II SA/Wa 1217/09
WyrokWSA w Warszawie2009-12-07
Skład orzekający: Eugeniusz Wasilewski, Iwona Dąbrowska, Ewa Grochowska-Jung
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organy dyscyplinarne mogą odmówić wznowienia postępowania dyscyplinarnego, oceniając przesłanki wznowienia przed formalnym postanowieniem o wznowieniu postępowania?Ratio decidendi
Organy dyscyplinarne nie mogą odmówić wznowienia postępowania dyscyplinarnego, oceniając przesłanki wznowienia przed formalnym postanowieniem o wznowieniu postępowania. Badanie przyczyn wznowienia jest dopuszczalne dopiero po formalnym wznowieniu postępowania, zgodnie z art. 135s ust. 1 ustawy o Policji. Negatywna ocena przesłanek wznowienia przed wydaniem postanowienia o wznowieniu jest niedopuszczalna i stanowi naruszenie przepisów.Stan faktyczny
J. L. złożył wniosek o wznowienie postępowania dyscyplinarnego zakończonego prawomocnym orzeczeniem, domagając się jego umorzenia. Komendant Wojewódzki Policji odmówił wznowienia, uznając brak przesłanki z art. 135r ust. 1 pkt 3 ustawy o Policji. Komendant Główny Policji utrzymał w mocy postanowienie organu I instancji. J. L. zaskarżył postanowienie Komendanta Głównego Policji, zarzucając naruszenie art. 135r ust. 1 pkt 3 ustawy o Policji.Rozstrzygnięcie
1. uchyla zaskarżone postanowienie i utrzymane nim w mocy postanowienie Komendanta Wojewódzkiego Policji [...] z dnia [...] marca 2009 r. 2. stwierdza, że zaskarżone postanowienie nie podlega wykonaniu w całości.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Eugeniusz Wasilewski (spr.), Sędziowie WSA Iwona Dąbrowska, Ewa Grochowska-Jung, Protokolant Sylwia Mikuła, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 7 grudnia 2009 r. sprawy ze skargi J. L. na postanowienie Komendanta Głównego Policji z dnia [...] czerwca 2009 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wznowienia postępowania dyscyplinarnego 1. uchyla zaskarżone postanowienie i utrzymane nim w mocy postanowienie Komendanta Wojewódzkiego Policji [...] z dnia [...] marca 2009 r. 2. stwierdza, że zaskarżone postanowienie nie podlega wykonaniu w całości
Wnioskiem z dnia [...] stycznia 2009 r. J. L., działając przez ustanowionego obrońcę, na podstawie art. 135r ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji (Dz. U. z 2007 r. Nr 43, poz. 277 z późn. zm.), zwrócił się do Komendanta Wojewódzkiego Policji w K. o wznowienie postępowania dyscyplinarnego zakończonego prawomocnym orzeczeniem tego organu nr [...] z dnia [...] grudnia 2008 r. i jego umorzenie na podstawie art. 135j ust. 1 pkt 4 powołanej ustawy.
Postanowieniem nr [...] z dnia [...] marca 2009 r. Komendant Wojewódzki Policji w K. odmówił wznowienia przedmiotowego postępowania dyscyplinarnego. Organ stwierdził, iż wniosek J. L. został wniesiony w terminie oraz spełnia inne wymogi formalne, jednak w sprawie nie występuje powoływana przez wnioskodawcę przesłanka do wznowienia postępowania z art. 135r ust. 1 pkt 3 ustawy o Policji.
Komendant Główny Policji, po rozpatrzeniu odwołania strony, postanowieniem nr [...] z dnia [...] czerwca 2009 r. utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie, podzielając zawartą tam argumentację. Stwierdził, iż organ I instancji prawidłowo odmówił wznowienia postępowania dyscyplinarnego z uwagi na brak zaistnienia okoliczności wyczerpujących przesłanki wymienione w art. 135r ust. 1 ustawy o Policji.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie J. L. wniósł o uchylenie powyższego postanowienia Komendanta Głównego Policji, zarzucając organowi naruszenie art. 135r ust. 1 pkt 3 ustawy o Policji.
W odpowiedzi na skargę Komendant Główny Policji wniósł o jej oddalenie, wskazując na argumenty powołane w wydanych w sprawie decyzjach.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 z późn. zm.), sądy administracyjne, o ile przepisy ustawy nie stanowią inaczej, sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, tj. przepisami prawa obowiązującego w dniu podjęcia zaskarżonego aktu lub czynności.
Skarga analizowana pod tym kątem zasługuje na uwzględnienie, jednakże z powodów całkowicie odmiennych, aniżeli podnosi skarżący. Zezwala na to treść art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.), zgodnie z którym sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany granicami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
Stosownie do treści art. 135r ust. 1 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji (Dz. U. z 2007 r. Nr 43, poz. 277 z późn. zm.), postępowanie dyscyplinarne zakończone prawomocnym orzeczeniem wznawia się, jeżeli:
1) dowody, na podstawie których ustalono istotne dla sprawy okoliczności, okazały się fałszywe;
2) zostały ujawnione istotne dla sprawy okoliczności, które nie były znane w toku postępowania dyscyplinarnego;
3) orzeczenie wydano z naruszeniem obowiązujących przepisów, jeżeli mogło to mieć wpływ na treść orzeczenia;
4) orzeczenie zostało wydane w oparciu o inną decyzję lub orzeczenie sądu, które zostały następnie uchylone lub zmienione.
Postępowanie dyscyplinarne wznawia się również na wniosek ukaranego lub obwinionego, albo w przypadku jego śmierci na wniosek członka rodziny uprawnionego do renty rodzinnej, jeżeli w wyniku orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego stracił moc lub uległ zmianie przepis prawny będący podstawą wydania orzeczenia dyscyplinarnego (art. 135r ust. 2 ustawy).
W myśl art. 135r ust. 6 powołanej ustawy, przełożony dyscyplinarny, który wydał prawomocne orzeczenie dyscyplinarne, wznawia postępowanie dyscyplinarne z urzędu lub na wniosek ukaranego lub obwinionego albo, w przypadku jego śmierci, na wniosek członka rodziny uprawnionego do renty rodzinnej. O wznowieniu postępowania dyscyplinarnego z urzędu zawiadamia się ukaranego lub obwinionego albo, w przypadku jego śmierci, członka rodziny uprawnionego do renty rodzinnej.
Zgodnie zaś z art. 135s ust. 1 ustawy o Policji, po wznowieniu postępowania dyscyplinarnego przeprowadza się czynności dowodowe ograniczone do przyczyn wznowienia, a po ich zakończeniu, stosownie do poczynionych ustaleń, wydaje się orzeczenie:
1) uchylające dotychczasowe orzeczenie i stwierdzające uniewinnienie ukaranego lub umorzenie postępowania dyscyplinarnego, albo
2 zmieniające dotychczasowe orzeczenie i wymierzające inną karę dyscyplinarną, albo
3) odmawiające uchylenia dotychczasowego orzeczenia.
Analizując powołane wyżej przepisy stwierdzić należy, iż czynności dowodowe co do przyczyn wznowienia postępowania dyscyplinarnego zakończonego prawomocnym orzeczeniem przeprowadza się dopiero po wznowieniu postępowania, na co wskazuje wyraźnie przepis art. 135s ust. 1 ustawy o Policji, zakreślając zakres tych czynności. Badanie przyczyn wznowienia postępowania jest zatem dopuszczalne wyłącznie po wznowieniu postępowania.
Przenosząc powyższe rozważania na grunt rozpoznawanej sprawy wskazać należy, iż z akt postępowania w przedmiocie wznowienia postępowania dyscyplinarnego zakończonego prawomocnym orzeczeniem nr [...] z dnia [...] grudnia 2008 r. nie wynika, aby badanie przez organy przyczyn wznowienia, podanych w treści żądania wniosku skarżącego, nastąpiło po formalnym wznowieniu postępowania. Zarówno Komendant Główny Policji, jak i organ I instancji, nie wznawiając postępowania stwierdzili, iż w sprawie nie występują przesłanki do wznowienia postępowania z art. 135r ust. 1 ustawy o Policji. Rozważanie przesłanek wznowienia postępowania bez wydania postanowienia o wszczęciu postępowania dyscyplinarnego stanowi naruszenie art. 135s ust. 1 powołanej ustawy, z którego wynika, że dopiero po wznowieniu postępowania dyscyplinarnego przeprowadza się czynności dowodowe ograniczone do przyczyn wznowienia.
Podkreślenia wymaga, iż odmowa wznowienia postępowania dyscyplinarnego jest możliwa tylko wtedy, gdy wznowienie jest niedopuszczalne z przyczyn przedmiotowych lub podmiotowych lub gdy strona złożyła żądanie z uchybieniem terminu. Przesłanką odmowy wznowienia nie może być natomiast negatywny wynik ustaleń co do przyczyn wznowienia, bowiem tego rodzaju badanie przeprowadza się dopiero w toku postępowania wznowieniowego. Ocena przyczyn wznowienia postępowania dyscyplinarnego zakończonego prawomocnym orzeczeniem, dokonana bez wydania postanowienia o wznowieniu postępowania dyscyplinarnego lub dokonana przed wydaniem takiego postanowienia jest zatem, w świetle powołanego art. 135s ust. 1 ustawy o Policji, niedopuszczalna. Oznacza ona bowiem uznanie przez organ braku materialnoprawnych podstaw do wznowienia postępowania dyscyplinarnego, co uzasadniałoby ewentualnie odmowę uchylenia dotychczasowego orzeczenia na podstawie art. 135s ust. 1 pkt 3 cytowanej ustawy. Tym samym organy wkroczyły w problematykę oceny przesłanek wznowieniowych, co było niedopuszczalne na tym etapie postępowania.
Biorąc pod uwagę powyższe rozważania, Sąd rozpoznający niniejszą sprawę uznał, iż zachodziły podstawy do uwzględnienia skargi, zaś organ, rozpatrując sprawę ponownie, winien uwzględnić wskazane uchybienia.
W tym stanie rzeczy, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie orzekł, jak w wyroku.
O wstrzymaniu wykonania zaskarżonej decyzji w całości Sąd orzekł w oparciu o art. 152 powołanej ustawy.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło