II SA/Wa 1121/10
WyrokWSA w Warszawie2010-10-19
Skład orzekający: Janusz Walawski, Jacek Fronczyk, Andrzej Góraj
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej prawidłowo odmówił wznowienia postępowania w sprawie przyznania świadczenia specjalnego, gdy strona powołała się na okoliczności niebędące przesłankami wznowienia określonymi w art. 145 § 1 Kpa i art. 145a Kpa, a termin do złożenia wniosku o wznowienie został przekroczony?Ratio decidendi
Organ administracji publicznej prawidłowo odmówił wznowienia postępowania, ponieważ strona skarżąca nie wykazała zaistnienia żadnej z przesłanek określonych w art. 145 § 1 Kpa lub art. 145a Kpa. Ponadto, wniosek o wznowienie postępowania został złożony po upływie terminu określonego w art. 148 § 1 Kpa. Instytucja wznowienia postępowania służy eliminowaniu z obrotu prawnego decyzji wydanych w sposób wadliwy, a nie ponownemu rozpatrywaniu sprawy w oparciu o przypuszczenia o przyszłe zdobycie nowych dowodów.Stan faktyczny
Skarżąca I.S. złożyła skargę na decyzję Prezesa Rady Ministrów z dnia [...] maja 2010 r. odmawiającą wznowienia postępowania w sprawie przyznania jej renty specjalnej. Organ odmówił wznowienia, wskazując, że podana przez skarżącą przyczyna nie stanowi przesłanki wznowienia z art. 145 § 1 i 145a Kpa, a wniosek został złożony po terminie. Skarżąca zarzuciła naruszenie art. 145 Kpa i brak wyczerpującego poinformowania o okolicznościach sprawy.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Janusz Walawski Sędziowie WSA Jacek Fronczyk Andrzej Góraj (spr.) Protokolant Łukasz Mazur po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 19 października 2010 r. sprawy ze skargi I.S. na decyzję Prezesa Rady Ministrów z dnia [...] maja 2010 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wznowienia postępowania w sprawie przyznania świadczenia specjalnego oddala skargę.
Prezes Rady Ministrów w dniu [...] kwietnia 2010 r., znak [...], działając na podstawie art. 149 § 3 i art. 150 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz.1071 ze zm.), wydał decyzję, którą odmówił wznowienia postępowania w przedmiocie przyznania I.S. renty specjalnej, zakończonego ostateczną decyzją Prezesa Rady Ministrów z dnia [...] grudnia 2008 r. znak sprawy [...] utrzymującą w mocy decyzję tegoż organu z dnia [...] października 2008 r. znak [...].
W uzasadnieniu decyzji organ podał, iż przyczyna wznowienia postępowania wskazana przez wnioskodawczynię nie stanowi żadnej przesłanki wznowienia postępowania, o których mowa w art. 145 § 1 i 145a Kpa. Ponadto organ podniósł, że okoliczność, na którą powołuje się wnioskodawczyni uzasadniając podanie o wznowienie postępowania, niezależnie od faktu, iż nie stanowi ona przesłanki uzasadniającej wznowienie postępowania, była znana I.S. już w dniu otrzymania decyzji Prezesa Rady Ministrów z dnia [...] grudnia 2008 r., która została doręczona wnioskodawczyni w dniu 24 listopada 2009 r. Natomiast podanie o wznowienie postępowania z dnia [...] listopada 2009 r., nadane zostało w dniu [...] listopada 2009 r., a zatem po upływie terminu, o którym mowa w art. 148 § 1 Kpa. Prezes Rady Ministrów, po rozpoznaniu wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy z dnia 26 kwietnia 2010 r. na podstawie art. 138 § 1 Kpa, w dniu [...] maja 2010 r. wydał decyzję, znak [...], którą utrzymał w mocy decyzję z dnia [...] kwietnia 2010 r. znak [...]. W uzasadnieniu decyzji organ podał, iż skarżąca wnosząc o wznowienie postępowania w przedmiocie przyznania świadczenia specjalnego, oraz odpowiadając na prośbę o wskazanie przynajmniej jednej z ww. przesłanek nie wskazała żadnej z przyczyn wznowienia postępowania określonych w przepisie art. 145 § 1 Kpa lub też art. 145a Kpa., w tym nie przedstawiła żadnych nowych dowodów istniejących w dniu wydania decyzji, nieznanych dotąd organowi. Organ podniósł, że skarżąca powołała się natomiast na inną przyczynę wznowienia postępowania niż enumeratywnie wymienione w art. 145 Kpa i art. 145a Kpa. Organ wskazał dalej, że zarzuty stanowiące wg wnioskodawczyni podstawę wznowienia postępowania, nie znajdują potwierdzenia w zebranym materiale dowodowym, ponadto przyczyna wznowienia postępowania wskazana przez wnioskodawczynię nie stanowi żadnej z przesłanek wznowienia postępowania, zgodnie z art. 145 i art. 145a Kpa, a więc nie może stanowić uzasadnienia wznowienia postępowania. Decyzja Prezesa Rady Ministrów z dnia [...] maja 2010 r., znak [...] stałą się przedmiotem skargi złożonej przez I.S. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie.
I.S. w skardze podniosła, iż zaskarża w całości ww. decyzję w powodu naruszenia art.145 Kpa, w którym, jak wskazuje, zapisane jest, że każdą sprawę zakończoną wznawia się w przypadku wykrycia nowych okoliczności faktycznych i dowodów istniejących w dniu wydania decyzji a nie znanych organowi w chwili orzekania jak również z powodu naruszenia podstawowych zasad procedury administracyjnej, gdyż skarżąca nie została wyczerpująco poinformowana przez organ o wszystkich okolicznościach sprawy. Organ w odpowiedzi na skargę wniósł o odrzucenie lub o oddalenie skargi i podtrzymał stanowisko przedstawione w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 1 i art. 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r.- Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz.1269 z późn. zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta sprawowana jest pod kątem zgodności z prawem. Oznacza to, że przedmiotem sprawy jest ocena przez Sąd prawidłowości prowadzonego przez organ administracji publicznej postępowania administracyjnego, oraz wydanego w tym postępowaniu rozstrzygnięcia. Zgodnie zaś z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.), Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi, oraz powołaną podstawą prawną. Skarga nie zasługuje na uwzględnienie ze względu na to, iż zaskarżona decyzja jest zgodna z prawem. Wznowienie postępowania jest instytucją procesową, dzięki której istnieje możliwość ponownego rozpoznania i rozstrzygnięcia sprawy administracyjnej zakończonej decyzją ostateczną, wówczas gdy postępowanie, w którym doszło do jej wydania było dotknięte jedną z wyliczonych w przepisach prawa procesowego wadą procesową. Sąd przy dokonywaniu oceny legalności decyzji administracyjnej w przedmiotowej sprawie, winien przede wszystkim rozważyć, w jakich okolicznościach organ orzekający może wydać decyzję o odmowie wznowienia postępowania na podstawie art. 149 § 3 Kpa. W momencie złożenia wniosku o wznowienia postępowania, obowiązkiem organu jest zbadanie terminu do wniesienia podania o wznowienie postępowania określonego w art. 148 § 1 Kpa. Jeżeli termin został zachowany, właściwy organ powinien zgodnie z art. 149 § 1 Kpa dokonać wznowienia postępowania, względnie odmowy wznowienia (art. 149 § 3 Kpa).
Stosownie do art. 145 § 1 Kpa w sprawie zakończonej decyzją ostateczną wznawia się postępowanie w momencie, gdy:
1) dowody, na których podstawie ustalono istotne dla sprawy okoliczności faktyczne, okazały się fałszywe;
2) decyzja została wydana w wyniku przestępstwa;
3) decyzja została wydana przez pracownika lub organ administracji publicznej, który podlega wyłączeniu stosownie do art.24, 25, 27;
4) strona bez własnej winy nie brała udziału w postępowaniu;
5) wyjdą na jaw istotne dla sprawy nowe okoliczności faktyczne lub nowe dowody istniejące w dniu wydania decyzji, nie znane organowi, który wydał decyzję;
6) decyzja wydana została bez uzyskania wymaganego prawem stanowiska innego organu;
7) zagadnienie wstępne zostało rozstrzygnięte przez właściwy organ lub sąd odmiennie od oceny przyjętej przy wydaniu decyzji (art. 100 § 2);
8) decyzja została wydana w oparciu o inną decyzję lub orzeczenie sądu, które zostało następnie uchylone lub zmienione.
Organ prawidłowo stwierdził, że I.S. wnosząc o wznowienie postępowania, oraz odpowiadając na prośbę organu o wskazanie przynajmniej jednej z ww. przesłanek, żadnej nie wskazała, w tym nie przedstawiła żadnych nowych, istotnych dla sprawy okoliczności faktycznych lub nowych dowodów istniejących w dniu wydania decyzji, nie znanych dotąd organowi. Skarżąca powołała się jedynie na inną, niż enumeratywnie wymienione w art.145 § 1. przyczynę wznowienia postępowania.
Sąd domniemywa, że intencją skarżącej była chęć wznowienia postępowania w przedmiotowej sprawie ze względu na nadzieję skarżącej, że podczas kolejnego śledztwa mogą wyjść nowe dowody w sprawie. Sąd zwraca uwagę na art.145 § 1 Kpa punkt 5, który głosi, że w sprawie zakończonej decyzją ostateczną wznawia się postępowanie, w momencie gdy wyjdą na jaw istotne dla sprawy nowe okoliczności faktyczne lub nowe dowody istniejące w dniu wydania decyzji, nie znane organowi, który wydał decyzję. Z tego artykułu wprost wynika, że nowe dowody muszą istnieć w chwili złożenia skargi do sądu. Ustawodawca nie przewidział możliwości wznowienia postępowania tylko w oparciu o przypuszczenia, że będzie możliwe zdobycie nowych dowodów w przyszłości. Na marginesie podkreślić również należy, że ewentualne wznowienie postępowania w niniejszej sprawie nie znalazłoby przełożenia na ponowne przeprowadzenie śledztwa w sprawie śmierci męża skarżącej. Kwestie związane ze śledztwem podlegają bowiem nadzorowi niezależnego Prokuratora Generalnego. Sąd ponadto wskazuje, że przedmiotowa sprawa dotyczyła wznowienia postępowania zakończonego ostateczną decyzją, a instytucja wznowienia służy wyeliminowaniu z obrotu prawnego decyzji wydanych w sposób wadliwy. Wznowienie postępowania może nastąpić wyłącznie w razie błędów w sposobie prowadzenia postępowania administracyjnego, poprzedzającego wydanie kwestionowanej decyzji ( vide wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 6 lutego 1998 r., sygn.akt II SA/Wa 1471/97. Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art.151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz.U.Nr 153, poz.1270 z późn. zm.), orzekł jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło