II SA/Wa 1124/07
WyrokWSA w Warszawie2007-10-26
Skład orzekający: Maria Werpachowska, Anna Mierzejewska, Stanisław Marek Pietras
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy przedłużenie okresu zawieszenia policjanta w czynnościach służbowych do czasu zakończenia postępowania karnego, na podstawie art. 39 ust. 3 ustawy o Policji, było uzasadnione w sytuacji, gdy zarzucany czyn pozostawał w bezpośrednim związku ze służbą?Ratio decidendi
Sąd uznał, że przedłużenie okresu zawieszenia policjanta w czynnościach służbowych do czasu zakończenia postępowania karnego było uzasadnione, ponieważ zarzucany czyn (przekroczenie uprawnień i niedopełnienie obowiązków) pozostawał w bezpośrednim związku ze służbą, co stanowiło "szczególnie uzasadniony przypadek" w rozumieniu art. 39 ust. 3 ustawy o Policji. Dobro służby i interes społeczny, przejawiające się w potrzebie przywrócenia zaufania do Policji, uzasadniały takie działanie.Stan faktyczny
Policjantowi W. P. przedstawiono zarzuty popełnienia przestępstwa umyślnego ściganego z oskarżenia publicznego (art. 231 kk). Początkowo został zawieszony w czynnościach służbowych, a następnie okres ten przedłużono do czasu zakończenia postępowania karnego. Policjant wniósł odwołania i skargę, zarzucając naruszenie przepisów proceduralnych i materialnych, w tym błędne zastosowanie przesłanki "szczególnie uzasadnionego przypadku". Sąd administracyjny rozpatrywał skargę na rozkaz Komendanta Głównego Policji utrzymujący w mocy decyzję o przedłużeniu zawieszenia.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Maria Werpachowska, Sędziowie WSA Anna Mierzejewska (spr.), Stanisław Marek Pietras, Protokolant Michał Sułkowski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 26 października 2007 r. sprawy ze skargi W. P. na rozkaz personalny Komendanta Głównego Policji z dnia [...] kwietnia 2007 r. nr [...] w przedmiocie przedłużenia okresu zawieszenia w czynnościach służbowych oddala skargę
Komendant Stołeczny Policji rozkazem personalnym nr [...] z dnia [...] grudnia 2006 r., na podstawie art. 39 ust. 1 i art. 124 ust. 1 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji (Dz. U. z 2002 r. Nr 7, poz. 58 ze zm.) zawiesił [...] W. P. w czynnościach służbowych od dnia 6 stycznia 2007 r. na okres dwóch miesięcy.
W uzasadnieniu wskazał na fakt przedstawienia [...] W. P. przez Prokuraturę Okręgową w W. zarzutu popełnienia przestępstwa umyślnego, ściganego z oskarżenia publicznego, określonego w art. 231 kk. Podkreślił również, że okres zawieszenia w czynnościach służbowych nie przekracza granic uznania administracyjnego i mieści się w granicach 3 miesięcy, o których mowa w art. 39 ust. 1 ustawy o Policji. Decyzji nadano rygor natychmiastowej wykonalności, uzasadniony ochroną interesu służby tożsamego z interesem społecznym. W interesie służby leży bowiem ochrona dobrego imienia Policji poprzez niezwłoczne odsunięcie od wykonywania zadań i obowiązków służbowych policjanta, który będąc zobowiązanym do przestrzegania i ochrony porządku prawnego jest podejrzanym o rażące naruszenie obowiązujących norm prawnych.
Od powyższego rozkazu ww. wniósł odwołanie.
Komendant Główny Policji rozkazem personalnym nr [...] z dnia [...] lutego 2007 r. utrzymał w mocy zaskarżone rozstrzygnięcie.
Następnie w dniu [...] lutego 2007 r. Komendant Stołeczny Policji rozkazem personalnym nr [...], na podstawie art. 39 ust. 3 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji (Dz. U. z 2002 r. Nr 7, poz. 58 ze zm.) przedłużył [...] W. P. okres zawieszenia w czynnościach służbowych do czasu zakończenia postępowania karnego z dalszym zawieszeniem 50% należnego uposażenia. Decyzji nadano rygor natychmiastowej wykonalności.
W uzasadnieniu wskazano, że Policja jest instytucją zaufania publicznego, a zatem sprzeczne z interesem służby jest to, ażeby obowiązki służbowe wykonywał funkcjonariusz, któremu przedstawiono zarzut popełnienia przestępstwa umyślnego ściganego z oskarżenia publicznego określonego w art. 231 kk, albowiem policjant nie daje gwarancji prawidłowego i zgodnego z prawem wykonywania obowiązków służbowych.
Dalej organ podkreślił, że z uwagi na charakter zarzucanego czynu, Komendant Stołeczny Policji uznał za celowe dalsze odsunięcie wymienionego policjanta od wykonywania zadań i czynności służbowych do czasu zakończenia postępowania karnego.
Rygor natychmiastowej wykonalności uzasadniono interesem służby tożsamym z interesem społecznym.
Od powyższego rozstrzygnięcia [...] W. P. złożył odwołanie do Komendanta Głównego Policji wnosząc o uchylenie decyzji i umorzenie postępowania.
W odwołaniu zarzucił obrazę przepisów prawa procesowego tj.:
- art. 6 k.p.a. poprzez przyjęcie, iż wszczęcie wobec niego postępowania karnego implikuje jego winę w toczących się postępowaniach,
- art. 7 k.p.a. poprzez nieuwzględnienie przez niewyjaśnienie stanu faktycznego, który stał się podstawą do wydania zaskarżonej decyzji,
- art. 10 k.p.a. poprzez uniemożliwienie wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów,
- art. 11 k.p.a. poprzez brak wyjaśnień zasadności przesłanki, którą kierował się Komendant Stołeczny Policji przy załatwieniu sprawy.
Ponadto zarzucił obrazę przepisów prawa materialnego tj. art. 39 ust. 3 o Policji poprzez błędne uznanie jego przypadku za szczególnie uzasadniony. Podkreślił, że mając na uwadze wzorowo i sumiennie wykonywane przez niego obowiązki funkcjonariusza Policji oraz fakt, że na tle stanu faktycznego zaistniałego w niniejszej sprawie jego zachowania nie można traktować jako "szczególnie uzasadnionego przypadku" wypełniającego dyspozycję art. 39 ust. 3 ustawy o Policji.
Komendant Główny Policji rozkazem personalnym nr [...] z dnia [...] kwietnia 2007 r., na podstawie art. 138 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.) po rozpatrzeniu odwołania od rozkazu personalnego nr [...] Komendanta Stołecznego Policji z dnia [...] lutego 2007 r. w sprawie przedłużenia okresu zawieszenia w czynnościach służbowych [...] W. P., utrzymał w mocy zaskarżony rozkaz personalny.
W uzasadnieniu organ wskazał na treść art. 39 ust. 3 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji, zgodnie z którym w szczególnie uzasadnionych przypadkach okres zawieszenia w czynnościach służbowych można przedłużyć do czasu zakończenia postępowania karnego.
Podkreślił ponadto fakt, że [...] W. P. przedstawiono zarzut popełnienia przestępstwa przekroczenia uprawnień i niedopełnienia obowiązków w ten sposób, że będąc osobą pełniącą funkcję Komendanta Komisariatu [...] w W. wydał podległym mu policjantom polecenie wbrew obowiązującym przepisom prawa, czym działał na szkodę interesu publicznego, pozbawiając niezbędnej ochrony policyjnej teren podległy Komisariatowi [...] Policji oraz na szkodę podległych sobie funkcjonariuszy. Wskazał, że wobec powyższych okoliczności w sprawie spełniona została przesłanka "szczególnie uzasadnionego przypadku" wskazana w art. 39 ust. 3 ustawy o Policji, a także, że okoliczności sprawy uzasadniają wskazany okres zawieszenia policjanta w czynnościach służbowych. Wyjątkowo naganny charakter czynów uniemożliwia wykonywanie przez ww. czynności służbowych.
Podkreślił, że Policja jest instytucją zaufania publicznego, a zatem wykonywanie obowiązków służbowych przez policjanta, wobec którego toczy się postępowanie karne, pozostaje w sprzeczności z interesem społecznym oraz prowadzi do naruszenia dobrego imienia służby.
Wskazał również, że ocena sprawy mogłaby być inna gdyby zarzut postawiony [...] W. P. przez prokuraturę nie opierał się na czynie pozostającym w bezpośrednim związku ze służbą.
Przedstawiony zarzut dotyczy sposobu, w jaki wykonywał on swoje obowiązki jako funkcjonariusz publiczny, wobec czego traktowanie niniejszej sprawy jako szczególnie uzasadnionego przypadku znajduje swoje uzasadnienie. Nie można dopuścić, aby osoba, na której ciążą tak poważne zarzuty, była dopuszczona do wykonywania czynności służbowych.
Stosownie do treści art. 124 ust. 1 ustawy o Policji zawiesił 50% ostatnio należnego uposażenia od najbliższego terminu płatności.
Odnosząc się do zarzutów podniesionych w odwołaniu organ wskazał, że nie zasługują one na uwzględnienie.
Zgodnie z art. 6 k.p.a. organy administracji publicznej działają na podstawie przepisów prawa, na co składa się ustalenie treści normy prawnej mającej zastosowanie w rozstrzyganej sprawie, wyrażenia stanu sprawy w języku normy prawnej oraz podciągnięcie tego stanu faktycznego pod treść normy prawnej i określenie praw i obowiązków stron postępowania. W niniejszej sprawie elementy te występują.
Również bezzasadny jest zarzut naruszenia art. 7 k.p.a., poprzez niewyjaśnienie stanu faktycznego, który stał się podstawą do wydania zaskarżonej decyzji. Stan sprawy jest taki, że przeciwko ww. zostało wszczęte postępowanie karne w sprawie o przestępstwo umyśle, ścigane z oskarżenia publicznego, zaś charakter zarzucanych czynów tłumaczy uznanie sprawy za szczególnie uzasadniony przypadek.
W przedmiocie naruszenia art. 10 k.p.a. organ podkreślił, że ani ustawa o Policji, ani rozporządzenie MSWiA w sprawie trybu zawieszania policjanta w czynnościach służbowych przez przełożonych, nie przewidują żadnych szczególnych rygorów, zwłaszcza w zakresie udziału strony w postępowaniu.
Zgodnie z art. 12 k.p.a. organ I instancji działał wnikliwie i szybko.
Podkreślił, że w sprawie niniejszej było priorytetem niedopuszczenie do wykonywania czynności służbowych policjanta stojącego pod bardzo poważnym zarzutem naruszenia prawa.
Zawieszenie w czynnościach policjanta nie przesądza o jego winie.
W konkluzji organ kategorycznie zanegował pogląd [...] W. P., że zdarzenie w związku z którym toczy się wobec niego postępowanie przygotowawcze, w którym postawiono mu zarzut art. 231 kodeksu karnego, nie stanowi przesłanki "szczególnie uzasadnionego przypadku".
Powyższy rozkaz stał się przedmiotem skargi wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, w której skarżący wniósł o jego uchylenie i umorzenie postępowania.
Rozstrzygnięciu skarżący zarzucił naruszenie art. 11 k.p.a., oraz art. 39 ust. 1 ustawy o Policji, przez błędne zastosowanie przesłanki "szczególnie uzasadnionego przypadku".
W uzasadnieniu skargi podkreślił, że organ czyli Komendant Stołeczny Policji nie wykazał na tle stanu faktycznego zaistnienia przesłanki "szczególnie uzasadnionego przypadku".
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, przywołując argumenty jak w uzasadnieniu zaskarżonego rozkazu.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Zgodnie z brzmieniem art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269), sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę pod względem zgodności z prawem zaskarżonej decyzji administracyjnej i to w dacie jej wydania. Innymi słowy, sąd administracyjny nie orzeka co do istoty sprawy w zakresie danego przypadku, lecz jedynie kontroluje rozstrzygnięcie zapadłe w sprawie z punktu widzenia jego zgodności z prawem materialnym i obowiązującymi przepisami.
Skarga analizowana pod tym kątem nie zasługuje na uwzględnienie.
Podstawę zaskarżonego rozkazu stanowi art. 39 ust. 3 ustawy o Policji z dnia 6 kwietnia 1990 r. (Dz. U. z 2002 r. Nr 7, poz. 58 ze zm.), który stanowi, że w szczególnie uzasadnionych przypadkach okres zawieszenia w czynnościach służbowych można przedłużyć do czasu zakończenia postępowania karnego.
Z powyższego przepisu wynika upoważnienie organu do podjęcia rozkazu personalnego w przedmiocie przedłużenia okresu zawieszenia policjanta w czynnościach służbowych do czasu zakończenia postępowania karnego w szczególnie uzasadnionych przypadkach.
Orzeczenie w tym przedmiocie zależy od uznania organu, przy czym uznanie to nie jest dowolne, albowiem możliwość zastosowania powołanego przepisu art. 39 ust. 3 ustawy o Policji wymaga spełnienia przesłanek w nim określonych.
W ocenie Sądu w rozpatrywanej sprawie przesłanki te zaistniały.
W dniu 8 grudnia 2006 r. skarżącemu zostały przedstawione przez Prokuraturę Okręgową w W. zarzuty popełnienia przestępstwa z art. 231 § 1 kk. Zarzucany skarżącemu czyn stanowi przestępstwo umyślne ścigane z oskarżenia publicznego, co stanowi przesłankę obligatoryjnego zawieszenia policjanta w czynnościach służbowych.
Podkreślić należy, że decyzja uznaniowa może być przez sąd uchylona w wypadkach stwierdzenia, iż została wydana z takim naruszeniem przepisów prawa o postępowaniu lub prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy. O tego rodzaju naruszeniach można mówić, gdy organ pozostawił poza swoimi rozważaniami argumenty podnoszone przez stronę, pominął istotny dla rozstrzygnięcia materiał dowodowy lub dokonał jego oceny wbrew zasadom logiki lub doświadczenia życiowego.
Zgodnie z art. 39 ust. 3 cytowanej ustawy, okres zawieszenia w czynnościach służbowych można przedłużyć do czasu ukończenia postępowania karnego w "szczególnie uzasadnionych przypadkach". Ustawodawca nie wprowadził w tym przepisie żadnych innych kryteriów dla zastosowania tej instytucji. A zatem musi zaistnieć szczególnie uzasadniony przypadek. Czy zachodzi szczególnie uzasadniony przypadek, w każdej sprawie organ musi zbadać i ocenić czy rzeczywiście zaistniał.
Podkreślić również należy, że ratio legis instytucji zawieszenia w czynnościach służbowych polega na tym, aby policjanta pełniącego służbę niezwłocznie odsunąć od wykonywania swoich obowiązków.
W ocenie Sądu organ wyczerpująco uzasadnił celowość zawieszenia funkcjonariusza, powołując się na dobro służby z jednoczesnym wyjaśnieniem powodów takiej oceny.
Podkreślił, wyjątkowo naganny charakter zarzucanych czynów, co uniemożliwia wykonywanie przez skarżącego czynności służbowych. Wskazał, że Policja jest instytucją zaufania publicznego, a zatem wykonywanie obowiązków służbowych przez policjanta, wobec którego toczy się postępowanie karne, pozostaje w sprzeczności z interesem społecznym oraz prowadzi do naruszenia dobrego imienia służby.
Słusznie organ wskazał, że instytucja zawieszenia postępowania, nie przesądza o winie policjanta w żadnym toczącym się postępowaniu.
Zdaniem Sądu nie można zgodzić się z poglądem wyrażonym przez skarżącego, że przepis art. 39 ust. 3 ustawy o Policji dopuszcza możliwość przedłużenia zawieszenia w czynnościach służbowych do czasu ukończenia postępowania karnego wobec funkcjonariuszy Policji dopuszczających się co najmniej kilkukrotnych uchybień skutkujących odpowiedzialnością dyscyplinarną.
Należy zgodzić się z interpretacją ww. przepisu przeprowadzoną przez organ, który dowodzi, że przepis dopuszcza dalsze odsunięcie funkcjonariusza od wykonywania zadań i czynności służbowych z uwagi na charakter zarzucanego mu czynu.
Z uzasadnienia rozkazu wynika jednoznacznie, że interes społeczny, stanowiący przesłankę nadania decyzji rygoru natychmiastowej wykonalności, przejawiał się w potrzebie przywrócenia wiary i zaufania do policji, ukształtowania jej prawidłowego wizerunku oraz postaw samych policjantów.
Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) orzekł jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło