II SA/Wa 1113/16
WyrokWSA w Warszawie2016-11-17
Skład orzekający: Ewa Kwiecińska, Eugeniusz Wasilewski, Adam Lipiński
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej prawidłowo ocenił osiągnięcia naukowe studenta ubiegającego się o stypendium ministra za wybitne osiągnięcia, odmawiając przyznania punktów za publikacje pokonferencyjne i referaty na konferencjach o niskiej randze?Ratio decidendi
Sąd administracyjny nie jest uprawniony do weryfikacji oceny osiągnięć studenta pod kątem ich wybitności czy innowacyjności, ani do kwestionowania ilości przyznanych punktów. Kontrola sądowa ogranicza się do badania legalności działania organu, w tym prawidłowości stosowanej procedury. W niniejszej sprawie organ prawidłowo ocenił wniosek zgodnie z obowiązującymi przepisami i wytycznymi, a uzasadnienie decyzji było wyczerpujące.Stan faktyczny
Skarżący, P.N., student ubiegał się o stypendium Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego za wybitne osiągnięcia. Minister odmówił przyznania stypendium, uznając, że przedstawione przez studenta osiągnięcia naukowe (publikacje i referaty konferencyjne) nie spełniały kryteriów wybitności określonych w rozporządzeniu. Po ponownym rozpatrzeniu sprawy, organ częściowo uwzględnił zarzuty skarżącego, przyznając dodatkowy punkt za jedno wystąpienie na konferencji, jednak ostateczna liczba punktów (4) była nadal niewystarczająca do otrzymania stypendium (wymagane minimum 9 punktów). Skarżący zarzucił organowi naruszenie zasady równości wobec prawa i dowolność w ocenie osiągnięć.Rozstrzygnięcie
Oddala skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Kwiecińska (spr.), Sędziowie WSA Eugeniusz Wasilewski, Adam Lipiński, Protokolant starszy specjalista Małgorzata Plichta, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 17 listopada 2016 r. sprawy ze skargi P.N. na decyzję Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego z dnia [...] kwietnia 2016 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania stypendium ministra za wybitne osiągnięcia za rok akademicki 2015/2016 - oddala skargę -
Minister Nauki i Szkolnictwa Wyższego decyzją nr [...] z [...] kwietnia 2016 r., działając na podstawie art. 178 ust. 1 ustawy z dnia 27 lipca 2005 r. – Prawo o szkolnictwie wyższym (t.j. Dz. U. z 2012 r. poz. 572 ze zm.) oraz art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 127 § 3 k.p.a., utrzymał w mocy decyzję własną z [...] grudnia 2015 r. nr [...] w sprawie odmowy przyznania P.N. (dalej jako skarżący), studentowi II roku studiów drugiego stopnia na kierunku "[...]" Uniwersytetu [...], stypendium Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego za wybitne osiągnięcia na rok akademicki 2015/2016.
W sprawie ustalono następujący stan faktyczny. [...] października 2015 r. Rektor Uniwersytetu [...] przekazał, zaopiniowany przez Wydział [...], wniosek o przyznanie skarżącemu stypendium Ministra za wybitne osiągnięcia na rok akademicki 2015/2016. Wniosek zawierał osiągnięcia naukowe skarżącego.
W dniu [...] grudnia 2015 r. Minister Nauki i Szkolnictwa Wyższego decyzją nr [...] odmówił przyznania studentowi stypendium.
W uzasadnieniu decyzji organ stwierdził, że zgodnie z § 2 ust. 1 rozporządzenia Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego z dnia 17 lipca 2015 r. w sprawie stypendiów ministra za wybitne osiągnięcia przyznawanych studentom (Dz. U. z 2015 r. poz. 1050), stypendium na dany rok akademicki może być przyznane studentowi, który zaliczył rok studiów w poprzednim roku akademickim i uzyskał w danym roku akademickim wpis na kolejny rok studiów przewidziany w planie studiów albo został przyjęty na studia drugiego stopnia oraz uzyskał w okresie studiów: wybitne osiągnięcia naukowe lub artystyczne związane z odbywanymi studiami lub wybitne osiągnięcia w sporcie.
Dalej organ wyjaśnił, że zgodnie z § 2 ust. 3 ww. rozporządzenia, przy ocenie wniosków brane były pod uwagę osiągnięcia uzyskane w okresie zaliczonych lat studiów, a więc w przypadku studentów studiów drugiego stopnia - w okresie od daty rozpoczęcia studiów pierwszego stopnia poprzedzających studia drugiego stopnia do dnia [...] września 2015 r. Jeżeli student otrzymał stypendium w poprzednich latach, ocenie wniosku podlegał okres od dnia [...] października roku akademickiego, w którym ostatnio otrzymał stypendium, do dnia [...] września 2015 r.
Liczba punktów za dane osiągnięcie naukowe zależała w szczególności od typu osiągnięcia, jego rangi, wartości naukowej, poziomu innowacyjności, pełnionej roli lub wkładu autorskiego. Przy każdej z kategorii osiągnięć wymienionych w § 3 ust. 1 rozporządzenia w sprawie stypendiów ministra za wybitne osiągnięcia przyznawanych studentom, Zespół do spraw oceny wniosków o przyznanie stypendium ministra za wybitne osiągnięcia (organ pomocniczy powołany przez Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego) określił maksymalną możliwą do przyznania liczbę punktów. Tak więc student mógł uzyskać nie więcej niż: 40 pkt – za każdą publikację w czasopiśmie naukowym lub wydaną w formie książki, 20 pkt – za autorstwo lub współautorstwo wynalazku, wzoru użytkowego, wzoru przemysłowego, topografii układu scalonego lub wyhodowanej, odkrytej i wyprowadzonej odmiany rośliny albo za nagrodę uzyskaną w konkursie o zasięgu międzynarodowym, 10 pkt – za udział w projekcie badawczym realizowanym przez uczelnię we współpracy z innymi uczelniami lub jednostkami naukowymi oraz 5 pkt – za udział w projekcie badawczym realizowanym samodzielnie przez uczelnię albo za referat własny wygłoszony samodzielnie na konferencji naukowej. Przy punktacji rodzajów osiągnięć nie mogły być stosowane ułamki punktów; najmniejszą jednostkę stanowił 1 pkt.
Organ wyjaśnił też, że ocena wniosków miała charakter porównawczy. Zespół oceniał dany wniosek na tle wniosków innych studentów w ramach danego obszaru wiedzy. Z tego powodu możliwe były różnice w punktacji podobnych osiągnięć w różnych obszarach wiedzy. Porównywalność punktacji w różnych obszarach wiedzy została zapewniona poprzez zastosowanie przeliczenia punktacji wniosków w ramach poszczególnych obszarów według jednakowej skali. Każdy wniosek zawierający osiągnięcia naukowe był przeliczany proporcjonalnie do 100 punktów względem średniej arytmetycznej z pięciu wniosków z najwyższą liczbą punktów za osiągnięcia naukowe w danym obszarze wiedzy. Na podstawie indywidualnych protokołów oceny dokonanych przez Zespół Minister sporządził listę rankingową wniosków uszeregowanych według liczby punktów przeliczonych zgodnie z powyższą metodą.
Następnie organ wskazał, że spośród 12 przedstawionych przez skarżącego osiągnięć Zespół uwzględnił 1, za które przyznał 1,00 pkt – w kategorii "referaty własne wygłoszone samodzielnie na konferencjach naukowych" (za 1 referat). Przy ocenie nie uwzględniono 8 publikacji i 3 wystąpień na konferencjach. Wbrew opinii uczelni wyrażonej w pkt 10 lit. a w części A wniosku o przyznanie stypendium, osiągnięcia te nie miały charakteru wybitnego, gdyż nie mieściły się w katalogu osiągnięć, określonym w § 3 ww. rozporządzenia. Powód nieprzyznania punktów za wymienione osiągnięcia to: pokonferencyjny charakter publikacji, niska ranga wydawcy publikacji, niesamodzielne wygłoszenie referatu (b) oraz niska ranga konferencji (c, d).
Po proporcjonalnym przeliczeniu liczby punktów uzyskanych przez studenta do 100 pkt względem średniej arytmetycznej z pięciu wniosków z najwyższą liczbą punktów w obszarze nauk społecznych (tj. 42 pkt) i zaokrągleniu w dół do pełnej jedności wniosek uzyskał ostatecznie 2,00 pkt. W rankingu Zespołu, uszeregowanym według liczby punktów, wniosek został sklasyfikowany na 924 pozycji.
Organ wyjaśnił, że zgodnie z § 8 rozporządzenia Minister mógł przyznać w 2015 r. nie więcej niż 845 stypendiów w wysokości nieprzekraczającej 15 000 zł. Na podstawie przedstawionego przez Zespół rankingu wniosków Minister ustalił, iż w ramach środków finansowych w budżecie przeznaczonych na stypendia za wybitne osiągnięcia, możliwe jest przyznanie 744 stypendiów studentom, których wniosek uzyskał co najmniej 9,00 pkt. W związku z tym przedstawione przez skarżącego osiągnięcia naukowe i uzyskana liczba punktów na tle innych studentów ubiegających się o stypendium Ministra w roku akademickim 2015/2016 były niewystarczające do otrzymania stypendium.
W dniu [...] stycznia 2016 r. do Ministra wpłynął wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy. Zdaniem skarżącego Zespół niesłusznie nie uznał 11 i 12 przedstawionych osiągnięć. W szczególności nie otrzymał punktów za 8 publikacji naukowych i udział w 3 konferencjach naukowych. Skarżący stwierdził, iż wskazane przez niego publikacje oznaczone we wniosku literami "a-h" nie miały charakteru pokonferencyjnego, a wydawnictwa miały wysoką rangę. W odniesieniu do nieuznania przez Zespół trzech referatów skarżący oświadczył, iż były one wygłoszone samodzielnie na konferencjach o wysokiej randze i wniósł o uwzględnienie ww. osiągnięć i przyznanie stypendium ministra.
Po ponownym rozpoznaniu sprawy w dniu [...] kwietnia 2016 r. – na podstawie przedstawionej przez Zespół uchwały oraz protokołu oceny wniosku skarżącego – Minister wydał decyzję nr [...] utrzymującą w mocy decyzję o odmowie przyznania stypendium ministra za wybitne osiągnięcia na rok akademicki 2015/2016.
W uzasadnieniu organ wskazał, że po ponownej analizie wniosku Zespół częściowo uznał podniesione przez skarżącego zarzuty. Po zapoznaniu się z dodatkowymi informacjami Zespół przyznał punkty za wystąpienie na konferencji oznaczonej we wniosku literą "c" z uwagi na komitet naukowy i renomę wydarzenia w środowisku. Jednocześnie z uwagi na niską innowacyjność tematyki wystąpienia przyznany został za to osiągnięcie tylko 1 punkt. Ponadto Zespół podtrzymał ocenę konferencji oznaczonej we wniosku literą "a". W odniesieniu do przedstawionych we wniosku publikacji oznaczonych we wniosku literami "a-b" i ,,f' Zespół uznał, iż były to publikacje pokonferencyjne, za które nie przyznawano punktów. W przypadku publikacji oznaczonych literami "c-e", "g-h" Zespół nie przyznał punktów z uwagi na niską rangę i zasięg wydawnictwa. Za wybitne osiągnięcia Zespół uznał – zgodnie z Uchwałą Zespołu nr [...] z [...] listopada 2015 r. - tylko te publikacje, które zostały wydane przez ogólnopolskie renomowane wydawnictwa naukowe oraz czasopisma znajdujące się na listach MNiSW.
Odnosząc się do zarzutu nieprzyznania punktów za autorstwo lub współautorstwo publikacji naukowych, organ zaznaczył, iż nawet jeżeli dana publikacja spełniała formalne warunki określone w § 3 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia, tj. była publikacją naukową w czasopiśmie naukowym, ujętym w wykazie czasopism punktowanych MNiSW lub w formie książki, o zasięgu co najmniej krajowym, do uznania tego osiągnięcia za wybitne konieczna była również wysoka ranga lub wysoki poziom innowacyjności. Zespół przyjął, iż na pierwszy z tych przymiotów, tj. na rangę (znaczenie) artykułu w dużym stopniu wpływa wydawnictwo, które go opublikowało.
Co do zarzutu nieprawidłowej oceny publikacji książkowych wyjaśnił, że publikacje pokonferencyjne zostały wyłączone z katalogu wybitnych osiągnięć określonych w § 3 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia. Przy ocenie wniosku Zespół rozumiał "publikację pokonferencyjną" nie tylko jako publikację mającą w nazwie "materiał pokonferencyjny", ale nie przyznawał punktów również za monografie zawierające referaty z konferencji lub artykuły oparte na tych referatach.
O zakwalifikowaniu monografii do kategorii publikacji pokonferencyjnych decydowało najczęściej porównanie tytułu publikacji i miejsca jej wydania z tytułem konferencji i miejscem jej organizacji, a także zbieżność tytułów referatów z tytułami poszczególnych rozdziałów monografii. Brak w tytule/podtytule danej publikacji wskazania, iż był to materiał pokonferencyjny, nie przesądzał zatem o kwalifikacji danej publikacji jako niebędącej pokonferencyjną.
Odnosząc się do zarzutu nieprzyznania punktów za referaty wygłoszone na konferencjach (Zespół uwzględnił 2 z 4 referatów), organ wskazał, iż nawet jeżeli dany referat spełniał warunki formalne określone w § 3 ust. 1 pkt 5 rozporządzenia, tj. był wyłącznego autorstwa oraz został samodzielnie wygłoszony przez studenta, a w konferencji uczestniczyli prelegenci co najmniej z pięciu ośrodków akademickich, aby uznać te osiągnięcia za wybitne, konferencja musiała mieć wysoką rangę, jak również referat musiał się cechować innowacyjnością. Największy wpływ na rangę konferencji miał jej organizator.
Po proporcjonalnym przeliczeniu liczby punktów uzyskanych przez skarżącego do 100 pkt względem średniej arytmetycznej z pięciu wniosków z najwyższą liczbą punktów w obszarze nauk społecznych (tj. 42 pkt) oraz po zaokrągleniu w dół do pełnej jedności wniosek uzyskał ostatecznie 4,00 pkt.
Liczba uzyskanych punktów, w stosunku do oceny wniosku w pierwszej instancji, uległa zwiększeniu z 2 do 4 pkt. Jednak w roku akademickim 2015/2016 stypendium ministra za wybitne osiągnięcia otrzymali studenci, których wniosek uzyskał co najmniej 9,00 pkt. Minister nie miał zatem podstaw do zmiany decyzji z [...] grudnia 2015 r.
Decyzja Ministra z [...] kwietnia 2016 r. stała się przedmiotem skargi P.N. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie.
Decyzji tej skarżący zarzucił naruszenie prawa materialnego polegające na nierozpoznaniu wniosku w myśl zasady równości wobec prawa.
Skarżący podniósł, że rozporządzenie oraz wytyczne tworzą zasady, które mają wysoki stopień uznaniowości, a nawet dowolności, czego dowodem jest m. in. forma wniosku, jaki trafia do Ministerstwa. We wniosku wymienione są tylko tematy, a nie treść osiągnięć studentów. Skarżący zwrócił uwagę, że podczas oceny wniosku brano pod uwagę innowacyjność, nie wskazując przy tym jej kryterium. Ponadto stwierdził, że niejasnym merytorycznie wyjaśnieniem uznania publikacji za "konferencyjną", jest zestawienie ze sobą podobnych tematów wystąpień z opublikowanymi artykułami.
W ocenie skarżącego uznaniowa i wręcz niesprawiedliwa jest również zasada nieuznawania konferencji organizowanych przez Koła Naukowe, które są organizacją studencką podporządkowaną Katedrom i Instytutom Uczelni Wyższych, a co za tym idzie nad ich pracami naukowymi merytorycznie czuwają specjaliści ze swoich dziedzin.
Skarżący podniósł również, że organ nie przedstawił dokładnej analizy materiałów dowodowych, co uniemożliwia merytoryczną polemikę z każdym osiągnięciem przedstawionym we wniosku, a tym samym merytorycznie właściwym uznaniem go czy też nieuznaniem.
Podnosząc powyższe zarzuty, wniósł o uchylenie decyzji w całości, przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia oraz zasądzenie zwrotu kosztów postępowania.
W odpowiedzi na skargę Minister Nauki i Szkolnictwa Wyższego wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko wyrażone w sprawie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz.U. z 2016 r. poz. 1066) sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę pod względem zgodności z prawem zaskarżonego aktu administracyjnego. W zakresie swojej właściwości ocenia zaskarżony akt z punktu widzenia jego zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego, według stanu faktycznego i prawnego obowiązującego w dacie wydania tego aktu. Przedmiotem kontroli jest zatem legalność badanego aktu, nie zaś jego weryfikacja pod względem celowości, czy też słuszności.
Stosownie do art. 181 ust. 2 ustawy z dnia 27 lipca 2005 r. – Prawo o szkolnictwie wyższym (t.j. Dz.U. z 2012 r. poz. 572 ze zm.) stypendium ministra za wybitne osiągnięcia może być przyznane studentowi szczególnie wyróżniającemu się w nauce lub posiadającemu wybitne osiągnięcia naukowe, artystyczne lub sportowe.
Szczegółowe warunki przyznania przedmiotowego stypendium zostały uregulowane w rozporządzeniu Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego z dnia 17 lipca 2015 r. w sprawie stypendiów ministra za wybitne osiągnięcia przyznawana studentom (Dz.U. z 2015 r. poz. 1050).
Zgodnie z § 2 ust. 1 cyt. rozporządzenia stypendium na dany rok akademicki może być przyznane studentowi, który zaliczył rok studiów w poprzednim roku akademickim i uzyskał w danym roku akademickim wpis na kolejny rok studiów przewidziany w planie studiów albo został przyjęty na studia drugiego stopnia oraz uzyskał w okresie studiów:
1) wybitne osiągnięcia naukowe lub artystyczne związane z odbywanymi studiami lub
2) wybitne osiągnięcia w sporcie.
Zgodnie z § 3 ust. 1 ww. rozporządzenia za wybitne osiągnięcia naukowe uważa się:
1) autorstwo lub współautorstwo publikacji naukowych w czasopismach naukowych ujętych w wykazie ogłoszonym przez ministra właściwego do spraw nauki zgodnie z przepisami wydanymi na podstawie art. 44 ust. 2 ustawy z dnia 30 kwietnia 2010 r. o zasadach finansowania nauki (Dz. U. z 2014 r. poz. 1620 oraz z 2015 r. poz. 249) lub w formie książki, o zasięgu co najmniej krajowym, z wyłączeniem publikacji pokonferencyjnych,
2) udział w projektach badawczych realizowanych samodzielnie przez uczelnię,
3) udział w projektach badawczych realizowanych przez uczelnię we współpracy z innymi uczelniami lub jednostkami naukowymi, w tym zagranicznymi,
4) autorstwo lub współautorstwo wynalazku, wzoru użytkowego, wzoru przemysłowego, topografii układu scalonego lub wyhodowanej albo odkrytej i wyprowadzonej odmiany rośliny:
a) na które udzielono odpowiednio patentu na wynalazek, prawa ochronnego na wzór użytkowy, prawa z rejestracji wzoru przemysłowego, prawa z rejestracji topografii układu scalonego lub przyznano wyłączne prawo do odmiany rośliny albo
b) które zostały zgłoszone w celu uzyskania odpowiednio patentu na wynalazek, prawa ochronnego na wzór użytkowy, prawa z rejestracji wzoru przemysłowego, prawa z rejestracji topografii układu scalonego lub w sprawie których zostały złożone wnioski o przyznanie prawa do ochrony wyhodowanej albo odkrytej i wyprowadzonej odmiany rośliny,
5) referaty własne wygłoszone samodzielnie na konferencjach naukowych, w których uczestniczyli prelegenci co najmniej z pięciu ośrodków akademickich,
6) nagrody uzyskane w konkursach o zasięgu międzynarodowym, w których uczestniczyli studenci uczelni co najmniej z pięciu państw, z wyłączeniem konkursów organizowanych w ramach konferencji oraz konkursów o przyznanie innych stypendiów
– o wysokiej randze lub wysokim poziomie innowacyjności.
W myśl § 4 ust. 1 rozporządzenia student przedstawia swoją kandydaturę do przyznania stypendium rektorowi uczelni za pośrednictwem kierownika podstawowej jednostki organizacyjnej uczelni, a w przypadku uczelni nieposiadającej podstawowej jednostki organizacyjnej – bezpośrednio rektorowi uczelni, w terminie określonym odpowiednio przez kierownika podstawowej jednostki organizacyjnej albo przez rektora.
Przedstawiając swoją kandydaturę do przyznania stypendium, student składa dokumenty potwierdzające uzyskanie wybitnych osiągnięć, o których mowa w § 3 oraz oświadczenie o wyrażeniu zgody na zamieszczenie jego imienia i nazwiska – w przypadku przyznania stypendium – na stronie internetowej urzędu obsługującego ministra, który przyznał stypendium (§ 4 ust. 2 rozporządzenia).
Wnioski studentów wraz z dokumentami są przedstawiane przez rektora uczelni do zaopiniowania radzie podstawowej jednostki organizacyjnej uczelni, a w przypadku uczelni nieposiadającej takiej jednostki – senatowi uczelni (§ 5 ust. 1 rozporządzenia). Następnie rektorzy uczelni składają wnioski pozytywnie zaopiniowane przez ww. organy kolegialne do ministra właściwego do spraw szkolnictwa wyższego (§ 6 ust. 1 rozporządzenia). Wnioski są oceniane metodą punktową. Punkty są przyznawane za poszczególne osiągnięcia naukowe (§ 7 ust. 1).
Zgodnie z § 7 ust. 2 ww. rozporządzenia, zarządzeniem Ministra z dnia 26 października 2015 r. do oceny wniosków został powołany Zespół do spraw oceny wniosków o przyznanie stypendium ministra za wybitne osiągnięcia w liczbie 26 członków reprezentujących osiem obszarów wiedzy określonych w rozporządzeniu Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego z dnia 8 sierpnia 2011 r. w sprawie obszarów wiedzy, dziedzin nauki i sztuki oraz dyscyplin naukowych i artystycznych (Dz. U. Nr 179, poz. 1065). Powołanie zewnętrznego zespołu eksperckiego miało na celu zapewnienie maksymalnego obiektywizmu oceny, jak wyjaśnia organ.
W dniu [...] listopada 2015 r. Zespół uchwalił szczegółowe wytyczne dotyczące sposobu oceny wniosków o przyznanie stypendium ministra w roku akademickim 2015/2016. Uchwała ta zawierała wskazówki dla ekspertów dotyczące uznawania określonych osiągnięć za wybitne, mające na celu zagwarantowanie, aby oceny przygotowane przez poszczególnych członków Zespołu zostały dokonane według jednolitych zasad. Dla zapewnienia przejrzystości procedury, wytyczne te zostały udostępnione na stronie internetowej urzędu Ministra – www.nauka.gov.pl/stypendia-ministra – w dniu [...] grudnia 2015 r.
Wnioski o przyznanie stypendium były oceniane przez Zespól metodą punktową w ramach poszczególnych obszarów wiedzy reprezentowanych przez ekspertów z danej dziedziny wiedzy oraz sztuki. Przy ocenie osiągnięć członkowie Zespołu kierowali się ich cechami, wykorzystując przy tym swoją ekspercką wiedzę w odpowiednich dziedzinach oraz mając na uwadze prestiżowy charakter stypendium. Punkty przyznawane były wyłącznie za osiągnięcia naukowe o wysokiej randze lub wysokim poziomie innowacyjności.
Liczba punktów za dane osiągnięcie naukowe zależała w szczególności od typu osiągnięcia, jego rangi, wartości naukowej, poziomu innowacyjności, pełnionej roli lub wkładu autorskiego. Przy każdej z kategorii osiągnięć wymienionych w § 3 ust. 1 rozporządzenia w sprawie stypendiów ministra za wybitne osiągnięcia przyznawanych studentom, Zespół określił maksymalną możliwą do przyznania liczbę punktów. Tak więc student mógł uzyskać nie więcej niż: 40 pkt – za każdą publikację w czasopiśmie naukowym lub wydaną w formie książki, 20 pkt – za autorstwo lub współautorstwo wynalazku, wzoru użytkowego, wzoru przemysłowego, topografii układu scalonego lub wyhodowanej, odkrytej i wyprowadzonej odmiany rośliny albo za nagrodę uzyskaną w konkursie o zasięgu międzynarodowym, 10 pkt – za udział w projekcie badawczym realizowanym przez uczelnię we współpracy z innymi uczelniami lub jednostkami naukowymi oraz 5 pkt – za udział w projekcie badawczym realizowanym samodzielnie przez uczelnię albo za referat własny wygłoszony samodzielnie na konferencji naukowej. Przy punktacji rodzajów osiągnięć nie mogły być stosowane ułamki punktów; najmniejszą jednostkę stanowił 1 pkt.
W przypadku oceny publikacji, maksymalna punktacja mogła być przyznana za artykuły w najbardziej prestiżowych czasopismach lub publikacje książkowe w wydawnictwach o wysokiej randze oraz za wysoki wkład autorski w publikację. Niższy wkład autorski (od 11 do 75%) oznaczał mniejszy mnożnik punktowy i tym samym odpowiednio niższą punktację. Przy wkładzie mniejszym niż 11%, publikacje nie były punktowane. Ponadto w kategorii tej nie były uwzględniane: publikacje w czasopismach spoza wykazu czasopism naukowych określonych w części A, B lub C wykazu czasopism naukowych, publikacje w formie książki o zasięgu mniejszym niż krajowy, publikacje (monografie) pokonferencyjne lub monografie podsumowujące konferencje naukowe (w tym zawierające wygłoszone podczas konferencji referaty), publikacje, które nie zostały wydane drukiem, a w przypadku artykułów zamieszczonych w internetowych wersjach czasopism naukowych – nie zostały udostępnione, a także publikacje o niskiej wartości naukowej lub o niskiej innowacyjności tematycznej.
W przypadku oceny referatów, maksymalna punktacja mogła być przyznana za referaty o wysokiej innowacyjności tematycznej wygłoszone podczas międzynarodowych konferencji za granicą. Referaty o niższej wartości naukowej wygłoszone na konferencjach ogólnopolskich uzyskiwały mniejszą liczbę punktów, zaś wystąpienia na konferencjach o niskiej randze nie uzyskiwały punktów w ogóle. Ponadto w kategorii tej nie były uwzględniane: referaty, które nie zostały przez studenta samodzielnie opracowane i samodzielnie wygłoszone, inne niż referaty formy prezentacji na konferencjach (np. postery naukowe, plakaty naukowe), a także referaty wygłoszone na konferencjach, w których uczestniczyła nieliczna reprezentacja innych uczelni (mniej niż pięć ośrodków naukowych), lub na konferencjach o zasięgu regionalnym.
Jak wynika z uzasadnienia zaskarżonej decyzji, ocena wniosków miała charakter porównawczy. Zespół oceniał dany wniosek na tle wniosków innych studentów w ramach danego obszaru wiedzy. Z tego względu możliwe były różnice punktacji podobnych osiągnięć w różnych obszarach wiedzy. Porównywalność punktacji w różnych obszarach wiedzy została zapewniona poprzez zastosowanie przeliczenia punktacji wniosków w ramach poszczególnych obszarów według jednakowej skali. Każdy wniosek zawierający osiągnięcia naukowe był przeliczany proporcjonalnie do 100 punktów względem średniej arytmetycznej z pięciu wniosków z najwyższą liczbą punktów za osiągnięcia naukowe w danym obszarze wiedzy, a otrzymana w ten sposób liczba punktów była zaokrąglana w dół do pełnej jedności. Metoda ta zapewniała sprawiedliwy rozkład punktów, niezależny od potencjalnie odmiennego poziomu punktowania osiągnięć w ramach różnych obszarów wiedzy. Jak wynika z powyższego, maksymalna punktacja wniosku wynosiła 100 pkt. Na podstawie indywidualnych protokołów ocen dokonanych przez Zespół w pierwszej instancji Minister sporządził listę rankingową wniosków uszeregowanych według liczby punktów przeliczonych zgodnie z powyższą metodą. Mając na uwadze środki finansowe w budżecie państwa przeznaczone na stypendia za wybitne osiągnięcia oraz limit liczby i wysokości stypendiów określonych w § 8 rozporządzenia, Minister przyznał stypendium 744 studentom najwyżej ulokowanym w ww. rankingu, których wniosek uzyskał co najmniej 9 pkt.
Jak wynika z akt administracyjnych, skarżącemu przyznano ostatecznie 2 punkty w kategorii "referat własny wygłoszony samodzielnie na konferencjach naukowych". Punkty te zostały przyznane za dwa referaty. Nie uwzględniono natomiast przy ocenie 8 publikacji i 2 wystąpień na konferencjach z uwagi na pokonferencyjny charakter publikacji ("a-b" i "f"), niską rangę wydawcy publikacji i niski zasięg publikacji ("c-e", "g-h"), niesamodzielne wygłoszenie referatu ("b") oraz niską rangę konferencji ("d").
Po proporcjonalnym przeliczeniu liczby punktów uzyskanych przez skarżącego do 100 pkt względem średniej arytmetycznej z pięciu wniosków z najwyższą liczbą punktów w obszarze nauk społecznych (tj. 42 pkt) oraz po zaokrągleniu w dół do pełnej jedności wniosek skarżącego uzyskał ostatecznie 4 pkt. W roku akademickim 2015/2016 stypendium ministra za wybitne osiągnięcia otrzymywali studenci, których wniosek uzyskał co najmniej 9 pkt.
Przypomnieć w tym miejscu należy, iż sądy administracyjne kierują się przy rozpoznawaniu sprawy kryterium legalności działania organu. Zatem rola kontrolna Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie była ograniczona jedynie do aspektów legalności (porównaj wyroki WSA sygn. akt II SA/Wa 1226/13 z dnia 22 października 2013 r. oraz sygn. akt II SA/Wa 1052/14 r. z dnia 27 listopada 2014 r. – dostępne na stronie internetowej: http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Kontroli takiej wymykają się aspekty czysto ocenne, zwłaszcza w niniejszej sprawie, której przedmiotem jest proces wyłonienia beneficjentów, którzy otrzymają na dany rok akademicki stypendium dla studentów posiadających wybitne osiągnięcia. Niewątpliwie kontrolowana decyzja ma charakter uznaniowy, a w związku z tym kontrolą sądową nie jest objęta ocena prezentowanych osiągnięć, a w szczególności – takie cechy jak: wybitność czy innowacyjność osiągnięcia naukowego oraz ilość punktów przyznanych za dane osiągnięcie. Sąd jest natomiast uprawniony do kontrolowania prawidłowości stosowanej przez organy procedury, a w przypadku uznania, że naruszenie procedury miało istotny wpływ na wynik sprawy, sąd winien uchylić zaskarżoną decyzję. W niniejszej sprawie Sąd nie dopatrzył się takiego naruszenia zasad postępowania, które dawałoby podstawę do uchylenia zaskarżonej decyzji .
W ocenie Sądu organ prawidłowo ocenił, zgodziwszy się z wnioskami Zespołu, złożony przez skarżącego wniosek o przyznanie stypendium, a swoje rozstrzygnięcie wyczerpująco uzasadnił. Nie zasługuje zatem na uwzględnienie zarzut dotyczący naruszenia przepisu art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a. Decyzja organu jest oparta na prawidłowo zgromadzonym materiale dowodowym. Subiektywna natomiast ocena strony co do wagi jej osiągnięć naukowych nie oznacza, że ocena organu w tym zakresie nie jest właściwa. Należy bowiem podkreślić, że to, ile punktów przyznano skarżącemu za poszczególne osiągnięcia wynika z powoływanych wcześniej wytycznych dla ekspertów, co zostało omówione w decyzji. Dodać należy, że wytyczne te były udostępnione na stronie internetowej urzędu Ministra.
Sąd jest zobligowany raz jeszcze wyjaśnić, iż sama ocena charakteru przedstawionych przez skarżącego osiągnięć, pod kątem ich wybitności, wymyka się kontroli sądowej. Sąd administracyjny w zakresie swojej właściwości ocenia działanie organu z punktu widzenia zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego. Przedmiotem kontroli nie jest zatem weryfikacja badanej decyzji pod względem jej celowość, czy też słuszności.
Za niezasadny Sąd uznał również zarzut naruszenia art. 107 § 3 k.p.a. Uzasadnienie zaskarżonej decyzji posiada wszystkie wymagane prawem elementy i pozwala na dokonanie kontroli jej zgodności z prawem. Minister jednoznacznie wskazał, jakie osiągnięcia zostały uwzględnione, a które nie i z jakich powodów. Nie ma zatem wątpliwości, jakie okoliczności faktyczne i prawne organ wziął pod uwagę, wydając rozstrzygnięcie.
Konkludując, w ocenie Sądu organy prawidłowo zebrały i oceniły materiał dowodowy, a następnie wydały decyzje odpowiadające prawu. Dlatego też skarga jako niezasadna podlega oddaleniu.
Z tych względów, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 151 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł, jak w sentencji wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło