu ubezpieczeń społecznych. Mając na uwadze przedmiot niniejszej sprawy (odmowa przyznania świadczenia w drodze wyjątku), wniosek skarżącej o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia jej od kosztów sądowych pozostaje bezprzedmiotowy. Zatem rozpoznaniu będzie podlegać wyłącznie żądanie dotyczące ustanowienia adwokata. Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 1 p.p.s.a., przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie całkowitym następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Zawarte w wyżej cytowanym przepisie określenie "gdy osoba ta wykaże" oznacza, iż to na wnoszącym o przyznanie prawa pomocy spoczywa ciężar dowodu, że znajduje się w sytuacji uprawniającej go do skorzystania z prawa pomocy. Zatem rozstrzygnięcie w tej kwestii będzie zależało od tego, co zostanie udowodnione przez stronę (J. P. Tarno – "Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Komentarz" Wydawnictwo LexisNexis, Wydanie 2, Warszawa 2006, s. 504; por. także postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 5 stycznia 2005 r., OZ 944/04, niepubl.). Oceniając przedmiotowy wniosek w kontekście miesięcznych dochodów oraz wydatków skarżącej i jej matki, stwierdzić należy, że zasługuje on na uwzględnienie. Z akt sądowych i administracyjnych sprawy jednoznacznie wynika, iż skarżąca nie jest w stanie poczynić jakichkolwiek oszczędności, bowiem środki pieniężne jakimi dysponuje wspólnie z matką (przy uwzględnieniu kosztów niezbędnego utrzymania) pozwalają jedynie na bardzo skromne życie. Uwzględniając powyższe, na podstawie art. 246 § 1 pkt 1 w związku z art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a., należało postanowić jak w sentencji.