II SA/Wa 1082/08

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Iwona Dąbrowska, Sędziowie WSA Sławomir Antoniuk, Eugeniusz Wasilewski (spr.), Protokolant Beata Gibzińska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 3 lutego 2009 r. sprawy ze skargi J. S. na postanowienie Komendanta Głównego Policji z dnia [...] lipca 2008 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wznowienia postępowania dyscyplinarnego oddala skargę Komendant Główny Policji postanowieniem nr [...] z dnia [...] lipca 2008 r. utrzymał w mocy swoje postanowienie nr [...] z dnia [...] maja 2008 r. o odmowie wznowienia postępowania dyscyplinarnego zakończonego postanowieniem Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...] z dnia [...] marca 2003 r. o umorzeniu postępowania dyscyplinarnego. W uzasadnieniu podano, iż Komendant Wojewódzki Policji w [...] postanowieniem z dnia [...] marca 2003 r. umorzył postępowanie dyscyplinarne prowadzone przeciwko [...] J. S. z powodu złożenia przez wymienionego oficera w dniu [...] marca 2003 r. pisemnego zgłoszenia wystąpienia ze służby. Wnioskiem z dnia [...] listopada 2004 r., skierowanym do Komendanta Głównego Policji, sprecyzowanym pismem z dnia [...] stycznia 2005 r., J. S. wystąpił z żądaniem wznowienia postępowania dyscyplinarnego. W uzasadnieniu wniosku strona podniosła, iż stosunek osobisty, jaki istniał pomiędzy wnioskodawcą a ówczesnym Komendantem Wojewódzkim Policji w [...] – [...] J. J., poddawał w wątpliwość bezstronność przełożonego dyscyplinarnego przy rozpoznawaniu jego sprawy dyscyplinarnej. Według wnioskodawcy stosunek ten winien skutkować wyłączeniem się z urzędu wymienionego przełożonego od udziału w prowadzonym postępowaniu. Po ustaleniu żądania strony Komendant Główny Policji pismem z dnia [...] stycznia 2005 r. przekazał wniosek J. S. do rozpatrzenia Komendantowi Wojewódzkiemu Policji w [...]. Komendant Wojewódzki Policji w [...] postanowieniem z dnia [...] lutego 2005 r. odmówił wznowienia postępowania dyscyplinarnego, podnosząc, iż złożenie przedmiotowego wniosku nastąpiło z uchybieniem terminu określonego w art. 135r ust. 7 ustawy o Policji. Powyższe postanowienie Komendant Główny Policji utrzymał w mocy. W wyniku skargi J. S. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 29 października 2007 r., sygn. akt II SA/Wa 1552/07 stwierdził nieważność obu tych postanowień, uznając, że zostały wydane z naruszeniem przepisu o właściwości określonego w art. 135r ust. 8 ustawy o Policji. Zgodnie bowiem z jego treścią, jeżeli przyczyną wznowienia postępowania jest działalność przełożonego dyscyplinarnego, o którym mowa w ust. 6 tego artykułu, o wznowieniu rozstrzyga wyższy przełożony. Mając na uwadze zarzuty J. S., kierowane do Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...] J. J., organem właściwym do rozpoznania wniosku z dnia [...] listopada 2004 r. – w myśl art. 135r ust. 8 – jest więc wyższy przełożony dyscyplinarny, tj. Komendant Główny Policji. Po zbadaniu wniosku Komendant Główny Policji, postanowieniem nr [...] z dnia [...] maja 2008 r., odmówił wznowienia postępowania dyscyplinarnego, zakończonego prawomocnym postanowieniem z dnia [...] marca 2003 r. o umorzeniu postępowania z uwagi na uchybienie 30-dniowego terminu do wniesienia wniosku o wznowienie. Stwierdzono m. in., iż okoliczności, na które powołuje się skarżący we wniosku były mu znane przed oraz w trakcie prowadzonego postępowania dyscyplinarnego, tak więc wniosek o wznowienie postępowania został złożony po upływie terminu zakreślonego art. 135r ust. 7 ustawy o Policji. Z tych też względów nie jest możliwe rozpatrywanie merytoryczne zarzutów skarżącego. We wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy J. S. zażądał ponownie wznowienia postępowania dyscyplinarnego i uniewinnienia od przedstawionych w postępowaniu zarzutów, gdyż – jego zdaniem – nie stanowiły one naruszenia dyscypliny służbowej. Stwierdził także, iż wniosek o wznowienie postępowania dyscyplinarnego poprzedzony był wnioskiem o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania, który postanowieniem Komendanta Głównego Policji nie został uwzględniony. Rozpatrując ponownie przedmiotową sprawę, organ wskazał na zgodne z prawem rozstrzygnięcie sprawy i podkreślił, iż przełożony dyscyplinarny w przypadku niezachowania zakreślonego terminu jest zobowiązany do odmowy wznowienia postępowania. W rozpatrywanej sprawie bezsporny jest fakt, iż okoliczności, na które powołuje się J. S., tj. stosunek osobisty wynikły pomiędzy nim a ówczesnym Komendantem Wojewódzkim Policji w [...] J. J. oraz bezpośrednim przełożonym, co mogło świadczyć o braku bezstronności ze strony przełożonego dyscyplinarnego przy rozpatrywaniu sprawy dyscyplinarnej, istniały co najmniej w trakcie trwania postępowania dyscyplinarnego. Organ nadmienił, iż ustalenia te wynikają z treści samego wniosku skarżącego z dnia [...] listopada 2004 r., w którym opisuje on swoje stosunki służbowe z przełożonym dyscyplinarnym od 1992 r. W pozostałych kwestiach mających stanowić podstawę do wznowienia, a dotyczących sposobu prowadzenia postępowania dyscyplinarnego, o których – jak twierdzi we wniosku J. S. – uzyskał informację podczas zapoznawania się z aktami tego postępowania dyscyplinarnego także wykazano, iż uchybił on terminowi. Ustalono bowiem, iż wymieniony zapoznawał się z aktami w terminie od [...] maja 2004 r. do [...] lipca 2004 r., natomiast wniosek o wznowienie został złożony w dniu [...] listopada 2004 r. Z zestawienia powyższych dat wynika, iż okres od powzięcia informacji o opisanych okolicznościach do złożenia wniosku przekroczył 30 dni. Odnosząc się do podnoszonego przez J. S. argumentu, iż wniosek o wznowienie był poprzedzony wnioskiem o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania od prawomocnego postanowienia Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...] z dnia [...] marca 2003 r. o umorzeniu postępowania dyscyplinarnego, organ wskazał, iż wniosek o przywrócenie terminu do złożenia odwołania nie był przedmiotem niniejszej sprawy, został on bowiem rozpatrzony prawomocnym postanowieniem Komendanta Głównego Policji nr [...] z dnia [...] listopada 2004 r. Organ zwrócił nadto uwagę na treść § 23 ust. 2 obowiązującego ówcześnie rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 19 grudnia 1997 r. w sprawie szczegółowych zasad i trybu udzielania wyróżnień oraz przeprowadzania postępowania dyscyplinarnego w stosunku do policjantów. Wskazano, iż podstawą umorzenia postępowania było zwolnienie się J. S. ze służby w Policji. Przepisy wspomnianego rozporządzenia, jak i obowiązującej obecnie ustawy, dotyczą odpowiedzialności dyscyplinarnej policjantów. Z chwilą, gdy wymieniony zwolnił się ze służby w Policji, przestał być policjantem i nie podlegał odpowiedzialności dyscyplinarnej w myśl tych przepisów. Tym samym kontynuowanie postępowania dyscyplinarnego stało się bezprzedmiotowe. Z tych też przyczyn pogląd J. S., iż naruszenie dyscypliny służbowej zostało mu udowodnione lub miało miejsce, jest nieuprawniony. Kwestia bowiem udowodnienia winy w zakresie przedstawionych zarzutów może być stwierdzona jedynie w prawomocnym orzeczeniu po przeprowadzeniu postępowania dyscyplinarnego w całości. W świetle przywołanych wyżej względów podnoszone przez J. S. kwestie nie mogły wpłynąć na zmianę zaskarżonego rozstrzygnięcia. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie J. S. wniósł o uchylenie wydanych w sprawie postanowień, zarzucając organowi błędne przyjęcie, iż wystąpiła negatywna przesłanka procesowa z art. 135r ust. 7 ustawy o Policji. Skarżący podniósł również zarzut zaniechania przez wyższego przełożonego podjęcia działań ukierunkowanych na zbadanie, czy nie zachodzi konieczność wznowienia postępowania z urzędu. Następstwem braku działań z urzędu w ramach nadzoru służbowego przez Komendanta Głównego Policji jako wyższego przełożonego dyscyplinarnego było, zdaniem skarżącego, usankcjonowanie bezprawnych działań Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...], czym naruszono prawa gwarantowane Konstytucją Rzeczypospolitej Polskiej w art. 2, art. 7, art. 30, art. 40 i art. 42 oraz art. 6, art. 8 i art. 13 Konwencji o Ochronie Praw Człowieka i Podstawowych Wolności. W odpowiedzi na skargę Komendant Główny Policji wniósł o jej oddalenie, argumentując jak w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 135r ust. 7 ustawy o Policji, wniosek o wznowienie postępowania dyscyplinarnego wnosi się do przełożonego dyscyplinarnego, w terminie 30 dni od dnia, w którym obwiniony dowiedział się o okoliczności stanowiącej podstawę do wznowienia postępowania. Jak podkreślił już Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w uzasadnieniu wyroku z dnia 29 października 2007 r., sygn. akt II SA/Wa 1522/07, stwierdzającym nieważność wcześniej wydanych postanowień, J. S. we wniosku z dnia [...] listopada 2004 r. o wznowienie postępowania dyscyplinarnego zakończonego postanowieniem Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...] z dnia [...] marca 2003 r., o umorzeniu postępowania dyscyplinarnego, podstawę wznowienia oparł na stwierdzeniu, że pomiędzy nim a [...] J. J. (ówczesnym Wojewódzkim Komendantem Policji w [...]) "na płaszczyźnie służbowej zachodził stosunek osobisty, a z tego powodu mogło to wpłynąć na wynik postępowania" (dyscyplinarnego). Konkretyzując zarzut, skarżący szczegółowo uzasadnił swój wniosek oraz końcowo podniósł, że jego zdaniem "argumenty te są na tyle przekonywujące, że mogą rodzić wątpliwość, co do bezstronności działań J. J. jako przełożonego i osoby sprawującej funkcję organu orzekającego". Powyższe ustalenia pozwalają jednoznacznie stwierdzić, iż przyczyną żądania wznowienia postępowania dyscyplinarnego w niniejszej sprawie jest działalność przełożonego dyscyplinarnego – Wojewódzkiego Komendanta Policji w [...], a zatem okoliczność, którą skarżący znał już w trakcie postępowania dyscyplinarnego zakończonego prawomocnym postanowieniem o umorzeniu postępowania z dnia [...] marca 2003 r., doręczonego stronie w dniu [...] kwietnia 2003 r. Wniosek o wznowienie postępowania skarżący złożył [...] listopada 2004 r., po terminie zakreślonym przepisem art. 135r ust. 7 ustawy o Policji. Nie jest zasadne twierdzenie skarżącego, iż bieg terminu rozpoczął się dla niego później, od doręczenia mu postanowienia o odmowie przywrócenia terminu do wniesienia zażalenia na postanowienie o umorzeniu postępowania dyscyplinarnego, albowiem ustawodawca w treści art. 135r ust. 7 używa pojęcia "dnia dowiedzenia się o okoliczności stanowiącej podstawę wznowienia". W niniejszej sprawie okolicznością tą była wskazywana przez skarżącego wada postępowania dyscyplinarnego polegająca na prowadzeniu postępowania przez osobę, która z racji osobistego stosunku do obwinionego powinna zostać wyłączona od udziału w postępowaniu. Organ nie był zobligowany z urzędu do wznowienia postępowania dyscyplinarnego zakończonego jego umorzeniem, zwłaszcza w sytuacji, gdy z wnioskiem o wznowienie wystąpił sam zainteresowany.. Reasumując, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie nie dopatrzył się, aby zaskarżone postanowienie naruszało wskazane w skardze przepisy prawa i dlatego, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), orzekł jak w wyroku. Należy jednocześnie wyjaśnić skarżącemu, że zwrot kosztów postępowania przysługuje stronie skarżącej jedynie w przypadku uwzględnienia skargi.