II SA/Wa 12/12

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Andrzej Góraj, Sędziowie WSA Ewa Marcinkowska, Sławomir Antoniuk (spr.), Protokolant Sekretarz sądowy Sylwia Mikuła, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 16 kwietnia 2012 r. sprawy ze skargi K. N. na postanowienie Centralnej Wojskowej Komisji Lekarskiej z dnia [...] listopada 2011 r. nr brak numeru w przedmiocie stwierdzenia niedopuszczalności odwołania 1. uchyla zaskarżone postanowienie, 2. stwierdza, że zaskarżone postanowienie nie podlega wykonaniu w całości. Centralna Wojskowa Komisja Lekarska postanowieniem z dnia [...] listopada 2011 r., wydanym na podstawie art. 134 k.p.a., stwierdziła niedopuszczalności odwołania z dnia 26 października 2011 r. wniesionego przez [...] K. N. od orzeczenia Terenowej Wojskowej Komisji Lekarskiej w [...] z dnia [...] sierpnia 2011 r. nr [...] oraz orzeczenia Rejonowej Wojskowej Komisji Lekarskiej [...] z dnia [...] października 2011 r. nr [...]. W uzasadnieniu powyższego postanowienia Centralna Wojskowa Komisja Lekarska podniosła, iż zgodnie z art. 127 § 1 k.p.a. od decyzji wydanej w pierwszej instancji służy stronie odwołanie tylko do jednej instancji. Z analizy zaś dostępnej dokumentacji orzeczniczej wynika, że Terenowa Wojskowa Komisja Lekarska w [...] wydała orzeczenie w dniu [...] sierpnia 2011 r., od którego badany złożył odwołanie do Rejonowej Wojskowej Komisji Lekarskiej [...], zgodnie z pouczeniem zawartym w orzeczeniu TWKL w [...]. RWKL [...] po wnikliwej analizie sprawy orzeczniczej badanego wydała orzeczenie w trybie odwoławczym w dniu [...] października 2011 r., w którym utrzymała w mocy zaskarżone orzeczenie TWKL w [...]. Jednocześnie zaznaczyła, że orzeczenie to jest ostateczne w administracyjnym toku instancji. Badany pismem z dnia 26 października 2011 r. złożył ponownie odwołanie bezpośrednio do CWKL w [...] od powyższych orzeczeń TWKL w [...] oraz RWKL [...]. W związku z art. 127 § 1 k.p.a. badanemu przysługiwało tylko prawo złożenia odwołania od orzeczenia TWKL w [...] do RWKL [...] jako Komisji II instancji. Mając powyższe na uwadze, należało orzec o niedopuszczalności odwołania wniesionego od orzeczeń TWKL i RWKL. Postanowienie Centralnej Wojskowej Komisji Lekarskiej z dnia [...] listopada 2011 r. stało się przedmiotem skargi wniesionej przez K. N. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. W skardze wymieniony wskazał, iż nie zgadza się z zaskarżonym rozstrzygnięciem procesowym i domaga się zmiany II grupy inwalidzkiej na I grupę inwalidzką. W odpowiedzi na skargę Centralna Wojskowa Komisja Lekarska wniosła o odrzucenie lub oddalenie skargi w całości oraz podtrzymała dotychczasowe stanowisko w sprawie. Organ podniósł dodatkowo, iż kontrola orzeczeń wojskowych komisji lekarskich o uznaniu żołnierza zawodowego za zdolnego do zawodowej służby wojskowej dokonywana jest wprawdzie przez sąd administracyjny, jednak orzeczenia wojskowych komisji lekarskich w części dotyczącej związku choroby ze służbą wojskową oraz ustalenia grupy inwalidztwa podlegają zaskarżeniu do sądu powszechnego. W niniejszym stanie faktycznym skarżący kwestionuje orzeczenia w części dotyczącej ustalenia grupy inwalidztwa, a zatem w tej części skarga winna zostać odrzucona. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Oznacza to, że w zakresie dokonywanej kontroli Sąd bada, czy organ administracji orzekając w sprawie nie naruszył prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. Zgodnie z treścią art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r., poz. 270), Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Skarga zasługuje na uwzględnienie, albowiem zaskarżone postanowienie narusza przepisy prawa procesowego w stopniu mogącym mieć wpływ na sposób załatwienia sprawy. Na wstępie należy wskazać, iż Centralna Wojskowa Komisja Lekarska, jako organ administracji publicznej załatwiający sprawę w formie orzeczenia wydawanego w oparciu o przepisy k.p.a., jest zobligowany przestrzegać podstawowych zasad tego kodeksu. Zgodnie z art. 7 k.p.a. w toku postępowania organy administracji publicznej stoją na straży praworządności, z urzędu lub na wniosek stron podejmują wszelkie czynności niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli. Przepis art. 8 k.p.a. stanowi, iż organy administracji publicznej prowadzą postępowanie w sposób budzący zaufanie jego uczestników do władzy publicznej. W świetle postanowień art. 9 k.p.a., organy administracji publicznej są obowiązane do należytego i wyczerpującego informowania stron o okolicznościach faktycznych i prawnych, które mogą mieć wpływ na ustalenie ich praw i obowiązków będących przedmiotem postępowania administracyjnego. Organy czuwają nad tym, aby strony i inne osoby uczestniczące w postępowaniu nie poniosły szkody z powodu nieznajomości prawa, i w tym celu udzielają im niezbędnych wyjaśnień i wskazówek. Wydając zaskarżone postanowienie Centralna Wojskowa Komisja Lekarska nie zastosowała się do tych zasad, stwierdziła niedopuszczalność wniesionego środka zaskarżenia od orzeczenia Rejonowej Wojskowej Komisji Lekarskie [...] bez wyjaśnienia rzeczywistych intencji skarżącego. W razie złożenia przez stronę wniosku obowiązkiem organu administracji jest dokładne ustalenie treści żądania strony, która wyznacza rodzaj sprawy będącej przedmiotem postępowania. Organ związany jest tym żądaniem. Treść żądania wyznacza stosowną normę prawa materialnego lub normę prawa procesowego, która ma znaczenie dla ustalenia zakresu postępowania. Jak wynika z akt sprawy Rejonowa Wojskowa Komisja Lekarska [...] w orzeczeniu z dnia [...] października 2011 r. nie zawarła pouczenia o dopuszczalności wniesiona od tego orzeczenia powództwa do sądu lub skargi. Zawarła jedynie stwierdzenie, iż orzeczenie jest ostateczne w toku instancji. Skarżący wnosząc odwołanie z dnia 26 października 2011 r. domagał się weryfikacji powyższego orzeczenia przez organ, który jest właściwy do rozpoznania środka zaskarżenia w zakresie odmowy zmiany przyznanej II grupy inwalidzkiej. Natomiast skierował swe żądanie do Centralnej Wojskowej Komisji Lekarskiej jedynie dlatego, że nie został on pouczony o właściwym trybie zaskarżenia, jak też pozostawał w przekonaniu, iż czyni właściwie aby dochodzić swych praw. Skoro Centralna Wojskowa Komisja Lekarska była świadoma intencji strony określonej w "odwołaniu" – wniesienia środka zaskarżenia do sądu powszechnego, o czym świadczy stanowisko zawarte w odpowiedzi na skargę, to powinna wydać postanowienie o zwrocie podania w oparciu o przepis art. 66 § 3 k.p.a. Wówczas żądaniu strony, z punktu widzenia poprawności procesowej, zostałby nadany właściwy bieg. Wydając natomiast postanowienie stwierdzające niedopuszczalność odwołania organ powoduje taki skutek, że skarżący może pozostawać w przekonaniu, iż wyczerpał już wszelkie dostępne środki prawne zmierzające do kontroli prawidłowości kwestionowanego orzeczenia Rejonowej Wojskowej Komisji Lekarskiej [...]. Jeżeli natomiast Centralna Komisja powzięła wątpliwość co do żądania strony zawartego w przedmiotowym odwołaniu, to należało wezwać wnioskodawcę o sprecyzowanie swego żądania w trybie art. 64 § 2 k.p.a. Reasumując, zaskarżone postanowienie jako podjęte przedwcześnie zostało wydane z naruszeniem art. 134 k.p.a. oraz zasady słusznego interesu obywatela, pogłębiania zaufania obywateli do organów Państwa oraz informowania stron, określonych w art. 7-9 k.p.a. W tym stanie rzeczy Sąd, z mocy przepisu art. 145 § 1 pkt 1 lit. c w związku z art. 152 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł, jak w sentencji.