II SA/Wa 1175/13

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Stanisław Marek Pietras, Sędziowie WSA Andrzej Góraj (spr.), Janusz Walawski, Protokolant Referent stażysta Małgorzata Ciach, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 24 września 2013 r. sprawy ze skargi E. K. na decyzję Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia [...] kwietnia 2013 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania prawa do zasiłku dla bezrobotnych oddala skargę Minister Pracy i Polityki Społecznej, działając na podstawie art. 8 ust. 2 oraz art. 71 ust. 1 ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (t. j. Dz. U. z 2008 r. Nr 69, poz. 415 z późn. zm.), art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (t. j. Dz. U. z 2000 r. nr 98, poz. 1071 z późn. zm.) – dalej: K.p.a., art. 61 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) Nr 883/2004 z dnia 29 kwietnia 2004 r. w sprawie koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego (Dz. Urz. UE L 166 z dnia 30 kwietnia 2004 r. z późn. zm.; Dz. Urz. UE Polskie wydanie specjalne, rozdz. 5, t. 5 z późn. zm.), a także § 2 ust. 1 i 4 rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia 18 sierpnia 2009 r. w sprawie szczegółowego trybu przyznawania zasiłku dla bezrobotnych, stypendium i dodatku aktywizacyjnego (Dz. U. z 2009 r. Nr 136, poz. 1118 z późn. zm.) w zw. z art. 11, art. 12 ust. 1 oraz art. 54 ust. 1 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) Nr 987/2009 z dnia 16 września 2009 r. dotyczącego wykonywania rozporządzenia (WE) Nr 883/2004 (...) (Dz. Urz. UE L 284 z dnia 30 października 2009 r. z późn. zm.), po rozpatrzeniu odwołania E. K. od decyzji Marszałka Województwa [...] z dnia [...] lutego 2013 r. znak: [...], odmawiającej przyznania prawa do zasiłku dla bezrobotnych, decyzją z dnia [...] kwietnia 2013 r. nr [...], utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu przedmiotowej decyzji Minister wyjaśnił, że E. K. zarejestrował się w PUP w S. jako osoba bezrobotna dnia [...] grudnia 2010 r. W dniu [...] stycznia 2013 r. do Wojewódzkiego Urzędu Pracy w L. wpłynął wniosek ww. o przyznanie prawa do zasiłku dla bezrobotnych na zasadach określonych przepisami o koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego. W przekazanej dokumentacji znajdowało się oświadczenie ww. dotyczące jego sytuacji życiowej podczas pobytu w [...] oraz dokumenty od [...] pracodawcy w celu uzyskania urzędowego dokumentu potwierdzającego okresy ubezpieczenia, zatrudnienia bądź pracy na własny rachunek spełnione przez ww. w tym państwie. W związku z powyższym WUP w dniu [...] stycznia 2013 r. zwrócił się do zagranicznej instytucji właściwej o wydanie ww. urzędowego dokumentu. W dniu 22 lutego 2013 r. wpłynął do WUP dokument SED U002, potwierdzający okresy pracy na własny rachunek niebędące okresami ubezpieczenia ww. w [...] od [...] maja 2006 r. do [...] lutego 2007 r. oraz od [...] czerwca 2007 r. do [...] kwietnia 2010 r. Po przeanalizowaniu zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego Marszałek Województwa [...] wydał w dniu [...] lutego 2013 r. decyzję odmawiającą przyznania E. K. prawa do zasiłku dla bezrobotnych. W uzasadnieniu przedmiotowej decyzji organ I instancji wskazał, że ww. nie spełnił przesłanki wynikającej z art. 71 ust. 1 ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy oraz że wskazany w dokumencie SED U002 okres pracy na własny rachunek spełniony przez ww. w [...] nie może być wzięty pod uwagę przy ustaleniu uprawnień do zasiłku w Polsce, ze względu na fakt, że okres ten nie był uznany za okres ubezpieczenia na wypadek bezrobocia w [...]. Od powyższej decyzji strona wniosła odwołanie. Organ II instancji po przeanalizowaniu dokumentów zgromadzonych w niniejszej sprawie oraz treści odwołania nie znalazł podstaw prawnych pozwalających na uchylenie zaskarżonej decyzji. Organ odwoławczy wyjaśnił, że zgodnie z art. 61 ust. 1 rozporządzenia 883/2004, bezrobotny ubiegający się o świadczenia z tytułu bezrobocia ma prawo do uwzględnienia, w koniecznym zakresie, okresów ubezpieczenia przebytych pod działaniem ustawodawstw innych państw członkowskich Unii Europejskiej (UE). W myśl art. 12 w zw. z art. 54 rozporządzenia 987/2009, do celów zastosowania art. 61 rozporządzenia 883/2004 instytucje właściwe mają obowiązek skontaktowania się z instytucjami innych państw, których ustawodawstwu bezrobotny w przeszłości podlegał, w celu ustalenia wszystkich okresów ubezpieczenia, zatrudnienia lub pracy na własny rachunek spełnionych w tych państwach. Organ II instancji podkreślił, iż aby uzyskać prawo do zasiłku dla bezrobotnych za zasadach koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego, strona musi spełniać wymogi określone w polskim ustawodawstwie. Minister wskazał, że decyzja organu I instancji została wydana zgodnie z art. 71 ust. 1 ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy, który stwierdza, że aby bezrobotny nabył prawo do zasiłku dla bezrobotnych, powinien udokumentować przepracowanie łącznie co najmniej 365 dni w ciągu 18 miesięcy poprzedzających dzień zarejestrowania. Organ odwoławczy wyjaśnił, że w rozpoznawanej sprawie okres 18 miesięcy poprzedzających dzień rejestracji strony w PUP rozpoczyna się od dnia [...] czerwca 2009 r. i kończy się w dniu [...] grudnia 2010 r. Minister zaznaczył, że z załączonego do akt sprawy zestawienia okresów zaliczanych wynika, że w trakcie ww. okresu strona była ubezpieczona z tytułu zatrudnienia na terytorium RP od dnia [...] kwietnia 2010 r. do [...] maja 2010 r., tj. przez 47 dni. Oznacza to, że strona nie spełniła określonego w ww. przepisie warunku pozostawania ubezpieczonym lub zatrudnionym przez co najmniej 365 dni w okresie 18 miesięcy poprzedzających dzień rejestracji w PUP jako osoba bezrobotna, w związku z czym nie przysługuje jej prawo do zasiłku dla bezrobotnych. Zgodnie z art. 61 ust. 1 rozporządzenia 883/2004, bezrobotny ubiegający się o świadczenia z tytułu bezrobocia ma prawo do uwzględnienia, w koniecznym zakresie, okresów ubezpieczenia przebytych pod działaniem ustawodawstw innych państw członkowskich UE. Jednak w myśl art. 61 ust. 1 akapit drugi ww. rozporządzenia, w przypadkach, gdy ustawodawstwo państwa, w którym bezrobotny ubiega się o zasiłek uzależnia prawo do zasiłku od spełnienia okresów ubezpieczenia, to okresy zatrudnienia lub pracy na własny rachunek, które nie były uznane za okresy ubezpieczenia, spełnione w innym państwie nie są brane pod uwagę, chyba że byłyby one uznane za okresy ubezpieczenia, gdyby zostały ukończone zgodnie z prawem państwa, w którym bezrobotny ubiega się o zasiłek. Zgodnie z art. 71 ust. 1 pkt 2 lit. d ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy, warunkiem uznania okresu pracy na własny rachunek jest faktyczne odprowadzanie składek na ubezpieczenie społeczne i Fundusz Pracy. Art. 71 ust. 2 ww. ustawy wylicza rodzaje okresów aktywności zawodowej lub pobierania świadczeń z zabezpieczenia społecznego traktowane na równi z okresem odprowadzania składek na Fundusz Pracy. Tym samym Minister podkreślił, że prawo do zasiłku dla bezrobotnych w Polsce zależy od spełnienia przez bezrobotnego określonych okresów ubezpieczenia na wypadek bezrobocia. Organ odwoławczy wyjaśnił, że zgodnie z art. 71 ust. 1 pkt 2 lit. d ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy, warunkiem uznania okresu pracy na własny rachunek jest faktyczne odprowadzanie składek na ubezpieczenie społeczne i Fundusz Pracy. Oznacza to, że spełniony za granicą okres pracy na własny rachunek, który nie został uznany przez prawo państwa, w którym został spełniony za okres ubezpieczenia, nie może zostać w żadnym przypadku zaliczony jako okres uprawniający do zasiłku na terytorium Polski. Z treści znajdującego się w aktach sprawy dokumentu SED U002 wynika, że okresy pracy na własny rachunek spełnione przez stronę w [...] od [...] maja 2006 r. do [...] lutego 2007 r. oraz od [...] czerwca 2007 r. do [...] kwietnia 2010 r. nie były uznane przez prawo tego państwa za okresy ubezpieczenia na wypadek bezrobocia. W konsekwencji organ II instancji uznał, że ww. okresy nie mogą zostać zaliczone jako okres uprawniający stronę do zasiłku dla bezrobotnych na terytorium Polski. Minister dodał, że polskie instytucje - w rozpoznawanej sprawie WUP - są związane informacjami zawartymi w dokumentach urzędowych wystawionych przez zagraniczne instytucje, którym jest m.in. dokument SED U002. Pismem z dnia 14 maja 2013 r. E. K. złożył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na decyzję Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia [...] kwietnia 2013 r. nr [...]. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zajęte w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z treścią przepisu art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 z późn. zm.), sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę pod względem zgodności z prawem skarżonej decyzji administracyjnej. Jest więc to kontrola legalności rozstrzygnięcia zapadłego w postępowaniu administracyjnym, z punktu widzenia jego zgodności z prawem materialnym i procesowym. Oceniając przedmiotową decyzję według powyższych kryteriów, uznać należy, iż nie narusza ona prawa. Istota sprawy w niniejszym postępowaniu sprowadzała się do oceny tego, czy skarżący spełnił przesłanki umożliwiające przyznanie mu prawa do zasiłku dla bezrobotnych. Zgodnie z przepisem art. 71 ust. 1 ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (która to ustawa znajduje zastosowanie w niniejszej sprawie), aby bezrobotny mógł nabyć prawo do zasiłku dla bezrobotnych, winien udokumentować fakt przepracowania łącznie co najmniej 365 dni w ciągu 18 miesięcy poprzedzających dzień zarejestrowania. W myśl zaś art. 61 ust. 1 rozporządzenia 883/2004, bezrobotny ubiegający się o świadczenie z tytułu bezrobocia, ma prawo do uwzględnienia w koniecznym zakresie, okresów ubezpieczenia przebytych pod działaniem ustawodawstw innych państw członkowskich Unii Europejskiej, z zastrzeżeniem, że w przypadkach gdy ustawodawstwo państwa, w którym bezrobotny ubiega się o zasiłek, uzależnia prawo do zasiłku od spełnienia okresów ubezpieczenia, to okresy zatrudnienia lub pracy na własny rachunek, które nie były uznane za okresy ubezpieczenia, spełnione w innym państwie, nie są brane pod uwagę. Wyjaśnić również należy, że okresy podlegania ubezpieczeniu za granicą, mogą zostać potwierdzone dokumentem SED U002, wydawanym przez zagraniczne instytucje odpowiedzialne za materię zatrudnienia. Dane uwidocznione w ww. dokumencie są zaś wiążące dla polskich instytucji właściwych w sprawach zatrudnienia. Polskie organy nie mają zaś możliwości weryfikacji danych wskazanych w druku SED U002. Przechodząc do realiów niniejszej sprawy wskazać należy, że jak wynika z dokumentacji zgromadzonej w aktach administracyjnych, skarżący był ubezpieczony z tytułu zatrudnienia na terytorium RP przez 47 dni (od [...] kwietnia 2010 r. do [...] maja 2010 r.). Co zaś się tyczy czasu pracy skarżącego za granicą Polski, to nie może on zostać zaliczony do okresu, o jakim mowa w art. 71 ust. 1 ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy. Zagraniczna instytucja państwowa, odpowiedzialna za materię zatrudnienia, podała bowiem w dokumencie SED U002, że okres pracy skarżącego w [...] nie jest uznawany przez prawo tego kraju za okres ubezpieczenia na wypadek bezrobocia. Oznacza to, że spełniony za granicą okres pracy na własny rachunek, który nie został uznany przez prawo państwa, w którym został spełniony, nie może podlegać zaliczeniu jako okres ubezpieczenia uprawniający do zasiłku na terytorium Polski. Odnosząc się do argumentów podniesionych w niniejszej skardze uznać należało, że pozostają one bez wpływu na poprawność skarżonej decyzji. W szczególności kwestia odprowadzania składek przez pracodawców zatrudniających skarżącego, nie może bowiem być badana przez organ w przedmiotowym postępowaniu. Organ nie posiada bowiem uprawnień w tym zakresie. W tym stanie sprawy, nie podzielając argumentów zawartych w złożonej skardze oraz uznając iż organ w sposób prawidłowy zebrał i ocenił materiał dowodowy, jak również że przy wykonywaniu tych czynności nie naruszył przepisów prawa, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie orzekł, jak w sentencji wyroku, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.).