II SA/Wa 1069/19

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący – Sędzia WSA Konrad Łukaszewicz po rozpoznaniu w dniu 28 czerwca 2019 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi W. K. na decyzję Ministra Obrony Narodowej z dnia [...] marca 2019 r. nr [...] w przedmiocie uchylenia decyzji ostatecznej i umorzenia postępowania w sprawie przyznania zapomogi postanawia: odrzucić skargę. Decyzją z dnia [...] marca 2019 r. o numerze [...], Minister Obrony Narodowej (zwany dalej: "Ministrem") uchylił w całości decyzję ostateczną Nr [...] z dnia [...] stycznia 2019 r. i umorzył postępowanie wszczęte wnioskiem z dnia [...] lipca 2018 r. o przyznanie zapomogi W. K. (zwanemu dalej: "Skarżącym"). Organ zawarł w decyzji pouczenie, zgodnie z którym, od decyzji służy stronie prawo wystąpienia do Ministra z wnioskiem o ponowne rozpatrzenie sprawy w terminie 14 dni od dnia jej doręczenia. Jednocześnie pouczył Skarżącego, iż jeśli nie chce skorzystać z trybu odwoławczego poprzez złożenie wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, to przysługuje mu prawo wniesienia skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, w terminie 30 dni od dnia doręczenia decyzji, za jego pośrednictwem. Pismem z dnia [...] marca 2019 r. Skarżący wystąpił do Ministra z wnioskiem o ponowne rozpatrzenie sprawy. Po rozpatrzeniu tego wniosku, Minister wydał w dniu [...] kwietnia 2019 r. decyzję o numerze [...], którą utrzymał w mocy decyzję własną z dnia [...] marca 2019 r. Organ pouczył Skarżącego, iż przysługuje mu prawo wniesienia skargi na decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, za pośrednictwem organu, w terminie 30 dni od dnia doręczenia tej decyzji. Skarżący wystąpił do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie ze skargą z dnia 24 kwietnia 2019 r., w której wskazał, że składa skargę na decyzję Ministra z dnia [...] marca 2019 r. o numerze [...]. Wyjaśnił przy tym w końcowej części uzasadnienia, iż złożył wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy w dniu [...] marca 2019 r. do Ministra, jednakże zgodnie z pouczeniem zawartym w decyzji z dnia [...] marca 2019 r., mógł również złożyć skargę na tę decyzję, co niniejszym "z ostrożności procesowej" czyni. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej odrzucenie z uwagi na jej niedopuszczalność, ewentualnie z uwagi na jej złożenie z uchybieniem terminu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Skarga jest niedopuszczalna i jako taka podlega odrzuceniu. Badanie merytorycznej zasadności skargi w postępowaniu przed sądem administracyjnym każdorazowo poprzedza analiza wymogów jej dopuszczalności. Postępowanie sądowoadministracyjne może się bowiem toczyć wyłącznie na skutek prawnie dopuszczalnej oraz skutecznie wniesionej skargi. Zgodnie z dyspozycją art. 52 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2018 r., poz. 1302 ze zm.; zwanej dalej: "p.p.s.a.") skargę można wnieść po wyczerpaniu środków zaskarżenia, jeżeli służyły one skarżącemu w postępowaniu przed organem właściwym w sprawie, chyba że skargę wnosi prokurator lub Rzecznik Praw Obywatelskich. Przez wyczerpanie środków zaskarżenia należy rozumieć sytuację, w której stronie nie przysługuje żaden środek zaskarżenia, taki jak zażalenie, odwołanie lub ponaglenie, przewidziany w ustawie (art. 52 § 2 p.p.s.a.). Jeżeli stronie przysługuje prawo zwrócenia się do organu, który wydał decyzję z wnioskiem o ponowne rozpatrzenie sprawy, strona może wnieść skargę na tę decyzję bez skorzystania z tego prawa (art. 52 § 3 p.p.s.a.) Obecne brzmienie art. 52 § 2 i § 3 zostało wprowadzane przez art. 9 pkt 2 lit. a ustawy z dnia 7 kwietnia 2017 r. o zmianie ustawy – Kodeks postępowania administracyjnego oraz niektórych innych ustaw i obowiązuje od dnia 1 czerwca 2017 r. Zgodnie z art. 17 ust. 1 ustawy zmieniającej do postępowań przed sądami administracyjnymi, wszczętych i niezakończonych przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy, stosuje się przepisy ustawy zmienianej w art. 9, w brzmieniu dotychczasowym. Natomiast ust. 2 art. 17 wskazuje, że przepisy art. 52 i art. 53 ustawy zmienianej w art. 9, w brzmieniu nadanym niniejszą ustawą, oraz przepisy ustaw zmienianych w art. 2, art. 6, art. 7 i art. 11, w brzmieniu nadanym niniejszą ustawą, stosuje się do aktów i czynności organów administracji publicznej dokonanych po dniu wejścia w życie niniejszej ustawy. Będąca przedmiot zaskarżenia decyzja Ministra z dnia [...] marca 2019 r. wydana została w nowym stanie prawnym a zatem ma do niej zastosowanie art. 52 § 3 p.p.s.a. w brzmieniu po nowelizacji. Orzekając w niniejszej sprawie Sąd w całości podziela stanowisko wyrażone przez Naczelny Sądy Administracyjny w postanowieniu z dnia 30 stycznia 2018 r. o sygn. akt II GSK 4285/17 i prezentowany w nim pogląd doktryny, w myśl którego "zgodnie ze znowelizowanym przepisem skargę można wnieść dopiero po wyczerpaniu środków zaskarżenia, o ile tylko służyły one skarżącemu w postępowaniu przed organem właściwym w sprawie. Tym samym dopóki stronie przysługuje prawo wniesienia jakiegokolwiek środka zaskarżenia, dopóty wniesienie skargi na ten akt lub czynność do sądu administracyjnego jako przedwczesne jest niedopuszczalne. To ostatnie nie dotyczy takiego środka zaskarżenia, jakim jest wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy. W przypadku takiego środka zaskarżenia strona jest uprawniona i zobowiązana zdecydować, czy skorzysta z tego środka zaskarżenia, a zatem czy wniesie ona wniosek o ponowne rozpoznanie sprawy przez ten sam organ, czy też od razu – nie korzystając ze wskazanego wyżej środka zaskarżenia – wniesie skargę do wojewódzkiego sądu administracyjnego (M. Jagielska [w: Komentarz Prawo o postępowaniu przez sądami administracyjnymi, red. R. Hauser, M. Wierzbowski)". Uwzględniając powyższe, w ocenie Sądu, Skarżący – prawidłowo pouczony o przysługującym mu prawie oraz możliwościach zaskarżenia decyzji z dnia [...] marca 2019 r. – decydując się na wniesienie wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy z dnia [...] marca 2019 r. zrezygnował z uprawnienia do wniesienia skargi. Wynikająca z treści przepisu art. 52 § 3 p.p.s.a. możliwość zaskarżenia do sądu administracyjnego decyzji nieostatecznej w administracyjnym toku instancji, od której stronie przysługuje zwyczajny środek prawny, jakim jest wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy nie może być intepretowana jako prawo do równoczesnego korzystania z dwóch możliwości wzruszenia decyzji administracyjnej. Decyzja strony o wyborze środka zaskarżenia determinuje dalsze postępowania w sprawie. W przypadku skorzystania przez stronę z wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy Sąd nie może rozpoznać skargi, która dotyczy rozstrzygnięcia wydanego w I instancji. Dopiero akt administracyjny wydany po rozpatrzeniu złożonego przez stronę środka zaskarżenia, jakim jest wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy otwiera stronie drogę do skutecznego wniesienia skargi do sądu administracyjnego (por. także postanowienie WSA w Warszawie z dnia 5 lipca 2018 r. o sygn. akt 791/18; postanowienie WSA w Krakowie z dnia 14 marca 2019 r. o sygn. akt III SA/Kr 208/19; orzeczenia sądów administracyjnych są dostępne w internetowej bazie orzeczeń pod adresem: www.orzeczenia.nsa.gov.pl). Przenosząc powyższe na grunt niniejszej sprawy stwierdzić należało, iż złożenie skargi na decyzję Ministra z dnia [...] marca 2019 r. – wobec jednoznacznego oświadczenia o uczynieniu tego właśnie aktu przedmiotem skargi – było niedopuszczalne. Skarżący skorzystał bowiem ze zwykłego trybu odwoławczego od tej decyzji, w następstwie czego do obrotu prawnego wprowadzono decyzję Ministra z dnia [...] kwietnia 2019 r., która zyskała status decyzji ostatecznej. To na tę ostatnią decyzję przysługiwało zatem prawo do wystąpienia ze skargą do sądu administracyjnego (por. postanowienie NSA z dnia 10 kwietnia 2018 r. o sygn. akt I OSK 811/18). Na marginesie już tylko wskazać należy, iż Sądowi orzekającemu w niniejszej sprawie z urzędu wiadomym jest, że Skarżący wystąpił również ze skargą na decyzję Ministra z dnia [...] kwietnia 2019 r. o numerze [...], która została zarejestrowana pod sygn. akt II SA/Wa 1208/19, co sprawia, że odrzucenie niniejszej skargi nie pozbawi Skarżącego prawa do skontrolowania postępowania Ministra przez sąd. Z tych względów, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie obowiązany był skargę odrzucić, o czym orzekł – na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 w zw. z art. 58 § 3 p.p.s.a. – w sentencji postanowienia.