II SA/Wa 1200/10

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie: Przewodniczący Sędzia WSA Sławomir Antoniuk po rozpoznaniu w dniu 23 marca 2011 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku M. R. o przywrócenie terminu do wniesienia zażalenia na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 16 grudnia 2010 r., sygn. akt II SA/Wa 1200/10, o odrzuceniu skargi kasacyjnej w sprawie ze skargi M. R. na decyzję Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia [...] czerwca 2010 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania świadczenia w drodze wyjątku postanawia przywrócić termin do wniesienia zażalenia Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie postanowieniem z dnia 16 grudnia 2010 r. o sygnaturze akt II SA/Wa 1200/10 odrzucił skargę kasacyjną M. R. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 5 listopada 2010 r., sygn. akt jw., jako osobiście sporządzoną. Z kolei, postanowieniem z dnia 4 stycznia 2011 r. referendarz sądowy WSA w Warszawie przyznał M. R. prawo pomocy w zakresie częściowym obejmującym ustanowienie adwokata. W dniu 27 stycznia 2011 r. (pismem z dnia 26 stycznia 2011 r.) Okręgowa Rada Adwokacka w Warszawie zawiadomiła Sąd, że dla skarżącego wyznaczono pełnomocnika z urzędu w osobie adwokata T. J. W dniu 1 i 2 lutego 2011 r. umocowany przez ww. adwokata aplikant adwokacki przejrzał akta sprawy. Następnie, w dniu 7 lutego 2011 r. ww. pełnomocnik złożył wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia zażalenia na postanowienie WSA w Warszawie z dnia 16 grudnia 2010 r. o odrzuceniu skargi kasacyjnej M. R. dokonując jednocześnie niepodjętej w terminie czynności wniesienia zażalenia. W uzasadnieniu wniosku o przywrócenie terminu pełnomocnik podniósł, że niezachowanie terminu do wniesienia zażalenia powstało z przyczyn niezawinionych przez skarżącego. Stwierdził, że zawiadomienie o wyznaczeniu go pełnomocnikiem z urzędu doręczono mu w dniu 31 stycznia 2011 r. Zaznaczył, że do zawiadomienia z ORA w Warszawie dołączono informację z WSA w Warszawie o wydaniu w dniu 16 grudnia 2010 r. powołanego wyżej postanowienia. W informacji tej, jak stwierdził dalej, nie oznaczono jednak daty doręczenia skarżącemu odpisu tego postanowienia wraz z uzasadnieniem. Do wniosku dołączył odpis koperty przesyłki rejestrowanej nadanej z ORA w Warszawie w dniu 27 stycznia 2011 r., opatrzonej prezentatą Kancelarii Adwokackiej z datą wpływu na dzień 31 stycznia 2011 r. Podkreślił, że dowodu doręczenia nie zawierały także, przeglądane dwukrotnie przez aplikanta, akta sprawy. Nadto wskazał, że niemożliwym było uzyskanie w tym zakresie precyzyjnych informacji od skarżącego, który jako termin doręczenia postanowienia wskazywał ogólnie miesiąc grudzień 2010 r. W konsekwencji pełnomocnik wyjaśnił, że w tej sytuacji, już tylko z samej ostrożności procesowej, należało złożyć wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia zażalenia. Jako okoliczności uprawdopodabniające brak winy skarżącego w uchybieniu terminu pełnomocnik wymienił wprowadzony treścią przepisu art. 194 § 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm., zwanej dalej P.p.s.a.), przymus adwokacko – radcowski obejmujący czynność procesową sporządzenie zażalenia, którego przedmiotem jest odrzucenie skargi kasacyjnej oraz brak środków pieniężnych po stronie skarżącego, z których mógłby pokryć koszt sporządzenia i wniesienia takiego zażalenia w terminie przez pełnomocnika ustanowionego z wyboru. Jednocześnie pełnomocnik skarżącego wywiódł, że skoro przyczyna uchybienia terminu do wniesienia zażalenia ustała dopiero w dniu 31 stycznia 2011 r., tj. w pierwszym możliwym dniu sporządzenia zażalenia, o którym mowa w art. 194 § 4 P.p.s.a., a zażalenie wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu do jego wniesienia złożono w dniu 7 lutego 2011 r., to tym samym wniosek o przywrócenie terminu został złożony w terminie 7 – dniowym (art. 87 § 1 P.p.s.a) i jest w pełni uzasadniony. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: W myśl art. 86 § 1 P.p.s.a., jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi przywrócenie terminu. Postanowienie o przywróceniu terminu albo odmowie jego przywrócenia może być wydane na posiedzeniu niejawnym. Stosownie do treści art. 87 § 1 tej ustawy, pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu wnosi się do sądu, w którym czynność miała być dokonana, w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu. W piśmie tym należy uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu (art. 87 § 2 P.p.s.a.). Oznacza to, że Sąd może przywrócić termin jedynie pod warunkiem wniesienia prośby o jego przywrócenie w ciągu siedmiu dni od ustania przyczyny uchybienia terminu z równoczesnym dopełnieniem czynności, dla której termin był określony (art. 87 § 4 P.p.s.a.) oraz uprawdopodobnienia przez wnioskodawcę braku winy w uchybieniu terminu. W pierwszej kolejności Sąd zobowiązany jest zbadać, czy wniosek o przywrócenie terminu został złożony w zakreślonym przez ustawodawcę w art. 87 § 1 ww. ustawy terminie. Oczywiście, dokonując tego rodzaju ustalenia, Sąd musi określić początek i koniec tego terminu. W odniesieniu do wniosku o przywrócenie terminu do dokonania czynności w postępowaniu sądowym początek terminu będzie zawsze przypadał na dzień następujący po dniu, w którym ustała przyczyna uchybienia terminu (art. 87 § 1 w związku z art. 83 § 1 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi i art. 111 § 2 Kodeksu cywilnego). W rozpatrywanej sprawie wniosek o przywrócenie terminu dotyczy wniesienia zażalenia na postanowienie o odrzuceniu skargi kasacyjnej, a zatem musi być rozpatrzony z uwzględnieniem treści art. 194 § 4 P.p.s.a., który stanowi, iż zażalenie, którego przedmiotem jest odrzucenie skargi kasacyjnej, powinno być sporządzone przez adwokata lub radcę prawnego (tzw. przymus adwokacko - radcowski). Ponadto, zachowanie terminu do złożenia wniosku o przywrócenie terminu do dokonania czynności procesowej należy ocenić, w tym konkretnie przypadku, biorąc pod uwagę regulację zawartą w rozdziale 3., oddziale 2. ustawy, a w szczególności art. 244 § 2, w myśl którego ustanowienie (w ramach przyznanego prawa pomocy) adwokata lub radcy prawnego jest równoznaczne z udzieleniem pełnomocnictwa. W konsekwencji oznacza, to, że obowiązek reprezentowania skarżącego przez ustanowionego adwokata rozpoczyna się z dniem zawiadomienia go o wyznaczeniu pełnomocnikiem z urzędu przez właściwą okręgową radę adwokacką. Słusznie zatem występujący w niniejszej sprawie pełnomocnik z urzędu wskazuje jako datę ustania przyczyny uchybienia terminu dzień 31 stycznia 2011 r. Zestawiając zatem datę 31 stycznia 2011 r. z dniem złożenia wniosku o przywrócenie terminu i zażaleniem – 7 lutego 2011 r. (koperta opatrzona datownikiem urzędu pocztowego – w aktach) stwierdzić należy, że termin przewidziany w art. 87 § 1 P.p.s.a. został zachowany. W przedmiotowej sprawie pełnomocnik skarżącego wykazał zarazem, iż uchybienie terminu nastąpiło bez winy skarżącego, bowiem termin do wniesienia zażalenia upłynął jeszcze przed wyznaczeniem pełnomocnika przez Okręgową Radę Adwokacką w Warszawie. Przy czym, termin doręczenia odpisu zaskarżonego postanowienia wraz z uzasadnieniem ustalono dopiero w dniu 10 marca 2011 r. w wyniku postępowania reklamacyjnego (odpis doręczono w dniu 23 grudnia 2010 r. – v. pismo Poczty Polskiej w aktach sprawy). To zaś dowodzi, że obiektywnie niemożliwym było zachowanie terminu do dokonania czynności procesowej, którego przywrócenia domaga się pełnomocnik. Z tych względów, na podstawie art. 86 § 1 cyt. ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie orzekł, jak w sentencji postanowienia.