II SA/Wa 1056/10
WyrokWSA w Warszawie2010-12-03
Skład orzekający: Sławomir Antoniuk, Iwona Dąbrowska, Adam Lipiński
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy pracownik, który przez pewien czas pracował za granicą w ramach umowy na czas nieokreślony, ale zachował swoje miejsce zamieszkania w Polsce i bliskie więzi z krajem, może skorzystać z prawa do zasiłku dla bezrobotnych w Polsce na podstawie art. 71 ust. 1 lit. b (ii) rozporządzenia Rady (EWG) nr 1408/71?Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję organu I instancji, stwierdzając, że organy administracji nie wyjaśniły dostatecznie stanu faktycznego istotnego dla rozstrzygnięcia sprawy. W szczególności nie przeprowadzono wystarczającego postępowania wyjaśniającego w zakresie ustalenia, czy skarżący, pracując za granicą, zachował swoje miejsce zamieszkania w Polsce i bliskie więzi z krajem, co jest kluczowe dla zastosowania art. 71 ust. 1 lit. b (ii) rozporządzenia nr 1408/71.Stan faktyczny
Skarżący M. Z. ubiegał się o przyznanie prawa do zasiłku dla bezrobotnych w Polsce, wnioskując o zaliczenie okresu zatrudnienia w W. od sierpnia 2007 r. do września 2009 r. Organy administracji odmówiły przyznania zasiłku, uznając, że skarżący nie spełnił ostatniego okresu ubezpieczenia na terytorium Polski i nie może być uznany za pracownika powracającego, który podczas pracy za granicą miał miejsce zamieszkania w Polsce. Skarżący zarzucił organom dowolne ustalenia faktyczne i naruszenie przepisów dotyczących koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego.Rozstrzygnięcie
Uchyla zaskarżoną decyzję Ministra Pracy i Polityki Społecznej oraz poprzedzającą ją decyzję Marszałka Województwa, stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Sławomir Antoniuk (spr.) Sędzia WSA Iwona Dąbrowska Sędzia WSA Adam Lipiński Protokolant starszy sekretarz sądowy Dorota Kwiatkowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 3 grudnia 2010 r. sprawy ze skargi M. Z. na decyzję Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia [...] kwietnia 2010 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania prawa do zasiłku dla bezrobotnych 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz decyzję Marszałka Województwa [...] z dnia [...] lutego 2010 r. nr [...], 2. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu.
Minister Pracy i Polityki Społecznej decyzją z dnia [...] kwietnia 2010 r. nr [...], wydaną na podstawie art. 8 ust. 2 oraz art. 71 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (tekst jednolity Dz. U. z 2008 r. Nr 69, poz. 415 ze zm.), art. 67 ust. 3 oraz art. 71 ust. 1 lit. b (ii) rozporządzenia Rady (EWG) Nr 1408/71 z dnia 14 czerwca 1971 r. w sprawie stosowania systemów zabezpieczenia społecznego do pracowników najemnych, osób prowadzących działalność na własny rachunek i do członków ich rodzin przemieszczających się we Wspólnocie (Dz. Urz. /WE/ L 149 z dnia 5 lipca 1971 r. ze zm.; Dz. Urz. UE Polskie wydanie specjalne, rozdz. 5, t. 1 ze zm.) oraz art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a., utrzymał w mocy decyzję Marszałka Województwa [...] z dnia [...] lutego 2010 r. nr [...] odmawiającą przyznania M. Z. prawa do zasiłku dla bezrobotnych.
W uzasadnieniu powyższej decyzji Minister Pracy i Polityki Społecznej podniósł, iż M. Z. zarejestrował się w Powiatowym Urzędzie Pracy w M. (dalej PUP) w dniu [...] lutego 2010 r. W dniu [...] lutego 2010 r. do Wojewódzkiego Urzędu Pracy w [...] (dalej WUP) wpłynął wniosek M. Z. o przyznanie prawa do zasiłku dla bezrobotnych z zaliczeniem okresu pracy w W. [...] do okresu uprawniającego do zasiłku dla bezrobotnych w Rzeczypospolitej Polskiej, na zasadach określonych przepisami o koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego państw członkowskich Unii Europejskiej (dalej UE), pozostałych państw Europejskiego Obszaru Gospodarczego (dalej EOG) oraz Konfederacji Szwajcarskiej. Do akt sprawy M. Z. załączył formularz E 301, potwierdzający okres ubezpieczenia wnioskodawcy w W. od dnia [...] sierpnia 2007 r. do dnia [...] września 2009 r. oraz oświadczenie z dnia [...] lutego 2010 r., złożone pod rygorem odpowiedzialności karnej, dotyczące sytuacji bytowej i rodzinnej podczas pracy w W.
Marszałek Województwa [...] w dniu [...] lutego 2010 r. wydał decyzję orzekającą o odmowie przyznania M. Z. prawa do zasiłku dla bezrobotnych. Odmowa została uzasadniona tym, że wnioskodawca nie spełnił ostatniego okresu ubezpieczenia lub zatrudnienia na terytorium Polski, a także nie może on zostać uznany za pracownika posiadającego podczas pracy za granicą miejsce zamieszkania w Polsce.
Od powyższej decyzji strona wniosła odwołanie podnosząc, że organ błędnie przyjął, iż miejscem stałego zamieszkania w okresie dwuletniego zatrudnienia w W. był właśnie ten kraj, a nie Polska.
Nie znajdując podstaw do uwzględnienia odwołania Minister Pracy i Polityki Społecznej rozstrzygnięciem z dnia [...] kwietnia 2010 r. utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy.
Organ odwoławczy wskazał, iż Marszałek Województwa [...] działał w oparciu o przepisy rozporządzenia nr 1408/71, dotyczącego koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego oraz przepisy ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy. Wnioskodawca zaś ubiegał się o prawo do zasiłku dla bezrobotnych na terytorium Polski.
Ze zgromadzonego materiału dowodowego wynika natomiast, że ostatnie okresy ubezpieczenia spełnił on na terytorium W. W związku z powyższym, zgodnie z art. 67 ust. 3 ww. rozporządzenia, okresy te nie mogą być co do zasady uwzględnione przy ustalaniu prawa do zasiłku dla bezrobotnych na terytorium Polski. Wyjątek od powyższej zasady wprowadza art. 71 ust. 1 pkt b (ii) tego rozporządzenia, który stanowi, iż pracownik najemny, który oddaje się do dyspozycji służb zatrudnienia na terytorium państwa, gdzie zamieszkuje, lub który powraca na to terytorium, korzysta ze świadczeń zgodnie z ustawodawstwem tego państwa tak, jakby był tam ostatnio zatrudniony. Aby bezrobotny mógł korzystać ze świadczeń z tytułu bezrobocia w państwie, w którym nie był ostatnio zatrudniony (na podstawie art. 71 ust. 1 pkt b (ii) rozporządzenia) musi jednak nie tylko oddać się do dyspozycji służb zatrudnienia, ale także udokumentować fakt zamieszkania w tym państwie w trakcie wykonywania pracy w innym państwie członkowskim. Kwestią kluczową dla interpretacji powyższego przepisu jest rozumienie słowa "powraca". Zgodnie zaś z orzeczeniem ETS w sprawie C-76/76 - di Paolo (ECR 1977/1/00315), pojęcie państwa, w którym pracownik zamieszkuje, pojawiające się w art. 71 ust. 1 pkt b (ii) rozporządzenia nr 1408/71, musi zostać ograniczone do państwa, gdzie pracownik, chociaż pracujący w innym państwie, w dalszym ciągu stale przebywa i gdzie mieści się także stałe centrum jego interesów. Dodanie słów "lub który powraca na to terytorium" oznacza natomiast jedynie, iż pojęcie zamieszkania w danym państwie niekoniecznie wyklucza czasowy pobyt w innym państwie.
Organ II instancji wskazał także, iż w powołanym orzeczeniu ETS zdefiniował kryteria, na których należy się oprzeć przy ustalaniu, czy dana osoba może być uznana za pracownika powracającego w rozumieniu art. 71 ust. 1 pkt b (ii) rozporządzenia, uznając za takie długość oraz ciągłość okresu zamieszkiwania przed wyjazdem zainteresowanej osoby, długość i cel jej nieobecności, charakter zatrudnienia podjętego w innym państwie oraz zamiar osoby zainteresowanej w takiej postaci, jaka wynika ze wszystkich okoliczności sprawy. Ponadto w decyzji Komisji Administracyjnej nr 160 z dnia 28 listopada 1995 r., dotyczącej zakresu stosowania art. 71 (1) (b) (ii) rozporządzenia nr 1408/71 w sprawie prawa do zasiłku dla bezrobotnych i dla pracowników, którzy nie są pracownikami przygranicznymi, którzy w trakcie swojego ostatniego okresu zatrudnienia mieszkali na stałe na obszarze państwa członkowskiego innego niż właściwe państwo członkowskie (96/172/WE), podkreślono, iż art. 71 ust. 1 pkt b (ii) może być stosowany do pewnych kategorii pracowników, np. sezonowych, pracowników transportu międzynarodowego i innych kategorii, które również utrzymują bliskie związki z krajem swego pochodzenia, ale pod warunkiem, że w trakcie wykonywania ostatniej pracy zamieszkiwali lub zachowali miejsce zamieszkania w państwie innym niż państwo miejsca zatrudnienia. Nie można natomiast zaakceptować tego, aby z powodu zbyt szerokiej interpretacji pojęcia miejsca stałego zamieszkania zakres stosowania art. 71 rozporządzenia nr 1408/71 rozszerzono na wszystkich pracowników migrujących, którzy mają w miarę stałe zatrudnienie w państwie członkowskim i którzy pozostawili swoje rodziny w kraju swojego pochodzenia.
Minister Pracy i Polityki Społecznej podniósł, iż strona w odwołaniu poinformowała o posiadaniu przez cały okres swojego zatrudnienia w W. miejsce stałego zameldowania w Polsce. Wnioskodawca podkreślił, iż w W. posiadał jedynie zameldowanie na pobyt czasowy. Organ wskazał, iż posiadanie w danym kraju miejsca stałego zameldowania nie jest równoznaczne z posiadaniem w tym kraju miejsca zamieszkania. Takie stanowisko potwierdza także orzecznictwo sądów administracyjnych. Ponadto ze zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego wynika, iż celem wyjazdu M. Z. do W. było poszukiwanie pracy. Wprawdzie długość i ciągłość zamieszkiwania w odwołującego się przed wyjazdem za granicę mogłyby świadczyć o centrum interesów życiowych w kraju, jednakże z akt sprawy, w tym złożonego pod rygorem odpowiedzialności karnej oświadczenia z dnia [...] lutego 2010 r. oraz formularza E 301 wynika, że M. Z. przebywał na terytorium W. od sierpnia 2007 r. do września 2009 r., tj. przez dwa lata. Umowa o pracę z [...] pracodawcą zawarta była na czas nieokreślony, co może świadczyć, że wymieniony założył na terenie W. trwały ośrodek interesów zawodowych. Umowa o pracę została rozwiązana przez pracownika. Jako przyczyny przyjazdu do Polski M. Z. podaje "tęsknotę za naszym chorym i biednym krajem". Informuje także, że w czasie zatrudnienia za granicą nie utrzymywał żadnych kontaktów z najbliższą rodziną zamieszkującą w Polsce oraz nie przekazywał środków finansowych do kraju, a także nie wymienia innych okoliczności, które mogłyby wskazywać na utrzymywanie ścisłej więzi z Polską podczas zatrudnienia za granicą. Organ ponadto podkreślił, iż jak wynika z przedłożonego oświadczenia krajem, w którym koncentrowały się interesy życiowe odwołującego się podczas zatrudnienia za granicą była W., gdzie przebywali również jego dwaj bracia.
Zdaniem organu odwoławczego, analiza wszystkich wymienionych powyżej okoliczności wskazuje jednoznacznie, że centrum interesów zawodowych i życiowych wnioskodawcy podczas jego ostatniego okresu zatrudnienia stanowiła W. W związku z powyższym, nie może być on traktowany jako osoba, która podczas zatrudnienia za granicą miała miejsce zamieszkania w Polsce i nie może skorzystać z uprawnień zawartych w art. 71 ust. 1 pkt b (ii) rozporządzenia 1408/71. M. Z. przyjeżdżając do Polski w istocie zmienił miejsce zamieszkania.
W związku z tym, że M. Z. nie spełnił ostatniego okresu ubezpieczenia na terytorium Polski, nie jest możliwe, zgodnie z art. 67 ust. 3 ww. rozporządzenia, uwzględnienie okresów ubezpieczenia spełnionych przez niego na obszarze W. przy ustalaniu prawa do zasiłku dla bezrobotnych na terytorium Polski. Biorąc pod uwagę fakt, że wymieniony nie udokumentował, w okresie 18 miesięcy poprzedzających dzień rejestracji w PUP, żadnych spełnionych na terytorium Polski okresów uprawniających do zasiłku dla bezrobotnych w rozumieniu art. 71 ww. ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy, to nie jest możliwe przyznanie mu prawa do zasiłku dla bezrobotnych.
Decyzja Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia [...] kwietnia 2010 r. stała się przedmiotem skargi wniesionej przez M. Z. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. Wnosząc o uchylenie zaskarżonej oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji oraz zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych, skarżący zarzucił naruszenie art. 71 ust. 1 lit. b (ii) rozporządzenia Rady nr 1408/7 z dnia 14 czerwca 1971 r. art. 6, 7, 8, 9, 10 i 107 § 3 k.p.a.
W uzasadnieniu skargi strona podnosiła m.in., iż zaskarżona decyzja zawiera dowolne ustalenia. Minister w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji wskazał, iż cyt.: "Umowa o pracę z [...] pracodawcą została zawarta na czas nieokreślony, co może świadczyć, że Pan M. Z. założył na terenie W. trwały ośrodek interesów zawodowych." Skarżący podniósł, iż organ administracji publicznej nie powinien używać określeń typu "może" w odniesieniu do dokonywanych przez siebie ustaleń faktycznych, które przecież winny być jednoznaczne. Ustalenia te są nieobiektywne, albowiem skarżący w czasie pobytu za granicą nie zamieszkiwał z braćmi, ani żadnym innym członkiem rodziny, a rzetelna analiza treści zaświadczenia na druku E 301 [...], prowadzi do odmiennych wniosków. Powodem rozwiązania stosunku pracy ze skarżącym był jego powrót do domu (pkt 5.1. zaświadczenia). Ponadto w pkt 9 tego zaświadczenia wpisano, że strona nie jest uprawniona do świadczeń na postawie art. 69 rozporządzenia 1408/71, ponieważ nie nabyła do tego świadczenia prawa w świetle przepisów stosowanych przez instytucję, która wystawiła to zaświadczenie. W pkt 10 zaświadczenia zaznaczono, że skarżący nie jest także uprawniony do świadczeń na postawie art. 71 rozporządzenia 1408/71 w W. Wbrew treści tego zaświadczenia, organ I instancji stwierdził w uzasadnieniu wydanej decyzji, że strona może się ubiegać o świadczenia z tytułu bezrobocia na terenie państwa ostatniego zatrudnienia, a następnie skorzystać z prawa określonego w art. 69 ww. rozporządzenia. Ponadto skarżący podkreślił, iż potwierdzenie jego zameldowania na pobyt czasowy w W. wyraźnie dowodzi, że nie było zamiarem skarżącego przeniesienia swoich interesów poza granicę Polski. Organ wyciągnął bezpodstawne wnioskowi z faktu zawarcia przez skarżącego z pracodawcą [...] umowy na czas nieokreślony stwierdzając, że "... M. Z. założył na terenie W. trwały ośrodek interesów zawodowych." Powołane zaś przez organ II instancji orzeczenia sądów administracyjnych nie dotyczą stanu faktycznego, w którym się skarżący się znalazł w związku z czasowym pobytem zarobkowym [...]. Organ powinien szczegółowo rozważyć wszystkie okoliczności związane z zamieszkiwaniem skarżącego w W., czego jednak nie uczynił.
W odpowiedzi na skargę Minister Pracy i Polityki Socjalnej wniósł o jej oddalenie oraz podtrzymał argumentację przedstawioną w uzasadnień zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Na wstępie wskazać należy, że sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Oznacza to, że w zakresie dokonywanej kontroli Sąd bada, czy organ administracji orzekając w sprawie nie naruszył prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. Należy dodać, że zgodnie z treścią art. 134 § ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270, ze zm.), Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz podstawą prawną.
Rozpoznając skargę w świetle powołanych wyżej kryteriów, Sąd stwierdził, iż zasługuje ona na uwzględnienie, gdyż organy administracji obu instancji nie wyjaśniły dostatecznie stanu faktycznego istotnego dla rozstrzygnięcia sprawy.
Jedną z naczelnych zasad postępowania administracyjnego jest określona w art. 7 k.p.a. zasada dochodzenia prawdy obiektywnej, nakładająca na organy prowadzące postępowanie obowiązek wszechstronnego zbadania sprawy pod względem faktycznym i prawnym. Zasadę tę realizuje szereg przepisów szczegółowych, które nakładają na organ obowiązek wyczerpującego zebrania, rozpatrzenia i oceny całego materiału dowodowego. Jedynie bowiem na podstawie całokształtu materiału dowodowego organ może ocenić, czy dana okoliczność została udowodniona (art. 77 § 1 i 80 k.p.a.).
Wydanie prawidłowej decyzji w każdym przypadku poprzedzać powinno więc dokładne ustalenie stanu faktycznego i prawnego istotnego w sprawie (stosownie do treści art. 7, 77 § 1 i 80 k.p.a.).
Pamiętać przy tym należy, że treść uzasadnienia podjętej decyzji powinna dokumentować wypełnienie przez organ wymienionych obowiązków procesowych i odnosić się do zakresu przeprowadzonego postępowania w sprawie. Przepis art. 107 k.p.a. stanowi, iż decyzja powinna zawierać uzasadnienie faktyczne i prawne, przy czym uzasadnienie faktyczne powinno w szczególności zawierać wskazanie faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł, oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej, zaś uzasadnienie prawne powinno zawierać wyjaśnienie podstawy prawnej decyzji, z przytoczeniem przepisów prawa.
W niniejszej sprawie skarżący ubiegał się o przyznanie prawa do zasiłku dla bezrobotnych w oparciu o przepisy rozporządzenia Rady (EWG) nr 1408/71 z dnia 14 czerwca 1971 r. w sprawie stosowania systemów zabezpieczenia społecznego do pracowników najemnych, osób prowadzących działalność na własny rachunek i do członków ich rodzin przemieszczających się we Wspólnocie poprzez zaliczenie okresu jego zatrudnienia w W. od [...] sierpnia 2007 r. do [...] września 2009 r. do okresu uprawniającego do zasiłku dla bezrobotnych w Polsce.
Zgodnie z art. 67 ww. rozporządzenia, bezrobotny, ubiegający się o świadczenia z tytułu bezrobocia, ma co do zasady prawo do uwzględnienia, w koniecznym zakresie, okresów ubezpieczenia lub zatrudnienia przebytych pod działaniem ustawodawstw państw członkowskich Unii Europejskiej (UE), pozostałych państw Europejskiego Obszaru Gospodarczego (EOG) lub Konfederacji Szwajcarskiej (Szwajcarii), pod warunkiem, że ukończył ostatnio okresy zatrudnienia zgodnie z ustawodawstwem, na podstawie którego występuje o przyznanie świadczenia.
Wyjątek od powyższej zasady wprowadza art. 71 ust. 1 pkt b (ii) tego rozporządzenia, który stanowi, iż pracownik najemny, który oddaje się do dyspozycji służb zatrudnienia na terytorium państwa, gdzie zamieszkuje lub który powraca na to terytorium korzysta ze świadczeń zgodnie z ustawodawstwem tego państwa tak, jakby był tam ostatnio zatrudniony. Przeniesienie obowiązku wypłaty zasiłku dla bezrobotnych z państwa członkowskiego, będącego miejscem ostatniego zatrudnienia, do państwa członkowskiego, stanowiącego miejsce zamieszkania, jest w świetle tego przepisu uzasadnione dla tej kategorii pracowników, którzy zachowują bliską więź z krajem, w którym osiedlili się i zwykle mieszkają.
Skarżący ubiegał się o przyznanie prawa do zasiłku dla bezrobotnych w oparciu o okresy zatrudnienia spełnione wyłącznie na terytorium W., a zatem w niniejszej sprawie zasadniczą kwestią było ustalenie, czy może być uznany w świetle art. 71 ust. 1 pkt b (ii) rozporządzenia za osobę mającą w okresie tego zatrudnienia miejsce zamieszkania w Polsce lub powracającą na terytorium tego kraju.
W świetle orzecznictwa ETS wyrażenie "państwa członkowskiego w którym pracownik zamieszkuje" należy ograniczyć do państwa, w którym pracownik, choć jest zatrudniony w innym państwie członkowskim, zwykle mieszka i gdzie koncentrują się jego interesy życiowe. Oceniając zatem możliwość zastosowania art. 71 ust. 1 pkt b (ii) rozporządzenia należy wziąć pod uwagę długość i ciągłość zamieszkiwania, zanim dana osoba przeprowadziła się, czas trwania i cel nieobecności, charakter zatrudnienia podjętego w innym państwie członkowskim, a także uwarunkowane tymi okolicznościami intencje danej osoby. Należy w tym kontekście uwzględniać sytuację rodzinną pracownika, powód dla którego pracownik przeprowadził się oraz charakter jego pracy (patrz: wyrok ETS z dnia 17 lutego 1977 r. w sprawie di Paola, C-76/76).
Organy administracji przed wydaniem rozstrzygnięcia w niniejszej sprawie zobowiązane były zatem do przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego na powyższe okoliczności, aby móc odpowiedzieć na pytanie, czy w stosunku do skarżącego zachodzi sytuacja, o której mowa w art. 71 ust. 1 pkt b (ii) rozporządzenia. Jest to bowiem przepis szczególny dotyczący określenia ustawodawstwa właściwego w przedmiocie świadczeń z tytułu bezrobocia, co oznacza, że jeżeli przesłanki jego stosowania zostały spełnione, ustawodawstwem właściwym jest ustawodawstwo wskazane przez ten przepis.
W ocenie Sądu organy administracji w niniejszej sprawie nie wywiązały się z obowiązku przeprowadzenia stosownego postępowania wyjaśniającego na okoliczność spełnienia przez skarżącego przesłanek z art. 71 ust. 1 pkt b (ii) rozporządzenia.
Z treści wniosku strony oraz złożonych przez nią w toku postępowania administracyjnego dokumentów organy wywiodły, iż w okresie zatrudnienia w W. miejscem zamieszkania skarżącego, gdzie koncentrowały się jego interesy życiowe, było to państwo.
Organy nie wzięły jednak pod uwagę, iż zgodnie z oświadczeniem skarżącego jego wyjazd do W. miał charakter ściśle zarobkowy. Nie podjęto próby wyjaśnienia, jaka była faktyczna intencja i cel tego wyjazdu, czy skarżący w okresie zatrudnienia w W. utrzymywał bliskie związki z krajem swego pochodzenia oraz jaka była jego sytuacja rodzinna. Nie wyjaśniono tym samym, czy w trakcie wykonywania pracy w W. skarżący zachował swoje miejsce zamieszkania w Polsce.
Dokonując oceny w powyższym zakresie nie można pominąć, iż skarżący jest osobą młodą, pochodzącą z małej miejscowości i podjął czasowo pracę zarobkową poza granicami Polski, jednakże z powodu trudności w znalezieniu zatrudnienia w miejscu zamieszkania. Z uwagi na występujące realia gospodarcze w latach 2006 - 2009 r. wielu młodych Polaków po zakończeniu kształcenia podejmowało pracę zarobkową poza granicami Kraju tylko dlatego, że w Polce ograniczony rynek pracy nie oferował odpowiedniego zatrudnienia zarobkowego. W takiej sytuacji, wyjazd z Polski nie wiązał się z chęcią zamieszkania w innych kraju, trwałego zabezpieczenia potrzeb mieszkaniowych, założenia tam rodziny, dokształcania się, podwyższania kwalifikacji zawodowych, itp. Nie można także zgodzić się z organem, iż fakt nawiązania przez skarżącego stosunku pracy w pracodawcą [...] na podstawie umowy o pracę na czas nieokreślony przesądza o umiejscowieniu jego centrum życiowego w W. Nie należy bowiem z chęci zawarcia umowy o pracę w formie bardziej niż umowa terminowa chroniącej prawa pracownicze wysuwać wniosku, iż nawiązanie stosunku pracy na czas nieokreślony przesądzą o zamiarze stałego zamieszkania w miejscu zatrudnienia. Także argument organu o niewspomaganiu finansowym rodziny w Polsce, zważywszy na młody wiek skarżącego, brak zasobów majątkowych i duże potrzeby własne, a także duży koszty podróży z W. do Polski, nie świadczą o "zerwaniu więzi" z krajem pochodzenia.
Skarżący w toku postępowania administracyjnego podnosił, że adres pod którym mieszkał w W. był jego tymczasowym miejscem zamieszkania, związanym z pracą na terenie tego kraju. Organ odwoławczy nie przeprowadził jednak żadnego uzupełniającego postępowania dowodowego na powyższą okoliczność, poprzestając w swoich ustaleniach faktycznych na materiale dowodowym zgromadzonym w postępowaniu przed organem I instancji.
Należy zgodzić się z organem, który powołując się na orzecznictwo ETS oraz decyzję Komisji Administracyjnej nr 160 z dnia 28 listopada 1995 r., podniósł, że nie byłoby uzasadnione, gdyby - z uwagi na zbyt szeroką interpretację terminu miejsca zamieszkania - doprowadzono do sytuacji, kiedy wszyscy pracownicy migrujący, zatrudnieni w jednym państwie członkowskim, których rodziny mieszkają na stałe w innym państwie członkowskim, zostali objęci wyjątkiem zawartym w art. 71 rozporządzenia nr 1408/71.
W ocenie Sądu, nie można jednak odmówić zastosowania art. 71 ust. 1 pkt b (ii) rozporządzenia w sytuacji, gdy pracownik wyjeżdża tylko na pewien czas z kraju swojego pochodzenia, w celach wyłącznie zarobkowych, zachowując w tym czasie swoje miejsce zamieszkania w państwie pochodzenia oraz bliskie więzi z tym krajem, gdzie zamieszkuje nadal jego najbliższa rodzina oraz koncentrują się jego interesy życiowe.
Mając powyższe względy na uwadze, Sąd uznał, iż ustalenia w zakresie stanu faktycznego sprawy i jego ocena dokonana przez organy obu instancji w niniejszej sprawie są niewystarczające, a w konsekwencji uniemożliwiają Sądowi dokonanie pełnej i jednoznacznej oceny zgodności zaskarżonej decyzji pod względem materialnoprawnym. Sąd administracyjny nie czyni bowiem własnych ustaleń w sprawie, a jedynie ocenia zaskarżony akt pod względem jego zgodności z prawem materialnym i przepisami procesowymi. Taka kontrola jest jednak możliwa tylko w warunkach wyczerpującego dokonania przez organ ustaleń faktycznych.
Z uwagi na powyższe, działając na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) oraz art. 152 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie orzekł jak w sentencji wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło