II SA/Wa 1146/11
PostanowienieWSA w Warszawie2011-07-28
Skład orzekający: Sędzia WSA Ewa Marcinkowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy pismo organu administracji publicznej odmawiające przyznania świadczenia mieszkaniowego, mimo braku formalnych cech decyzji administracyjnej, może być traktowane jako decyzja podlegająca zaskarżeniu do sądu administracyjnego?Ratio decidendi
Pismo organu administracji publicznej, które rozstrzyga o prawach i obowiązkach strony, nawet jeśli nie spełnia wszystkich formalnych wymogów decyzji administracyjnej, może być uznane za decyzję administracyjną, jeśli zawiera co najmniej oznaczenie organu i adresata, rozstrzyga sprawę i jest podpisane przez upoważnioną osobę. W przypadku odmowy przyznania świadczenia mieszkaniowego, takie pismo jest traktowane jako decyzja, a skarga na nie podlega terminowi określonemu w art. 53 § 1 PPSA.Stan faktyczny
Skarżący W. P. domagał się wypłaty świadczenia mieszkaniowego. Dyrektor Oddziału Terenowego Wojskowej Agencji Mieszkaniowej (WAM) odmówił, co zostało podtrzymane przez Prezesa WAM w piśmie z lutego 2011 r. Pełnomocnik skarżącego wniósł skargę do WSA, domagając się stwierdzenia nieważności lub uchylenia aktu Prezesa WAM, traktując go jako akt władczy mimo braku formalnych cech decyzji. Sąd uznał pismo Prezesa WAM za decyzję administracyjną, ale odrzucił skargę z powodu wniesienia jej po terminie.Rozstrzygnięcie
Odrzucono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Ewa Marcinkowska po rozpoznaniu w dniu 28 lipca 2011 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi W. P. na decyzję Prezesa Wojskowej Agencji Mieszkaniowej z dnia [...] lutego 2011 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wypłaty świadczenia mieszkaniowego postanawia -odrzucić skargę-
W piśmie z dnia [...] października 2010 r. nr [...] skierowanym do W. P. Dyrektor Oddziału Terenowego Wojskowej Agencji Mieszkaniowej (WAM) stwierdził, iż brak jest podstaw prawnych do wypłacenia wyżej wymienionemu świadczenia mieszkaniowego.
Działając poprzez swojego pełnomocnika, W. P. skierował do Prezesa WAM wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy.
Prezes WAM w piśmie z dnia [...] lutego 2011 r. nr [...] podniósł, że brak jest możliwości realizacji przez W. P. prawa do zakwaterowania, w tym do wypłaty świadczenia mieszkaniowego. Wskazał, że stanowisko Dyrektora Oddziału Regionalnego WAM w G. o nieumieszczeniu W. P. na wykazie żołnierzy zawodowych do wypłaty świadczenia mieszkaniowego jest zgodne z obowiązującymi w przedmiotowym zakresie uregulowaniami prawnymi.
Wskazane wyżej pismo Prezesa WAM zostało doręczone pełnomocnikowi W. P. w dniu 3 marca 2011 r.
W dniu 15 marca 2011 r. pełnomocnik W. P. skierował do Prezesa WAM pismo zatytułowane "Wezwanie do usunięcia naruszenia prawa". W piśmie tym pełnomocnik strony wniósł o przyznanie W. P. prawa do świadczenia mieszkaniowego.
W piśmie z dnia [...] marca 2011 r. Prezes WAM poinformował pełnomocnika W. P., że podtrzymuje stanowisko zajęte w swoim wcześniejszym piśmie z dnia [...] lutego 2011 r.
Pełnomocnik W. P. wniósł w dniu 20 kwietnia 2011 r. skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wskazując, że jest ona wnoszona na akt Prezesa WAM dotyczący odmowy przyznania W. P. prawa do świadczenia mieszkaniowego. Pełnomocnik skarżącego wniósł o stwierdzenie nieważności zaskarżonego aktu ewentualnie jego uchylenie, przyznanie skarżącemu prawa do świadczenia mieszkaniowego oraz o zasądzenie na rzecz skarżącego kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego.
W uzasadnieniu pełnomocnik skarżącego podał, że odmowa przyznania i wypłaty świadczenia mieszkaniowego nie nastąpiła w formie decyzji administracyjnej, jednakże odmowę tą należy traktować jako akt władczy organu administracji o charakterze indywidualnym dotyczący praw i obowiązków strony. Wyjaśnił również, że z uwagi na fakt, iż ustawa nie przewiduje trybu zaskarżenia takiego aktu, skierowanie skargi do sądu było możliwe w oparciu o przepis art. 3 § 2 pkt 4 i art. 52 § 3 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Prezes WAM w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Oceniając dopuszczalność skargi w niniejszej sprawie należy przede wszystkim rozstrzygnąć, jaki charakter mają pisma Dyrektora Oddziału Terenowego Wojskowej Agencji Mieszkaniowej z dnia [...] października 2010 r. nr [...] oraz pismo Prezesa WAM z dnia [...] lutego 2011 r., którymi to poinformowano skarżącego o braku możliwości przyznania świadczenia mieszkaniowego.
W ocenie Sądu pisma te stanowią w istocie decyzje organów administracji publicznej o odmowie przyznania skarżącemu świadczenia mieszkaniowego, tj. świadczenia, o jakim mowa w art. 21 ust. 2 pkt 3 ustawy z dnia 22 czerwca 1995 r. o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych RP (t. j. Dz. U. z 2010 r. Nr 206, poz. 1367 ze zm.).
Zgodnie z powołanym wyżej przepisem prawo żołnierza zawodowego do zakwaterowania może być realizowane w formie wypłaty świadczenia mieszkaniowego. Art. 21 ust. 6 cytowanej ustawy stanowi zaś, że żołnierzowi zawodowemu nie przysługuje prawo do zakwaterowania, jeżeli on lub jego małżonek: 1) otrzymał ekwiwalent pieniężny w zamian za rezygnację z kwatery, wypłacony na podstawie przepisów ustawy obowiązujących do dnia 30 czerwca 2004 r.; 2) otrzymał odprawę mieszkaniową wypłaconą albo zrealizowaną w formie rzeczowej na podstawie przepisów ustawy obowiązujących od dnia 1 lipca 2004 r.; 3) nabył lokal mieszkalny od Skarbu Państwa, Agencji albo jednostki samorządu terytorialnego z bonifikatą lub z uwzględnieniem pomniejszenia w cenie nabycia; 4) otrzymał pomoc finansową wypłaconą w formie zaliczkowej lub bezzwrotnej do dnia 31 grudnia 1995 r. na podstawie przepisów ustawy z dnia 20 maja 1976 r. o zakwaterowaniu sił zbrojnych (Dz. U. z 1992 r. Nr 5, poz. 19 oraz z 1994 r. Nr 10, poz. 36); 5) nabył własnościowe spółdzielcze prawo do lokalu mieszkalnego od Agencji. Ponadto prawo do zakwaterowania realizowane w formie przydziału miejsca w internacie albo kwaterze internatowej przysługuje żołnierzowi zawodowemu, jeżeli on lub jego małżonek w miejscowości, w której pełni służbę, albo w miejscowości pobliskiej nie skorzystał z uprawnień, o których mowa w ust. 6, albo on lub jego małżonek nie posiada w tej miejscowości lokalu mieszkalnego wybudowanego lub nabytego z wykorzystaniem uprawnień, o których mowa w ust. 6.
Stosownie natomiast do treści 48d ust. 3 tej ustawy świadczenie mieszkaniowe, jest wypłacane przez dyrektora oddziału regionalnego właściwego miejscowo dla garnizonu, w którym żołnierz pełni służbę wojskową.
Z powołanych wyżej przepisów nie wynika, w jakiej formie następuje odmowa wypłaty żołnierzowi zawodowemu świadczenia mieszkaniowego.
Zauważyć jednak należy, że w przypadku, gdy istnieje wątpliwość, co do formy załatwienia sprawy administracyjnej, należy przyjąć, że powinna być załatwiona w drodze decyzji administracyjnej. Koniecznym jednak warunkiem przyjęcia takiego domniemania jest ustalenie, że istnieje sprawa administracyjna i organ administracji publicznej jest właściwy do jej załatwienia. Nie można bowiem uznać za rozsądne stanowiska, że jeżeli w przepisach określono właściwość organu administracji publicznej do załatwiania pewnej kategorii spraw administracyjnych, to sprawy te nie mogą być rozstrzygane tylko dlatego, że ustawodawca nie określił formy rozstrzygnięcia (zob. M Jaśkowska, A. Wróbel, Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, Warszawa 2009, s. 513).
Niewątpliwie mamy tu do czynienia ze sprawą administracyjną, której przedmiotem jest prawo skarżącego do świadczenia mieszkaniowego, a także istnieje organ administracyjny właściwy do jej załatwienia. Organem tym jest dyrektor oddziału regionalnego WAM, który jest organem właściwym do wydawania decyzji o przydziale kwatery lub innego lokalu mieszkalnego (art. 24 ust. 1 ustawy o zakwaterowaniu Siła Zbrojnych RP), jak również jest właściwy do wypłaty świadczenia mieszkaniowego (art. 48d ust. 3 tej ustawy). Od decyzji wydanej w tych sprawach przez dyrektora oddziału przysługuje zaś odwołanie do Prezesa WAM.
Mając na uwadze powyższe przyjąć należy, że zaskarżone w niniejszej sprawie pismo Prezesa WAM z dnia [...] lutego 2011 r. stanowi decyzję administracyjną, mimo, iż nie zawiera ono wszystkich elementów wymienionych w art. 107 § 1 k.p.a. Wyjaśnić należy, że zakwalifikowanie danego pisma jako decyzji administracyjnej nie wymaga, aby to pismo zawierało wszystkie składniki decyzji przewidziane w tym przepisie. Za decyzję administracyjną należy również uznać pismo właściwego organu zawierające co najmniej oznaczenie organu i adresata aktu, rozstrzygające o sprawie i podpis upoważnionego pracownika (zob. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 22 września 1981 r., SA 791/81, ONSA 1981, nr 2, poz. 91).
Wszystkie te elementy zawarte są w przedmiotowym piśmie. Pismo to zostało podpisane przez osobę działającą z upoważnienia Prezesa WAM, zawiera również oznaczenia organu i strony, do której jest kierowane. W piśmie tym zawarte jest także rozstrzygnięcie organu, albowiem zasadniczym jego elementem jest stwierdzenie, że skarżącemu nie przysługuje świadczenie mieszkaniowe, oraz że stanowisko Dyrektora Oddziału Regionalnego WAM w G. w tej kwestii jest zgodne z prawem.
Pismo Prezesa WAM z dnia [...] lutego 2011 r. stanowi zatem decyzję administracyjną, która podlega kognicji sądu administracyjnego. Obowiązkiem Sądu rozpatrującego skargę na decyzję jest jednakże ocena wszystkich elementów decydujących o dopuszczalności skargi, w tym zbadanie zachowania terminu do jej wniesienia.
Zgodnie bowiem z art. 53 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo
o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), skargę do sądu administracyjnego wnosi się w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia skarżącemu rozstrzygnięcia w sprawie.
Z akt niniejszej sprawy wynika, że zaskarżona decyzja Prezesa WAM została doręczona pełnomocnikowi skarżącego w dniu 3 marca 2011 r., skarga natomiast została wniesiona w dniu 20 kwietnia 2011 r. Zestawiając datę doręczenia zaskarżonej decyzji z datą wniesienia skargi należy stwierdzić, że skarga została wniesiona z uchybieniem terminu określonego w art. 53 § 1 powołanej ustawy. Ostatni dzień terminu do wniesienia skargi upłynął bowiem w dniu 4 stycznia 2011 r.
Wyjaśnić również należy, że konsekwencją ustalenia przez Sąd, iż zaskarżone w niniejszej sprawie pismo jest decyzją administracyjną, a nie aktem lub czynnością z zakresu administracji publicznej dotyczącym uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, o jakim mowa w art. 3 § 2 pkt 4 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, jest stwierdzenie, iż skarga na tą decyzję winna być wniesiona w terminie określonym w art. 53 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, oraz że nie zachodziła konieczność poprzedzenia skargi wniesieniem wezwania do usunięcia naruszenia prawa, tj. zastosowania trybu określonego w art. 53 § 2 powołanej ustawy.
Z tych względów, na podstawie art. 58 § 1 pkt 2 i § 3 ustawy - Prawo
o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Wojewódzki Sąd Administracyjny
w Warszawie orzekł, jak w sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło