II SA/Wa 1111/19

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Sławomir Fularski, Sędzia WSA Andrzej Wieczorek (spr.), Asesor WSA Karolina Kisielewicz, Protokolant referent stażysta Adrianna Siniarska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 27 listopada 2019 r. sprawy ze skargi Stowarzyszenia Sieć [...][...]Polska na decyzję Ministra Obrony Narodowej z dnia [...] marca 2019 r., nr [...] w przedmiocie odmowy udostępnienia informacji publicznej oddala skargę Minister Obrony Narodowej (zwany dalej organem/MON ) decyzją z dnia [...] marca 2019 r nr Nr [...] (decyzja) po rozpatrzeniu wniosku S. (Stowarzyszenie/skarżący) z dnia [...] maja 2017 r. działając na podstawie art. 16 ust. 1 i ust. 2 pkt 2 oraz art. 5 ust. 1 i 4 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. 2018 r. poz. 1330, z późn. zm. udip) odmówił udostępnienia niejawnych dokumentów, z którymi zapoznali się w dniu [...] maja 2017 r. parlamentarzyści P. W dniu [...] maja 2017 r. posłom Klubu Parlamentarnego P. przedstawione zostały m.in. dwa niejawne dokumenty dot. pozyskania śmigłowców wielozadaniowych, oznaczone klauzulą "Zastrzeżone" tj.: 1) meldunek Szefa Inspektoratu Uzbrojenia do Sekretarza Stanu w MON z dnia [...] października 2016 r.; 2) meldunek Szefa Inspektoratu Uzbrojenia do Sekretarza Stanu w MON z dnia [...] października 2016 r. Tego dnia, do organu wpłynął drogą elektroniczną wniosek Stowarzyszenia o udostępnienie skanów wszystkich dokumentów, które zostały udostępnione [...] maja 2017 r. parlamentarzystom w siedzibie MON i o których mowa w tym artykule [...]. Kopie jawnych dokumentów, z którymi zapoznali się w dniu [...] maja 2017 r. posłowie Klubu Parlamentarnego P. zostały wysłane wnioskodawcy w dniu [...] czerwca 2017 r. ( zgodnie z wnioskiem na płycie CD). Natomiast dwa niejawne dokumenty dot. pozyskania śmigłowców wielozadaniowych, oznaczone klauzulą "Zastrzeżone" stały się przedmiotem decyzji Nr [...] z dnia [...] czerwca 2017 r. mocą, której odmówiono skarżącemu udzielenia, żądanej informacji. W decyzji tej wykazywano, że żądana informacja dotyczy dwóch dokumentów pozyskania śmigłowców wielozadaniowych, są one oznaczone klauzulą "Zastrzeżone": 1) meldunek Szefa Inspektoratu Uzbrojenia do Sekretarza Stanu w MON z dnia [...] października 2016 r.; 2) meldunek Szefa Inspektoratu Uzbrojenia do Sekretarza Stanu w MON z dnia [...] października 2016 r. Na skutek wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy organ decyzją z dnia [...] lipca 2017 r. utrzymał w mocy decyzję z dnia [...] czerwca 2017 r. Decyzja ta stała się przedmiotem skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie (Sąd I instancji), który wyrokiem z dnia 11 grudnia 2017 r. sygn. akt II SA/Wa 1327/17 uchylił obie zaskarżoną decyzje. Sąd I instancji wskazał, że skarga Stowarzyszenia jest zasadna lecz z innych powodów niż zostały w niej podane. Sąd I instancji wskazał, że wniosek o udzielenie informacji publicznej złożony przez Stowarzyszenie w dniu [...] maja 2017 r. za pośrednictwem poczty elektronicznej nie zawierał podpisu. W ocenie Sądu I instancji wszystkie przypadki, w których ma dojść do podjęcia przez organ aktu administracyjnego, w tym zwłaszcza wydania decyzji administracyjnej, bezwzględnie wymagają własnoręcznego podpisu wnioskodawcy bądź podpisu elektronicznego na wniosku. W tym stanie rzeczy Sąd I instancji wskazał, że organ powinien ponownie rozpatrzeć sprawę, wyeliminować uchybienia, a w szczególności wezwać Stowarzyszenie do usunięcia braku formalnego wniosku o udzielenie informacji publicznej i dopiero w razie uzupełnienia tego braku rozpoznać sprawę merytorycznie. Naczelny Sąd Administracyjny (NSA) wyrokiem z dnia 10 grudnia 2018 r. sygn. akt I OSK 1574/18 oddalił skargę kasacyjną Skarżącego i potwierdził prawidłowość orzeczenia Sądu I instancji. NSA stwierdził, że wniosek skarżącego Stowarzyszenia, obarczony brakiem formalnym w postaci braku podpisu (art. 63 § 3a pkt 1 Kodeksu postępowania administracyjnego), w tej sytuacji winien być uzupełniony w trybie art. 64 § 2 Kodeksu postępowania administracyjnego. Wykonując zalecenia zawarte w wyżej powołanych wyrokach organ wezwał skarżącego do przesłanie, w terminie 7 dni, podpisanego wniosku o udostępnienie informacji publicznej. Skarżący wnioskiem z dnia [...] lutego 2019 r., działając za pośrednictwem platformy ePUAP, uzupełnił wniosek poprzez opatrzenie go podpisem elektronicznym. Zaskarżoną Decyzją z dnia [...] marca 2019r . organ, działając na podstawie art. 16 ust. 1 i ust. 2 pkt 2 oraz art. 5 ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. 2018 r. poz. 1330, z późn. zm. udip) w związku z art. 5 ust. 4 ustawy z dnia 5 sierpnia 2010 r. o ochronie informacji niejawnych (Dz. U. z 2018 r. poz. 412, z późn. zm. ustawa o ochronie informacji niejawnych) odmówił udostępnienia niejawnych dokumentów, z którymi zapoznali się w dniu [...] maja 2017 r. parlamentarzyści P. Decyzja została odebrana przez Skarżącego [...] marca 2019 r. Na powyższą decyzję skarżący złożył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę zarzucając, że decyzja Ministra Obrony Narodowej narusza: 1) art. 61 ust. 1 i 2 w zw. z art. 54 ust. 1 Konstytucji RP oraz art. 10 ust. 1 Konwencji o Ochronie Praw Człowieka i Podstawowych Wolności i wskazało, że naruszone zostały te przepisy w zakresie w jakim jawność jest częścią wolności pozyskiwania i rozpowszechniania informacji, a w przypadku tego postępowania ograniczenie jawności uniemożliwia debatę; 2) art. 5 ust. 1 udip w zw. z art. 7 i 7a Kodeksu postępowania administracyjnego (Kpa), w zakresie w jakim przepis ten stanowi podstawę do odmowy udostępnienia informacji publicznej ze względu na ochronę informacji niejawnych, poprzez błędną wykładnie, prowadzącą do uznania, że przesłanka ta zachodzi w niniejszej sprawie oraz poprzez błędne zastosowanie w odniesieniu do przedmiotowego stanu faktycznego; 3) art. 5 ust. 4 ustawy o ochronie informacji niejawnych poprzez nieprawidłową wykładnie, prowadzącą do uznania, że odpowiedzi na pytania Stowarzyszenia stanowią informacje o klauzuli "zastrzeżone"; 4) art. 8 i 11 Kpa, w zakresie w jakim przepis nakazują organowi prowadzenie postępowania w sposób budzący zaufanie jego uczestników do władzy publicznej, poprzez podjęcie rozstrzygnięcia bez dokładnego wyjaśnienia jego motywów i przesłanek, poprzez niedostatecznie uzasadnione zakwalifikowanie żądanych informacji jako informacji o klauzuli "zastrzeżone"; 5) art. 7 i 7a §1 Kpa w zakresie, w zakresie w jakim nastąpiło całościowe wyłączenie jawności wnioskowanych informacji z rozstrzygnięciem na korzyść wyłączenia jawności co stanowi naruszenie art. 7a § 1 Kpa, a jednocześnie Organ nie uzasadnił przekonująco, iż zachodzą przesłanki określone w art. 7 § 2 pkt 1 Kpa. 6) art. 11 Kpa, w zakresie w jakim przepis ten nakłada na organ obowiązek wyjaśnienia stronom zasadności przesłanek, którymi się kieruje przy załatwianiu sprawy, poprzez brak przedstawienia toku rozumowania organu oraz przyjętych przez niego kryteriów oceny stanu prawnego, które skłoniły do konstatacji, że informacje będące przedmiotem wniosku o udostępnienie informacji publicznej są informacjami, którym nadano klauzulę "zastrzeżone". Wobec tego wniosło o: - uchylenie zaskarżonej decyzji poprzedzającej oraz zasądzenie od organu na jego rzecz zwrot kosztów postępowania według norm przepisanych. W odpowiedzi na skargę organ podtrzymał stanowisko. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Przedmiotem skargi jest decyzja organu z dnia [...] marca 2019 r. nr [...] odmawiająca udostępnienia niejawnych dokumentów opisanych we wniosku skarżącego z [...] maja 2017 r. Dokonując kontroli legalności zaskarżonej decyzji, w świetle kryteriów opisanych w ustawie z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tj. Dz.U z 2019r.,poz.2325 ppsa), Sąd nie dopatrzył się w działaniu organów rozstrzygających w niniejszej sprawie nieprawidłowości, zarówno, gdy idzie o ustalenie stanu faktycznego sprawy, jak i o zastosowanie do jego oceny przepisów prawa. Wyjaśnione zostały motywy podjętego rozstrzygnięcia, a przytoczona na ten temat argumentacja jest wyczerpująca. Zgodnie z art. 2 Konstytucji, Rzeczpospolita Polska jest demokratycznym państwem prawnym, urzeczywistniającym zasady sprawiedliwości społecznej. Stosownie zaś do art. 6 k.p.a. organy administracji publicznej działają na podstawie przepisów prawa. W świetle powołanych wyżej przepisów decyzja administracyjna, a w szczególności, jak to ma miejsce w okolicznościach niniejszej sprawy, ingerująca w wolności obywatelskie tzn. prawo do informacji, musi być oparta na obowiązującym przepisie prawa i zgodna z jego treścią. Te wymogi spełnia wspomniana wyżej decyzja. Normy wskazane przez skarżącą a dotyczące art. 61 ust. 1 ust. 2 Konstytucji RP nie mają charakteru bezwzględnego i mogą doznawać ograniczeń. Przepis art. 61 ust. 3 Konstytucji RP wskazuje, że ograniczenie prawa, o którym mowa w ust. 1 i 2, może nastąpić wyłącznie ze względu na określoną w ustawach ochronę wolności i praw innych osób, i podmiotów gospodarczych oraz ochronę porządku publicznego, bezpieczeństwa lub ważnego interesu gospodarczego państwa. Wskazana przez Skarżącego Konwencja o Ochronie Praw Człowieka i Podstawowych Wolności w art. 10 ust. 2 stanowi, że prawo do wolności wyrażania opinii może podlegać ograniczeniom przewidzianym przez ustawę i niezbędnych w społeczeństwie demokratycznym między innymi w interesie bezpieczeństwa państwowego oraz ze względu na zapobieżenie ujawnieniu informacji poufnych. W ocenie sądu jest niewątpliwe, że Meldunek Nr [...] Szefa Inspektoratu Uzbrojenia do Sekretarza Stanu w MON z dnia [...] października 2016 r. oraz Meldunek Nr [...] Szefa Inspektoratu Uzbrojenia do Sekretarza Stanu w MON z dnia [...] października 2016 r. są dokumentami niejawnymi w rozumieniu art. 5 ustawy o ochronie informacji niejawnych i zgodnie z art. 5 ust. 4 powyższej ustawy zostały oznaczone klauzulą "Zastrzeżone". Należy zauważyć, że wytwórca żądanej informacji działając w oparciu o przepis z art. 5 ustawy o ochronie informacji niejawnych miał prawo nadania jej klauzuli "Zastrzeżone". Informacjom niejawnym nadaje się klauzulę "zastrzeżone", jeżeli nie nadano im wyższej klauzuli tajności, a ich nieuprawnione ujawnienie może mieć szkodliwy wpływ na wykonywanie przez organy władzy publicznej lub inne jednostki organizacyjne zadań w zakresie obrony narodowej, polityki zagranicznej, bezpieczeństwa publicznego, przestrzegania praw i wolności obywateli, wymiaru sprawiedliwości albo interesów ekonomicznych Rzeczypospolitej Polskiej. Jak podał organ w meldunkach tygodniowych Szefa Inspektoratu Uzbrojenia do Sekretarza Stanu w MON znajdują się informacje niejawne dotyczące spraw związanych z realizacją zadań szczególnie ważnych dla obronności państwa, wynikających bezpośrednio z innych dokumentów niejawnych tj. "Planu Modernizacji Technicznej Sił Zbrojnych" oraz "Planu Zakupu Środków Materiałowych". Dokumenty zawierają także informacje stanowiące tajemnice przedsiębiorstw oraz dane przekazywane przez przedstawicieli firm zbrojeniowych w ramach prowadzonych spotkań i dialogów technicznych wyłącznie na użytek Ministerstwa Obrony Narodowej. Ponadto, w meldunkach znajdują się wnioski i rekomendacje dotyczące prowadzonych postępowań, informacje dotyczące programów uzbrojenia oraz zagrożeń przy ich realizacji oraz sprawy które wymagają uzyskania dodatkowej opinii i dokonania uzgodnień. W ocenie sądu zasadne jest twierdzenie, że ujawnienie tego rodzaju dokumentów oraz informacji w nich zawartych osobom nieuprawnionym, miałoby szkodliwy wpływ na wykonywanie przez jednostki organizacyjne resortu obrony narodowej zadań w zakresie obrony narodowej, polityki zagranicznej, bezpieczeństwa publicznego oraz interesów ekonomicznych Rzeczypospolitej Polskiej. W ocenie sądu objęcie informacji zawartych w w/w Meldunkach opatrzone klauzulą "Zastrzeżone" musiało spowodować odmowę udzielenia żądanej informacji. Dysponując wnioskiem o udostępnienie informacji, organ zwrócił się do Inspektoratu Uzbrojenia, (który był twórcą tych dokumentów opatrzonych klauzulą Zastrzeżone), czy nastąpiła zamiana klauzuli niejawności. Szef Inspektoratu Uzbrojenia podtrzymał wcześniejsze stanowisko informując, że nie zaistniały jakiekolwiek okoliczności pozwalające dokonać przeklasyfikowania klauzuli niejawności przedmiotowych dokumentów. Udostępnienie ww. Meldunków podlega ustawowemu ograniczeniu na podstawie art. 5 ust. 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej, w myśl którego "prawo do informacji publicznej podlega ograniczeniu w zakresie i na zasadach określonych w przepisach o ochronie informacji niejawnych oraz o ochronie innych tajemnic ustawowo chronionych". Nadanie określonym informacjom klauzuli tajności uniemożliwia udostępnienie tych informacji w trybie ustawy o dostępie do informacji publicznej. Przepis art. 8 ustawy o ochronie informacji niejawnych, zgodnie z którym "informacje niejawne, którym nadano określoną klauzulę tajności mogą być udostępnione wyłącznie osobie uprawnionej, zgodnie z przepisami ustawy dotyczącymi dostępu do określonej klauzuli tajności, a także art. 2 pkt 2 ustawy o ochronie informacji niejawnych zgodnie z którym "rękojmią zachowania tajemnicy - jest zdolność osoby do spełnienia ustawowych wymogów dla zapewnienia ochrony informacji niejawnych przed ich nieuprawnionym ujawnieniem, stwierdzona w wyniku przeprowadzenia postępowania sprawdzającego", oraz art. 4 ust. 1, który stanowi, że: "informacje niejawne mogą być udostępnione wyłącznie osobie dającej rękojmię zachowania tajemnicy i tylko w zakresie niezbędnym do wykonywania przez nią pracy lub pełnienia służby na zajmowanym stanowisku albo wykonywania czynności zleconych" organ podjął decyzję o odmowie udostępnienia Wnioskodawcy wyszczególnionych wyżej dokumentów niejawnych. Dokumenty te mogą być bowiem udostępnione wyłącznie osobie uprawnionej zgodnie z przepisami ustawy dotyczącymi dostępu do informacji niejawnych. W tym stanie rzeczy zarzut naruszenia przepisów ustawy o ochronie informacji niejawnych należy uznać za niezasadny. W ocenie sądu zarzuty naruszenia przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego nie znajdują uzasadnienia. W decyzji organ wyjaśnił dokładnie jakimi przesłankami się kierował odmawiając skarżącemu udostępnienia żądanych dokumentów. Zdaniem Sądu należy jednocześnie uznać, iż organ wyczerpująco zbadał istotne okoliczności faktyczne związane z niniejszą sprawą. W ocenie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie organ rozstrzygając sprawę - oparł się na materiale prawidłowo zebranym, i dokonał jego wszechstronnej oceny. Ponadto należy uznać, iż stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji, organ uzasadnił w sposób wymagany przez normę prawa określoną w przepisie art. 107 § 3 k.p.a. Z przytoczonych wyżej powodów Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art.151 ppsa orzekł, jak w sentencji.