II SA/Wa 1086/19
PostanowienieWSA w Warszawie2019-08-28
Skład orzekający: Asesor WSA Joanna Kruszewska-Grońska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy w przypadku śmierci strony w toku postępowania sądowoadministracyjnego, gdy przedmiotem postępowania jest świadczenie o charakterze osobistym (świadczenie w drodze wyjątku), należy umorzyć postępowanie, czy też zawiesić je do czasu zakończenia postępowania spadkowego?Ratio decidendi
Sąd umorzył postępowanie, uznając, że świadczenie w drodze wyjątku ma charakter ściśle osobisty i wygasa z chwilą śmierci strony, nie przechodząc na spadkobierców. Zgodnie z art. 124 § 3 PPSA, postępowanie nie ulega zawieszeniu, gdy przedmiot postępowania odnosi się wyłącznie do praw i obowiązków ściśle związanych z osobą zmarłego. W związku z tym, śmierć strony powoduje konieczność umorzenia postępowania na podstawie art. 161 § 1 pkt 2 PPSA.Stan faktyczny
Skarżący wniósł skargę na decyzję Prezesa ZUS odmawiającą przyznania świadczenia w drodze wyjątku. W trakcie postępowania sądowoadministracyjnego wpłynął wniosek o zawieszenie postępowania z uwagi na śmierć skarżącego, która nastąpiła przed terminem rozprawy. Do wniosku dołączono akt zgonu oraz informację o toczącym się postępowaniu spadkowym. Sąd rozpoznał sprawę na posiedzeniu niejawnym.Rozstrzygnięcie
Umorzono postępowanie przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Warszawie.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Asesor WSA Joanna Kruszewska-Grońska po rozpoznaniu w dniu 28 sierpnia 2019 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi J. J. na decyzję Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia [...] marca 2019 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania świadczenia w drodze wyjątku p o s t a n a w i a: umorzyć postępowanie przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Warszawie
Pismem z [...] kwietnia 2019 r. J. J. (dalej: "skarżący") wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na decyzję Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych (dalej: "organ") z [...] marca 2019 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania świadczenia w drodze wyjątku.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o oddalenie skargi.
Zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału II Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z [...] lipca 2019 r. w niniejszej sprawie wyznaczono termin rozprawy na [...] września 2019 r. W dniu [...] sierpnia 2019 r. do akt sprawy wpłynęła zwrócona jako niepodjęta w terminie, powtórnie awizowana przesyłka sądowa skierowana do skarżącego, zawierająca zawiadomienie o terminie rozprawy. Natomiast w dniu [...] sierpnia 2019 r. do akt sprawy wpłynął wniosek małżonki skarżącego – B. J. (reprezentowanej przez adwokat M. S.) o zawieszenie postępowania sądowoadministracyjnego z uwagi na śmierć skarżącego. Jednocześnie poinformowano o toczącym się przed Sądem Rejonowym w [...] postępowaniu o stwierdzenie nabycia spadku po skarżącym. Do ww. pisma została dołączona (m.in.) potwierdzona za zgodność z oryginałem kserokopia odpisu skróconego aktu zgonu, z którego wynika, że skarżący zmarł [...] czerwca 2019 r.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 161 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo
o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2018 r., poz. 1302 ze zm.; dalej: "p.p.s.a.") Sąd wydaje postanowienie o umorzeniu postępowania w razie śmierci strony, jeżeli przedmiot postępowania odnosi się wyłącznie do praw i obowiązków ściśle związanych z osobą zmarłego, chyba że udział w sprawie zgłasza osoba, której interesu prawnego dotyczy wynik tego postępowania. W myśl art. 161 § 2 p.p.s.a. postanowienie o umorzeniu postępowania może zapaść na posiedzeniu niejawnym.
Świadczenie w drodze wyjątku, w trybie określonym przez ustawę z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (Dz. U. z 2018 r., poz. 1270 ze zm.) jest uprawnieniem o charakterze osobistym i wygasa z chwilą śmierci osoby, której dotyczy. Zatem nie przechodzi na jej następców prawnych, nie wchodzi w skład spadku po tej osobie.
Stosownie do art. 124 § 3 p.p.s.a. nie zawiesza się postępowania w razie śmierci strony, jeżeli przedmiot postępowania odnosi się wyłącznie do praw i obowiązków ściśle związanych z osobą zmarłego.
W rozpoznawanej sprawie skarżący domagał się przyznania w drodze wyjątku renty, a więc świadczenia o charakterze osobistym, opartego na przesłance całkowitej niezdolności do pracy. W tego rodzaju sprawie interes małżonki skarżącego czy też innego członka jego rodziny ma charakter co najwyżej faktyczny, a nie prawny.
Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 161 § 1 pkt 2 i § 2 p.p.s.a. Sąd umorzył postępowanie.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło