II SA/Wa 1175/17
PostanowienieWSA w Warszawie2017-10-26
Skład orzekający: Ewa Marcinkowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy orzeczenie komisji lekarskiej dotyczące ustalenia inwalidztwa i jego związku ze służbą (w tym ze szczególnymi warunkami lub właściwościami służby) podlega kognicji sądu administracyjnego?Ratio decidendi
Orzeczenia komisji lekarskich można podzielić na dwie grupy: pierwsza dotyczy ustalania zdolności do służby i jest wiążąca dla organów administracji, stanowiąc podstawę do wydania decyzji administracyjnej podlegającej zaskarżeniu do sądu administracyjnego. Druga grupa orzeczeń, dotycząca ustalania schorzeń, inwalidztwa i ich związku ze służbą dla celów odszkodowawczych, rentowych lub emerytalnych, ma charakter wstępny i nie podlega zaskarżeniu do sądu administracyjnego, gdyż sprawy te należą do właściwości sądów powszechnych w ramach spraw z zakresu ubezpieczeń społecznych.Stan faktyczny
Skarżący T. L. wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na orzeczenie Centralnej Komisji Lekarskiej z maja 2017 r. dotyczące ustalenia jego inwalidztwa, jego związku ze służbą oraz zdolności do pracy. Skarżący nie kwestionował faktu niezdolności do służby ani zaliczenia do grupy inwalidzkiej, lecz domagał się zmiany orzeczenia w zakresie ustalenia zdolności do pracy, związku inwalidztwa ze służbą oraz daty jego powstania. Sąd wezwał skarżącego do sprecyzowania przedmiotu skargi, co skarżący uczynił w piśmie z października 2017 r.Rozstrzygnięcie
Odrzucono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Marcinkowska po rozpoznaniu w dniu 26 października 2017 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi T. L. na orzeczenie Centralnej Komisji Lekarskiej z dnia [...] maja 2017 r. nr [...] w przedmiocie ustalenia inwalidztwa i związku inwalidztwa ze szczególnymi warunkami lub właściwościami służby oraz zdolności do pracy postanawia - odrzucić skargę-
[...] Rejonowa Komisja Lekarska orzeczeniem z dnia [...] lutego 2017 r. nr [...] uznała T. L. za trwale niezdolnego do służby w Państwowej Straży Pożarnej, zaliczyła go trzeciej grupy inwalidzkiej oraz wskazała, że inwalidztwo nie powstało wskutek wypadku pozostającego w związku z pełnieniem służby/choroby pozostającej w związku ze szczególnymi warunkami lub właściwościami służby.
Od orzeczenia tego T. L. wniósł odwołanie do Centralnej Komisji Lekarskiej w, w którym wniósł o zmianę tego orzeczenia poprzez uznanie, że stan zdrowia oraz schorzenia, na jakie choruje, kwalifikują go do pierwszej grupy inwalidzkiej w związku z chorobami pozostającymi w związku ze szczególnymi warunkami lub właściwościami służby
Centralna Komisja Lekarska orzeczeniem z dnia [...] maja 2017 r. nr [...] uchyliła powyższe orzeczenie i wydała własne, w którym ustaliła, że T. L. jest niezdolny do Służby w PSP, jest zdolny do pracy, zaliczyła go trzeciej grupy inwalidzkiej oraz wskazała, że inwalidztwo nie powstało wskutek choroby pozostającej w związku z ze szczególnymi warunkami lub właściwościami służby.
T. L. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na orzeczenie Centralnej Komisji Lekarskiej z dnia [...] maja 2017 r. nr [...].
Pismem z dnia 21 września 2017 r. Sąd wezwał skarżącego do wskazania, czy przedmiotem jego skargi jest orzeczenie Centralnej Komisji Lekarskiej z dnia [...] maja
2017 r. w całości, czy też wyłącznie w części, tj. w zakresie ustalenia zdolności do pracy, zaliczenia do trzeciej grupy inwalidzkiej, ustalenia, że inwalidztwo nie powstało wskutek choroby pozostającej w związku ze szczególnymi warunkami lub właściwościami służby oraz daty powstania inwalidztwa.
W piśmie procesowym z dnia 3 października 2017 r. skarżący wskazał, że nie kwestionuje faktu, że został uznany za niezdolnego do służby oraz że został zaliczony do jednej z trzech grup inwalidzkich. Wskazał, że przedmiotem skargi jest orzeczenie Centralnej Komisji Lekarskiej w zakresie ustalenia zdolności do pracy, ustalenia, że inwalidztwo nie powstało wskutek chorób pozostających w związku ze szczególnymi warunkami lub właściwościami służby, a także daty powstania inwalidztwa.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje.
Skarga wniesiona w niniejszej sprawie jest niedopuszczalna.
W orzecznictwie sądów administracyjnych podkreśla się, że orzeczenia komisji lekarskich można podzielić na dwie odrębne grupy. Pierwsza z nich jest związana z ustalaniem przez komisję zdolności do służby. Oceniany jest stan zdrowia danej osoby na potrzeby zaliczenia jej do określonej kategorii zdolności do służby w celu przyjęcia do niej, dalszego jej pełnienia czy zwolnienia ze służby. Orzeczenia w tych sprawach są wiążące dla organu w sprawie powołania danej osoby do służby, przeniesienia na inne stanowisko służbowe, czy zwolnienia ze służby. Orzeczenia te stanowią zatem podstawę do wydania przez właściwe organy decyzji administracyjnej, na mocy której osoba jest przyjmowana do służby, przeniesiona na inne stanowisko służbowe, czy też z niej zwalniana. W orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego podkreśla się, że komisje lekarskie, działające w sprawach funkcjonariuszy, czy też kandydatów do służb mundurowych, są organami administracji publicznej i swe rozstrzygnięcia podejmują w formie decyzji administracyjnych, nazwanych orzeczeniami. Orzeczenia te podlegają zaskarżeniu do sądu administracyjnego.
Drugą natomiast grupę orzeczeń wydawanych przez omawiane komisje stanowią orzeczenia, które ustalają schorzenia funkcjonariusza oraz ich związek ze służbą do celów, inwalidztwo i jego związek ze służbą m.in. odszkodowawczych lub rentowych, albo zaopatrzenia emerytalnego. Orzeczenia z tej grupy zasadniczo poddawane są kontroli sądów powszechnych w ramach rozpoznawania odwołań od decyzji o świadczeniach rentowych, emerytalnych, czy odszkodowawczych. Orzeczenia te mają wyłącznie charakter orzeczenia wstępnego, jako jedna z przesłanek ustalenia prawa do określonych świadczeń, ich zakresu i wysokości. W konsekwencji nie podlegają one zaskarżeniu do sądu administracyjnego, gdyż sprawy orzekania o inwalidztwie i związku schorzeń ze służbą nie należą do właściwości sądu administracyjnego.
Potwierdzeniem powyższego stanowiska jest utrwalony w orzecznictwie administracyjnym pogląd, że sąd administracyjny nie jest właściwy w sprawie skargi na orzeczenie wojskowej komisji lekarskiej w przedmiocie związku choroby (inwalidztwa) ze służbą wojskową (zob. uchwała Składu Siedmiu Sędziów Sądu Najwyższego z dnia 27 października 1999 r., sygn. akt III ZP 9/99, OSNP 2000/5/167). Takie stanowisko zajął również Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniu Składu Siedmiu Sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 6 listopada 2000 r., sygn. akt OSA 1/00 (ONSA 2001/2/47) w odniesieniu do orzeczenia w zakresie dotyczącym oceny stanu zdrowia żołnierza i związku ze służbą wojskową stwierdzonych schorzeń dla m.in. celów zaopatrzenia emerytalnego (rentowego), stwierdzając, że w tych sprawach skarga nie przysługuje.
Orzeczenie Centralnej Komisji Lekarskiej z dnia [...] maja 2017 r. w zaskarżonym zakresie jest elementem sprawy z zakresu ubezpieczeń społecznych. Należy zwrócić uwagę na treść art. 1 Kodeksu postępowania cywilnego stanowiącego, że sprawy z zakresu ubezpieczeń społecznych są sprawami cywilnymi, do których rozpoznania, stosownie do przepisu art. 2 tego Kodeksu powołane są sądy powszechne, chyba że przepisy szczególne przekazują je do właściwości innych organów. Stosownie zaś do treści art. 476 § 2 pkt 2 K.p.c. przez sprawy z zakresu ubezpieczeń społecznych rozumie się sprawy, w których wniesiono odwołanie od decyzji organów rentowych, dotyczących emerytur i rent. Organami rentowymi są także wojskowe organy emerytalne oraz organy emerytalne resortów spraw wewnętrznych i sprawiedliwości, a także inne organy wojskowe i organy resortów spraw wewnętrznych i sprawiedliwości - właściwe do wydawania decyzji w sprawach z zakresu ubezpieczeń społecznych (art. 476 § 4 pkt 3 K.p.c.).
W konsekwencji należało więc stwierdzić, że przedmiot skargi nie mieści się
w zakresie właściwości sądu administracyjnego, co czyni skargę niedopuszczalną. Zgodnie bowiem z art. 58 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2017 r. poz. 1369 ze zm.), sąd odrzuca skargę jeżeli sprawa nie należy do właściwości sądu administracyjnego.
Wobec powyższego Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 i § 3 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, postanowił jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło