II SA/Wa 1165/15
PostanowienieWSA w Warszawie2016-05-25
Skład orzekający: Andrzej Kołodziej
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy postanowienie referendarza sądowego o umorzeniu postępowania w przedmiocie przyznania prawa pomocy może zostać utrzymane w mocy, jeśli strona wcześniej uzyskała prawo pomocy w części, a kolejne wnioski są zbędne?Ratio decidendi
Postanowienie referendarza sądowego o umorzeniu postępowania w przedmiocie przyznania prawa pomocy jest prawidłowe, gdy strona już uzyskała prawo pomocy w części (np. ustanowienie adwokata), a kolejne wnioski o przyznanie prawa pomocy w tym samym zakresie i w tym samym postępowaniu stały się zbędne. Prawomocne orzeczenie w przedmiocie prawa pomocy wyklucza rozpoznanie kolejnego wniosku złożonego w tym samym postępowaniu przez tę samą stronę, w tym samym zakresie i opartego na tych samych podstawach faktycznych.Stan faktyczny
Skarżąca M. G. złożyła skargę, wnosząc o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym. Referendarz sądowy postanowieniem umorzył postępowanie w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i przyznał prawo pomocy w zakresie ustanowienia adwokata. Po wypowiedzeniu pełnomocnictwa, skarżąca ponownie wniosła o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów i ustanowienia adwokata. Referendarz sądowy ponownie umorzył postępowanie. Skarżąca złożyła pismo zatytułowane "skarga na postanowienie", które sąd uznał za sprzeciw od postanowienia referendarza sądowego. Sąd rozpoznał sprzeciw.Rozstrzygnięcie
Utrzymano w mocy zaskarżone postanowienie referendarza sądowego.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Andrzej Kołodziej (spr.) po rozpoznaniu w dniu 25 maja 2016 r. na posiedzeniu niejawnym po rozpoznaniu sprzeciwu M. G. od postanowienia referendarza sądowego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 18 marca 2016 r., sygn. akt II SA/Wa 1165/15 w sprawie ze skargi M. G. na postanowienie Wojewody [...] z dnia [...] czerwca 2015 r., nr [...] w przedmiocie sprostowania oczywistej omyłki postanawia: utrzymać w mocy zaskarżone postanowienie.
M. G. w złożonej skardze zwróciła się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z wnioskiem o przyznanie jej prawa pomocy
w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata.
Postanowieniem z dnia 30 września 2015 r., referendarz sądowy umorzył postępowanie wszczęte wnioskiem o zwolnienie od kosztów sądowych i przyznał prawo pomocy w zakresie ustanowienia adwokata, w następstwie czego Okręgowa Rada Adwokacka w W. wyznaczyła do reprezentowania interesów skarżącej adwokata E. A.
Na skutek wypowiedzenia przez skarżącą pełnomocnictwa dla adwokat E. A. (k- 74), kolejnym wnioskiem z dnia 3 marca 2016 r. (k-122) M. G. zwróciła się o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia w jej sprawie adwokata.
Referendarz sądowy postanowieniem z dnia [...] marca 2016 r., umorzył postępowanie w zakresie wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych i przyznania adwokata (k-137).
W dniu 30 marca 2016 r., skarżąca skierowała do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie pismo, które zatytułowała jako "skarga na postanowienie". W treści odniosła się do postanowienia referendarza sądowego z dnia [...] marca 2016 r., zarzucając szereg nieprawidłowości przy jego wydaniu. Przedmiotowe pismo z uwagi na charakter zarzutów i zachowanie terminu dla jego wniesienia należało uznać za sprzeciw.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.
W pierwszej kolejności należy wyjaśnić, że na mocy art. 2 ustawy z dnia
9 kwietnia 2015 r. o zmianie ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2015 r., poz. 658), przepisy ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn.: Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), w brzmieniu nadanym przez art. 1 pkt 2-8, pkt 10-14, pkt 19-32, pkt 34-39, pkt 41-47, pkt 51, pkt 52, pkt 55, pkt 57, pkt 58, pkt 60-69, pkt 71, pkt 72 i pkt 74-81 ustawy zmieniającej, stosuje się również do postępowań wszczętych przed dniem jej wejścia w życie. W pozostałym zakresie do tych postępowań stosuje się przepisy ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, w brzmieniu dotychczasowym. Ustawa nowelizująca weszła w życie w dniu 15 sierpnia 2015 r. Postępowanie sądowe w niniejszej sprawie zostało wszczęte skargą wniesioną po 15 sierpnia 2015 r., to jest 18 listopada 2015 r., zatem zgodnie z art. 2 ustawy nowelizującej, przepis art. 260 P.p.s.a., stosuje się w brzmieniu nadanym ustawą zmieniającą.
Zgodnie z art. 260 § 1 P.p.s.a., rozpoznając sprzeciw od zarządzenia
i postanowień, o których mowa w art. 258 § 2 pkt 6-8, sąd wydaje postanowienie,
w którym zaskarżone zarządzenie lub postanowienie referendarza sądowego zmienia albo utrzymuje w mocy. Wniesienie sprzeciwu od postanowienia referendarza sądowego wstrzymuje jego wykonalność. Sąd orzeka jako sąd drugiej instancji, stosując odpowiednio przepisy o zażaleniu (art. 260 § 2 P.p.s.a.). Sąd rozpoznaje sprawę na posiedzeniu niejawnym (art. 260 § 3 P.p.s.a.).
W pierwszej kolejności podkreślenia wymaga, że w myśl przepisu art. 243 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (j.t. Dz.U.2012.270 ze zm.), dalej "ustawa p.p.s.a."), prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w toku postępowania.
Podkreślenia wymaga, że prawomocne orzeczenie wydane w przedmiocie prawa pomocy wyklucza rozpoznanie następnego wniosku złożonego w tym samym postępowaniu sądowoadministracyjnym, przez tę samą stronę, w tym samym zakresie, opartego na tych samych podstawach faktycznych
Taka sytuacja występuje w niniejszej sprawie.
Jak wskazano już wcześniej postanowieniem z dnia [...] września 2015 r. (k-39), referendarz sądowy przyznał skarżącej prawo pomocy w zakresie ustanowienia adwokata i umorzył w zakresie kosztów sądowych. Jednocześnie, do chwili obecnej, prawo to nie zostało skarżącej cofnięte na podstawie art. 249 ustawy p.p.s.a. Powyższe oznacza, że w toku całego postępowania sądowego (aż do jego prawomocnego zakończenia) skarżąca zwolniona jest od kosztów sądowych. Z tych względów skarżąca nie może skutecznie domagać ponownego przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata. Zatem rozpoznanie ponownie kolejnego złożonego przez skarżącą wniosku było i jest zbędne. Stosownie zaś do art. 249a ustawy p.p.s.a. jeżeli strona cofnie wniosek lub rozpoznanie wniosku stało się zbędne, postępowanie w sprawie przyznania prawa pomocy umarza się. W świetle powyższych wywodów należy uznać, iż referendarz sądowy prawidłowo zastosował tryb o którym mowa w przepisie art. 249 a p.p.s.a. Wbrew zarzutom skarżącej brak było przesłanek do przyznania jej prawa pomocy.
Natomiast kwestie dotyczące ustalenia statusu skarżącej jako osoby poszukującej pracy, jak również odnoszące się do legalności zaskarżonej decyzji nie mogą stanowić przesłanek dla oceny zasadności wniosku o przyznanie prawa pomocy. Okoliczności te pozostają bowiem poza zakresem przesłanek zawartych w art. 249 a
i art. 246 p.p.s.a.
Wobec powyższego Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, nie znajdując podstaw do uwzględnienia złożonego sprzeciwu, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2, art. 249 a w związku z art. 260 p.p.s.a. orzekł, jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło