II SA/Wa 1131/10

WyrokWSA w Warszawie2010-11-12

Skład orzekający: Ewa Marcinkowska, Iwona Dąbrowska, Przemysław Szustakiewicz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ Policji może cofnąć pozwolenie na broń palną gazową w przypadku, gdy posiadacz nie przedstawił wymaganych orzeczeń lekarskiego i psychologicznego oraz nie powiadomił o zmianie miejsca zamieszkania, mimo że twierdzi, iż nie dysponuje już bronią i utracił pozwolenie?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że pozwolenie na broń jest uprawnieniem, które wymaga spełniania określonych obowiązków, takich jak okresowe przedstawianie orzeczeń lekarskich i psychologicznych oraz informowanie o zmianie miejsca zamieszkania. Niespełnienie tych wymogów, nawet jeśli posiadacz nie dysponuje już bronią, stanowi podstawę do cofnięcia pozwolenia. Utrata dokumentu pozwolenia lub broni nie jest równoznaczna z ustaniem prawa do jej posiadania, a jedynie z koniecznością stwierdzenia tego faktu decyzją administracyjną.
Stan faktyczny
Skarżący J. W. został pozbawiony pozwolenia na broń palną gazową do ochrony osobistej. Organ I instancji wszczął postępowanie z urzędu, wskazując na brak przedstawienia orzeczeń lekarskiego i psychologicznego oraz brak powiadomienia o zmianie miejsca zamieszkania. Skarżący argumentował bezprzedmiotowość postępowania, twierdząc, że nie dysponuje bronią i utracił pozwolenie. Organ II instancji utrzymał decyzję w mocy, uznając, że brak broni nie znosi obowiązku spełniania wymogów formalnych, a utrata pozwolenia wymaga decyzji administracyjnej. Skarżący wniósł skargę do WSA, podtrzymując swoje argumenty.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Marcinkowska Sędziowie WSA Iwona Dąbrowska Przemysław Szustakiewicz (spr.) Protokolant specjalista Aleksandra Weiher po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 12 listopada 2010 r. sprawy ze skargi J. W. na decyzję Komendanta Głównego Policji z dnia [...] maja 2010 r. nr [...] w przedmiocie cofnięcia pozwolenia na posiadanie broni palnej gazowej oddala skargę Komendant Główny Policji, działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 i art. 268a ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.) oraz art. 18 ust. 5 pkt 2 w zw. z art. 15 ust. 4 i art. 18 ust. 5 pkt 3 w zw. z art. 26 ustawy z dnia 21 maja 1999 r. o broni i amunicji (Dz. U. z 2004 r. Nr 52, poz. 525 ze zm.), decyzją z dnia [...] maja 2010 r. nr [...] utrzymał w mocy decyzję Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...] z dnia [...] marca 2010 r. nr [...] cofającą J. W. pozwolenie na broń palną gazową do ochrony osobistej. W uzasadnieniu organ wskazał, że Komendant Wojewódzki Policji w [...] w dniu [...] stycznia 2010 r. wszczął z urzędu postępowanie administracyjne w sprawie cofnięcia J. W. pozwolenia na broń palną gazową, wskazując, iż strona w ustawowym terminie nie przedstawiła stosownych orzeczeń lekarskiego: i psychologicznego, potwierdzających możliwość dysponowania przez niego bronią palną oraz nie powiadomiła właściwego organu Policji o zmianie miejsca zamieszkania. Organ poinformował stronę o powyższym fakcie w zawiadomieniu o wszczęciu postępowania oraz pouczył o przysługujących stronie uprawnieniach w postępowaniu administracyjnym. W piśmie z dnia [...] lutego 2010 r. J. W. poinformował organ I instancji, że nie dysponuje obecnie bronią gazową, gdyż znajduje się ona w mieszkaniu w W., do którego nie ma on dostępu, natomiast w maju 2001 r. utracił saszetkę, w której było jego pozwolenie na broń gazową. Z tych przyczyn oraz w związku z faktem, że nie zamierza ponownie ubiegać się o wydanie pozwolenia na broń, uznał, iż prowadzenie postępowania w przedmiocie cofnięcia pozwolenia na posiadanie broni gazowej jest bezprzedmiotowe. [...] Komendant Wojewódzki Policji nie wziął pod uwagę tych argumentów i decyzją z dnia [...] marca 2010 r., działając na podstawie art. 18 ust. 5 pkt 2 w zw. z art. 15 ust. 4 oraz art. 18 ust. 5 pkt 3 w zw. z art. 26 ustawy o broni i amunicji, cofnął J. W. pozwolenie na broń palną gazową do ochrony osobistej. W odwołaniu od powyższej decyzji J. W. wniósł o jej uchylenie, zarzucając jej naruszenie przepisów postępowania administracyjnego, mające istotny wpływ na wynik sprawy, a w szczególności art. 7 i 77 kpa. W uzasadnieniu ponowił argumenty przedstawione w piśmie z dnia [...] lutego 2010 r., wskazując na bezprzedmiotowość postępowania. Komendant Główny Policji w uzasadnieniu decyzji z dnia [...] maja 2010 r. wskazał, że przedmiotem postępowania w niniejszej sprawie jest cofnięcie prawa do posiadania broni. Okoliczność, że strona nie dysponuje obecnie bronią nie jest równoznaczna z ustaniem prawa do jej posiadania. Posiadacz ważnego pozwolenia na broń może bowiem w przypadku zbycia lub utraty broni w niezawinionych przez niego okolicznościach zakupić w jej miejsce inną broń. Z tej przyczyny decyzja organu I instancji nie była bezprzedmiotowa. Wprawdzie rezygnacja z pozwolenia na broń może stanowić podstawę do wydania rozstrzygnięcia o wygaśnięciu decyzji przyznającej takie pozwolenie, to w niniejszej sprawie strona przed wszczęciem postępowania w przedmiocie cofnięcia pozwolenia na broń oświadczenia takiego nie złożyła. Organ wyjaśnił, że zgodnie z art. 15 ust. 4 cyt. ustawy o broni i amunicji, osoby posiadające pozwolenie na broń są obowiązane do przedstawienia właściwemu organowi Policji raz na 5 lat aktualnych orzeczeń lekarskiego i psychologicznego, potwierdzających zdolność do dysponowania bronią, wydanych przez upoważnionych lekarza i psychologa. Obowiązek ten spoczywa na wszystkich posiadaczach broni w celu ochrony osobistej, w tym także na osobach, które tak, jak strona, uzyskały pozwolenie na broń na podstawie nieobowiązującej już ustawy z dnia 31 stycznia 1961 r. o broni, amunicji i materiałach wybuchowych (Dz. U. Nr 6, poz. 43 ze zm.), co wynika z faktu, że mocą art. 52 ustawy o broni i amunicji z 1999 r. ustawodawca zachował ważność tych pozwoleń. Tymczasem strona uchyliła się od wypełnienia wskazanego obowiązku, który jest istotny z punktu widzenia racji interesu społecznego, a zatem zastosowanie konsekwencji administracyjnoprawnej w postaci cofnięcia prawa do broni na podstawie art. 18 ust. 5 pkt 2 w zw. z art. 15 ust. 4 ustawy o broni i amunicji, organ odwoławczy uznał za słuszne i celowe. Dodatkowo organ wskazał, że J. W. nie wykonał również obowiązku wynikającego z art. 26 cyt. ustawy, mianowicie nie powiadomił właściwego organu Policji o zmianie miejsca stałego pobytu. Jak bowiem wynika z akt sprawy z ostatniego miejsca zameldowania został wymeldowany z dniem [...] sierpnia 2001 r. i w tym samym czasie zameldował się w nowym miejscu stałego pobytu. Nie poinformował jednak o powyższym Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...]. Tymczasem posiadanie przez organy Policji informacji o miejscu stałego pobytu posiadaczy pozwoleń na broń jest istotne z punktu widzenia ochrony bezpieczeństwa i porządku publicznego. Dlatego słusznie organ I instancji jako kolejną podstawę cofnięcia pozwolenia na broń wskazał przepisy art. 18 ust. 5 pkt 3 w zw. z art. 26 ustawy o broni i amunicji. W dniu 15 czerwca 2010 r. J. W. złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na powyższą decyzję, wnosząc o jej uchylenie oraz o uchylenie decyzji ją poprzedzającej, a także o zasądzenie kosztów postępowania. Skarżący zarzucił zaskarżonej decyzji naruszenie przepisów postępowania administracyjnego, mające istotny wpływ na wynik sprawy, a w szczególności art. 7, 77 i 107 kpa. W uzasadnieniu ponowił zarzuty dotyczące braku podstaw do wydania decyzji, z uwagi na fakt, iż pozwolenie na broń utracił w dniu [...] maja 2001 r. i nie występował ponownie o jego wydanie. Powołał się przy tym na argumenty wskazane w piśmie z dnia [...] lutego 2010 r. oraz w odwołaniu od decyzji I instancji. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie i podtrzymał argumenty zawarte w zaskarżonej decyzji. Odnosząc się do argumentów skarżącego podnoszonych w toku postępowania administracyjnego, że nie dysponuje bronią, bowiem przypadła ona, w wyniku podziału wspólnego majątku, jego byłej żonie i znajduje się w mieszkaniu, do którego nie ma dostępu, organ stwierdził, że z treści protokołu z dnia [...] czerwca 2005 r. sygn. akt [...], zawierającego ugodę stron o podziale majątku, nie wynika, ażeby broń palna w wyniku podziału majątku przypadła żonie skarżącego. Skarżący zatem jako posiadacz broni palnej był zobowiązany zachować szczególną ostrożność i staranność przy wykonywaniu swego prawa do posiadania broni, tymczasem oświadczył on, że utracił posiadanie broni i nie ma wiedzy o jej losie. W ocenie organu takie zachowanie skarżącego nie daje gwarancji realizowania uprawnienia do posiadania broni zgodnie z ustawą o broni i amunicji. W piśmie z dnia 6 sierpnia 2010 r. skarżący podniósł, że skoro przedmiotem podziału majątku było mieszkanie, które w wyniku ugody otrzymała była żona, to logiczne jest, że wszystko co było w mieszkaniu stało się jej własnością. Ugoda nie zawierała żadnych uwarunkowań, co do rzeczy znajdujących się w mieszkaniu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Stosownie do treści art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości, m.in. przez kontrolę działalności administracji publicznej, a kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Skarga oceniana w świetle powyższych kryteriów nie zasługuje na uwzględnienie. Materialnoprawną podstawę zaskarżonej decyzji stanowią przepisy art. 18 ust. 5 pkt 2 w związku z art. 15 ust. 4 ustawy z dnia 21 maja 1999 r. o broni i amunicji (t.j. Dz. U. z 2004 r. Nr 52, poz. 525 ze zm.), które stanowią, że właściwy organ Policji może cofnąć pozwolenie na broń w przypadku naruszenia przez osobę posiadającą pozwolenie obowiązku poddania się badaniom lekarskim i psychologicznym i przedstawienia orzeczenia lekarskiego i psychologicznego, o których mowa w art. 15 ust. 3 – 5 (art. 18 ust. 5 pkt 2). Osoba posiadająca pozwolenie na broń wydane w celu określonym w art. 10 ust. 3 pkt 1 (ochrona osobista lub ochrona bezpieczeństwa innych osób oraz mienia) obowiązana jest raz na pięć lat przedstawić właściwemu organowi Policji aktualne orzeczenie lekarskie i psychologiczne, o którym mowa w ust. 3 (art. 15 ust. 4 zd. 1). Użyte w przepisie art. 18 ust. 5 pkt 2 ustawy słowo "może" wskazuje, że rozstrzygnięcie w tym przedmiocie podejmowane jest przez właściwy organ Policji w formie uznaniowej decyzji administracyjnej. Uznaniowość nie oznacza jednak całkowitej dowolności organu przy jej podejmowaniu. Jej granice określają bowiem z jednej strony przesłanki wynikające z powyższego przepisu, z drugiej zaś reguły postępowania administracyjnego, zawarte w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.). W związku z tym organ Policji, podejmując decyzję administracyjną w sprawach cofnięcia pozwolenia na broń, winien przestrzegać dochodzenia do prawdy materialnej (art. 7 kpa), a więc podejmować wszelkie niezbędne kroki zmierzające do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego i załatwienia sprawy. Jest zobowiązany również do należytego i wyczerpującego informowania stron o okolicznościach faktycznych i prawnych, które mogą mieć wpływ na ustalenie ich praw i obowiązków będących przedmiotem postępowania administracyjnego (art. 9 kpa). Musi wreszcie w sposób wyczerpujący zebrać, rozpatrzyć i ocenić cały materiał dowodowy (art. 77 § 1 i art. 80 kpa) oraz uzasadnić swoje rozstrzygnięcie zgodnie z wymogami określonymi w art. 107 § 3 kpa. W rozpatrywanej sprawie Komendant Główny Policji nie uchybił wymienionym wyżej regulacjom, zaś jego rozstrzygnięcie mieści się w granicach uznania administracyjnego. Bezsporne jest bowiem, że J. W. decyzją z dnia [...] stycznia 1992 r. nr [...], uzyskał pozwolenie na broń gazową do celów ochrony osobistej i mienia, na podstawie obowiązującej wówczas ustawy z dnia 31 stycznia 1961 r. o broni, amunicji i materiałach wybuchowych (Dz. U. z 1983 r. Nr 6, poz. 43 ze zm.), która nie przewidywała obowiązku określonego w art. 15 ust. 4 obecnie obowiązującej ustawy o broni i amunicji. Jednakże zgodnie z brzmieniem art. 52 obecnej ustawy, zachowały ważność pozwolenia na broń i legitymacje noszące nazwę "pozwolenie na broń", wydane na podstawie dotychczas obowiązujących przepisów. Tym samym, w ocenie Sądu, należy je traktować identycznie, jak pozwolenia wydane pod rządami obecnie obowiązującej ustawy, a to oznacza, że ma do nich zastosowanie wymóg przekładania raz na pięć lat aktualnych orzeczeń lekarskich i psychologicznych. Ustawa ta weszła w życie z dniem 20 marca 2000 r., a zatem od tej daty należy liczyć pięcioletni okres do wykonania powyższego obowiązku, ciążącego na posiadaczu broni wydanej dla celów ochrony osobistej lub mienia. Racjonalnym uzasadnieniem tego obowiązku jest konieczność sprawdzania przez organy Policji, czy posiadacz broni nie utracił przymiotów, o których mowa w przepisie art. 15 ust. 1 pkt 2 – 4, niezbędnych do uzyskania pozwolenia na broń. Jest to o tyle istotne, że osoba z zaburzeniami psychicznymi lub wykazująca istotne zaburzenie psychologiczne, a nadto uzależniona od alkoholu lub substancji psychoaktywnych, nie daje rękojmi bezpiecznego dysponowania bronią, przez co stwarza niebezpieczeństwo dla zdrowia i życia własnego oraz osób trzecich, a nadto zagraża porządkowi publicznemu. Nie ulega przecież wątpliwości, co podkreśla się w doktrynie oraz orzecznictwie, że pozwolenie na broń jest uprawnieniem wyjątkowym, będącym atrybutem władztwa państwowego i z tego względu jego posiadacz musi być osobą dającą rękojmię, iż swoim zachowaniem nie zagrozi bezpieczeństwu i porządkowi publicznemu. Bezsporne jest w niniejszej sprawie, że skarżący omawianemu obowiązkowi uchybił, a zatem zaistniała przesłanka fakultatywna do cofnięcia pozwolenia na broń. W takiej sytuacji organy Policji kierując się treścią wspomnianego art. 18 ust. 5 pkt 2 ustawy o broni i amunicji mogły wydać decyzję o cofnięciu pozwolenia na broń. W tym miejscu należy wskazać, że argumenty skarżącego, uznające, że wobec fizycznej utraty pozwolenia na posiadanie broni oraz utraty właściwości broni brak jest podstaw do wydania decyzji cofającej pozwolenie na broń, należy uznać za bezpodstawne. Decyzja o pozwoleniu na broń nie jest związana z dokumentem posiadanym przez osobę, wobec której została wydana, czy z posiadanym konkretnie egzemplarzem broni. Decyzja ta oznacza, iż dana osoba dostała uprawnienie do posiadania broni, uprawnienie jest dokumentowane przez posiadany akt administracyjny, jakim jest pozwolenie, ale nie jest z nim związane. Zatem, utrata pozwolenia na posiadanie broni musi być stwierdzona stosowną decyzją administracyjną, którą zgodnie z art. 18 ust. 1 wydają organy Policji. Organy orzekające w obu instancjach słusznie nadto wskazały, iż podstawą cofnięcia pozwolenia na broń jest także fakt, że skarżący wbrew dyspozycji art. 26 ustawy o broni i amunicji nie zawiadomił właściwych organów Policji o zmianie miejsca zamieszkania. Mając powyższe na względzie, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 151, w związku z art. 132 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) orzekł, jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło