II SA/Wa 1132/09

PostanowienieWSA w Warszawie2009-08-20

Skład orzekający: Iwona Maciejuk

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych podlega ocenie merytorycznej, jeśli skarżący korzysta ze zwolnienia z mocy prawa?
Ratio decidendi
Wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych nie podlega ocenie merytorycznej, jeśli skarżący jest zwolniony z tych kosztów z mocy prawa na podstawie art. 239 pkt 1 lit. d PPSA. W takim przypadku wniosek powinien zostać oddalony. Prawo pomocy w zakresie ustanowienia radcy prawnego przysługuje, gdy strona wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny, a sytuacja materialna skarżącego na to wskazuje.
Stan faktyczny
Skarżący S. S. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia radcy prawnego w sprawie ze skargi na decyzję Prezesa Wojskowej Agencji Mieszkaniowej. Skarżący wraz z żoną i synem utrzymuje się z renty inwalidzkiej w wysokości 680 zł brutto miesięcznie, żona jest bezrobotna, a rodzina nie posiada majątku. Miesięczne koszty utrzymania (czynsz, leki, spłata zadłużenia) wynoszą łącznie 1130 zł. Rodzina korzysta z pomocy finansowej córki.
Rozstrzygnięcie
1. Oddalono wniosek w przedmiocie zwolnienia od kosztów sądowych. 2. Ustanowiono dla S. S. radcę prawnego.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, - Iwona Maciejuk po rozpoznaniu w dniu 20 sierpnia 2009 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku S. S. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia radcy prawnego w sprawie ze skargi S. S. na decyzję Prezesa Wojskowej Agencji Mieszkaniowej nr [...] z dnia [...] czerwca 2009 r. w przedmiocie umorzenia postępowania dotyczącego odmowy wydania decyzji o prawie zamieszkiwania w lokalu mieszkalnym postanawia 1. oddalić wniosek w przedmiocie zwolnienia od kosztów sądowych, 2. ustanowić dla S. S. radcę prawnego. Na podstawie informacji przedstawionych w urzędowym formularzu wniosku o przyznanie prawa pomocy ustalono, co następuje. Skarżący we wspólnym gospodarstwie domowym pozostaje z żoną oraz uczącym się synem. Stały miesięczny dochód rodziny wynosi 680 zł brutto i uzyskiwany jest przez wnioskodawcę z tytułu renty inwalidzkiej. Żona skarżącego jest osobą bezrobotną bez prawa do zasiłku. Rodzina nie posiada majątku, w tym oszczędności. Miesięczne opłaty mieszkaniowe wynoszą 660 zł, koszt lekarstw około 200 zł. Skarżący spłaca nadto zadłużenie w opłatach mieszkaniowych w wysokości 270 zł miesięcznie. Rodzina korzysta z pomocy finansowej córki mieszkającej poza granicami kraju. Zgodnie z art. 239 pkt 1 lit. d ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), zwanej dalej również ppsa, strona skarżąca działanie lub bezczynność organu w sprawach ze stosunków pracy i stosunków służbowych nie ma obowiązku uiszczania kosztów sądowych. Na mocy powołanego przepisu skarżący z mocy prawa nie ma obowiązku uiszczania kosztów sądowych w toku całego postępowania, a zatem zarówno przed sądem pierwszej instancji - Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Warszawie, jak i sądem drugiej instancji - Naczelnym Sądem Administracyjnym. W związku z tym, wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych nie podlega ocenie w odniesieniu do przesłanek określonych w ustawie i winien być oddalony. Z tego względu, na podstawie art. 254 § 1, art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 w zw. z art. 239 pkt 1 lit. d ppsa orzeczono, jak w punkcie 1 postanowienia. Odnosząc się do wniosku o ustanowienie radcy prawnego wskazać należy, iż zgodnie z art. 246 § 1 pkt 2 ppsa, prawo pomocy w zakresie częściowym, obejmującym między innymi tylko ustanowienie radcy prawnego, przysługuje osobie fizycznej, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (art. 246 § 1 pkt 2 i art. 245 § 3 ppsa). Instytucja prawa pomocy stanowi realizację konstytucyjnej zasady prawa do sądu. Prawo to powinno być przyznawane wówczas, gdy strona jest w bardzo trudnej sytuacji materialnej, a odmowa przyznania prawa pomocy uniemożliwiałaby dostęp do sądu. Na podstawie informacji przedstawionych w urzędowym formularzu wniosku o przyznanie prawa pomocy stwierdzić należy, że skarżący spełnia przesłankę warunkującą przyznanie prawa pomocy w żądanym zakresie. Wnioskodawca znajduje się w trudnej sytuacji materialnej. Dochód 3-osobowej rodziny wynosi jedynie 680 zł brutto i z pewnością nie pozwala na poniesienie pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla skarżącego i rodziny. Strona nie dysponuje w chwili obecnej środkami umożliwiającymi ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika z wyboru, zaś przy wnoszeniu środka odwoławczego od orzeczenia sądu I instancji obowiązuje przymus adwokacko – radcowski. Z tego względu, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w zw. z art. 254 § 1 oraz art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono, jak w pkt. 2 postanowienia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło