II SA/Wa 1153/17
WyrokWSA w Warszawie2017-11-28
Skład orzekający: Joanna Kube, Iwona Dąbrowska, Piotr Borowiecki
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy żądanie udostępnienia akt postępowania administracyjnego jako całości, w tym dokumentów zawierających dane osobowe, stanowi wniosek o udostępnienie informacji publicznej w rozumieniu ustawy o dostępie do informacji publicznej?Ratio decidendi
Żądanie udostępnienia akt sprawy jako zbioru materiałów nie jest wnioskiem o udostępnienie informacji publicznej, lecz żądaniem udostępnienia określonego zbioru materiałów. Akta sprawy zawierają zarówno dokumenty stanowiące informację publiczną, jak i te, które jej nie stanowią. Wniosek taki nie może być załatwiony na podstawie przepisów ustawy o dostępie do informacji publicznej, a organ nie powinien wydawać decyzji odmownej, lecz jedynie zawiadomić, że żądane dane nie mieszczą się w pojęciu informacji publicznej lub że tryb dostępu jest odmienny.Stan faktyczny
Skarżący D.K. zwrócił się do Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego o udostępnienie do wglądu i wykonanie fotokopii całości akt postępowania administracyjnego w sprawie wydania pozwolenia na użytkowanie zespołu budynków mieszkalnych. Organ odmówił udostępnienia informacji, uznając, że akta administracyjne nie są informacją publiczną w rozumieniu ustawy, a dostęp do nich reguluje Kodeks postępowania administracyjnego. Skarżący, będący współwłaścicielem budynku, podniósł argumenty dotyczące wadliwości budowy i zagrożenia dla zdrowia, które uniemożliwiają mu dochodzenie roszczeń. Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił decyzje organów obu instancji.Rozstrzygnięcie
Uchylenie zaskarżonej decyzji Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego oraz utrzymanej nią w mocy decyzji organu I instancji, umorzenie postępowania administracyjnego oraz zasądzenie od Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz skarżącego zwrotu kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Joanna Kube (spr.), Sędziowie WSA Iwona Dąbrowska, Piotr Borowiecki, Protokolant starszy sekretarz sądowy Dorota Kwiatkowska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 28 listopada 2017 r. sprawy ze skargi D. K. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] czerwca 2017 r. nr [...] w przedmiocie odmowy udostępnienia informacji publicznej 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz utrzymaną nią w mocy decyzję organu I instancji; 2. umarza postępowanie administracyjne; 3. zasądza od Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz skarżącego D. K. kwotę 200 (dwieście) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.
Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] czerwca 2017 r. nr [...], na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2016 r., poz. 23 ze zm.); zwanej dalej K.p.a., po rozpatrzeniu odwołania D.K., utrzymał w mocy decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowalnego z dnia [...] maja 2017 r. nr [...] odmawiającą udostępnienia żądanej informacji publicznej na podstawie art. 16 ust. 1 w zw. z art. 5 ust. 2 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. z 2016 r., poz. 1764); zwanej dalej u.d.i.p.
W uzasadnieniu decyzji podał, że D.K. wnioskiem z dnia [...] maja 2017 r. zażądał od [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego udostępnienia do wglądu i wykonania fotokopii całości akt postępowania administracyjnego [...] w sprawie wydania pozwolenia na użytkowanie zespołu budynków mieszkalnych wielorodzinnych z garażami, budynku portierni, zjazdu z ulicy [...] i [...], wewnętrznego układu drogowego i pieszo jezdnego, wybudowanych na terenie nieruchomości w [...] przy ulicy [...].
W ocenie organu odwoławczego akta administracyjne nie są jako całość dokumentem urzędowym, o jakim w mowa w u.d.i.p., a dostęp do nich uregulowany jest w art. 73 K.p.a., a nie w przepisach u.d.i.p. i przysługuje stronie postępowania administracyjnego. Stwierdził, że z uwagi na zróżnicowany charakter dokumentów składających się na akta tego rodzaju postępowania, z których nie wszystkie informacje stanowią informację publiczną należało odmówić udostępnienia informacji publicznej.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie D.K. zakwestionował powyższą decyzję wnosząc o jej uchylenie i wydanie zezwolenia na wgląd i wykonanie fotokopii akt sprawy [...] wraz z danymi osobowymi przedsiębiorców wykonujących samodzielne funkcje techniczne w budownictwie oraz innych osób biorących udział w procesie budowlanym i po jego zakończeniu, a także zasądzenie kosztów postępowania.
Skarżący wskazał, że jest wraz z żoną współwłaścicielem samodzielnego budynku nr [...] położonego w [...] przy ul. [...] wraz z budynkami portierni oraz urządzeń niesłużących do wyłącznego korzystania przez właścicieli lokali, na podstawie aktu notarialnego Rep. A Nr [...] z dnia [...] września 2012 r. Podkreślił, że według opinii Naczelnej Organizacji Technicznej w [...] z dnia [...] marca 2015 r. zespół budynków mieszkalnych w [...] przy ul. [...] posiada wbudowaną wadę trwałą instalacji poziomej cyrkulacji cieplnej wody użytkowej polegającą na zaprojektowaniu jednego centralnego źródła przygotowania ciepłej wody i cyrkulacji, podczas gdy powinno być ich kilka. W związku z tym decyzja Prezydenta Miasta [...] z dnia [...] stycznia 2009 r. nr [...] zatwierdzająca projekt budowlany, sprostowana postanowieniem z dnia [...] września 2011 r., nie powinna zostać wydana.
W tej sytuacji użytkowanie lokalu zagraża jego życiu i zdrowiu, a także innych domowników, bowiem istnieje prawdopodobieństwo zarażenia się bakterią Legionella, która może być przyczyną atopowego zapalenia płuc. Ponadto stwierdził, że istnienie tej wady uniemożliwia mu rozliczanie się ze zużycia wody z licznika pomiarowego.
Podkreślił, że brak dostępu do przedmiotowych akt uniemożliwia mu zdobycie informacji o przedsiębiorcach wykonujących samodzielne funkcje techniczne w budownictwie, którzy ewentualnie popełnili przestępstwo polegające na złożeniu nieprawdziwych oświadczeń o stanie instalacji cyrkulacji poziomej ciepłej wody użytkowej. Nie ma więc możliwości złożenia zawiadomienia o popełnieniu przestępstwa do Prokuratury Rejonowej w [...] oraz skierowania do Sądu Rejonowego dla [...] w [...] pozwu o odszkodowanie i zadośćuczynienie.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację wyrażoną w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Zasadny okazał się zarzut naruszenia przez organ art. 5 ust. 2 pkt 1 u.d.i.p. aczkolwiek jego uzasadnienie oraz wnioski skarżącego okazały się nietrafne. Jednak stosownie do treści art. 134 ustawy z dnia ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm.); zwanej dalej P.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
W rozpoznawanej sprawie skarżący wnioskiem z dnia [...] maja 2017 r. zażądał udostępnienia informacji publicznej w zakresie wglądu i wydania zezwolenia na wykonanie fotokopii akt postępowania administracyjnego [...] w sprawie wydania pozwolenia [...] Sp. z o.o. z siedzibą w [....] na użytkowanie zespołu budynków mieszkalnych wielorodzinnych z garażami, budynku portierni, zjazdu z ulicy [...] i [...], wewnętrznego układu drogowego i pieszo jezdnego, wybudowanych na terenie nieruchomości w [...] przy ulicy [...].
W ocenie Sądu, nieuprawnione jest stanowisko organu odwoławczego przyjmujące, że z uwagi na charakter dokumentów składających się na akta postępowania w sprawie udzielenia pozwolenia na użytkowanie zawierających dane osobowe, nie można zezwolić na ich udostępnienie w całości jako informacji publicznej. Błędnie wskazano, że stanowiłoby to naruszenie art. 5 ust. 2 u.d.i.p., zgodnie z którym prawo do informacji publicznej podlega ograniczeniu ze względu na prywatność osoby fizycznej lub tajemnicę przedsiębiorstwa.
Podkreślić należy, że w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego przyjęto, że akta sprawy, w tym akta postępowania administracyjnego, są zbiorem różnego rodzaju dokumentów, tj. takich, które stanowią informację publiczną i które jej nie stanowią. Żądanie zatem udostępnienia akt sprawy jako całości, nie jest wnioskiem o udostępnienie informacji publicznej, ale żądaniem udostępnienia określonego zbioru materiałów. Tak sformułowany wniosek nie wskazuje na informacje publiczne, których udostępnienia domaga się wnioskodawca. Należy przy tym mieć na uwadze, że prawo do informacji dotyczy informacji o sprawie publicznej, a więc informacji o czymś, a nie udostępnienia zbioru materiałów jako takich. Wniosek taki nie zawiera zatem jednego z elementów niezbędnych do jego rozpoznania i nie może być załatwiony w oparciu o przepisy u.d.i.p. (por. uchwała Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 9 grudnia 2013 r. sygn. akt I OPS 7/13 publ. https://cbois.nsa.gov.pl)
Wobec tego należy stwierdzić, że żądanie D.K. wglądu i wydania zezwolenia na wykonanie fotokopii akt sprawy jako zbioru materiałów dotyczących całości postępowania administracyjnego [...] nie jest wnioskiem o udostępnienie informacji publicznej, o którym mowa w art. 10 ust. 1 u.d.i.p.
W orzecznictwie sądów administracyjnych przesądzone zostało, że udostępnienie informacji publicznej jest czynnością materialno-techniczną, podobnie jak poinformowanie wnioskodawcy, że podmiot, do którego skierował on żądanie, nie ma informacji wskazanej we wniosku, lub że została ona udostępniona w Biuletynie Informacji Publicznej (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 28 października 2016 r., sygn. akt I OSK 125/15 publ. https://cbois.nsa.gov.pl).
Przepis art. 16 ust. 1 u.d.i.p. ma zastosowanie tylko wówczas, gdy konieczna jest odmowa udzielenia informacji lub umorzenia postępowania i spełniony jest ponadto warunek przedmiotowy (informacja ma charakter informacji publicznej) i podmiotowy (podmiot jest zobowiązany do udzielenia informacji). Brak jednego z tych elementów oznacza zakaz załatwienia sprawy w drodze decyzji administracyjnej. Podobnie niedopuszczalne jest wydanie decyzji odmownej, gdy żądana informacja nie jest informacją publiczną w rozumieniu u.d.i.p. Jej przepisy nie znajdują bowiem wówczas zastosowania, a tym samym nie może być stosowany art. 16 powołanej ustawy (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 11 grudnia 2002 r., sygn. akt II SA 2867/02, publ. MoP 2003, nr 4 s. 33).
Jeżeli zatem wnioskodawca żąda udzielenia informacji, które nie są informacjami publicznymi (jak w niniejszej sprawie), lub takich informacji publicznych, w stosunku do których tryb dostępu odbywa się na odrębnych zasadach, organ nie wydaje decyzji o odmowie udzielenia informacji, lecz jedynie zawiadamia wnoszącego, że żądane dane nie mieszczą się w pojęciu objętym przedmiotową ustawą, lub że jej przepisy nie znajdują zastosowania ze względu na odmienny tryb dostępu (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 5 lutego 2008 r., sygn. akt I OSK 807/07, publ. https://cbois.nsa.gov.pl).
Skoro w rozstrzyganej sprawie wadliwie przyjęto, że żądana informacja stanowi informację publiczną to należało uznać, że zarówno decyzja [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowalnego z dnia [...] maja 2017 r., jak i zaskarżona decyzja Głównego Inspektora Nadzoru Budowalnego zostały wydane z naruszeniem odpowiednio prawa materialnego (art. 16 ust. 1 w zw. z art. 5 ust. 2 u.d.i.p.) oraz procesowego art. 138 § 1 pkt 1 K.p.a.
Ze wskazanych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 145 § 3 w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c P.p.s.a., uchylił zaskarżoną decyzję oraz utrzymaną nią w mocy decyzję organu I instancji oraz umorzył postępowanie administracyjne w tej sprawie.
O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 200 w zw. z art. 205 § 1 P.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło