II SA/Wa 12/10
WyrokWSA w Warszawie2010-04-12
Skład orzekający: Iwona Dąbrowska, Ewa Grochowska – Jung, Janusz Walawski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy prawomocne skazanie za przestępstwo przeciwko mieniu, zgodnie z art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji, obliguje organ Policji do obligatoryjnego cofnięcia pozwolenia na broń palną myśliwską, bez potrzeby dalszej oceny indywidualnej obawy użycia broni w sposób sprzeczny z porządkiem publicznym?Ratio decidendi
Sąd uznał, że prawomocne skazanie za przestępstwo przeciwko mieniu, zgodnie z art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji, stanowi ustawową przesłankę do obligatoryjnego cofnięcia pozwolenia na broń. Użycie przez ustawodawcę sformułowania "w szczególności" w tym przepisie oznacza, że osoby skazane za przestępstwa przeciwko mieniu są objęte domniemaniem istnienia uzasadnionej obawy użycia broni w sposób sprzeczny z porządkiem publicznym, co zwalnia organ Policji z obowiązku przeprowadzania indywidualnej oceny tej obawy. Tym samym, organ był zobowiązany do cofnięcia pozwolenia na broń.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła cofnięcia M. B. pozwolenia na broń palną myśliwską z powodu prawomocnego skazania za przestępstwo przeciwko mieniu. Organ I instancji wszczął postępowanie po uzyskaniu informacji o skazaniu za przywłaszczenie koparko-ładowarki. Po utrzymaniu decyzji przez organ II instancji, skarżący wniósł skargę do WSA, zarzucając naruszenie przepisów ustawy o broni i amunicji poprzez uznanie, że samo skazanie jest wystarczającą podstawą do cofnięcia pozwolenia, bez wykazania związku przyczynowego z obawą użycia broni w sposób sprzeczny z porządkiem publicznym. Skarżący podnosił również zarzuty dotyczące nieuwzględnienia pozytywnych okoliczności.Rozstrzygnięcie
Oddala skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Iwona Dąbrowska (spr.), Sędzia WSA Ewa Grochowska – Jung, Sędzia WSA Janusz Walawski, Protokolant Marek Kozłowski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 12 kwietnia 2010 r. sprawy ze skargi M. B. na decyzję Komendanta Głównego Policji z dnia [...] lutego 2009 r. nr [...] w przedmiocie cofnięcia pozwolenia na broń palną myśliwską – oddala skargę –
Komendant Główny Policji decyzją z dnia [...] lutego 2009 r. nr [...] , po rozpatrzeniu odwołania, na podstawie art. 138 § 1 pkt. 1 i art. 268a kpa oraz art. 18 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy z dnia 21 maja 1999 r. o broni i amunicji (Dz. U. z 2004 r. Nr 52, poz. 525 ze zm.), utrzymał w mocy decyzję Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...] z dnia [...] grudnia 2008 r. nr [...] cofającą pozwolenie na broń palną myśliwską.
Organ rozpatrując przedmiotową sprawę ustalił następujący stan faktyczny sprawy. W dniu [...] września 2008 r. organ I instancji wszczął postępowanie w sprawie cofnięcia M. B. pozwolenia na broń palną myśliwską z uwagi na powzięcie informacji, że został on skazany za popełnienie przestępstwa z art. 286 § 1 kk i art. 284 § 2 kk. W toku postępowania organ I instancji uzyskał wyrok Sądu Rejonowego w [...] II Wydział Karny, z dnia [...] marca 2007 r. sygn. akt [...] , uznający min. M. B. winnym popełnienia czynu z art. 284 § 2 i art. 238 kk oraz art. 13 § 1 kk w zw. z art. 286 § 1 kk. i art. 294 § 1 kk. w zw. z art. 12 kk i art. 111 § 2 kk tj. tego, że działając w celu osiągnięcia korzyści majątkowej oraz wspólnie i w porozumieniu z inną osobą, a nadto w krótkich odstępach czasu i w wykonaniu z góry powziętego zamiaru przywłaszczył sobie koparko – ładowarkę marki [...] typu [...] , należącą do [...] Financial Services Poland Sp. z o. o. o wartości [...] zł, którą przekazał mu współsprawca czynu, użytkujący ją w ramach umowy leasingu, który zgłosił Policji fakt jej kradzieży, a agentowi ubezpieczeniowemu dokumenty mające wykazać fakt kradzieży, przy czym zarówno M. B. jak i współsprawca dążyli w ten sposób do wprowadzenia w błąd pracownika PZU S. A. co do podstawy wypłaty odszkodowania z tytułu ubezpieczenia autocasco, zawartej z PZU S. A. Inspektoratem w [...] i doprowadzenia go do niekorzystnego rozporządzenia mieniem w postaci odszkodowania za wskazaną koparko – ładowarkę. Za powyższe, Sąd wymierzył m. in. M. B. karę 2 lat pozbawienia wolności warunkowo zawieszając jej wykonanie na okres 5 lat tytułem próby, karę 300 dziennych stawek grzywny, przyjmując wysokość jednej stawki na kwotę 10 zł oraz zobowiązał go do naprawienia – solidarnie z innymi oskarżonymi w tej sprawie – szkody poprzez zapłatę na rzecz pokrzywdzonego kwoty [...] zł, w terminie 3 lat od uprawomocnienia się wyroku. Wyrok ten utrzymany został w mocy wyrokiem Sądu Okręgowego w [...] Wydział VI Karny Odwoławczy z dnia [...] października 2007 r. sygn. akt [...] , który zmienił go m. in. w części dotyczącej M. B., w ten sposób, iż uznał, że czyn przez niego popełniony wyczerpał znamiona występku z art. 284 § 2 kk, art. 238 kk i art. 13 § 1 kk w zw. z art. 286 § 1 kk i art. 12 kk i art. 11 § 2 kk, za co Sąd ten wymierzył mu karę 1 roku i 6 miesięcy pozbawienia wolności oraz wymierzył karę 300 stawek dziennych grzywny, ustalając wysokość jednej stawki na kwotę 10 zł. W pozostałej części w stosunku do M. B. zaskarżony wyrok pozostał bez zmian.
Biorąc powyższe pod uwagę organ I instancji uznał, iż fakt skazania prawomocnym wyrokiem za popełnienie przestępstw przeciwko mieniu w pełni pozwala na zakwalifikowanie strony do kategorii osób, co do których istnieje obawa, że mogą użyć broni w celach sprzecznych z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego i na podstawie art. 15 ust. 1 pkt 6 i art. 18 ust. 1 pkt 2 ustawy o broni i amunicji, decyzją z dnia [...] grudnia 2008 r. Nr [...] cofnął M. B. pozwolenie na broń palną myśliwską.
Od tej decyzji pełnomocnik M. B. złożył odwołanie, wnosząc o jej uchylenie ewentualnie przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji. W odwołaniu pełnomocnik M. B. zarzucił organowi naruszenie art. 18 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji poprzez jego niewłaściwe zastosowanie, polegające na uznaniu, iż do cofnięcia pozwolenia na broń jego mandatowi wystarczający jest fakt jego prawomocnego skazania wyrokiem karnym za przestępstwo opisane w art. art. 284 § 2 kk, art. 238 kk i art. 286 § 1 kk. Zdaniem pełnomocnika M. B., brak jest podstaw do uznania, iż może on użyć broni w celu z sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego bowiem nie uzasadniają jej ustalenia faktyczne dokonane w toku prowadzonego postępowania. W ocenie pełnomocnika organ nie wykazał związku przyczynowego pomiędzy faktem skazania M. B. a uzasadnioną obawą użycia przez niego broni w sposób sprzeczny z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego i z tego powodu okoliczność ta nie może być wskazana jako przesłanka cofnięcia mu pozwolenia na broń. Ponadto zarzucił, że organ nie wziął pod uwagę okoliczności pozytywnie świadczących o stronie, takich jak dobra opinia w miejscu zamieszkania i w kole łowieckim, incydentalność czynu, nienoszącego znamion przemocy, czy groźby jej użycia oraz przestrzeganie przez stronę porządku prawnego, w czasie jaki upłynął od skazania.
Nie znajdując podstaw do uwzględnienia odwołania Komendant Główny Policji decyzją z dnia [...] lutego 2009 r. utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.
W jej uzasadnieniu wskazał, że z dyspozycji art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji wynika, że organy Policji cofają pozwolenie na broń, jeżeli istnieją uzasadnione obawy, użycia broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego, w szczególności skazanym prawomocnym orzeczeniem sądu za przestępstwo przeciwko życiu, zdrowiu lub mieniu albo wobec których toczy się postępowanie karne o popełnienie takiego przestępstwa. Zdaniem organu odwoławczego, przy ocenie i rozstrzygnięciu sprawy najważniejszym pozostawał fakt popełnienia przez stronę przestępstwa przeciwko mieniu, a więc takiego, które sam ustawodawca zakwalifikował do czynów uzasadniających obawę użycia broni w sposób, o którym mowa w art. 15 ust. 1 pkt 6 powołanej ustawy o broni i amunicji. Organ wskazał, że w zakresie ustalania przesłanek faktycznych i prawnych cofnięcia pozwolenia na broń, prawomocne wyroki sądu, potwierdzające fakt popełnienia przestępstwa przeciwko m.in. mieniu wiąże organy Policji w postępowaniu administracyjnym, a taka sytuacja miała miejsce w rozpoznawanej sprawie. Komendant Główny Policji wskazał, że organy Policji prowadzą rygorystyczną politykę w zakresie zachowania pozwoleń na broń osobom, które dopuszczają się naruszeń ładu prawnego szczególnie w sytuacji, gdy ustawodawca uznał, iż osobom posiadającym pozwolenie na broń, które popełniają przestępstwa tego rodzaju, jak strona (przeciwko mieniu), prawo to winno być cofnięte na podstawie dyspozycji art. 18 ust. 1 pkt 2 powołanej ustawy o broni i amunicji.
Organ uznał, że w rozpoznawanej sprawie ze względu rodzaj i okoliczności popełnionego przestępstwa interes strony winien ustąpić na rzecz interesu społecznego, którego racją jest m.in. ochrona bezpieczeństwa i porządku publicznego. Organ podał, że bezspornym jest, iż M. B. został skazany za czyny wymierzone przeciwko mieniu, a zatem spełniona została dyspozycja art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy, co obliguje organ do cofnięcia mu pozwolenia na broń na podstawie art. 18 ust. 1 pkt 2 ustawy. Organ odniósł się również do zarzutu pełnomocnika skarżącego odnośnie nieuwzględnienia pozytywnych opinii o stronie i wskazał, że nie mogą one mieć wpływu na sposób rozstrzygnięcia bowiem dyspozycja z art. 18 ust. 1 pkt 2 ustawy ma charakter obligatoryjny.
Organ podkreślił także, że brak broni myśliwskiej nie uniemożliwia stronie aktywności na rzecz łowiectwa. Strona będzie mogła nadal pracować w macierzystym kole łowieckim, za wyjątkiem prawa do odstrzału.
Odnosząc się zaś do zarzutu strony, iż zaskarżona decyzja została wydana w sposób dowolny, organ odwoławczy wskazał, że organ I instancji nie dopuścił się naruszenia przepisów prawa procesowego oraz zasady swobodnej oceny dowodów, ponieważ oparł się na wszystkich dowodach zgromadzonych w sprawie oraz dokonał wszechstronnej oceny tych dowodów.
Powyższa decyzja Komendanta Głównego Policji stała się przedmiotem skargi M. B. złożonej przez jego pełnomocnika adwokata J. P. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. Pełnomocnik skarżącego zarzucił zaskarżonej decyzji naruszenie przepisu art. 18 ust. 1 pkt 2 w związku z art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji polegające na uznaniu, że fakt prawomocnego skazania M. B. wyrokiem karnym za przestępstwo opisane w art. 284 § 2, art. 238 i 286 § 1 kk, do stwierdzenia, że istnieje uzasadniona obawa wobec skarżącego użycia broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego, pomimo braku zarówno podstaw faktycznych uzasadniających takie ustalenia, jak również braku istnienia adekwatnego związku przyczynowego pomiędzy faktem skazania a uzasadnioną obawą użycia broni w sposób sprzeczny z interesem bezpieczeństwa lub porządku prawnego. Pełnomocnik skarżącego zarzucił również naruszenie art. 7 kpa poprzez niewyjaśnienie wszystkich okoliczności sprawy mających istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia.
W odpowiedzi na skargę Komendant Główny Policji wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swoje dotychczasowe argumenty faktyczne i prawne.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Stosownie do treści art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości m.in. przez kontrolę działalności administracji publicznej, a kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.
Skarga oceniana pod tym względem nie zasługuje na uwzględnienie, gdyż zarówno zaskarżona decyzja Komendanta Głównego Policji z dnia [...] lutego 2009 r., jak również utrzymana nią w mocy decyzja Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...] z dnia [...] grudnia 2008 r., nie naruszają prawa. W ocenie Sądu, poczynione przez organy tak pierwszej, jak i drugiej instancji, ustalenia wynikają z zebranego w sprawie materiału dowodowego, zaś dokonana przez te organy ocena tego materiału w kontekście zastosowanych przepisów ustawy nie budzi zastrzeżeń.
Materialnoprawną przesłanką zaskarżonej decyzji był przepis art. 18 ust. 1 pkt 2 w związku z art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy z dnia 21 maja 1999 r. o broni i amunicji (Dz. U. z 2004 r. Nr 52, poz. 525 ze zm.), zgodnie z którym właściwy organ Policji cofa pozwolenie na broń, jeżeli osoba, której pozwolenie takie wydano, należy do osób, o których mowa w art. 15 ust. 1 pkt 2 – 6 ustawy. Przepis art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy stanowi, iż pozwolenia na broń nie wydaje się osobom, co do których istnieje uzasadniona obawa, że mogą użyć broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego, w szczególności skazanym prawomocnym orzeczeniem sądu za przestępstwo przeciwko życiu, zdrowiu lub mieniu albo wobec których toczy się postępowanie karne o popełnienie takich przestępstw.
Oznacza to, iż właściwy organ Policji zobowiązany jest do cofnięcia pozwolenia na broń w sytuacji zaistnienia "uzasadnionej obawy", o której mowa w powołanym przepisie. W rozpoznawanej sprawie bezsporne jest, iż M. B. skazany został prawomocnym wyrokiem Sądu Rejonowego w [...] II Wydział Karny, z dnia [...] marca 2007 r. sygn. akt [...] , utrzymanym następnie w mocy wyrokiem Sądu Okręgowego w Wydział VI Karny Odwoławczy z dnia [...] października 2007 r. sygn. akt [...] , który zmienił wyrok Sądu I instancji w części dotyczącej M. B., w ten sposób, iż uznał, że czyn przez niego popełniony wyczerpał znamiona występku z art. 284 § 2 kk, art. 238 kk i art. 13 § 1 kk w zw. z art. 286 § 1 kk i art. 12 kk i art. 11 § 2 kk, za co Sąd ten wymierzył mu karę 1 roku i 6 miesięcy pozbawienia wolności oraz wymierzył karę 300 stawek dziennych grzywny, ustalając wysokość jednej stawki na kwotę 10 zł. Czyny, za które skazany został skarżący znajdują się niewątpliwie w katalogu przestępstw, wymienionych w Kodeksie karnym w dziale dotyczącym przestępstwa przeciwko mieniu.
W okolicznościach niniejszej sprawy organy Policji zasadnie uznały, że w sytuacji, gdy ustaliły, że skarżący skazany został za popełnienie przestępstwa przeciwko mieniu, które z mocy ustawy uzasadnia obawę użycia przez niego broni w celach sprzecznych z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego, zbędnym stało się prowadzenie dalszego postępowania dowodowego. Użycie zatem w art. 15 ust. 1 pkt 6 słów "w szczególności", poprzedzające wymienienie osób, które zostały skazane za popełnienie przestępstw przeciwko życiu, zdrowiu lub mieniu albo wobec których toczy się postępowanie karne o popełnienie takich przestępstw oznacza, że co do tych osób ustawodawca sam rozstrzygnął, iż co do nich istnieje obawa sprzecznego z prawem użycia broni. Organ nie musi więc wobec tych osób przeprowadzać oceny, czy obawa rzeczywiście istnieje, gdyż oceny tej dokonał już ustawodawca w sposób wiążący.
Prawidłowość powyższej wykładni przepisu art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji została potwierdzona w uchwale składu siedmiu sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 18 listopada 2009 r., sygn. akt II OPS 4/09, gdzie NSA podkreślił, że (...) w języku polskim i technice legislacyjnej użycie zwrotu "w szczególności", oznacza bliższe wskazanie osób, sytuacji, zdarzeń, które należą do określonego wcześniej w sposób szerszy kręgu pojęciowego. Skoro zatem w omawianym przepisie określono najpierw "osoby, co do których istnieje uzasadniona obawa, że mogą użyć broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego", a następnie wskazano, że "w szczególności" są to osoby "skazane prawomocnym orzeczeniem sądu za przestępstwo przeciwko życiu, zdrowiu lub mieniu", to niewątpliwie z woli ustawodawcy krąg osób wymienionych w grupie pierwszej – szerszej, obejmuje w całości krąg osób wymienionych po słowach "w szczególności". Tak zatem można przyjąć, że niejako wewnątrz kategorii osób, co do których istnieje uzasadniona obawa, że mogą użyć broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego, wyróżnia się "podkategorię" osób, w przypadku których sam ustawodawca przyjmuje, że są to osoby, co do których istnieje uzasadniona obawa (...)".
Organy Policji w toku prowadzonego postępowania administracyjnego o cofnięcie skarżącemu pozwolenia na broń uzyskały poświadczoną za zgodność z oryginałem kopię wyroku zarówno Sądu Rejonowego II Wydział Karny w [...] z dnia [...] marca 2007 r. sygn. akt [...] , jak również wyrok Sądu Okręgowego w [...] Wydział IV Karny – Odwoławczy z dnia [...] października 2007 r. o sygn. akt [...] , skazujący M. B. za przestępstwo przeciwko mieniu. W tej sytuacji, podzielając ustalony w sprawie stan faktyczny stwierdzić należy, że chybione są argumenty skargi, iż organy Policji dopuściły się naruszenia przepisów w stopniu uzasadniającym konieczność uchylenia zaskarżonych decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie podziela argumenty Komendanta Głównego Policji, iż z cytowanych wyżej przepisów ustawy o broni i amunicji wynika, że organy Policji były zobligowane cofnąć wydane pozwolenie na posiadanie broni palnej myśliwskiej skarżącemu jako osobie, w stosunku do której toczy się postępowanie o popełnienie przestępstwa przeciwko mieniu. Cofnięcie to następuje bez względu na inne okoliczności świadczące o pozytywnej opinii środowiskowej o skarżącym.
Odnosząc się natomiast do zarzutów skargi dotyczących uchybienia przepisom postępowania należy podkreślić, że takie uchybienia mogą prowadzić do uchylenia decyzji tylko wówczas, gdy są na tyle poważne, że ich naruszenie mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
W ocenie Sądu w zaskarżonych decyzjach nie można dopatrzyć się naruszenia przepisów prawa procesowego, w stopniu uzasadniającym ich uchylenie. Decyzje te nie noszą cech dowolności, organy Policji dokonały oceny zebranego w postępowaniu administracyjnym materiału dowodowego oraz wskazały na przesłanki, którymi kierowały się cofając skarżącemu pozwolenie na broń.
Z tej przyczyny należy stwierdzić, iż w obu zaskarżonych decyzjach brak jest jakichkolwiek istotnych uchybień formalnych, które uniemożliwiłyby Sądowi dokonanie prawidłowej oceny zarzutów skargi i wypowiedzenie się co do zasadności podjętego rozstrzygnięcia pod względem materialnoprawnym.
Oceniając zaskarżoną decyzję w świetle wskazanych wyżej kryteriów, Sąd stwierdził, iż skarga M. B. nie zasługuje na uwzględnienie, gdyż decyzja Komendanta Głównego Policji z dnia [...] lutego 2009 r. oraz utrzymana nią w mocy decyzja Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...] z dnia [...] grudnia 2008 r. nie naruszają prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na prawidłowość wydanego rozstrzygnięcia.
Mając powyższe na uwadze, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł, jak w sentencji wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło