II SA/Wa 1149/09

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA - Ewa Pisula-Dąbrowska, Sędziowie WSA - Anna Mierzejewska, - Janusz Walawski (spr.), Protokolant - Agnieszka Bieniewska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 2 grudnia 2009 r. sprawy ze skargi C. K. na decyzję Komendanta Głównego Policji z dnia [...] maja 2009 r. nr [...] w przedmiocie cofnięcia pozwolenia na broń palną myśliwską oddala skargę. Komendant Główny Policji, działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 i art. 268a ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 z późn. zm.) oraz art. 18 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy z dnia 21 maja 1999 r. o broni i amunicji (Dz. U. z 2004 r. Nr 52, poz. 525 z późn. zm.), w dniu [...] maja 2009 r. wydał decyzję nr [...], którą utrzymał w mocy decyzję [...] Komendanta Wojewódzkiego Policji z dnia [...] marca 2009 r. nr [...] o cofnięciu C. K. pozwolenia na broń palną myśliwską. W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy stwierdził m.in., iż decyzja organu pierwszej instancji jest zasadna, a argumenty zawarte w odwołaniu nie dają podstaw do jej zmiany, bądź uchylenia. Z materiału dowodowego wynika bowiem bezspornie, że przeciwko ww. toczy się postępowanie karne o czyn z art. 178a § 1 k.k., tj. kierowanie samochodem w stanie nietrzeźwości. Ponadto, odwołujący się w okresie od 2006 do 2007 r. został ukarany mandatami za 5 wykroczeń w ruchu drogowym. Zdaniem organu, w tym stanie faktycznym i prawnym cofnięcie pozwolenia na broń jest konsekwencją administracyjno-prawną, wynikającą z dyspozycji przepisów ustawy o broni i amunicji. Decyzja organu odwoławczego stała się przedmiotem skargi wniesionej przez C. K., reprezentowanego przez pełnomocnika ustanowionego z wyboru. W skardze zostały podniesione zarzuty dotyczące naruszenia przepisów prawa materialnego i procesowego, tj.: 1) art. 18 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji, poprzez uznanie, że podejrzenie popełnienia przestępstwa przeciwko bezpieczeństwu w komunikacji stwarza obawę użycia broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego oraz przyjęcie, iż posiadacz broni musi wykazywać się nieskazitelną postawą, 2) art. 7, art. 8, art. 11 i art. 77 § 1 Kpa, poprzez niewyjaśnienie stanu faktycznego sprawy, odmówienie opinii środowiskowej i opinii Koła Łowieckiego waloru dowodu, niewyjaśnienie zasadności przesłanek, którymi kierował się organ przy załatwieniu sprawy oraz niezebranie i nierozpatrzenie całego materiału dowodowego w sprawie. Podnosząc powyższe zarzuty, pełnomocnik skarżącego wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz utrzymanej nią w mocy decyzji organu pierwszej instancji i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania. Złożył również wniosek o zasądzenie kosztów postępowania. W odpowiedzi na skargę organ podtrzymał dotychczasowe stanowisko, przedstawione w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, odniósł się do zarzutów podniesionych w skardze, odmawiając im zasadności i wniósł o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: W myśl art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 z późn. zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Innymi słowy, sąd administracyjny bada akty lub czynności z zakresu administracji publicznej pod kątem ich zgodności z prawem materialnym i przepisami procesowymi, a nie ich celowości, czy słuszności. Ponadto w świetle art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.), sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Skarga analizowana w świetle powyższych kryteriów podlega oddaleniu, albowiem zaskarżona decyzja i utrzymana nią w mocy decyzja organu pierwszej instancji nie naruszają prawa. W działaniu organów wydających decyzje Sąd nie dopatrzył się nieprawidłowości, zarówno w zakresie ustalenia stanu faktycznego sprawy, jak i przyjętej oceny prawnej. Wyjaśnione zostały przesłanki podjętego rozstrzygnięcia, a przytoczona na ten temat argumentacja jest wyczerpująca. Na wstępie należy podać, iż dostęp obywatela do broni palnej poddany jest istotnym ograniczeniom, co wynika zarówno z monopolu państwa na stosowanie środków przemocy, jak i potrzeby zapewnienia bezpieczeństwa i porządku publicznego. Ustawa z dnia 21 maja 1999 r. o broni i amunicji (Dz. U. z 2004 r. Nr 52, poz. 525 z późn. zm.) przesłanki cofnięcia pozwolenia na broń łączy z utratą przez posiadacza broni przymiotów uzasadniających jej dalsze posiadanie, a jedną z takich przesłanek mogą być okoliczności wskazane w art. 15 ust. 1 pkt 6 w związku z art. 18 ust. 1 pkt 2 tej ustawy. Z zebranego w toku postępowania materiału dowodowego wynika, iż w dacie wydania decyzji przez organ I i II instancji przeciwko skarżącemu prowadzono postępowanie karne o popełnienie przestępstwa z art. 178a § 1 Kodeksu karnego (prowadzenie pojazdu mechanicznego w stanie nietrzeźwym). Sam fakt prowadzenia postępowania karnego o przestępstwo określone tym przepisem ma decydujące znaczenie przy ocenie zgodności z prawem decyzji organów Policji o cofnięciu skarżącemu pozwolenia na broń. Podstawę materialnoprawną rozstrzygnięcia w zaskarżonych decyzjach stanowią przepisy art. 18 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji. Jak już wskazano, zgodnie z przepisem art. 18 ust. 1 pkt 2 tej ustawy, właściwy organ Policji cofa pozwolenie na broń, jeżeli osoba, której pozwolenie takie wydano, należy do osób, o których mowa w art. 15 ust. 1 pkt 2-6 ustawy. Natomiast przepis art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji stanowi, iż pozwolenia na broń nie wydaje się osobom, co do których istnieje uzasadniona obawa, że mogą użyć broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego, w szczególności skazanym prawomocnym orzeczeniem sądu za przestępstwo przeciwko życiu, zdrowiu lub mieniu albo wobec których toczy się postępowanie karne o popełnienie takich przestępstw. Sformułowanie zawarte w tym przepisie, a odnoszące się do faktu skazania osób prawomocnym orzeczeniem sądu "za przestępstwo przeciwko życiu, zdrowiu lub mieniu albo wobec których toczy się postępowanie karne o popełnienie takich przestępstw" ma charakter kwalifikowany. Oznacza to, że w razie zaistnienia takiej okoliczności organ Policji jest nią związany, jako negatywną przesłanką do udzielenia pozwolenia na broń i zarazem pozytywną do wydania decyzji w sprawie cofnięcia pozwolenia na posiadanie broni. Użycie w przytoczonym przepisie wyrażenia "w szczególności", poprzedzającego wymienienie osób, które zostały skazane lub są podejrzane o popełnienie przestępstw przeciwko życiu, zdrowiu lub mieniu wskazuje bowiem, że odnośnie tych osób ustawodawca sam rozstrzygnął o istnieniu po ich stronie obawy sprzecznego z prawem użycia broni. Co do tych osób organ nie musi więc przeprowadzać oceny, czy obawa ta rzeczywiście istnieje, gdyż ustawodawca uczynił to w przepisie ustawy, łącząc skazanie lub podejrzenie popełnienia tych kategorii przestępstw z tą obawą. W takiej sytuacji wystarczy zatem ustalenie faktu skazania lub prowadzenia postępowania w sprawach dotyczących tych przestępstw, żeby cofnąć pozwolenie na broń (odpowiednio - odmówić wydania pozwolenia na jej posiadanie) osobie skazanej lub podejrzanej o ich popełnienie, gdyż są to dla organu okoliczności wiążące, w sensie negatywnej przesłanki wydania pozwolenia na broń oraz pozytywnej do jego cofnięcia. Zatem w świetle art. 15 ust. 1 pkt 6 w zw. z art. 18 ust. 1 pkt 2 ustawy, organ Policji obowiązany jest cofnąć pozwolenie na broń osobom opisanym w tym przepisie po słowach "w szczególności". W art. 18 ust. 1 pkt 2 ustawy ustawodawca użył bowiem sformułowania, że organ Policji "cofa pozwolenie" na broń, jeżeli osoba, której je wydano należy do osób, o których mowa w art. 15 ust. 1 pkt 2-6. Powyższe stanowisko znajduje także potwierdzenie w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego (NSA) z dnia 30 sierpnia 2007 r., sygn. akt II OSK 1166/06 (niepubl.). NSA wskazał w nim, że w stanie prawnym, obowiązującym od dnia 1 stycznia 2004 r. ustawodawca przesądził, jakie zachowania uważa za powodujące uzasadnioną obawę, że ich sprawca może użyć broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego. Wprowadzoną bowiem z tym dniem zmianą przepisu art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji uznał, iż obawę taką mogą stwarzać w szczególności osoby skazane prawomocnym wyrokiem za przestępstwo przeciwko życiu, zdrowiu lub mieniu albo wobec których toczy się postępowanie karne o popełnienie takich przestępstw. Taka zmiana przepisu powoduje, że należy przyjąć, iż osoby skazane za przestępstwo przeciwko życiu, zdrowiu lub mieniu albo wobec których toczy się postępowanie karne o popełnienie takich przestępstw, stwarzają obawę użycia posiadanej broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego. Należy też mieć na uwadze, że przepis art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy nie stanowi dla organów Policji przeszkody dla dokonania oceny, że dopuszczenie się przez posiadacza broni innego przestępstwa niż wymienionego expressis verbis w tym przepisie, może uzasadniać obawę użycia broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego. O tej możliwości przesądza także zastosowanie w tym przepisie - akcentowanego wyżej - sformułowania "w szczególności", które umożliwia rozszerzenie katalogu wyszczególnionych w nim przestępstw, uzasadniających cofnięcie pozwolenia na broń, o inne przestępstwa, których popełnienie (potwierdzone skazującym wyrokiem) lub o popełnienie których toczy się postępowaniem karne, pozwala na stwierdzenie istnienia obawy użycia broni przez jej posiadacza w sposób niezgodny z prawem. Zatem zaliczenie skarżącego, wobec którego toczy się postępowanie karne o popełnienie przestępstwa, określonego w art. 178a § 1 k.k., do kręgu osób, o których mowa w powołanym przepisie, w ocenie Sądu, nie nasuwa zastrzeżeń. Sąd uznał, że postępowanie organów Policji w rozpatrywanej sprawie było zgodne z przepisami, stanowiącymi podstawę materialnoprawną wydanych decyzji. Organ I instancji wyraźnie stwierdził, że strona, posiadająca pozwolenie na broń, nie popełniła przestępstwa, które zostało wymienione w art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji. Jednocześnie wskazał, że sam fakt przedstawienia skarżącemu zarzutu popełnienia czynu z art. 178a § 1 k.k. może rodzić obawę, o której mowa w tym przepisie. Nieodpowiedzialne zachowanie, stanowiące naruszenie porządku prawnego w sposób szczególny, bo w stanie nietrzeźwości, podważa bowiem domniemanie, iż osoba ta będzie użytkowała broń w sposób zgodny z interesem porządku publicznego. Podobne stanowisko zajął Komendant Główny Policji oceniając, że zachowanie strony świadczy o jej lekceważącym stosunku do obowiązującego prawa i jej skrajnej nieodpowiedzialności - popełniając tego rodzaju przestępstwo narażała na uszczerbek życie lub zdrowie nie tylko swoje, ale także innych uczestników ruch drogowego. Taka postawa, zdaniem Komendanta Głównego Policji, nie daje gwarancji przestrzegania przez stronę również przepisów ustawy o broni i amunicji. Organy obu instancji wskazały przy tym, że prawo do posiadania broni jest prawem wyjątkowym, związanym z reglamentacją dostępu do broni. Może je zatem posiadać jedynie osoba o nieskazitelnej opinii, a toczące się postępowanie karne w sprawie popełnienia czynu z art. 178a § 1 k.k., taką opinię podważa. Tak więc, w ocenie Sądu, organy Policji wykazały w rozpatrywanej sprawie w sposób niebudzący wątpliwości istnienie bezpośredniego związku między zarzucanym skarżącemu czynem, a cechami jego charakteru oraz jego dotychczasowym postępowaniem, które uprawdopodobniło obawę, że skarżący - posiadacz pozwolenia na broń, może użyć tej broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa i porządku publicznego. W związku z powyższym należy stwierdzić, że ustalenie przez organy Policji, iż przeciwko skarżącemu toczy się postępowanie karne o popełnienie przestępstwa, polegającego na prowadzeniu pojazdu w ruchu lądowym, po drogach publicznych, w stanie nietrzeźwości, mające charakter umyślny, jest dla organów Policji wiążące, co do faktycznych i prawnych przesłanek cofnięcia pozwolenia na broń. Zarzut popełnienia przestępstwa tego rodzaju, choć nie mieści się w kategorii przestępstw wymienionych w art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji, w sposób wystarczający uzasadnia obawę, że osoba podejrzana o popełnienie tego rodzaju przestępstwa może użyć broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego. W tej sytuacji właściwe organy Policji mają obowiązek cofnięcia pozwolenia na broń. Takie stanowisko nie jest, jak zarzuca strona, wynikiem niewłaściwej interpretacji powołanego wyżej przepisu art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji. Ukaranie skarżącego za inne naruszenia prawa o ruchu drogowym, dodatkowo wzmacnia, w okolicznościach faktycznoprawnych prowadzonego w tej sprawie postępowania administracyjnego, argumentację za cofnięciem skarżącemu pozwolenia na broń. W tym też sensie należy podzielić stanowisko organu Policji, który posiadanie pozwolenia na broń uzależnił od nieposzlakowanej opinii i nieskazitelnej postawy posiadacza broni, co przejawia się przede wszystkim w przestrzeganiu prawa. Podkreślenia ponadto wymaga, iż pozwolenie na broń jest uprawnieniem wyjątkowym i z tego względu jego posiadacz musi być osobą dającą rękojmię, iż swoim postępowaniem nie zagrozi bezpieczeństwu lub porządkowi publicznemu. W związku z tym, osoby posiadające pozwolenie na broń powinny w sposób szczególny unikać wchodzenia w kolizje z prawem. Dlatego też nawet podejrzenie o świadome działanie przeciwko ustanowionemu porządkowi prawemu taką rękojmię niweczy. Dokonane przez organy obydwu instancji ustalenia znajdują oparcie w materiałach sprawy, zaś uzasadnienia decyzji odpowiadają wymogom art. 107 § 3 Kpa. Wynika z nich również, że na treści podjętego w sprawie rozstrzygnięcia zaważył wzgląd na interes bezpieczeństwa i porządku publicznego, który determinuje wspomnianą wyżej reglamentację pozwoleń na broń, czyli wydawanie ich w sytuacjach uznanych za szczególne oraz cofanie w sytuacjach, gdy interes ten jest zagrożony. Organy Policji trafnie też uznały, że pozytywna opinia w miejscu zamieszkania oraz w środowisku łowieckim nie dają podstaw do zachowania skarżącemu prawa do posiadania broni palnej myśliwskiej. Mając powyższe na uwadze, stwierdzić należy, że zarzuty podniesione w skardze nie są trafne i nie mogły zostać uwzględnione. W tym stanie rzeczy Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 151 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł, jak w sentencji wyroku.