II SA/Wa 1106/13

WyrokWSA w Warszawie2014-01-14

Skład orzekający: Ewa Kwiecińska, Olga Żurawska-Matusiak, Eugeniusz Wasilewski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy brak protokołu powypadkowego, mimo istnienia innych dokumentów potwierdzających wypadek i jego skutki, stanowi wystarczającą podstawę do odmowy przyznania statusu weterana poszkodowanego?
Ratio decidendi
Sąd uchylił decyzję Ministra Obrony Narodowej, uznając, że organ nie ocenił należycie wszystkich zgromadzonych dowodów, w tym dokumentów wytworzonych na podstawie protokołu powypadkowego, które potwierdzały wypadek i jego skutki. Zaniechanie organu w zakresie próby wyjaśnienia przyczyn braku protokołu lub jego odtworzenia stanowiło uchybienie przepisom postępowania administracyjnego.
Stan faktyczny
Skarżący W. N. ubiegał się o przyznanie statusu weterana poszkodowanego w związku z wypadkiem podczas służby w Polskiej Wojskowej Jednostce Specjalnej. Minister Obrony Narodowej odmówił przyznania statusu, powołując się na brak protokołu powypadkowego, mimo że skarżący przedstawił inne dokumenty potwierdzające wypadek i jego skutki, w tym orzeczenie komisji lekarskiej. Skarżący zarzucił organowi jednostronną interpretację przepisów i brak oceny dostarczonych dokumentów.
Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżoną decyzję Ministra Obrony Narodowej oraz poprzedzającą ją decyzję, stwierdzając jednocześnie, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu w całości.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Kwiecińska, Sędziowie WSA Olga Żurawska-Matusiak, Eugeniusz Wasilewski (spr.), , Protokolant specjalista Elwira Sipak, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 14 stycznia 2014 r. sprawy ze skargi W. N. na decyzję Ministra Obrony Narodowej z dnia [...] maja 2013 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania statusu weterana poszkodowanego 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję nr [...] z dnia [...] marca 2013 r.; 2. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu w całości. Minister Obrony Narodowej decyzją nr [...] z dnia [...] maja 2013 r., wydaną na podstawie art. 127 § 3 i art. 138 § 1 pkt 1 Kodeksu postępowania administracyjnego, art. 3 w związku z art. 4 pkt 15, art. 5 ust. 1 i art. 8 ustawy z dnia 19 sierpnia 2011 r. o weteranach działań poza granicami państwa (Dz. U. Nr 205, poz. 1203), po ponownym rozpatrzeniu sprawy, utrzymał w mocy decyzję nr [...] Ministra Obrony Narodowej z dnia [...] marca 2013 r. w przedmiocie odmowy przyznania W.N. statusu weterana poszkodowanego. W uzasadnieniu decyzji podano, iż wnioskiem z dnia [...] maja 2012 r. W. N. wystąpił o przyznanie statusu weterana poszkodowanego z związku z wypadkiem w czasie pełnienia służby w Polskiej Wojskowej Jednostce Specjalnej w [...]. Decyzją nr [...] z dnia [...] marca 2013 r. Minister Obrony Narodowej odmówił przyznania W. N. statusu weterana poszkodowanego z uwagi na brak protokołu powypadkowego. We wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy zainteresowany podniósł, że niedostarczenie protokołu powypadkowego z dnia [...] lutego 1978 r., którego nigdy nie otrzymał, nie jest przez niego zawinione, tylko wiąże się z niedopełnieniem obowiązków przez pracowników odpowiedzialnych za prawidłowe prowadzenie dokumentacji akt osobowych w tamtym okresie. W ocenie organu II instancji wniosek W. N. o ponowne rozpatrzenie sprawy i przyznanie mu statusu weterana poszkodowanego nie może być uwzględniony, ponieważ nadal nie złożył on wymaganych dokumentów, tj. protokołu powypadkowego, który to dokument został wymieniony w art. 8 ww. ustawy jako podstawa do ubiegania się o przyznanie statusu weterana poszkodowanego. Pismem z dnia [...] czerwca 2012 r. Dyrektor Departamentu Spraw Socjalnych MON zwrócił się do wnioskodawcy o uzupełnienie wniosku o oryginał albo poświadczony za zgodność z oryginałem protokół powypadkowy, orzeczenie właściwej komisji lekarskiej o związku uszczerbku na zdrowiu z wypadkiem pozostającym w związku z działaniami poza granicami państwa oraz decyzję szefa wojewódzkiego sztabu wojskowego o przyznaniu jednorazowego odszkodowania pieniężnego. W odpowiedzi, pismem z dnia [...] listopada 2012 r. zainteresowany przesłał dokumenty, które otrzymał od Dyrektora Archiwum Wojskowego w O.. W przesłanych dokumentach nie było protokołu powypadkowego. W związku z powyższym pismem z dnia [...] listopada 2012 r. Dyrektor Departamentu Spraw Socjalnych MON zwrócił się do wnioskodawcy o uzupełnienie wniosku o oryginał albo poświadczony za zgodność z oryginałem protokół powypadkowy dotyczący wypadku z dnia [...] lutego 1978 r. Pismem z dnia [...] stycznia 2013 r. wnioskodawca przekazał, pismo Dyrektora Archiwum Wojskowego w O. z dnia [...] stycznia 2013 r. o braku protokołu powypadkowego wnioskodawcy w zasobach Archiwum, w teczce akt personalnych oraz w przekazanej do Archiwum dokumentacji odszkodowawczej WSzW O. za 1979 r. Zdaniem organu, brak protokołu powypadkowego uniemożliwia ustalenie okoliczności w jakich doszło do wypadku i nie daje podstaw do przyznania zainteresowanemu statusu weterana poszkodowanego. Biorąc powyższe pod uwagę organ stwierdził, że w przedmiotowej sprawie nie zostały spełnione przesłanki uzasadniające przyznanie zainteresowanemu statusu weterana poszkodowanego. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na powyższą decyzję W. N. zarzucił organowi jednostronność w interpretacji przepisów, gdyż zdaniem skarżącego dostarczył wszystkie niezbędne do wydania decyzji dokumenty, za wyjątkiem protokołu powypadkowego, którego nie otrzymał. Podnosząc powyższe, skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji. W odpowiedzi na skargę Minister Obrony Narodowej wniósł o jej oddalenie. W ocenie organu zarzuty skargi są nieuzasadnione, gdyż przedmiotową sprawę rozpatrywał w oparciu o całościowy materiał dowodowy i przed wydaniem zaskarżonej decyzji kierował się zasadą prawdy obiektywnej wynikajacej z art. 7 Kodeksu postępowania administracyjnego. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Stosownie do art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Skarga analizowana pod tym kątem zasługuje na uwzględnienie. Podstawę materialnoprawną decyzji Ministra Obrony Narodowej z dnia [...] marca 2013 r. odmawiającej przyznania W. N. statusu weterana poszkodowanego stanowiły przepisy ustawy z dnia 19 sierpnia 2011 r. o weteranach działań poza granicami państwa (Dz. U. Nr 205, poz. 1203), określające m.in. status weterana działań poza granicami państwa i weterana poszkodowanego w działaniach poza granicach państwa oraz tryb i właściwości organów w sprawach przyznania ww. statusu (art. 1 pkt 1 i 3 ustawy). Zgodnie z art. 2 tej ustawy, weteranem działań poza granicami państwa, zwanym dalej "weteranem", może być osoba, która brała udział, na podstawie skierowania, w działaniach poza granicami państwa w ramach: 1) misji pokojowej lub stabilizacyjnej, kontyngentu policyjnego, kontyngentu Straży Granicznej, zadań ochronnych Biura Ochrony Rządu lub zapewniania bezpieczeństwa państwa, nieprzerwanie przez okres, na jaki została skierowana, jednak nie krócej niż przez okres 60 dni; 2) grupy ratowniczej Państwowej Straży Pożarnej, łącznie przez okres nie krótszy niż 60 dni. Natomiast, stosownie do art. 3 ww. ustawy, weteranem poszkodowanym w działaniach poza granicami państwa, zwanym dalej "weteranem poszkodowanym", może być osoba, która biorąc udział na podstawie skierowania w działaniach poza granicami państwa, doznała uszczerbku na zdrowiu wskutek wypadku pozostającego w związku z tymi działaniami lub choroby nabytej podczas wykonywania zadań lub obowiązków służbowych poza granicami państwa, z tytułu których przyznano jej świadczenia odszkodowawcze. Skarżący wywodzi uprawnienie do ubiegania się o przyznanie statusu weterana poszkodowanego w związku z wypadkiem, jakiemu uległ w czasie pełnienia służby w Polskiej Wojskowej Jednostce Specjalnej w [...]. Przepis art. 8 ustawy stanowi, iż podstawą ubiegania się o przyznanie statusu weterana poszkodowanego są: 1) dokumenty lub dowody, o których mowa w art. 7 ust. 1 i 3 ustawy, tj. wniosek, zaświadczenie wydane odpowiednio przez dowódcę jednostki wojskowej, w której żołnierz ostatnio pełnił lub pełni służbę bądź wojskowego komendanta uzupełnień właściwego ze względu na miejsce zamieszkania żołnierza lub właściwego kierownika archiwum wojskowego, a w przypadku braku możliwości wydania zaświadczenia potwierdzonego pismem właściwego podmiotu – inne dokumenty lub dowody poświadczające udział w działaniach poza granicami państwa oraz zaświadczenie z Krajowego Rejestru Karnego, 2) protokół powypadkowy albo decyzja o stwierdzeniu choroby zawodowej, 3) orzeczenie właściwej komisji lekarskiej o związku uszczerbku na zdrowiu z wypadkiem pozostającym w związku z działaniami poza granicami państwa lub chorobą nabytą podczas wykonywania zadań lub obowiązków służbowych w ramach działań poza granicami państwa albo orzeczenie lekarza orzecznika lub komisji lekarskiej Zakładu Ubezpieczeń Społecznych ustalające uszczerbek na zdrowiu w związku z wypadkiem przy pracy lub chorobą zawodową wydane dla celów świadczeń z ubezpieczenia społecznego, 4) decyzja administracyjna o przyznaniu świadczeń odszkodowawczych albo prawomocny wyrok sądu zasądzający odszkodowanie. W przedmiotowej sprawie o odmowie przyznania wnioskowanego statusu zadecydował fakt nieprzedłożenia przez skarżącego protokołu powypadkowego. Jak wskazał organ orzekający, pomimo dwukrotnego wystąpienia do skarżącego o uzupełnienie wniosku i nadesłanie protokołu przypadkowego dotyczącego wypadku z dnia [...] lutego 1978 r., dokument ten nie został przedstawiony, zaś brak protokołu uniemożliwia ustalenie okoliczności w jakich doszło do wypadku. Skarżący przekazał natomiast pismo Dyrektora Archiwum Wojskowego w O. z dnia [...] stycznia 2013 r. o braku protokołu powypadkowego w zasobach Archiwum, w teczce akt personalnych oraz w przekazanej do Archiwum dokumentacji odszkodowawczej WSZW O. za 1979 r. Podkreślenia wymaga, iż przepis art. 8 ustawy nie przewiduje innej, "zastępczej" formy udokumentowania okoliczności wymienionych w pkt 2, 3 i 4. Jest to niewątpliwie związane ze szczególnymi uprawnieniami, jakie wiążą się z przyznaniem statusu weterana poszkodowanego. Odmiennie kwestia ta została uregulowana w przypadku ubiegania się o status weterana, gdzie w sytuacji braku możliwości wydania zaświadczenia, o którym mowa w art. 7 ust. 1 pkt 2 ustawy, ustawodawca przewidział możliwość ubiegania się o przyznanie tego statusu na podstawie innych dokumentów lub dowodów potwierdzających udział w działaniach poza granicami państwa (art. 7 ust. 3). Takiej możliwości – odnośnie protokołu powypadkowego – nie przewiduje jednak przepis art. 8, ani pozostałe przepisy ustawy. Nie mniej, nie można zgodzić się z organem orzekającym, że nieprzedłużenie tego dokumentu, w okolicznościach niniejszej sprawy stanowi podstawę odmowy przyznania skarżącemu statusu weterana poszkodowanego. W sprawie bowiem nie budzi wątpliwości, że protokół dotyczący wypadku z dnia [...] lutego 1978 r. był sporządzony. Wynika to z pisma Szefa Wojewódzkiego Sztabu Wojskowego z dnia [...].06.1978 r. do Wojskowej Komisji Lekarskiej w O., którym kieruje się st. chor. W. N. w celu ustalenia, czy uszczerbek na jego zdrowiu jest skutkiem wypadku zaistniałego w dniu [...].02.1978 r. oraz ustalenia tego uszczerbku. Jednocześnie stwierdza się w tymże piśmie, iż jak wynika z protokołu powypadkowego poszkodowany doznał następujących obrażeń, które w dalszej części pisma zostały wymienione. Natomiast orzeczeniem nr [...] Garnizonowa Wojskowa Komisja Lekarska w O. stwierdziła, że przebyte [...].02.1978 r. wygojone następstwo wypadku pozostaje w związku ze służbą wojskową i powoduje trwały uszczerbek na zdrowiu w wymiarze 10%. Organ nie ocenił znaczenia i wartości powyższych dowodów, a są to dokumenty wytworzone w oparciu o protokół powypadkowy, co czyni zasadnym stwierdzenie, iż materiał dowodowy nie został rozpatrzony i oceniony. Nie podjął też próby wyjaśnienia przyczyn braku protokołu przypadkowego i w przypadku jego nieodnalezienia ewentualnego zbadania możliwości odtworzenia tego dokumentu. Zaniechanie przez organ podjęcia tych czynności, zmierzających do zebrania pełnego materiału dowodowego, zwłaszcza gdy strona powołuje się na określone ważne dla niej okoliczności, jest uchybieniem przepisom postępowania administracyjnego, skutkującym wadliwość decyzji (art. 78 K.p.a.). Dlatego Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.),orzekł jak w sentencji wyroku.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło