II SA/Wa 1077/12
PostanowienieWSA w Warszawie2012-07-12
Skład orzekający: Iwona Maciejuk
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wnioskodawczyni, studentka studiów doktoranckich i licencjackich, która wraz z rodzicami i siostrą zamieszkuje w domu o powierzchni 200 m2, posiada dwa samochody, uzyskuje stypendium naukowe w wysokości 200 zł, a jej rodzice zarabiają łącznie ok. 3400 zł netto miesięcznie, może ubiegać się o zwolnienie od kosztów sądowych, jeśli dodatkowo uzyskała nieujawnione dochody w wysokości 2884 zł?Ratio decidendi
Wnioskodawczyni nie wykazała, że znajduje się w trudnej sytuacji materialnej uniemożliwiającej poniesienie kosztów sądowych. Łączny dochód netto w czteroosobowym gospodarstwie domowym wynosi 3610,32 zł, a po odliczeniu udokumentowanych stałych wydatków pozostaje kwota 2366,11 zł. Dodatkowo, wnioskodawczyni uzyskała nieujawnione dochody w wysokości 2884 zł, co świadczy o możliwości pokrycia części kosztów postępowania.Stan faktyczny
E. G. wniosła o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi na decyzję Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego. Wnioskodawczyni oświadczyła, że jej jedyny dochód to stypendium naukowe w wysokości 200 zł, a jej rodzice zarabiają łącznie 3600 zł brutto. Wnioskodawczyni wezwana została do uzupełnienia dokumentacji, po czym przedłożyła dodatkowe dokumenty i oświadczenia. Sąd ocenił jej sytuację materialną, uwzględniając dochody rodziców, stypendium, udokumentowane wydatki oraz dodatkowe dochody wnioskodawczyni.Rozstrzygnięcie
Odmówiono zwolnienia od kosztów sądowych.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie - Iwona Maciejuk po rozpoznaniu w dniu 12 lipca 2012 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku E. G. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi E. G. na decyzję Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego z dnia [...] marca 2012 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania stypendium Ministra postanawia - odmówić zwolnienia od kosztów sądowych -
E. G. wniosła o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia
od kosztów sądowych w sprawie ze skargi na decyzję Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego z dnia [...] marca 2012 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania stypendium Ministra.
W urzędowym formularzu wniosku o przyznanie prawa pomocy skarżąca oświadczyła, że we wspólnym gospodarstwie domowym pozostaje z matką, ojcem oraz studiującą siostrą. Wnioskodawczyni, studentka I roku studiów doktoranckich i II roku studiów licencjackich w trybie stacjonarnym oświadczyła, że jedyny jej dochód stanowi stypendium naukowe w wysokości 200 zł. Strona oświadczyła, że matka uzyskuje 1.500 zł brutto miesięcznie, a ojciec 2.100 zł brutto miesięcznie z tytułu pracy. Siostra dochodów nie uzyskuje. Wnioskodawczyni podała, że w dokonaniu opłat za studia podyplomowe wnioskodawczyni (3.800 zł rocznie) i studia siostry (7.000 zł rocznie) pomagają rodzice.
Na podstawie treści urzędowego formularza ustalono, że majątek stanowi dom
o powierzchni 200 m2. Wnioskodawczyni i pozostałe osoby we wspólnym gospodarstwie domowym nie mają oszczędności.
Z uwagi na to, że informacje podane w urzędowym formularzu nie pozwalały
na pełną ocenę sytuacji materialnej wnioskodawczyni, skarżąca wezwana została
do nadesłania w terminie 10 dni: zaświadczeń pracodawców wskazujących wysokość wynagrodzenia za pracę uzyskiwanego przez matkę i ojca (średniego z okresu ostatnich trzech miesięcy), kserokopii wyciągu ze wszystkich posiadanych rachunków bankowych z okresu ostatnich trzech miesięcy oraz kserokopii rachunków wskazujących wysokość stałych miesięcznych wydatków w gospodarstwie domowym.
W odpowiedzi na wezwanie skarżąca nadesłała pismo z dnia 22 czerwca 2012 r. oraz zaświadczenia pracodawców, kserokopie faktur, rachunków i wyciągu z własnego konta bankowego.
Na podstawie nadesłanego oświadczenia z dnia 22 czerwca 2012 r.
i dokumentów ustalono, co następuje.
Stały miesięczny dochód netto w gospodarstwie domowym wynosi łącznie 3.610, 32 zł. Na dochód ten składa się wynagrodzenie za pracę ojca skarżącej 2.041,62 zł netto (2.834,32 zł brutto). Ustalenia dokonano na podstawie zaświadczenia z dnia
[...]. Matka skarżącej uzyskuje 1.368,70 zł netto (1.869,12 zł brutto). Ustalenie dokonane na podstawie zaświadczenia pracodawcy z dnia [...]. Na stały dochód składa się też stypendium naukowe uzyskiwane przez skarżącą 200 zł.
Na podstawie kserokopii wyciągu bankowego z rachunku skarżącej ustalono,
że strona uzyskała od [...] do [...] (taki okres objęty został nadesłaną kserokopią wyciągu z rachunku bankowego) dodatkowe dochody od spółki [...] w wysokości 564 zł oraz kwotę 2.320 zł (wpływ środków w dniu [...]). Strona nie oświadczyła z jakiego tytułu uzyskała wymienione wyżej dochody.
Jako stałe miesięczne udokumentowane wydatki uwzględniono: koszty dojazdów 542 zł (ustalenie dokonane na podstawie rachunków za paliwo oraz oświadczenia), opłatę za wodę 216,33 zł (ustalenie na podstawie faktury), za energię elektryczną 180 zł (ustalenie na podstawie rachunku), opłatę za gaz 92,47 zł (ustalenie na podstawie faktury), opłaty za telefony 163 zł (70zł, 43 zł, 2x25 zł), (ustalenie dokonane na podstawie faktur i rachunków), podatek od nieruchomości 30,41 zł (ustalenie dokonane na podstawie kserokopii decyzji).
Pozostałe wydatki wskazane przez stronę, tj. wydatki na ubrania 200 zł, kosmetyki 50 zł, usługi kserograficzne 200 zł, czesne za studia 6.200 zł, leczenie ortodontyczne 2.500 zł, okulary korekcyjne 400 zł, drewno i węgiel 2.500 zł, soczewki kontaktowe 40 zł, Internet 35 zł, leczenie stomatologiczne 300 zł, antybiotyki, leki przeciwalergiczne, witaminy 50 zł, ubezpieczenie 584 zł i 365 zł, egzamin z września 2011 r. 550 zł nie zostały zaliczone do stałych miesięcznych opłat, albowiem strona nie przedłożyła rachunków potwierdzających te wydatki. Majątek, poza domem o powierzchni 200 m2, stanowią dwa samochody: [...] i [...].
Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo
o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270), przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie częściowym obejmującym m.in. zwolnienie od kosztów sądowych, następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.
Instytucja prawa pomocy stanowi realizację konstytucyjnej zasady prawa
do sądu. Prawo to powinno być przyznawane wówczas, gdy strona jest w bardzo trudnej sytuacji materialnej, a odmowa przyznania prawa pomocy uniemożliwiałaby dostęp do sądu. Sytuacja taka nie występuje w niniejszej sprawie.
Na podstawie wszystkich przedstawionych przez stronę informacji, w tym przede wszystkim dokumentów wskazujących na wysokość uzyskiwanych w gospodarstwie domowym dochodów i ponoszonych wydatków, stwierdzić należy, że strona
nie wykazała, iż spełnia ustawową przesłankę.
Z dokumentów przedstawionych przez stronę wynika, że łączny stały dochód
w 4-osobowym gospodarstwie domowym wynosi 3.610,32 zł netto miesięcznie.
Na dochód ten składają się wynagrodzenia za pracę rodziców oraz stypendium uzyskiwane przez wnioskodawczynię (200 zł). Stałe miesięczne opłaty udokumentowane nadesłanymi rachunkami i fakturami wynoszą łącznie 1.244,21 zł.
Po dokonaniu stałych udokumentowanych opłat w gospodarstwie domowym pozostaje zatem kwota 2.366,11 zł netto. Biorąc pod uwagę wysokość środków, które pozostają do dyspozycji rodziny, nawet przyjmując na podstawie oświadczenia strony, że koszty te są wyższe o 1.000 zł w związku z wydatkami na ubezpieczenie, Internet, soczewki kontaktowe, witaminy i leki przeciwalergiczne, czy stomatologa, brak jest podstaw aby stwierdzić, że strona znajduje się w trudnej sytuacji majątkowej. Zauważyć należy przy tym, że wbrew oświadczeniu zawartemu w urzędowym formularzu wniosku
o przyznanie prawa pomocy wnioskodawczyni od [...] do [...] uzyskała dodatkowy dochód w wysokości 564 zł,co wynika z załączonej za ten okres kserokopii wyciągu z rachunku bankowego. Nadto, w dniu [...] na rachunek skarżącej [...]przekazał kwotę 2.320 zł. W przedmiocie tytułu tych dodatkowych dochodów w łącznej wysokości 2.884 zł netto, skarżąca nie złożyła żadnego oświadczenia. Nadto, z rachunku bankowego wnioskodawczyni wynika, iż w czerwcu 2012 r. strona dokonała zapłaty za energię elektryczną osoby, która nie pozostaje według oświadczenia we wspólnym gospodarstwie domowym (88,63 zł).
Biorąc powyższe pod uwagę, stwierdzić należy, że strona dysponuje środkami, które bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny może choć w części przeznaczyć na poniesienie kosztów postępowania w niniejszej sprawie, tj. uiszczenie kosztów sądowych. Przedłożone przez stronę oświadczenia i dokumenty nie pozwalają stwierdzić, że wnioskodawczyni znajduje się w sytuacji finansowej, która uniemożliwia jej poniesienie kosztów sądowych w niniejszej sprawie. Strona nie wykazała, że spełnia ustawową przesłankę warunkującą przyznanie prawa pomocy w żądanym zakresie.
Z tego względu, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w zw. z art. 254 § 1 oraz art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzeczono jak w postanowieniu.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło