II SA/Wa 1192/08

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Andrzej Kołodziej (spr.), Sędziowie WSA Iwona Dąbrowska, Joanna Kube, Protokolant Aleksandra Weiher, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 20 listopada 2008 r. sprawy ze skargi T. M. na decyzję Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia [...] lipca 2008 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania prawa do zasiłku dla bezrobotnych 1) uchyla zaskarżoną decyzję oraz otrzymaną nią w mocy decyzję Marszałka Województwa [...] z dnia [...] maja 2008 r. Nr [...], 2) określa, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu w całości, 3) zasądza od Ministra Pracy i Polityki Społecznej na rzecz skarżącego T. M. kwotę [...] zł ([...] złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania. II SA/Wa 1192/08 UZASADNIENIE Marszałek Województwa [...] decyzją z dnia [...] maja 2008 r. Nr [...], wydaną na podstawie art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.), art. 8 ust. 1 pkt 8 lit. a i c, art. 71 ust. 1 pkt 2 lit. a, ust. 6 i ust. 7 ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (Dz. U. Nr 99, poz. 1001 ze zm.), w związku z art. 67 ust. 1 i 3 oraz art. 71 ust. 1 pkt b (cc) rozporządzenia Rady (EWG) nr 1408/71 z dnia 14 czerwca 1971 r. w sprawie stosowania systemów zabezpieczenia społecznego do pracowników najemnych i ich rodzin przemieszczających się we Wspólnocie (Dz. U. (WE) L 149 z 5 lipca 1971 r. ze zm.), odmówił T. M. przyznania świadczenia dla bezrobotnych. W uzasadnieniu podał w szczególności, iż aby uzyskać prawo do zasiłku dla bezrobotnych na zasadach wspólnotowej koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego, strona musi spełnić wymogi określone w polskim ustawodawstwie. T. M. nie spełnił wymogu wynikającego z art. 71 ust. 1 pkt 2 lit. a ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy, albowiem nie wykazał 365 dni aktywności zawodowej w okresie 18 miesięcy poprzedzających dzień zarejestrowania ([...] stycznia 2008 r.). Wynika to ze zgromadzonych w sprawie materiałów dowodowych, wedle których od [...] lipca 2006 r. do [...] stycznia 2008 r. był zatrudniony jedynie przez 361 dni, z czego od [...] stycznia 2008 r. do [...] stycznia 2008 r. i od [...] sierpnia 2007 r. do [...] listopada 2007 r. – 104 dni – w N., co znajduje wyraz w formularzu E 301 wydanym przez władze [...], ponadto od [...] lipca 2006 r. do [...] marca 2007 r. – 257 dni – w [...], co potwierdza z kolei formularz E 301 wydany przez właściwą instytucję [...]. Zatem, zgodnie z art. 71 ust. 1 pkt 2 lit. a i ust. 7 powołanej ustawy, prawo do zasiłku dla bezrobotnych zainteresowanemu nie przysługuje. W odwołaniu od powyższej decyzji T. M. podniósł, iż w [...] dokumencie E 301 błędnie podany został okres jego zatrudnienia w H., gdyż pracę rozpoczął w dniu [...] sierpnia 2007 r., co potwierdza znajdująca się w posiadaniu organu kopia kontraktu oraz załączona do odwołania kopia dokumentu wypłaty za ten okres, natomiast w przedmiotowym dokumencie jako data początkowa widnieje [...] sierpnia 2007 r. W związku z tym, jego okres pracy przed rejestracją wynosi 371 dni i tym samym uprawnia do otrzymania zasiłku. Minister Pracy i Polityki Społecznej decyzją z dnia [...] lipca 2008 r. Nr [...], wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 Kpa, utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu stwierdził, iż brak jest podstaw do zakwestionowania powyższej decyzji organu I instancji. Podkreślił, że obowiązek udokumentowania na formularzu E 301 okresów ubezpieczenia lub zatrudnienia przebytych w innym państwie członkowskim spoczywa w pierwszej kolejności na bezrobotnym, co wynika z art. 80 ust. 1 rozporządzenia 574/72 w związku z art. 2 oraz decyzją Komisji Administracyjnej ds. Zabezpieczenia Społecznego Pracowników Migrujących Nr 199. Organ podtrzymał argumentację Marszałka, dotyczącą niespełnienia przez T. M. wymogu 365 dni zatrudnienia lub ubezpieczenia w okresie 18 miesięcy poprzedzających rejestrację z tym, że skorygował wyliczenia okresu zatrudnienia na 362 dni. Odnosząc się do kwestii prawdziwości danych zawartych w [...] formularzu E 301 zakwestionowanych przez stronę stwierdził, że o korektę przedmiotowych danych organ może zwrócić się do instytucji wystawiającej ten dokument jedynie w razie powzięcia uzasadnionych wątpliwości, co do zgodności z prawdą tych danych. Organ podniósł, iż dokument w języku [...], wskazujący na okres zatrudnienia T. M. w 33 tygodniu 2007 r. w H. potwierdza jednocześnie, iż wpłata składek na ubezpieczenie społeczne za ten okres nastąpiła w dniu [...] sierpnia 2007 r., a więc w 33 tygodniu 2007 r., który trwał od [...] do [...] sierpnia 2007 r. Ponadto nie zawiera on żadnych danych pozwalających zidentyfikować jego wystawcę (podpis, pieczęć) i w związku z tym, nie może zostać uznany za wiarygodny przeciwdowód wobec treści formularza E 301. W skardze na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie T. M. podtrzymał swoje argumenty podnoszone w odwołaniu i ponownie podał, iż pracę rozpoczął wcześniej niż [...] sierpnia 2007 r., natomiast pierwszą wypłatę za 33 tydzień 2007 r. otrzymał w 34 tygodniu i wtedy wpłynęły składki na ubezpieczenie społeczne. Wbrew twierdzeniu organu, 33 tydzień 2007 r. trwał od [...] do [...] sierpnia 2007 r., co wynika wprost z załączonej kopii kalendarza. Nie zgodził się również z zakwestionowaniem przez organ wiarygodności dołączonych do odwołania kopii dokumentów, ze względu na brak pieczątki i podpisu. Poinformował ponadto, że zwrócił się do Wojewódzkiego Urzędu Pracy w S. o wystąpienie do właściwego urzędu w H. celem sprostowania formularza E 301. W odpowiedzi na skargę Minister Pracy i Polityki Społecznej wniósł o jej oddalenie i podtrzymał swoje dotychczasowe stanowisko faktyczne oraz prawne. Natomiast w piśmie procesowym z dnia [...] września 2008 r. poinformował, że otrzymał z WUP w S. dokumenty, w tym kopię formularza E 301 dotyczącą T. M., wystawionego w dniu [...] września 2008 r. przez [...] instytucję właściwą. Zdaniem organu dokument ten może mieć istotne znaczenie w niniejszej sprawie, a w wypadku odrzucenia lub oddalenia skargi przez Sąd, będzie stanowił podstawę do wznowienia postępowania. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Stosownie do treści art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości w szczególności przez kontrolę działalności administracji publicznej, a kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Skarga oceniana pod tym względem zasługuje na uwzględnienie. Zasada prawdy obiektywnej, wyrażona w art. 7 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.), a polegająca na tym, iż w toku postępowania organy administracji publicznej podejmują wszelkie kroki niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, jest naczelną zasadą postępowania. Posiada ona fundamentalne znaczenie dla kształtu całego postępowania, a w szczególności na wpływ rozłożenia dowodów w postępowaniu administracyjnym. Realizacja tej zasady ma nierozerwalny związek z przestrzeganiem zawartej w art. 6 Kpa zasady praworządności, gdyż prawidłowe ustalenie stanu faktycznego sprawy jest koniecznym elementem prawidłowego zastosowania normy prawa materialnego. Zasada prawdy obiektywnej koresponduje z przepisem art. 77 § 1 Kpa, zgodnie z którym organ administracji publicznej jest obowiązany w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy. Dodatkowo należy zauważyć, że łączy się ona z zasadą ogólną uwzględnienia interesu społecznego i słusznego interesu obywateli, również wyrażoną we wspomnianym art. 7 Kpa, a stanowiącą, że w toku postępowania administracyjnego organ administracji publicznej ma obowiązek uwzględniać interes społeczny oraz słuszny interes obywateli. Innymi słowy z art. 7 i art. 77 § 1 Kpa bezspornie wynika, że obowiązkiem wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego został obarczony organ prowadzący postępowanie administracyjne. Nie oznacza to jednak, że strona jest całkowicie zwolniona od współuczestnictwa w jego realizacji, tym niemniej na gruncie przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego nie sposób zaakceptować koncepcji biernej postawy organu i ograniczenia się jedynie do oceny, czy strona udowodniła fakty będące podstawą jej żądania, czy też nie i przerzucenie de facto obowiązku wyjaśnienia sprawy na stronę. W rozpoznawanej sprawie jako bierne należy ocenić zachowanie zarówno Marszałka Województwa [...], jak również Ministra Pracy i Polityki Społecznej, w toku prowadzonego postępowania w przedmiocie prawa T. M. do zasiłku dla bezrobotnych. To skarżący wykazał się aktywnością, zmierzając do wykazania, że dane dotyczące okresu jego zatrudnienia na terytorium H., zawarte w wystawionym przez właściwe służby [...] formularza E 301, są nieprawdziwe. Podnosił to już w odwołaniu od decyzji organu I instancji, jak też później w skardze, a swoje twierdzenia popierał wszelkimi dokumentami jakimi dysponował. Natomiast organy ograniczały się do negowania jego argumentów, a to ze względu na język [...], w którym były sporządzone, a to z uwagi na brak możliwości identyfikacji ich wystawców. Organy orzekające w sprawie nie podjęły żadnych kroków prowadzących do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego. Skarżący nie godząc się na takie działanie organów sam zwrócił się z wnioskiem do Wojewódzkiego Urzędu Pracy w S., by ten wystąpił do właściwych służb [...] o skorygowanie błędnych zapisów w formularzu E 301. Jego determinacja odniosła oczekiwany skutek, bowiem w formularzu E 301 wystawionym w dniu [...] września 2008 r., właściwa instytucja [...] podała, ze istotnie T. M. podjął zatrudnienie z dniem [...] sierpnia 2007 r., a nie z dniem [...] sierpnia 2007 r. Przysyłając poświadczoną za zgodność kopię tego dokumentu do Sądu, Minister Pracy i Polityki Społecznej przyznał w piśmie procesowym, iż ww. dokument może mieć istotne znaczenie w rozpoznawanej sprawie. Potwierdził tym samym, że w toku prowadzonego postępowania Marszałek Województwa [...] naruszył przepisy art. 6, art. 7 i art. 77 § 1 Kpa w stopniu mającym istotny wpływ na wynik rozstrzygnięcia. Z kolei Minister Pracy i Polityki Społecznej, utrzymując w mocy powyższą decyzję wydaną z naruszeniem prawa, sam uchybił przepisowi art. 138 § 1 pkt 1 Kpa. W tej sytuacji zasadnym było uchylenie zarówno zaskarżonej decyzji, jak i utrzymanej nią w mocy decyzji organu I instancji. Mając powyższe na względzie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c w związku z art. 135 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) orzekł, jak w sentencji wyroku. O wstrzymaniu wykonania zaskarżonej decyzji Sąd orzekł, w oparciu o przepis art. 152, zaś o kosztach na podstawie art. 200 w związku z art. 205 § 1 powołanej ustawy.