II SA/Wa 1085/13

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Grochowska-Jung (spr.), Sędziowie WSA Anna Mierzejewska, Jacek Fronczyk, Protokolant Referent stażysta Małgorzata Ciach, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 4 września 2013 r. sprawy ze skargi A.M. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] kwietnia 2013 r. nr [...] w przedmiocie utraty statusu osoby bezrobotnej oddala skargę Stan sprawy przedstawia się następująco: A. M. zarejestrował się w dniu [...] września 2009 r. w Powiatowym Urzędzie Pracy w C. jako osoba bezrobotna. Decyzją z dnia [...] września 2009 r. nr [...] Starosta C. uznał A. M. za osobę bezrobotną bez prawa do zasiłku. W dniu [...] lutego 2010 r. A. M. otrzymał skierowanie do odbycia stażu w Starostwie Powiatowym w C. (Wydział [...] ) od dnia [...] lutego 2010 r. Decyzją z dnia [...] lutego 2010 r. nr [...] Starosta C. przyznał zainteresowanemu prawo do stypendium w okresie odbywania stażu w wysokości [...] zł brutto w dniu [...] listopada 2010 r. A. M. zgłosił w Powiatowym Urzędzie Pracy w C. zamiar przerwania stażu w związku z planowanym podjęciem pracy. Starosta C. decyzją z dnia [...] listopada 2010 r. nr [...] orzekł o utracie przez A. M. prawa do stypendium od dnia [...] listopada 2010 r. W dniu [...] listopada 2010 r. wpłynęła do Powiatowego Urzędu Pracy w C. kopia umowy o pracę skarżącego, z której wynika, iż zatrudniony został na czas określony na okres od dnia [...] listopada 2010 r. do dnia [...] maja 2011 r. w [...]. W tej sytuacji Starosta C. decyzją z dnia [...] listopada 2010 r. nr [...] orzekł o utracie przez A. M. statusu osoby bezrobotnej z dniem [...] listopada 2010 r. W dniu [...] grudnia 2012 r. Powiatowy Urząd Pracy w C. otrzymał informację z ZUS, że A. M. był zgłoszony do ubezpieczenia społecznego z tytułu wykonywania umowy zlecenia w okresie od dnia [...] grudnia 2009 r. do dnia [...] grudnia 2009 r. Postanowieniem z dnia [...] grudnia 2012 r. Starosta C. wznowił z urzędu postępowanie w zakresie ponownego ustalenia statusu osoby bezrobotnej oraz prawa do stypendium w okresie odbywania stażu dla A. M. W wyniku wznowionego postępowania organ zatrudnienia ustalił, że w dniach od [...] grudnia 2009 r. do [...] grudnia 2009 r. A. M. wykonywał umowę zlecenia na rzecz W. sp. z o.o. w W. – [...] w C. oraz został za okres ten zgłoszony do ubezpieczenia społecznego. Okoliczności te przesądziły o wydaniu przez organ I instancji – na podstawie art. 151 § 1 pkt 2 Kodeksu postępowania administracyjnego – decyzji nr [...] z dnia [...] grudnia 2012 r. w sprawie uchylenia trzech wcześniejszych decyzji, a dotyczących przyznania zainteresowanemu prawa do stypendium od dnia [...] lutego 2010 r., utraty prawa do stypendium od dnia [...] listopada 2010 r. i w sprawie utraty statusu osoby bezrobotnej od dnia [...] listopada 2010 r. oraz orzekającej o utracie przez A. M. statusu osoby bezrobotnej od dnia [...] grudnia 2009 r. oraz odmowie przyznania prawa do stypendium w okresie odbywania stażu od dnia [...] lutego 2009 r. Od decyzji tej A. M. wniósł odwołanie do Wojewody M. Wojewoda M. decyzją z dnia [...] lutego 2013 r. nr [...] zaskarżoną decyzję uchylił w całości i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji. Powodem powyższego był fakt, że Starosta C. jednym rozstrzygnięciem władczym uchylił trzy decyzje dotychczasowe, w tym dwie dotyczące uprawnień do stypendium i jedną dotyczącą statusu osoby bezrobotnej, podczas gdy kwestie te rozstrzygane były w odrębnych postępowaniach, zakończonych odrębnym decyzjami ostatecznymi. Stanowiło to naruszenie przepisów postępowania administracyjnego, a konkretnie art. 151 § 1 pkt 2 k.p.a. Starosta C. decyzją z dnia [...] marca 2013 r. nr [...], wydaną na podstawie art. 151 § 1 pkt 2 w związku z art. 145 § 1 pkt 2 w związku z art. 145 § 1 pkt 5 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz.1071 z poźn. zm.) oraz art. 2 ust. 1 pkt 2, art. 9 ust. 1 pkt 14 lit. a i art. 33 ust. 4 pkt 1 ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (Dz. U. z 2008 r. Nr 69, poz. 415 z późn. zm.), uchylił w całości decyzję Starosty C. nr [...] z dnia [...] listopada 2010 r. orzekającej o utracie przez skarżącego statusu osoby bezrobotnej z dniem [...] listopada 2010 r. i orzekł o utracie statusu osoby bezrobotnej od dnia [...] grudnia 2009 r. z powodu podjęcia pracy. Od powyższej decyzji A. M. złożył odwołanie do Wojewody M. Wojewoda M. decyzją z dnia [...] kwietnia 2013 r. nr [...] , wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 i art. 145 § 1 pkt 5 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 z późn. zm.) oraz art. 2 ust. 1 pkt 2 i art. 33 ust. 4 pkt 1, w związku z art. 10 ust. 2 pkt 4 i ust. 7 pkt 2 ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (tekst jedn. Dz. U. z 2008 r. Nr 69, poz. 415 z późn. zm.), zaskarżoną decyzję utrzymał w mocy. W uzasadnieniu decyzji organ wskazał, iż zgodnie z art. 2 ust. 1 pkt 2 ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy, ilekroć jest mowa o bezrobotnym, to oznacza to osobę, która nie jest zatrudniona i nie wykonuje innej pracy zarobkowej. Powyższa ustawowa definicja osoby bezrobotnej ma charakter bezwzględnie obowiązujący. Przepis ten może stanowić przesłankę do orzeczenia w sprawie utraty przez daną osobę statusu osoby bezrobotnej (art. 33 ust. 4 pkt 1 ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy) po wznowionym uprzednio postępowaniu. W wyniku wznowionego postępowania organ zatrudnienia ustalił, że w dniach od [...] grudnia 2009 r. do [...] grudnia 2009 r. A. M. wykonywał umowę zlecenia na rzecz W. Sp. z o.o. w W. – [...] w C. oraz został za okres ten zgłoszony do ubezpieczenia społecznego. Okoliczności te uznano za istniejące, ale nieznane organowi w dniu wydania decyzji Starosty C. nr [...] z dnia [...] listopada 2010 r., bowiem wszedł on w posiadanie kluczowego dowodu dopiero dnia [...] grudnia 2012 r. (data wpływu kserokopii umowy zlecenia pomiędzy Zainteresowanym a [...]) Za udowodnione organ uznał, że A. M. z dniem [...] grudnia 2009 r. podjął pracę zarobkową, a tym samym przestał spełniać ustawowe przesłanki uznania go za osobę bezrobotną. Dlatego też na podstawie art. 33 ust. 4 pkt 1 ustawy przywołanej powyżej został pozbawiony statusu bezrobotnego. Jednocześnie organ podniósł, iż skarżący o zawarciu umowy zlecenia nie poinformował Powiatowego Urzędu Pracy w C., do czego był zobowiązany poprzez podpisanie stosownego oświadczenia w dniu rejestracji, tj. [...] września 2009 r. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na powyższą decyzję A. M. wniósł o utrzymanie jego statusu bezrobotnego uzyskanego w dniu [...] września 2009 r. oraz utrzymaniu w mocy decyzji Starosty C. nr [...] orzekającej o utracie statusu bezrobotnego z dniem [...] listopada 2010 r. Zdaniem skarżącego nie złamał on zasad odbywania stażu, ponieważ w okresie jego odbywania spełniał warunki bezrobotnego. Skarżący uważa, że decyzja Wojewody M. jest niezgodna z prawem, przedstawia swoją definicję bezrobotnego, wskazuje, iż organy administracji naruszyły jego podstawowe prawa bycia bezrobotnym wbrew wyrażonej przez niego woli. W odpowiedzi na skargę Wojewoda M. wnosił o jej oddalenie, podtrzymując swoje dotychczasowe argumenty faktyczne i prawne. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Podkreślić należy, że sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Oznacza to, że w zakresie dokonywanej kontroli Sąd bada, czy organ administracji, orzekając w sprawie, nie naruszył prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. Należy dodać, że zgodnie z treścią art. 134 § ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r., poz. 270), Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz podstawą prawną. Zaskarżona decyzja została wydana w wyniku wznowienia postępowania administracyjnego. Wznowienie postępowania administracyjnego jest instytucją szczególną, gdyż sprzeciwia się jedne z podstawowych zasad postępowania administracyjnego, tj. – określonej w art. 16 k.p.a. – zasadzie trwałości decyzji administracyjnej. Zgodnie z tą zasadą decyzje, od których nie przysługuje odwołanie w administracyjnym toku instancji, są ostateczne. Wznowienie postępowania stwarza prawną możliwość ponownego rozpoznania i rozstrzygnięcia sprawy administracyjnej zakończonej decyzją ostateczną, która nie może być wzruszona w zwykłym trybie instancyjnym, jeżeli postępowanie, w którym decyzję wydano, było dotknięte przynajmniej jedną z kwalifikowanych wad procesowych, wyliczonych enumeratywnie w art. 145 § 1 pkt 1-8 k.p.a. Celem wznowionego postępowania jest zatem ustalenie, czy postępowanie zwykłe było dotknięte określonymi wadami i usunięcie ewentualnych wadliwości zakończonego postępowania zwykłego, ustalenie, czy i w jakim zakresie wadliwość postępowania zwykłego wpłynęła na byt prawny decyzji ostatecznej wydanej w postępowaniu zwykłym, oraz – w razie stwierdzenia określonej wadliwości decyzji dotychczasowej – doprowadzenie do jej uchylenia i wydania nowej decyzji rozstrzygającej o istocie sprawy albo stwierdzenie, że decyzja dotychczasowa wydana została z określonym naruszeniem prawa. Istota zagadnienia w rozpatrywanej sprawie sprowadza się do ustalenia, czy istniały podstawy do wznowienia postępowania wobec wystąpienia wskazywanej przez organ I instancji przesłanki z art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. Zgodnie z tym przepisem – w sprawie zakończonej decyzją ostateczną wznawia się postępowanie, jeżeli wyjdą na jaw istotne dla sprawy nowe okoliczności faktyczne lub nowe dowody istniejące w dniu wydania decyzji, nieznane organowi, który wydał decyzję. Wynika stąd, że powyższa przesłanka jest spełniona wtedy, gdy: 1. ujawnią się w sprawie okoliczności lub dowody istniejące w dniu wydania decyzji, 2. okoliczności te lub dowody nie były znane organowi, a więc będą miały charakter nowych w stosunku do przeprowadzonego dotąd postępowania wyjaśniającego, 3. okoliczności lub dowody muszą być istotne dla sprawy, czyli takie, które mogą mieć wpływ na odmienne rozstrzygnięcie, a więc wywołują konieczność uchylenia lub zmiany decyzji ostatecznej w całości lub w części. Podkreślenia wymaga, że wszystkie te trzy elementy muszą zostać spełnione łącznie. Stosownie do treści art. 151 § 1 k.p.a. organ administracji publicznej, o którym mowa w art. 50, po przeprowadzeniu postępowania określonego w art. 149 § 2 pkt 2, wydaje decyzję, w której uchyla decyzję dotychczasową, gdy stwierdzi istnienie podstaw do jej uchylenia na podstawie art. 145 § 1, art. 145a lub art. 145b, i wydaje nową decyzję rozstrzygającą o istocie sprawy. W sprawie niniejszej Starosta C. w dniu [...] marca 2013 r. wydał decyzję, na mocy której uchylił w całości decyzję Starosty C. nr [...] z dnia [...] listopada 2010 r. orzekającej o utracie przez A. M. statusu osoby bezrobotnej z dniem [...] listopada 2010 r. oraz orzekł o utracie przez skarżącego statusu osoby bezrobotnej od dnia [...] grudnia 2009 r. z powodu podjęcia pracy. Podkreślić należy, iż na podstawie art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. w sprawie zakończonej decyzji ostateczną wznawia się postępowanie, jeżeli wyjdą na jaw istotne dla sprawy nowe okoliczności faktyczne lub nowe dowody istniejące w dniu wydania decyzji, nieznane organowi, który wydał decyzję. Bez znaczenia jest fakt, czy przyczyny tego stanu rzeczy były zawinione przez stronę, czy też nie. Istotne jest natomiast, aby ujawniona nowa okoliczność miała bezpośredni związek przyczynowy z treścią rozstrzygnięcia. Z akt sprawy wynika, że Starosta C. postanowieniem z dnia [...] grudnia 2012 r. nr [...], na podstawie art. 145 § 1 pkt 5, art. 147 i art. 149 § 1 i 2 k.p.a. wznowił z urzędu postępowanie w zakresie ustalenia statusu osoby bezrobotnej. Powodem wznowienia postępowania i uchylenia decyzji z dnia [...] listopada 2010 r. stało się pismo Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w P. Inspektorat w C. z dnia [...] grudnia 2012 r. informujące, że A. M. został zgłoszony do ubezpieczeń społecznych i ubezpieczenia zdrowotnego z tytułu wykonywania umowy zlecenia w dniu [...] lipca 2009 r. przez płatnika składek W. Sp. z o.o. [...] oraz w okresie od dnia [...] grudnia 2009 r. do dnia [...] grudnia 2009 r. przez płatnika składek [...] . W wyniku wznowionego postępowania organ ustalił, iż w okresie od [...] grudnia 2009 r. do [...] grudnia 2009 r. skarżący wykonywał umowę zlecenie na rzecz [...] oraz został za ten okres zgłoszony do ubezpieczenia społecznego. Z treści umowy zlecenia wynika, iż skarżący wykonywał pracę na rzecz wyżej wymienionego pracodawcy we wskazanym okresie czasu. Umowa ta stanowi nowy dowód w sprawie, potwierdzający fakt zatrudnienia skarżącego, nieznany organowi w chwili wydania decyzji z dnia [...] listopada 2010 r., bowiem dowód ten uzyskał organ dopiero w dniu [...] grudnia 2012 r. (data wpływu umowy zlecenia do organu). Wskazać należy, że zgodnie z art. 2 ust. 1 pkt 2 oraz art. 33 ust. 4 pkt 1 ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (Dz. U. z 2008 r. Nr 69, poz. 415 ze zm.), ilekroć w ustawie jest mowa o bezrobotnym, oznacza to m.in. osobę niezatrudnioną i niewykonującą innej pracy zarobkowej zdolną i gotową do podjęcia zatrudnienia w pełnym wymiarze czasu pracy obowiązującym w danym zawodzie /.../. W świetle tegoż przepisu ustawy, bezwzględnie obowiązującym warunkiem uprawniającym do posiadania statusu osoby bezrobotnej jest niepozostawanie w zatrudnieniu. Brak tego elementu skutkuje z mocy samej ustawy utratą statusu osoby bezrobotnej a organ zatrudnienia jest zobowiązany do wydania z urzędu decyzji w przedmiocie pozbawienia statusu osoby bezrobotnej, co wynika z dyspozycji przepisu art. 33 ust. 4 pkt 1 ustawy. Zgodzić zatem należy się z organem, iż z uwagi na fakt podjęcia przez skarżącego z dniem [...] grudnia 2009 r. zatrudnienia na umowę zlecenie przestał on spełniać warunki ustawowe uznania go za osobę bezrobotną. Tym samym prawidłowo organ, na podstawie art. 33 ust. 4 pkt 1 ustawy, pozbawił A. M. statusu bezrobotnego od dnia [...] grudnia 2009 r. Wskazać również należy, iż skarżący o zawarciu umowy zlecenia nie poinformował Powiatowego Urzędu Pracy w C., do czego był zobowiązany w dniu rejestracji ([...] września 2009 r.) poprzez podpisanie stosownego oświadczenia w części "C" karty rejestracyjnej. Zaskarżona decyzja Wojewody M. z dnia [...] kwietnia 2013 r. utrzymująca w mocy decyzję Starosty C. z dnia [...] marca 2013 r. jest w konsekwencji prawidłowa a skarga nie może zostać uwzględniona. Decyzja ta nie jest także dotknięta żadną wadą, którą Sąd musiałby uwzględnić z urzędu. Z tych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 151 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji wyroku.