II SA/Wa 1213/13
WyrokWSA w Warszawie2014-01-29
Skład orzekający: Adam Lipiński, Iwona Dąbrowska, Sławomir Antoniuk
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy zwolnienie policjanta ze służby na podstawie art. 41 ust. 2 pkt 5 ustawy o Policji, z uwagi na ważny interes służby, jest zasadne w sytuacji długotrwałej nieobecności policjanta spowodowanej chorobą i leczeniem, pomimo braku orzeczenia o ubezwłasnowolnieniu?Ratio decidendi
Sąd uznał, że zwolnienie policjanta ze służby na podstawie art. 41 ust. 2 pkt 5 ustawy o Policji było zasadne, ponieważ długotrwała nieobecność policjanta spowodowana chorobą i leczeniem, a także inne okoliczności takie jak naruszenia dyscypliny służbowej i trudności w kontakcie, negatywnie wpływały na organizację służby i realizację zadań Policji, co uzasadniało ważny interes służby. Sąd podkreślił, że brak orzeczenia o ubezwłasnowolnieniu nie wyklucza możliwości zwolnienia, jeśli istnieją inne przesłanki wskazujące na brak zdolności do podporządkowania się dyscyplinie służbowej.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi P. P. na rozkaz personalny Komendanta Głównego Policji z dnia [...] kwietnia 2013 r. utrzymujący w mocy rozkaz personalny Komendanta Wojewódzkiego Policji w G. z dnia [...] lutego 2013 r. o zwolnieniu P. P. ze służby w Policji. Podstawą zwolnienia był art. 41 ust. 2 pkt 5 ustawy o Policji, uzasadniony brakiem zdolności policjanta do podporządkowania się szczególnej dyscyplinie służbowej, co przejawiało się m.in. długotrwałymi zwolnieniami lekarskimi, prowadzeniem postępowań dyscyplinarnych oraz utrudnionym kontaktem. Skarżący zarzucał naruszenie przepisów postępowania, w tym prawa do czynnego udziału w postępowaniu.Rozstrzygnięcie
Oddala skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Adam Lipiński, Sędziowie WSA Iwona Dąbrowska, Sławomir Antoniuk (spr.), , Protokolant specjalista Elwira Sipak, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 29 stycznia 2014 r. sprawy ze skargi P. P. na rozkaz personalny Komendanta Głównego Policji z dnia [...] kwietnia 2013 r. nr [...] w przedmiocie zwolnienia ze służby w Policji - oddala skargę -
Komendant Główny Policji rozkazem personalnym z dnia [...] kwietnia 2013 r. nr [...], wydanym na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. oraz art. 41 ust. 2 pkt 5 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji (Dz. U. z 2011 r. Nr 287, poz. 1687 ze zm.), utrzymał w mocy rozkaz personalny Komendanta Wojewódzkiego Policji w G. z dnia [...] lutego 2013 r. nr [...] dotyczący zwolnienia [...]. P. P. ze służby w Policji.
W uzasadnieniu powyższego rozkazu personalnego Komendant Główny Policji wskazał, iż w dniu [...] listopada 2012 r. Komendant Powiatowy Policji w P. wystąpił do Komendanta Wojewódzkiego Policji w G. z wnioskiem o zwolnienie [...]. P. P. - referenta Zespołu [...] KPP w P., ze służby w Policji na podstawie art. 41 ust. 2 pkt 5 ustawy o Policji. Przedmiotowy wniosek uzasadniony został brakiem zdolności policjanta do podporządkowania się szczególnej dyscyplinie służbowej. Powyższe przejawiało się m.in. prowadzeniem wobec niego dwóch postępowań dyscyplinarnych w okresie odbywania kary nagany, pobytem policjanta na zwolnieniach lekarskich — przez okres 132 dni w 2011 r. oraz 320 dni w 2012 r. do dnia sporządzenia wniosku, mimo orzeczenia o zdolności do służby w Policji z ograniczeniem z dnia [...] marca 2012 r., utrudniony kontakt z policjantem (nieodbieranie korespondencji służbowej, nieodbieranie telefonu komórkowego). Ponadto we wniosku wskazano, że sytuacja policjanta nadal nie jest klarowna, gdyż ten podejmuje kolejne próby leczenia w ośrodkach terapeutycznych (w dziedzinie uzależnienia od [...]), a tym samym nie można jednoznacznie określić, kiedy takie okoliczności ustaną i policjant będzie mógł wykonywać codziennie obowiązki służbowe.
Po dokonaniu analizy materiałów sprawy Komendant Wojewódzki Policji w G. wszczął postępowanie administracyjne w sprawie zwolnienia wymienionego policjanta ze służby w Policji na podstawie art. 41 ust. 2 pkt 5 ustawy o Policji. Realizując, obowiązek wynikający z treści art. 43 ust. 3 ustawy o Policji, Komendant Wojewódzki Policji w G. pismem z dnia [...]listopada 2012 r. wystąpił do Przewodniczącego Zarządu Wojewódzkiego Niezależnego Samorządnego Związku Zawodowego Policjantów w G. z wnioskiem o wydanie opinii w tej sprawie. Uchwałą z dnia [...] grudnia 2012 r. nr [...] Prezydium Zarządu Wojewódzkiego NSZZ Policjantów w G. przychyliło się do decyzji o zwolnieniu wymienionego ze służby w Policji na wskazanej podstawie prawnej.
W dniu 22 stycznia 2013 r. ze zgromadzonymi przez organ I instancji materiałami postępowania zapoznał się pełnomocnik P. P. – [...]. A. P. oraz wniósł o zawieszenie postępowania z uwagi na fakt, że mocodawca przebywa w Ośrodku [...] w S. "i nie ma w tym czasie zdolności do czynności prawnych", zaś prowadzenie postępowania bez jego udziału jest pogwałceniem praw wynikających z art. 10 § 1 k.p.a. Dodatkowo zażądał na podstawie art. 48 § 1 k.p.a. wskazania ustanowionego przedstawiciela oraz kopii wystąpienia do sądu z wnioskiem o wyznaczenie przedstawiciela dla osoby nieobecnej lub niezdolnej do czynności prawnych – [...]. P. P. Wskazał, że wymieniony "został zmuszony do wymeldowania się" z adresu przy ul. [...] w P., od października 2012 r. przebywa w Ośrodku [...]w S., którego nie może opuścić w trakcie leczenia pod groźbą przerwania i wydalenia z ośrodka.
W dniu [...] stycznia 2013 r. Komendant Wojewódzki Policji w G. wydał postanowienie nr [...], mocą którego odmówił zawieszenia postępowania w sprawie zwolnienia [...]. P. P. ze służby w Policji. Następnie rozkazem personalnym z dnia [...] lutego 2013r. zwolnił [...]. P. P. ze służby w Policji na podstawie art. 41 ust. 2 pkt 5 w zw. z art. 43 ust. 3 i art. 45 ust. 1 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji z dniem [...] lutego 2013 r. Decyzji tej nadano rygor natychmiastowej wykonalności na podstawie art. 108 § 1 k.p.a.
Organ I instancji w uzasadnieniu rozstrzygnięcia podniósł, iż [...]. P. P. wykazuje brak chęci podporządkowania się dyscyplinie służbowej. Powyższego dowodzą: zarzuty przedstawiane mu w postępowaniach dyscyplinarnych, nieobecności policjanta w służbie, w tym nieobecności nieusprawiedliwione oraz zeznania świadków. Wskazał też, że policjant podejmuje kolejne próby leczenia w ośrodkach terapeutycznych, a tym samym nie można jednoznacznie określić terminu, w którym okoliczności związane ze zwolnieniami lekarskimi ustaną, a policjant będzie mógł wykonywać czynności służbowe. Zważywszy na dotychczasowy przebieg służby [...]. P. P. i podejmowane przez niego próby leczenia, nie ma gwarancji, że po zakończeniu leczenia w Ośrodku [...] podejmie służbę. Ponadto organ odniósł się do ważnego interesu służby występującego w tej sprawie. Rygor natychmiastowej wykonalności zaś uzasadnił interesem społecznym, przejawiającym się szczególnym statusem i zadaniami Policji.
Ponadto Komendant Wojewódzki Policji w G. wskazał, iż podjął postanowienie o odmowie zawieszenia postępowania ze względu na fakt, że Sąd nie wydał wobec [...]. P. P. orzeczenia o ubezwłasnowolnieniu, a zatem nie został on pozbawiony zdolności do czynności prawnych. Wobec tego także nie wchodzi w grę przesłanka niezdolności do czynności prawnych zawarta w art. 34 § 1 k.p.a. uzasadniająca wystąpienie do Sądu o ustanowienie przedstawiciela dla osoby nieobecnej lub niezdolnej do podejmowania czynności prawnych. Ponadto znane było organowi zarówno miejsce zamieszkania policjanta (dotychczasowe), jak i miejsce faktycznego, aczkolwiek przejściowego przebywania (szpital). Dodatkowo w sprawie okazało się, że zainteresowany ustanowił pełnomocnika. Ponadto w uzasadnieniu wyczerpująco odniesiono się do ważnego interesu służby występującego w tej sprawie. Rygor natychmiastowej wykonalności uzasadniono interesem społecznym, przejawiającym się szczególnym statusem i zadaniami Policji.
[...]. P. P. ustanowił w sprawie pełnomocnika – radcę prawnego Z. L., który wniósł od powyższego rozkazu personalnego odwołanie. Wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz uchylenie rygoru natychmiastowej wykonalności, pełnomocnik strony zarzucił kwestionowanemu rozstrzygnięciu: 1) naruszenie przepisów postępowania, tj. art. 9, art. 10 § 1, art. 32, art. 33 § 1 i 2, art. 40 § 2 k.p.a. w sposób mający wpływ na wynik postępowania; 2) naruszenie art. 41 ust. 2 pkt 5 w zw. z art. 43 ust. 3 i art. 45 ust. 1 ustawy o Policji, poprzez ich niewłaściwe zastosowanie; 3) naruszenie art. 7 i art. 77 k.p.a. poprzez niewyjaśnienie i nierozpatrzenie w sposób wyczerpujący okoliczności sprawy.
Komendant Główny Policji nie znalazł podstaw do uwzględnienia odwołania i rozstrzygnięciem z dnia [...] kwietnia 2013 r. utrzymał zaskarżony rozkaz personalny w mocy. W motywach rozstrzygnięcia organ odwoławczy wskazał, iż rolą organu administracji w sprawie o zwolnienie policjanta ze służby na podstawie art. 41 ust. 2 pkt 5 ustawy o Policji jest wykazanie, że za zwolnieniem funkcjonariusza przemawia ważny interes służby.
W sprawie zaś nie budzi wątpliwości, że wymieniony policjant w roku 2011 przebywał na zwolnieniu lekarskim przez ok. 130 dni, a w roku 2012 nie pełnił służby z powodu choroby bądź bez usprawiedliwienia przez ok. 250 dni. Trudny do przewidzenia jest termin powrotu [...]. P. P. do pełnienia służby, albowiem w okresie od sierpnia 2011 r. do dnia zwolnienia ze służby w Policji był on pięciokrotnie hospitalizowany w różnego rodzaju placówkach opieki medycznej (Wojewódzki Ośrodek [...] w G. - Ośrodek Leczenia [...] w S., Wojewódzki Szpital [...] w G., Samodzielny Publiczny Zakład Opieki Zdrowotnej Szpital Specjalistyczny [...] w O., Szpital [...] w S.), jednakże terapia, o jakiej organ miał wiedzę do dnia zwolnienia wymienionego ze służby w Policji, nie przynosiła rezultatów, które możnaby uznać za rozwiązanie problemu.
Biorąc pod uwagę treść art. 7 k.p.a., nakazującego ochronę słusznego interesu obywatela (policjantów) i wymagającego również uwzględnienia interesu społecznego (interesu służby), organ odwoławczy podkreślił, iż sytuacja [...]. P. P. wpływa negatywnie na organizację służby w jednostce. W kontekście zagrożenia zjawiskami przestępczymi szczególne znaczenie posiada bowiem funkcjonowanie pionu służby [...] - do czego przyczynia się każdy policjant. Postawa wymienionego rzutuje ujemnie na ważny interes służby jakim jest zapewnienie bezpieczeństwa obywateli poprzez wykonywanie zadań przez wszystkich policjantów jednostki. Notoryczne przebywanie na zwolnieniu lekarskim bądź nieusprawiedliwiona nieobecność powoduje, że zadania, które powinny być przydzielone [...]. P. P. z konieczności obciążają innych policjantów. Może to rodzić napięcia i konflikty, a ponadto skutkować obniżeniem poziomu motywacji i zaangażowania w realizację zadań pozostałych funkcjonariuszy. Wyrazem powyższego są zeznania świadków, m. in. [...]. M. S. ("w jego komórce pojawiły się sygnały, komentarze innych policjantów, że muszą oni wykonywać służbę za [...]. P. P."), [...]. A. J. ("[...]. P. P. przez swoją długotrwałą nieobecność w służbie powoduje, że policjanci pełniący służbę w zespole muszą wykonywać zadania za nieobecnego kolegę"), [...]. S. L. ("sytuacja w komórce organizacyjnej z uwagi na nadmiar obowiązków zaczęła być napięta"). Korzystanie przez stronę ze zwolnień lekarskich w dotychczas przyjętej skali, oprócz dezorganizacji służby, wpływa demotywująco na policjantów, jak również przyczynia się do trudności z utrzymaniem dyscypliny służbowej w samej jednostce. Na swobodne podejście wymienionego do służby wskazuje także niestawiennictwo wymienionego w służbie bez wymaganego usprawiedliwienia - w dniach 3 i 4 października 20 11 r., od
14 do 27 marca 2012 r. oraz od 22 do 28 października 2012 r.
Komendant Główny Policji podkreślił, iż wobec policjanta były prowadzone liczne postępowania dyscyplinarne, został on ukarany m.in. za samowolne opuszczenie miejsca pełnienia służby, niewykonanie polecenia dyżurnego w zakresie obsługi procesowej zdarzenia. Innego rodzaju problemy wymienionego związane z pełnioną służbą (zaginięcie dowodów rzeczowych zabezpieczonych przez wymienionego) skutkowały skierowaniem do Prokuratury Rejonowej w P. zawiadomienia o uzasadnionym podejrzeniu popełnienia przestępstwa. Wystąpiły także trudności w nawiązaniu kontaktu z policjantem. Za niedopuszczalną należy uznać sytuację, w której jego miejsce pobytu jest trudne do ustalenia, o zmianie swojego miejsca pobytu informuje on ze znacznym opóźnieniem, niemożliwe było również nawiązanie kontaktu telefonicznego, a ostatecznie miejsce pobytu policjanta przełożony musi ustalać na własną rękę.
Powyższe argumenty potwierdzają, w ocenie organów Policji, że [...]. P. P. jest osobą niezdolną poddać się szczególnej dyscyplinie służbowej wymaganej od funkcjonariuszy Policji. Powyższe wypełnia nie tylko pojęcie ważnego interesu służby, ale szerzej - ważnego interesu społecznego. Organ I instancji zważył też, stosownie do art. 7 k.p.a., słuszny interes strony oraz interes społeczny, zasadnie dając prymat temu drugiemu. Niewątpliwie w interesie [...]. P. P. pozostaje utrzymanie status quo, zwłaszcza, że za okres nieświadczenia służby z powodu choroby otrzymuje 100 % uposażenia, zaś każdy rok pozostawania w służbie, nawet przy sporadycznym jedynie wykonywaniu czynności służbowych, wlicza mu się do wysługi emerytalnej, jubileuszowej oraz dla celów uposażeniowych. Nie budzi zatem wątpliwości, że w zaistniałej sytuacji interes społeczny zdecydowanie przeważa nad interesem strony. W interesie społecznym, tożsamym z interesem służby pozostaje, aby służbę w Policji pełnili jedynie policjanci dający rękojmię rzetelnego wywiązywania się z nałożonych na formację obowiązków.
Komendant Główny Policji uznał zarzuty odwołania za niezasadne albowiem pełnomocnik strony w prowadzonym postępowaniu był informowany przez organ o wszelkich czynnościach procesowych i dopuszczany do nich. Słusznie też organ I instancji nie uwzględnił wniosku o skorzystanie z instytucji opisanej w art. 48 § 1 oraz art. 34 § 1 k.p.a. i należycie to uzasadnił. W stosunku do [...]. P. P. nie zostało wydane orzeczenie sądowe o jego ubezwłasnowolnieniu, zatem nie wchodzą w grę przesłanki zawarte w art. 97 § 1 pkt 3 k.p.a., dotyczące utraty zdolności do czynności prawnych. Poza tym Komendant Wojewódzki Policji w G. prawidłowo zastosował jako podstawę zwolnienia art. 41 ust. 2 pkt 5 ustawy o Policji, albowiem w ważnym interesie służby pozostaje, aby służby w Policji nie pełnił policjant niezdolny do poddania się szczególnej dyscyplinie służbowej. Także słusznie nadał swojemu rozstrzygnięciu rygor natychmiastowej wykonalności, albowiem miał on na uwadze ważny interes społeczny przejawiający się szczególnym statusem i zadaniami Policji.
Reasumując organ odwoławczy stwierdził, iż biorąc pod uwagę zaistniałe okoliczności oraz stan faktyczny i prawny sprawy, w pełni zasadnym było zwolnienie [...]. P. P. z dniem [...] lutego 2013 r. ze służby w Policji na podstawie art. 4ł ust. 2 pkt 5 ustawy o Policji.
Decyzja Komendanta Głównego Policji z dnia [...] kwietnia 2013 r. stała się przedmiotem skargi wniesionej przez pełnomocnika P. P. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. Podnosząc zarzut naruszenia art. 7, art. 8 i art. 9 k.p.a. pełnomocnik skarżącego wniósł o uchylenie w całości zaskarżonego rozkazu personalnego oraz utrzymanego nim w mocy rozkazu personalnego Komendanta Wojewódzkiego Policji w G. z dnia [...] lutego 2013 r. oraz zasądzenie na rzecz skarżącego kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa prawnego wg norm przepisanych.
W uzasadnieniu skargi pełnomocnik strony podniósł, iż ww. decyzje naruszają przepisy postępowania, tj. art. 9, art. 10, art. 14 § 1 i art. 40 k.p.a. w sposób mogący mieć wpływ na wynik sprawy, a przez to i naruszają wyrażoną w art. 8 i art. 77 k.p.a. zasadę wszechstronnego i wyczerpującego wyjaśnienia okoliczności sprawy, działania w sposób wzbudzający zaufanie do organów państwa oraz zapewnienia stronie aktywnego uczestniczenia w postępowaniu mając na względzie jej słuszny interes. Bowiem w toku postępowania skarżący ustanowił pełnomocnika, który to aktywnie uczestniczył w postępowaniu składając przy zapoznaniu z aktami postępowania wnioski dowodowe. Między innymi wskutek tego, postępowanie uległo przedłużeniu na dalszy czas oznaczony. W dniu [...] lutego 2013 r. organ I instancji wydał decyzję, którą doręczył pełnomocnikowi. Jednakże organ zaniechał powiadomienia pełnomocnika
o planowanym zakończeniu postępowania oraz możliwości zapoznania się ze zgromadzonym materiałem dowodowym i złożenia wniosków dowodowych, zgodnie
z art. 10 k.p.a. W aktach sprawy natomiast zamieszczono na k. 123 notatkę datowaną na dzień 14 stycznia 2013 r., w której opisano próby telefonicznego zawiadomienia
o możliwości zapoznania się z aktami sprawy i wypowiedzenia się co do treści zgromadzonego materiału dowodowego. Organ w tak istotnej dla przebiegu postępowania sprawie, jak zapewnianie stronie czynnego udziału w postępowaniu nie dość, że odstąpił od przewidzianej w art. 14 § 1 k.p.a. pisemnej formy załatwiania sprawy, to jeszcze odstąpił od obowiązku powiadamiania o czynnościach ustanowionego w sprawie pełnomocnika (art. 40 § 2 k.p.a.), albowiem wskazał w wymienionej notatce numer telefonu. Jednak ten numer nie jest numerem telefonu pełnomocnika.
W odpowiedzi na skargę Komendant Główny Policji wniósł o jej oddalenie oraz podtrzymał argumentację przedstawioną w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Zgodnie z treścią art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.
Skarga P. P. analizowana pod tym kątem nie zasługuje na uwzględnienie.
Materialnoprawną podstawę wydania zaskarżonego rozkazu stanowił art. 41 ust. 2 pkt 5 ustawy z dnia z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji (Dz. U. z 2007 r. Nr 43, poz. 227 ze zm.), zgodnie z którym policjanta można zwolnić ze służby, gdy wymaga tego ważny interes służby. Użyty w powołanym przepisie zwrot "można zwolnić" oznacza, że tego typu działania mają charakter fakultatywny i zostały pozostawione tzw. uznaniu administracyjnemu. W orzecznictwie sądów administracyjnych jednolicie przyjmuje się, że kontrola decyzji opartej na uznaniu administracyjnym ma ograniczony zakres i sprowadza się do zbadania, czy zaskarżona decyzja nie nosi cech dowolności, tj. czy organ administracji wybrał prawnie dopuszczalny sposób rozstrzygnięcia oraz czy wyboru takiego dokonał po ustaleniu i rozważeniu okoliczności istotnych dla sprawy. Kontrola w takich przypadkach dotyczy zatem procesu wydania decyzji (spełnienia przez organ wymogów proceduralnych), ustalania stanu faktycznego jako elementu tego procesu czy wszechstronności oceny faktów. Dotyczy ona jedynie tej części treści decyzji uznaniowej, która powiązana jest z określonymi i ostrymi kryteriami prawnymi, nie obejmuje zaś tej części treści rozstrzygnięcia, która wiąże się z realizowaniem określonej polityki administracyjnego stosowania prawa (rozumienia celowości administracyjnej, czy roli słuszności w kształtowaniu treści decyzji) w ramach luzów decyzyjnych stworzonych przez podstawy decyzji uznaniowej. Kontroli sądowej podlega samo uzasadnienie decyzji uznaniowej z punktu widzenia powiązania ustaleń faktycznych z rekonstruowaną normą prawną oraz z wyrażeniami normatywnymi, określającymi przesłanki aktualizacji upoważnienia do decyzji uznaniowej (por. wyrok NSA z dnia 20 kwietnia 2010 r., sygn. akt I OSK 130/10). Sądy administracyjne nie są natomiast uprawnione do dokonywania oceny tego, w jaki sposób organy administracji wypełniają treści pozasystemowych kryteriów słusznościowych, czy celowościowych (realizacji określonej polityki stosowania prawa administracyjnego) (por. wyrok NSA z dnia 19 maja 2011 r. sygn. akt I OSK 301/11).
Prawidłowe zastosowanie art. 41 ust. 2 pkt 5 ustawy o Policji wymaga wykazania, że rozwiązanie z policjantem stosunku służbowego nastąpiło z uwagi na ważny interes służby. W powołanym artykule i innych przepisach ustawy nie zdefiniowano określenia "ważny interes służby". Nie zawarto tam też żadnych wskazówek dotyczących interpretacji tego pojęcia. Oznacza to, że istnienie przesłanki "ważnego interesu służby" musi być rozważane na tle stanu faktycznego określonej sprawy. Niezbędne jest przy tym wykazanie realnie istniejącej przyczyny lub szeregu okoliczności, czy zdarzeń świadczących łącznie o tym, że dalsze pozostawanie policjanta w służbie nie jest możliwe. Stwierdzenie nieprzydatności policjanta do służby nie musi ograniczać się do przypadków naruszenia obowiązków służbowych ani innych zachowań zawinionych lub niezgodnych z prawem. Może być ono również uzasadnione każdym innym zachowaniem policjanta w służbie lub poza nią, o ile takie zachowanie uniemożliwia kontynuowanie służby bez uszczerbku dla jej ważnych interesów (wyrok NSA z dnia 21 kwietnia 1999 r. sygn. akt II SA 426/99, LEX 47389). Pojęcie ważnego interesu służby można również łączyć z koniecznością realizacji przez struktury policyjne podstawowych zadań Policji, o których mowa w ustawie (wyrok NSA z dnia 16 marca 1995 r., sygn. akt II SA 1802/94). Ważny interes służby obejmuje więc przyczyny zarówno obiektywne (wynikające z obiektywnej sytuacji), jak i subiektywne. Może on mieć też charakter mieszany, jednak nieobjęty zakresami ustawodawczymi innych przepisów regulujących odrębne przesłanki zwolnieniowe (wyrok NSA z dnia 3 września 1993 r. sygn. akt II SA 1645/93 i z dnia 3 kwietnia 2000 r. sygn. akt II SA 2629/99). Na podstawie art. 41 ust. 2 pkt 5 ustawy o Policji można tym samym rozwiązać stosunek służbowy z policjantem, który w ocenie przełożonych nie powinien pełnić służby z przyczyn pozamerytorycznych, ale nie można zwolnić go ze służby na innej fakultatywnej lub obligatoryjnej podstawie prawnej określonej w ustawie o Policji.
W rozpoznawanej sprawie istota sporu sprowadza się do wyjaśnienia, czy w aktualnym stanie faktycznym, skarżący może pełnić służbę w Policji i czy nie przeciwstawia się temu "ważny interes służby".
Organ Policji ustalił, że skarżący cierpi na chorobę alkoholową, której przebieg wywiera negatywny wpływ na wykonywanie przez niego obowiązków służbowych. Zaistniała sytuacja nie ma charakteru krótkotrwałego i organ nie jest w stanie przewidzieć, jak długo ten stan rzeczy będzie trwał. Funkcjonariusz w 2011 r. przez 132 przebywał na zwolnieniu lekarskim. Absencja chorobowa w 2012 r. wyniosła 320 dni (liczona do dnia złożenia wniosku bezpośredniego przełożonego o zwolnienie ze służby w Policji). Skarżący po raz piąty podejmuje próbę leczenia od uzależnienia [...] w ośrodku terapeutycznym, bez bliższych prognoz i rokowań. Dwukrotnie prowadzono wobec niego postępowania dyscyplinarne za naruszenie dyscypliny służbowej, w sytuacji, gdy nie uległa jeszcze zatarciu uprzednio wymierzona kara nagany. Stwierdzono samowolne opuszczanie przez wymienionego miejsca pełnienia służby, niewykonywanie poleceń dyżurnego w zakresie obsługi procesowej zdarzenia, trudności w nawiązywaniu kontaktu z Policjantem w czasie, gdy powinien on pełnić służbę, liczne przypadki niestawiennictwa w służbie i nieinformowanie o przyczynach tego niestawiennictwa. Powyższe w ocenie organu jednoznacznie wskazuje, iż skarżący nie jest w stanie podporządkować się dyscyplinie służbowej, co w sposób negatywny wpływa na realizację zadań jednostki organizacyjnej, w której pełni służbę. Postępowanie skarżącego działa demotywująco na pozostałych funkcjonariuszy, albowiem dezorganizuje pracę oraz obarcza ich zwiększonym wymiarem obowiązków służbowych. Także Zarząd Wojewódzki NSZZ Policjantów Województwa P. uznał argumentację organu Policji za zasadną i uchwałą z dnia [...] grudnia 2012 r. nr [...], działając na podstawie art. 43 ust. 3 ustawy o Policji, przychylił się do zwolnienia skarżącego ze służby na podstawie art. 41 ust. 2 pkt powołanej ustawy.
W tym miejscu należy zaznaczyć, że Sąd nie kwestionuje w żaden sposób ważności wystawianych zwolnień lekarskich, ani też nie przeczy potrzebie ich wystawienia z uwagi długotrwały proces leczenia z uzależnienia [...] , nie ulega jednak wątpliwości, że okres pozostawania na zwolnieniach lekarskich jest znaczny i niewątpliwie wpływa nie tylko na sposób pełnienia służby przez skarżącego ale również, co wykazał organ, dezorganizująco wpływa na pracę Wydziału [...] KPP w P. Nie bez znaczenia pozostają też takie fakty, jak utrudniony kontakt ze skarżącym, zaniedbywanie obowiązków służbowych, brak zaufania innych funkcjonariuszy i przełożonych. Długotrwała nieobecność skarżącego wiąże się z koniecznością obciążania innych funkcjonariuszy pracą, którą miałby wykonywać skarżący, przez co dochodzi do kumulacji zadań wykonywanych przez jedną osobę. Oczywiście proces leczenia choroby [...], jak każda inna choroba, powinien łączyć się ze zrozumieniem przełożonych. Jednakże w niniejszej sprawie długotrwałe leczenie skarżącego nie przynosi zamierzonych rezultatów, przez to utrudnia wykonywanie ustawowych zadań Policji i legitymuje organ do sięgnięcia po radykalne rozwiązania.
Sąd w pełni podziela również pogląd organu, że niezwykle istotne z punktu widzenia interesu służby, zwłaszcza patrząc przez pryzmat przywilejów, z których korzystają policjanci, jest to, aby osoby pełniące służbę w Policji w sposób należyty wykonywały przydzielone im obowiązki. Tymczasem skarżący z uwagi na stan zdrowia, czy też inne przyczyny losowe, wykazuje brak dyspozycyjności, który niezależnie od ich przyczyny, jest w oczywisty sposób sprzeczny z interesem służby. Dlatego też okoliczność ta oraz inne wskazane powyżej okoliczności organ słusznie potraktował jako sprzeczne z ważnym interesem służby, utożsamianym z interesem społecznym, a tym samym zasadnie rozwiązał ze skarżącym stosunek służbowy nadając decyzji zwolnieniowej rygor natychmiastowej wykonalności. Zastosowanie art. 108 § 1 k.p.a. uzasadnia konieczność szybkiego usprawnienia działania komórki organizacyjnej, w której służył skarżący, zwłaszcza jeśli weźmie się pod uwagę, iż samo postępowanie administracyjne przed organem I instancji, z uwagi na leczenie funkcjonariusza, trwało pięć miesięcy. Tymczasem sprawa szczególnie skomplikowana, w świetle art. 35 § 3 k.p.a., powinna być rozpozna w ciągu 2 miesięcy.
W ocenie Sądu, zarówno organ I, jak i II instancji przeprowadził w sprawie prawidłowe i wystarczające postępowanie – zgromadził niezbędne dowody – dokumenty i przesłuchania świadków, wyjaśnił stan faktyczny w sprawie – którego skarżący nie kwestionuje i na takiej podstawie wydał rozstrzygnięcie, które w sposób wyczerpujący uzasadnił.
Odnosząc się do zarzutów skargi trudno zgodzić się z argumentacją pełnomocnika strony, iż skarżący w postępowaniu przed organami Policji nie miał zagwarantowanego prawa do czynnego udziału strony w postępowaniu. Już na etapie postępowania przed organem I instancji skarżący ustanowił pełnomocnika w osobie A. P., który zapoznawał się z aktami sprawy i składał żądanie procesowe i wnioski dowodowe, a które następnie były przez organ rozpatrywane. Sam pełnomocnik strony w skardze przyznaje, iż cyt. "W toku postępowania skarżący ustanowił pełnomocnika, który to aktywnie uczestniczył w postępowaniu składając wnioski dowodowe. Między innymi wskutek tego postępowanie uległo przedłużeniu na dalszy czas oznaczony". W postępowaniu odwoławczym skarżący był zaś reprezentowany przez zawodowego pełnomocnika. W odwołaniu od decyzji organu I instancji pełnomocnik ten przedstawił zarzuty, które zostały przez organ odwoławczy rozpatrzone, czego wyraz dano w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wprawdzie Komendant Główny Policji przed wydaniem decyzji nie zawiadomił pełnomocnika strony o możliwości wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszenia żądań, czym po części naruszył art. 10 k.p.a. Jednakże uchybienie to nie mogło mieć wpływu na końcowy wynik sprawy. Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 18 maja 2006 r., sygn. akt II OSK 831/05 (publik. ONSA i WSA 2006/6/157) zawarł tezę, że zarzut naruszenia przepisu art. 10 § 1 k.p.a. przez niezawiadomienie strony o zebraniu materiału dowodowego i możliwości składania wniosków może odnieść skutek wówczas, gdy stawiająca go strona wykaże, iż zarzucane uchybienie uniemożliwiło jej dokonanie konkretnych czynności procesowych. Tego zaś strona skarżąca w niniejszej sprawie nie wykazała.
Reasumując, w niniejszej sprawie organy orzekające nie naruszyły wymienionych przez skarżącego przepisów prawa w stopniu mającym istotny wpływ na wynik sprawy, dokonały wyczerpujących ustaleń i prawidłowo oceniły, czemu dały wyraz w uzasadnieniu decyzji, iż w stosunku do skarżącego zachodzi przesłanka z art. 41 ust. 2 pkt 5 ustawy o Policji, stąd też wydane decyzje odpowiadają prawu.
Z powyższych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na mocy art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.) orzekł jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 29.07.2026. · Źródło