II SA/Wa 1092/09

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Grochowska-Jung (spr.) Sędziowie WSA Ewa Kwiecińska WSA Sławomir Antoniuk Protokolant Sylwia Mikuła po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 13 stycznia 2010 r. sprawy ze skargi M. B. na postanowienie Komendanta Głównego Policji z dnia [...] kwietnia 2009 r. nr [...] w przedmiocie odmowy zawieszenia postępowania w sprawie cofnięcia dopuszczenia do posiadania broni w celu ochrony osób i mienia - oddala skargę Komendant Główny Policji postanowieniem z dnia [...] kwietnia 2009 r. nr [...], wydanym na podstawie art. 138 § 1 pkt 1, art. 127 § 3 w zw. z art. 144 oraz art. 97 § 1 pkt 4 i art. 98 § 1 k.p.a., utrzymał w mocy postanowienie Komendanta Głównego Policji z dnia [...] lutego 2009 r. nr [...] odmawiające zawieszenia postępowania w sprawie cofnięcia M. B. dopuszczenia do posiadania broni w celu ochrony osób i mienia. W uzasadnieniu powyższego postanowienia Komendant Główny Policji podniósł, iż M. B., po terminowym wniesieniu odwołania od decyzji Komendanta Wojewódzkiego Policji w B. z dnia [...] grudnia 2008 r. nr [...], cofającej dopuszczenie do posiadania broni w celu ochrony osób i mienia, pismem uzupełniającym wystąpił o zawieszenie postępowania odwoławczego w tej sprawie, ponieważ złożył wniosek o zatarcie skazania go prawomocnym wyrokiem Sądu Rejonowego w S. z dnia [...] lutego 2007 r., sygn. akt [...] za przestępstwo z art. 209 kk. Komendant Główny Policji postanowieniem z dnia [...] lutego 2009 r. odmówił zawieszenia postępowania odwoławczego w sprawie cofnięcia dopuszczenia do posiadania broni w celu ochrony osób i mienia, stwierdzając, iż brak jest podstaw do takiego rozstrzygnięcia w myśl art. 97 § 1 i art. 98 § 1 k.p.a. Od powyższego postanowienia M. B. złożył wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy, wskazując, iż przed Sądem Grodzkim w S. toczy się sprawa o zatarcie skazania i jego zdaniem rozstrzygnięcie Sądu w tej sprawie stanowi zagadnienie wstępne, od którego zależne jest rozstrzygnięcie jego sprawy dotyczącej cofnięcia dopuszczenia do posiadania broni w celu ochrony osób i mienia. Rozpoznając sprawę ponownie, Komendant Główny Policji wskazał, iż w sprawie nie zachodzi żadna z przesłanek wymienionych w art. 97 § 1 k.p.a. stanowiących podstawę do zawieszenia postępowania administracyjnego z urzędu, a w szczególności wskazana w art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. Zawieszenie postępowania administracyjnego na podstawie art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. zasadne jest jedynie w sytuacji, gdy na przeszkodzie rozpatrzeniu sprawy administracyjnej – co do jej istoty – staje problem prawny (zagadnienie wstępne), od którego rozstrzygnięcia przez inny organ lub sąd zależne jest wydanie decyzji w sprawie administracyjnej. Waloru zagadnienia wstępnego w sprawie cofnięcia stronie dopuszczenia do posiadania broni nie ma okoliczność, że ubiega się ona o wcześniejsze zatarcie skazania za popełnienie przestępstwa z art. 209 kk. Organ administracji publicznej wydaje bowiem decyzję administracyjną na podstawie stanu faktycznego, istniejącego w dacie rozstrzygnięcia sprawy, a ten jest w przypadku strony bezsporny – w obrocie prawnym znajduje się bowiem wyrok sądu powszechnego, potwierdzający fakt popełnienia przez stronę przestępstwa umyślnego, za co została jej wymierzona określona kara, a skazanie to nie uległo zatarciu. Zatem okoliczność, iż strona podjęła starania, aby wyeliminować skutki prawne tego wyroku nie stanowi zagadnienia wstępnego, o którym mowa w art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. Nie jest to bowiem problem prawny, bez którego rozstrzygnięcia przez inny organ lub sąd nie jest możliwe wydanie decyzji, a jedynie sfera ustaleń faktycznych. Organ wskazał również, iż brak było podstaw do zawieszenia postępowania na mocy art. 98 § 1 k.p.a. W myśl tego przepisu organ administracji może zawiesić postępowanie, jeżeli wystąpi o to strona, na której żądanie postępowanie zostało wszczęte, a nie sprzeciwiają się temu inne strony oraz nie zagraża to interesowi społecznemu. Tymczasem postępowanie w sprawie cofnięcia stronie pozwolenia na broń toczy się z urzędu, a nie na wniosek strony. Zatem nie został spełniony jeden z warunków w przywołanym przepisie wymieniony, co na podstawie tego przepisu prawa czyni niemożliwym pozytywne rozpatrzenie jej wniosku. Wymogi te muszą bowiem być spełnione łącznie. Na powyższe postanowienie M. B. złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, w której wnosił o zmianę zaskarżonego postanowienia, wskazywał, iż Sąd Rejonowy w S. [...] pozytywnie zaopiniował jego wniosek o ułaskawienie. Zdaniem skarżącego zaskarżone postanowienie narusza jego interes prawny do rzetelnego rozpoznania sprawy. Natomiast postępowanie administracyjne powinno być zawieszone do czasu zakończenia postępowania o ułaskawienie. W odpowiedzi na skargę Komendant Główny Policji wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swoje dotychczasowe argumenty faktyczne i prawne. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem. Oznacza to, iż przedmiotem sprawy sądowoadministracyjnej jest ocena przez Sąd prawidłowości prowadzenia przez organ administracji publicznej postępowania administracyjnego oraz zapadłego w tym postępowaniu rozstrzygnięcia. Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. W oparciu o rozwiązania przyjęte w Kodeksie postępowania administracyjnego podstawy zawieszenia postępowania można podzielić na obligatoryjne (art. 97 § 1) i fakultatywne (art. 98 § 1). Zawieszenie postępowania zależne od woli strony oparte zostało na zasadzie dyspozycyjności, która nie ma jednak w tym przypadku charakteru bezwzględnego. Podlega ona podwójnemu ograniczeniu. Po pierwsze, wola tej strony, na żądanie której postępowanie zostało wszczęte, wyrażona we wniosku o zawieszenie postępowania nie jest wyłączną przesłanką zawieszenia postępowania. Organ musi bowiem zbadać, czy występują także inne przesłanki zawieszenia, wymienione w art. 98 § 1 k.p.a. Po drugie, zawieszenie postępowania pozostawione zostało uznaniu organu administracji publicznej. Dopuszczalność fakultatywnego zawieszenia postępowania administracyjnego uzależniona została w świetle art. 98 § 1 k.p.a. od łącznego zaistnienia pięciu następujących przesłanek: 1. postępowanie administracyjne zostało wszczęte na żądanie strony; 2. postępowanie administracyjne toczy się; 3. o zawieszenie postępowania wystąpi ta strona, na której żądanie postępowanie zostało wszczęte; 4. inne strony postępowania nie sprzeciwiają się zawieszeniu postępowania; 5. zawieszenie postępowania nie zagraża interesowi społecznemu. Postępowanie w sprawie niniejszej zostało wszczęte z urzędu, a zatem nie została spełniona pierwsza ze wskazanych powyżej przesłanek. W tych okolicznościach organ zasadnie uznał, że brak było możliwości zastosowania powyższego przepisu i zawieszenia w oparciu o niego postępowania w sprawie. Art. 97 § 1 k.p.a. wyznacza podstawy obligatoryjnego zawieszenia postępowania. Sytuacje przewidziane w pkt 1-3 tego przepisu nie mogły znaleźć zastosowania w przedmiotowej sprawie, albowiem nie zaistniały okoliczności faktyczne w nich przewidziane. Punkt czwarty tego paragrafu stanowi natomiast, że organ administracji publicznej jest obowiązany zawiesić postępowanie, gdy rozpatrzenie sprawy i wydanie decyzji zależy od uprzedniego rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego przez inny organ lub sąd. Zagadnieniem wstępnym w rozumieniu tego przepisu mogą być wyłącznie kwestie (zagadnienia) prawne, które albo ujawniły się w toku postępowania i dotyczą istotnej dla sprawy przesłanki decyzji, albo z przepisów prawa materialnego wynika wprost konieczność rozstrzygnięcia danej kwestii prawnej. Obowiązek wyjaśnienia sprawy pod względem faktycznym i prawnym należy do organu administracji publicznej prowadzącego postępowanie. Zagadnieniem wstępnym w rozumieniu powyższego przepisu może być tylko zagadnienie prawne, którego rozstrzygnięcie należy do właściwości innego organu lub sądu i zagadnienie to może być odrębnym przedmiotem postępowania przed takim organem lub sądem. Nie chodzi więc o wyjaśnienie nawet poważnych wątpliwości dotyczących aspektów prawnych sprawy będącej przedmiotem postępowania administracyjnego, lecz o rozstrzygnięcie zagadnienia prawnego przez inny organ lub sąd. Z przepisu art. 97 § 1 pkt 4 wynika, że zagadnienie to nie było jeszcze przedmiotem postępowania przed właściwymi organami albo w toczącym się postępowaniu nie zapadło prawomocne (ostateczne) rozstrzygnięcie w tej kwestii. Należy ponadto przyjąć, że istnieje konieczność rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego przez inny organ lub sąd, co należy rozumieć w ten sposób, że dana kwestia prawna stała się sporna w toku postępowania administracyjnego lub przepisy prawa wymagają ustalenia stanu prawnego w danej kwestii mającej znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy, a w toku postępowania okaże się, że ustalenie tego stanu może nastąpić tylko w drodze rozstrzygnięcia właściwego organu lub sądu. Innym organem w rozumieniu komentowanego przepisu nie musi być organ administracji publicznej, lecz każdy inny, z wyłączeniem sądów powszechnych, organ upoważniony do rozstrzygania kwestii prawnych. Sądem w rozumieniu tego przepisu nie jest sąd administracyjny (Wróbel A. Zakamycze 2005 Komentarz do art. 97 Kodeksu postępowania administracyjnego (Dz.U.00.98.1071), [w:] M. Jaśkowska, A. Wróbel, Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, Zakamycze, 2005, wyd. II). Zagadnienie wstępne nie może natomiast stanowić wyjaśnienia okoliczności faktycznych sprawy. Zgodnie z art. 18 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 21 maja 1999 r. o broni i amunicji (Dz. U. z 2004 r. Nr 52, poz. 525 z późn. zm., dalej jako u.b.a.) właściwy organ Policji cofa pozwolenie na broń, jeżeli osoba, której pozwolenie takie wydano, należy do osób, o których mowa w art. 15 ust. 1 pkt 2-6. Stosownie natomiast do brzmienia art. 15 ust. 1 pkt 6 u.b.a., pozwolenia na broń nie wydaje się osobom, co do których istnieje uzasadniona obawa, że mogą użyć broni w celach sprzecznych z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego, w szczególności skazanym prawomocnym orzeczeniem sądu za przestępstwo przeciwko życiu, zdrowiu lub mieniu albo wobec których toczy się postępowanie karne o popełnienie takich przestępstw. Z treści przytoczonych przepisów wynika zatem, że podstawą cofnięcia pozwolenia na posiadanie broni jest stwierdzenie przez organy Policji, że w stosunku do posiadacza broni zachodzi uzasadniona obawa, że może jej użyć w celach sprzecznych z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego. Mając na względzie treść przepisu art. 15 ust. 1 pkt 6 u.b.a., stwierdzić należy, że w ocenie ustawodawcy obawa ta istnieje na pewno w przypadku popełnienia albo choćby tylko postawienia w postępowaniu karnym zarzutów popełnienia przez taką osobę przestępstwa przeciwko życiu, zdrowiu lub mieniu. Ustawodawca nie uzależnił więc wszczęcia i przeprowadzenia postępowania w sprawie cofnięcia pozwolenia na broń od skazania prawomocnym wyrokiem karnym, lecz wyraźnie związał okoliczność wystąpienia obawy już z samym faktem dopiero toczącego się postępowania karnego wobec posiadacza broni. W przedmiotowej sprawie natomiast bezspornym jest, czego skarżący nie kwestionuje, iż Sąd Rejonowy w S. wyrokiem z dnia [...] lutego 2007 r., sygn. akt [...] (zmienionym wyrokiem Sądu Okręgowego w K. z dnia [...] lipca 2007 r.), uznał M. B. winnym popełnienia przestępstwa z art. 209 kk i skazał go na karę [...] miesięcy ograniczenia wolności. Bezspornym jest, iż M. B. złożył prośbę o ułaskawienie i postępowanie w tym przedmiocie toczy się (dowód: pismo Sądu Okręgowego w K. z dnia [...] lipca 2007 r., sygn. akt [...], k.-16). Prawidłowo wskazał jednak organ, iż waloru zagadnienia wstępnego w sprawie cofnięcia pozwolenia na posiadanie broni nie ma kwestia wystąpienia przez skarżącego z wnioskiem o ułaskawienie. Organ administracji publicznej wydaje bowiem decyzję administracyjną na podstawie stanu faktycznego istniejącego w dacie rozstrzygnięcia sprawy, a ten stan w sprawie jest bezsporny. W obrocie prawnym znajduje się bowiem wyrok sądu powszechnego potwierdzający fakt popełnienia przez skarżącego przestępstwa umyślnego z art. 209 kk, za co została mu wymierzona kara ograniczenia wolności, a skazanie to nie uległo zatarciu. Zatem okoliczność, iż M. B. podjął staranie o ułaskawienie nie stanowi zagadnienia wstępnego, o którym mowa w art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. Nie jest to bowiem problem prawny, od którego rozstrzygnięcie przez inny organ lub sąd zależne jest wydanie decyzji w sprawie cofnięcia skarżącemu pozwolenia na posiadanie broni. Mając powyższe na uwadze, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uznał, że organ zasadnie ocenił, iż w sprawie niniejszej brak jest przesłanek uzasadniających zawieszenie postępowania i wniosku skarżącego w tym zakresie nie uwzględnił. Dlatego też Sąd, na zasadzie art. 151 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji wyroku.