II SA/Wa 1228/17
WyrokWSA w Warszawie2018-04-10
Skład orzekający: Sławomir Antoniuk, Ewa Marcinkowska, Janusz Walawski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy uchwała zarządu dzielnicy odmawiająca zakwalifikowania do zawarcia umowy najmu lokalu mieszkalnego z zasobu gminy, oparta na kryterium metrażowym i posiadaniu tytułu prawnego do zajmowanego lokalu, została wydana z naruszeniem prawa, jeśli organ nie przeprowadził wnikliwej analizy sytuacji mieszkaniowej wnioskodawców?Ratio decidendi
Zaskarżona uchwała zarządu dzielnicy została wydana z naruszeniem prawa, ponieważ organ nie przeprowadził wnikliwej analizy sytuacji mieszkaniowej wnioskodawców, pomijając istotne okoliczności faktyczne dotyczące liczby osób zamieszkujących w lokalu i nie rozważając należycie zgromadzonego materiału dowodowego. W szczególności, organ arbitralnie przyjął, że skarżący nie spełniają przesłanki trudnych warunków mieszkaniowych, nie wyjaśniając jednoznacznie kwestii zamieszkiwania w lokalu siostrzenicy skarżących.Stan faktyczny
Skarżący, obywatele Rosji posiadający status uchodźcy, ubiegali się o zawarcie umowy najmu lokalu mieszkalnego z zasobu gminy. Zarząd dzielnicy odmówił ich zakwalifikowania, wskazując na przekroczone kryterium metrażowe (na osobę przypadało 6,58 m2 powierzchni mieszkalnej), posiadanie tytułu prawnego do zajmowanego lokalu oraz złożenie nieprawdziwego oświadczenia mieszkaniowego. Skarżący zarzucili naruszenie przepisów prawa materialnego i procesowego, twierdząc, że spełniają kryteria trudnych warunków mieszkaniowych, a ich sytuacja mieszkaniowa uległa zmianie po złożeniu wniosku.Rozstrzygnięcie
Stwierdzono nieważność zaskarżonej uchwały.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Sławomir Antoniuk (spr.), Sędziowie WSA Ewa Marcinkowska, Janusz Walawski, Protokolant starszy specjalista Małgorzata Plichta, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 10 kwietnia 2018 r. sprawy ze skarg S. A. i A. S. na uchwałę Zarządu [...] z dnia [...] czerwca 2017 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wyrażenia zgody na zakwalifikowanie do zawarcia umowy najmu lokalu - stwierdza nieważność zaskarżonej uchwały -
Zarząd [...] uchwałą z dnia [...] czerwca 2017 r. nr [...], wydaną na podstawie § 45 pkt 2, 4 i 5 i § 50 ust. 1 Statutu Dzielnicy [...] Miasta W., stanowiącego załącznik Nr [...] do uchwały Nr [...] Rady Miasta W. z dnia [...] stycznia 2010 r. w sprawie nadania statutów dzielnicom W. (Dz. Urz. Woj. Maz. z 2016 r., poz. 420), § 6 pkt 8 uchwały Nr [...] Rady Miasta W. z dnia [...] grudnia 2008 r. w sprawie przekazania dzielnicom W. do wykonywania niektórych zadań i kompetencji W. (tekst jednolity Dz. Urz. Woj. Maz. z 2016 r., poz.6725), § 4 w zw. z § 22 ust. 5 oraz § 24 ust. 1 uchwały Nr [...] Rady Miasta W. z dnia [...] lipca 2009 r. w sprawie zasad wynajmowania lokali wchodzących w skład mieszkaniowego zasobu miasta W. (Dz. Urz. Woj. Maz. Nr 132, poz. 3937 ze zm. - dalej jako uchwała z dnia 9 lipca 2009 r.), nie wyraził zgody na zakwalifikowanie do umieszczenia na liście osób zakwalifikowanych do zawarcia umowy najmu S.A. i A.S., pozostających bez stałego miejsca zameldowania, zamieszkujących przy A. [...] m [...] w W.
W uzasadnieniu uchwały organ wskazał, iż wnioskodawcy są obywatelami Rosji (narodowości czeczeńskiej) i przebywają na terytorium Rzeczpospolitej Polskiej mając nadany status uchodźcy. Do Polski przyjechali w 2005 r. i zamieszkali w Ośrodku dla Cudzoziemców w M. Jak wynika z przeprowadzonego postępowania wyjaśniającego, zainteresowani w latach 2006 - 2007 zamieszkiwali w wynajętym lokalu w P., w którym A.S. pozostał do 2012 r. S.A. wraz z dziećmi w latach 2007 - 2012 przebywała w Norwegii. Wnioskodawcy oświadczyli, że od ponad roku zamieszkują w lokalu nr [...] przy A. [...], który wynajmują odpłatnie, na podstawie umowy najmu. Powyższy lokal składa się z 2 pokoi i kuchni, powierzchnia użytkowa lokalu wynosi 38,00 m2 powierzchnia mieszkalna 26,32 m2. Wnioskodawczyni oświadczyła, że od 2 miesięcy użytkują 1 większy pokój, mniejszy pozostaje zamknięty do okazjonalnego użytkowania właściciela. Wg. oświadczenia właściciela lokalu, zainteresowani zajmują 1 pokój o powierzchni 16,40 m2. Zainteresowana oświadczyła, że miesięczne opłaty za lokal wynoszą 1600 zł. Przeprowadzone postępowanie wyjaśniające nie potwierdziło powyższego. Wizja w lokalu wykazała, że wnioskodawcy mają do swojej dyspozycji 2 pokoje. W lokalu na stałe zamieszkują 4 osoby. Na jedną osobę zamieszkująca w lokalu przypada 6,58 m2 powierzchni mieszkalnej. Dochód gospodarstwa domowego zainteresowanych wynosi 159,00 zł na osobę miesięcznie. Komisja Mieszkaniowa sprawę zaopiniowała negatywnie. Wniosek został rozpatrzony na podstawie § 4 w zw. z § 22 ust. 5 uchwały z dnia [...] lipca 2009 r. Powodem negatywnego rozparzenia wniosku stało się przekroczone kryterium metrażowego oraz posiadanie tytułu prawnego do obecnie zajmowanego lokalu. Ponadto zainteresowani złożyli nieprawdziwe oświadczenia dotyczące swojej sytuacji mieszkaniowej.
Uchwała Zarządu [...] z dnia [...] czerwca 2017 r. stała się przedmiotem odrębnych skarg wniesionych przez S.A. i A.S. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie.
W skargach swych (o tożsamej treści) skarżący zarzucili kwestionowanej w całości uchwale jej wydanie z naruszeniem przepisów prawa materialnego, tj.:
1) § 4 uchwały z dnia [...] lipca 2009 r., poprzez odmowę zawarcia umowy najmu i niezakwalifikowanie i nieumieszczenie skarżących na liście osób oczekujących na najem lokalu, pomimo spełnienia przez nich przesłanek wymienionych w ww. przepisie,
2) § 22 ust. 5 powołanej uchwały, poprzez jego bezpodstawne zastosowanie w sytuacji, gdy skarżący nie złożyli żadnych oświadczeń potwierdzających nieprawdę co do swojej sytuacji mieszkaniowej.
Ponadto skarżący podnieśli zarzut naruszenia przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, tj. § 22 ust. 2 uchwały z dnia [...] lipca 2009 r., poprzez zaniechanie poddania wnikliwej analizie możliwości zamieszkiwania skarżących w lokalu przy A. [...] m [...] w W., wybiórczą ocenę zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, zaniechanie ustalenia czy pomimo posiadania tytułu prawnego do lokalu skarżący wraz z dziećmi pozostają w trudnych warunkach mieszkaniowych.
Mając powyższe zarzuty na względzie skarżący wnieśli o stwierdzenie nieważności zaskarżonej uchwały w całości.
W uzasadnieniu swych skarg skarżący, przytaczając poglądy orzecznictwa stwierdzili, iż samo posiadanie tytułu prawnego do lokalu nie uzasadnia odmowy zakwalifikowania na listę osób oczekujących na najem lokalu mieszkaniowego. Odnosząc się do kwestii przekroczenia kryterium metrażowego skarżący wskazali, iż od września 2016 r. razem ze skarżącymi i dwójką ich dzieci zamieszkuje także ich siostrzenica G.G. Po przekazaniu tej informacji właścicielka lokalu zgodziła się udostępnić skarżącym drugi pokój w zajmowanym mieszkaniu. W konsekwencji należy uwzględnić fakt, że mieszkanie przy A. [...] m [...] w W. zajmuje 5 osób. Biorąc pod uwagę, że łączna powierzchnia pokoi w zajmowanym przez wymienione 5 osób mieszkaniu wynosi 26,32 m2,wniokodacy spełniają kryterium metrażowe wynikające z § 4 powołanej uchwały. Na jedną osobę zamieszkującą w lokalu przypada bowiem 5,26 m2.
Skarżący nie zgodzili się równie z zarzutem złożenia nieprawdziwego oświadczenia dotyczącego ich sytuacji mieszkaniowej. We wniosku o zawarcie umowy najmu lokalu na czas nieoznaczony z mieszkaniowego zasobu W. skarżący rzeczywiście wskazali, że zamieszkują w ww. lokalu w cztery osoby, a także udostępniony im został tylko jeden z pokoi. W momencie składania przedmiotowego wniosku taka była bowiem ich sytuacja. Jak skarżący wskazali podczas wizji lokalnych, ich siostrzenica zamieszkała z nimi miesiąc po złożeniu przedmiotowego wniosku, a dodatkowy pokój został im udostępniony kolejne dwa miesiące później. W żadnym momencie wnioskodawcy nie zataili ani nie złożyli nieprawdziwych oświadczeń, ani w formie pisemnej, ani ustnej. Wręcz przeciwnie, otwarcie opisywali swą rzeczywistą sytuację podczas wizji lokalnych.
W odpowiedzi na skargi S.A. i A.S. organ wniósł o ich oddalenie. W uzasadnieniu pisma procesowego pełnomocnik organu podtrzymał w całości stanowisko przedstawione w uzasadnieniu zaskarżonej uchwały.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jedn. Dz. U. z 2017 r., poz. 2188 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości m.in. przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym w świetle § 2 powołanego wyżej artykułu, kontrola ta jest sprawowana pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.
Stosownie do treści art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm. – dalej jako p.p.s.a.,) sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a.
W świetle art. 147 § 1 p.p.s.a., sąd uwzględniając skargę na uchwałę lub akt, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 5 i 6, stwierdza nieważność tej uchwały lub aktu w całości lub w części albo stwierdza, że zostały wydane z naruszeniem prawa, jeżeli przepis szczególny wyłącza stwierdzenie ich nieważności.
Zgodnie z oceną prawną wyrażoną w uchwale składu siedmiu sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 21 lipca 2008 r. sygn. akt I OPS 4/08 (publ. https://orzeczenia.nsa.gov.pl), uchwała zarządu dzielnicy W. w przedmiocie zakwalifikowania i umieszczenia na liście osób oczekujących na najem lokalu z mieszkaniowego zasobu gminy, w tym także lokalu będącego pracownią służącą prowadzeniu działalności w dziedzinie kultury i sztuki, jest aktem z zakresu administracji publicznej, o którym mowa w art. 3 § 2 pkt 6 p.p.s.a. Uchwała ta dotyczy bowiem działań organów gmin, podejmowanych w innej niż umowa prawnej formie działania administracji, a mianowicie w drodze nienormatywnych aktów ogólnych organów jednostek samorządu terytorialnego, podejmowanych w sprawach z zakresu administracji publicznej.
Przepis art. 3 § 2 pkt 6 p.p.s.a. stanowi, że kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej.
W pierwszej kolejności zauważyć należy, że w postępowaniu poprzedzającym ustalenie listy osób oczekujących na zawarcie umowy najmu lokalu z mieszkaniowego zasobu gminy nie mają zastosowania przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego, dotyczące wydawania decyzji administracyjnych, chociaż w art. 21 ust. 3 pkt 5 ustawy z dnia 21 czerwca 2001 r. o ochronie praw lokatorów, mieszkaniowym zasobie gminy i o zmianie Kodeksu cywilnego (Dz. U. z 2014 r., poz. 150 ze zm.) ustawodawca określił działania organu gminy jako "rozpatrywanie i załatwianie" wniosków o najem lokali, co wyraźnie nawiązuje do pojęć z zakresu procedury administracyjnej (por. wyrok NSA z 19 stycznia 2010 r., sygn. akt I OSK 997/09, publ.: j.w.). Nie oznacza to jednak, że podstawowe standardy określone zasadami ogólnymi Kodeksu postępowania administracyjnego, w szczególności dyspozycją art. 7 k.p.a., nie mają zastosowania do postępowania zakończonego wydaniem aktu z zakresu administracji publicznej. Powołany przepis stanowi, że w toku postępowania organy administracji publicznej stoją na straży praworządności, z urzędu lub na wniosek stron podejmują wszelkie czynności niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli.
Zaskarżoną uchwałą z dnia [...] czerwca 2017 r. Zarząd [...] nie wyraził zgody na zakwalifikowanie skarżących do umieszczenia na liście osób oczekujących do zawarcia umowy najmu lokalu mieszkalnego. W podstawie prawnej ww. uchwały organ powołał § 4 w zw. z § 22 ust. 5 i § 24 ust. 1 uchwały Rady [...] z dnia [...] lipca 2009 r. Nr [...].
W świetle postanowień § 4 pkt 1 uchwały z dnia [...] lipca 2009 r., lokale z mieszkaniowego zasobu mogą być wynajmowane osobom, które są bezdomne albo pozostają w trudnych warunkach mieszkaniowych, przy czym za trudne warunki mieszkaniowe uznaje się zamieszkiwanie w lokalu, w którym na osobę przypada nie więcej niż 6 m2 powierzchni mieszkalnej, a także zamieszkiwanie w pomieszczeniach nienadających się na stały pobyt ludzi w rozumieniu przepisów prawa budowlanego.
Postanowień § 4 pkt 1 uchwały nie stosuje się m.in. do osób pozostających w związku z warunkami mieszkaniowymi w wyjątkowo trudnej sytuacji zdrowotnej, rodzinnej lub społecznej (§ 5 ust. 2 pkt 3).
Natomiast zgodnie z § 22 ww. uchwały, który określa tryb rozpatrywania i załatwiania wniosków o zawarcie umowy najmu lokalu, wnioski osób występujących o zawarcie umowy najmu lokalu (...) wraz z oświadczeniami dotyczącymi stanu majątkowego oraz dokumentacją potwierdzającą posiadane przez te osoby tytuły prawne do lokali, powinny być składane w urzędzie dzielnicy właściwym dla miejsca zamieszkania wnioskodawcy (ust. 1).
Przy rozpatrywaniu wniosków należy poddać wnikliwej analizie: 1) dotychczasowy sposób korzystania przez wnioskodawcę z lokalu, a w szczególności przestrzeganie przez wnioskodawcę warunków określonych w umowie najmu oraz wywiązywanie się z obowiązków najemcy, 2) zamieszkiwanie wnioskodawcy i innych osób zgłoszonych we wniosku do wspólnego zamieszkiwania w lokalu za zgodą właściciela, 3) posiadanie przez wnioskodawcę i inne osoby zgłoszone do wspólnego zamieszkiwania innego tytułu prawnego do lokalu, niż wymienione w § 6 ust. 1 pkt 1, 4) rozporządzenie, przez wnioskodawcę i inne osoby zgłoszone do wspólnego zamieszkiwania, pod jakimkolwiek tytułem posiadanym prawem do lokalu, budynku mieszkalnego lub jego części w okresie ostatnich pięciu lat przed dniem złożenia wniosku, a także fakt dokonania przez te osoby zamiany lokalu, budynku mieszkalnego lub jego części na lokal kwalifikujący ich do ubiegania się o poprawę warunków zamieszkiwania w ramach mieszkaniowego zasobu, oraz dodatkowo, 5) w przypadku osób ubiegających się o najem lokalu na podstawie § 4, § 12 i § 31: a) warunki mieszkaniowe w poprzednich miejscach zamieszkania, b) warunki mieszkaniowe wstępnych, zstępnych, współmałżonka wnioskodawcy oraz osoby pozostającej we wspólnym pożyciu i uwzględnić możliwość zamieszkiwania wnioskodawcy w tych lokalach (ust. 2).
Wynikający z § 22 ust. 2 ww. uchwały obowiązek poddania wnikliwej analizie wymienionych w tym przepisie okoliczności pozostaje w korelacji z zawartą w art. 7 k.p.a. zasadą prawdy obiektywnej, z której wynika dla organu nakaz podejmowania wszelkich czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy. Wnikliwa analiza, do przeprowadzenia której obowiązany jest organ, powinna polegać na "sumiennym zgłębianiu, docieraniu do sedna rzeczy, dociekliwości" (por. Słownik języka polskiego pod red. M. Szymczak, PWN 1983, hasło "wnikliwie"). Organ zobowiązany jest zatem do zbadania wszystkich okoliczności faktycznych związanych z określoną sprawą, aby w ten sposób stworzyć jej rzeczywisty obraz i uzyskać podstawę do trafnego zastosowania przepisu prawa.
W przedmiotowej sprawie, jak wynika z uzasadnienia zaskarżonej uchwały, podstawę odmowy zakwalifikowania wniosku S.A. i A.S. stanowiła okoliczność, iż skarżący wraz z dwójką własnych dzieci zamieszkują w najmowanym mieszkaniu o powierzchni mieszkalnej (26,32 m2) przekraczającej normatyw pozwalający, w rozumieniu § 4 pkt 1 ww. uchwały, zakwalifikować ich sytuację mieszkaniową jako zamieszkiwanie w trudnych warunkach lokalowych. Skarżący bowiem mają do dyspozycji dwa pokoje (na jedną osobę przypada 6,58 m2 pow. mieszk.), a nie jeden, jak oświadczono we wniosku o najem lokalu mieszkalnego. Wobec tego wniosek skarżących nie mógł zostać rozpatrzony pozytywnie, bowiem w sprawie zostało przekroczone kryterium metrażowe, skarżący posiadają tytuł prawny do obecnie zajmowanego lokalu mieszkalnego oraz złożyli nieprawdziwe oświadczenie mieszkaniowe.
Odnosząc się do powyższego stanowiska organu nie można - w ocenie Sądu - przyjąć, że jest ono wynikiem dokonania wnikliwej analizy przesłanek określonych w § 22 ust. 2 ww. uchwały. Organ bowiem pominął szereg okoliczności faktycznych dotyczących sytuacji skarżących, istotnych z punktu widzenia podjętego rozstrzygnięcia.
W pierwszej kolejności nie sposób podzielić stanowiska, iż posiadanie tytułu prawnego w postaci umowy najmu lokalu mieszkalnego, bez względu na wielkość tego mieszkania, wyklucza zakwalifikowanie najemcy do najmu lokalu mieszkalnego z zasobu gminnego. Okoliczność, że skarżący zawarli umowę najmu lokalu przy A. [...] m [...] w W. nie jest w sprawie kwestionowana, jednakże nie powinna stanowić samodzielnego kryterium decydującego o odmowie zakwalifikowania na listę osób oczekujących na najem lokalu. Podstawowe kryterium winno bowiem stanowić ustalenie, czy zajmowany przez rodzinę skarżących lokal mieszkalny, zabezpiecza potrzeby mieszkaniowe tej rodziny. Możliwość wynajmu lokalu na czas nieoznaczony - zgodnie z powołanym wyżej § 4 pkt 1 uchwały z dnia [...] lipca 2009 r. - uzależniona jest m.in. od pozostawania wnioskodawcy w trudnych warunkach mieszkaniowych, za które uznaje się zamieszkiwanie w lokalu, w którym na osobę przypada nie więcej niż 6 m2 powierzchni mieszkalnej. Posiadanie tytułu prawnego do lokalu może stanowić podstawę odmowy najmu lokalu na czas nieoznaczony wyłącznie wtedy, gdy lokal zajmowany przez wnioskodawcę zabezpiecza jego potrzeby mieszkaniowe, a więc wtedy, gdy wnioskodawca nie znajduje się w trudnych warunkach mieszkaniowych w rozumieniu ww. przepisu.
Sądowi orzekającemu znany jest z urzędu utrwalony już pogląd Naczelnego Sądu Administracyjnego, zgodnie z którym posiadanie przez wnioskodawcę tytułu prawnego do lokalu (np. w postaci umowy najmu lokalu) stanowi podstawę odmowy uwzględnienia wniosku o najem lokalu socjalnego z mieszkaniowego zasobu W. (por. wyroki NSA: z dnia 20 stycznia 2017 r. sygn. akt I OSK 2474/16; z dnia 4 stycznia 2017 r. sygn. akt I OSK 1793/16; z dnia 16 września 2016 r. sygn. akt I OSK 1089/16; publik. www.orzeczenia.nsa.gov.pl). Pogląd ten znajduje oparcie w treści § 12 uchwały z dnia [...] lipca 2009 r., zgodnie z którym umowa najmu lokalu socjalnego (...) może być zawarta z osobą, która nie posiada tytułu prawnego do lokalu i spełnia warunki określone w § 4 pkt 1, z zastrzeżeniem § 5 ust. 2, oraz znajduje się w niedostatku. Zatem posiadanie przez osobę ubiegającą się o najem lokalu socjalnego jakiegokolwiek tytułu prawnego do lokalu wyłącza ją z grona osób ubiegających się o najem lokalu z mieszkaniowego zasobu gminy.
W niniejszej sprawie jednakże skarżący nie ubiegają się o najem lokalu socjalnego, lecz o najem lokalu mieszkalnego na czas nieoznaczony z mieszkaniowego zasobu W., do którego ma zastosowanie § 4 ww. uchwały, ustanawiający inne kryteria aniżeli określone w § 12, mianowicie bezdomność albo zamieszkiwanie w lokalu, w którym na osobę przypada nie więcej niż 6 m2 powierzchni mieszkalnej, co wypełnia przesłankę "pozostawania w trudnych warunkach mieszkaniowych". Tę zasadniczą różnicę należy wziąć pod uwagę rozstrzygając w przedmiocie umieszczenia na liście osób oczekujących na najem lokalu mieszkalnego z zasobu W.
Sąd nie podziela też stanowiska organu mówiącego o tym, że skarżący złożyli nieprawdziwe oświadczenie mieszkaniowe. Składając takowe w dniu [...] sierpnia 2016 r. skarżący, uprzedzeni o odpowiedzialności karnej z art. 286 Kodeksu karnego, oświadczyli, że zajmują jeden pokój o pow. 17 m2, natomiast drugi pokój pozostaje w wyłącznej dyspozycji właściciela lokalu mieszkalnego. W aktach sprawy (k. - 8 akt administracyjnych) znajduje się oświadczenie M.K., z którego wynika, iż lokal przy A. [...] m [...] został wynajęty rodzinie skarżącej " (...) z zachowaniem dla siebie mniejszego pokoju o powierzchni 9,92 m2. Pani S.A. wraz z rodziną zajmują duży pokój o powierzchni 16,40 m2 z kuchnią i łazienką". W świetle powyższego należy stwierdzić, iż na dzień składania przedmiotowego oświadczenia dane w nim zawarte były zgodne ze stanem faktycznym. W przedmiotowym formularzu oświadczenia nie zawarto zapisu zobowiązującego do aktualizowania danych w przypadku zmiany sytuacji rodzinnej czy mieszkaniowej wnioskodawców. Tym samym nie można twierdzi, iż zmiana okoliczności faktycznych sprawy, która nastąpiła od września 2017 r., rzutuje na prawdziwość oświadczenia mieszkaniowego złożonego miesiąc wcześniej. Tym bardziej, iż na wnioskodawców (cudzoziemców) nie nałożono pisemnie obowiązku uaktualnia tych danych.
Rozstrzygając sprawę organ całkowicie pominął zmianę istotnych okoliczności faktycznych sprawy. Z notatki służbowej z wizji przeprowadzonej w dniu [...] października 2016 r. przez pracowników Wydziału Zasobów Lokalowych w lokalu nr [...] przy A. [...] wynika, iż w tym czasie rodzina skarżących zamieszkiwała w jednym pokoju wraz z zamieszkałą od niedawna "siostrą p. S., która przyjechała do W. uczyć się". Kolejna notatka z wizji lokalowej przeprowadzonej w dniu [...] maja 2017 r. ujawnia, iż domownicy korzystają z dwóch pokoi. Wraz z wnioskodawcami i ich dziećmi lokal zamieszkiwała studiująca w Polsce siostrzenica.
Z powyższego jednoznacznie wynika, iż organ nie ustalił istotnego dla oceny spełnienia kryterium trudnych warunków mieszkaniowych (§ 4 pkt 1 uchwały z dnia [...] lipca 2009 r.) okoliczności faktycznych sprawy i arbitralnie przyjął, iż ww. lokal zamieszkują 4 osoby. Tym samym stwierdził, iż na jednego mieszkańca przyda 6,58 m2 powierzchni mieszkalnej. To twierdzenie jest co najmniej przedwczesne. Należało bowiem wyjaśnić, czy skarżący są dla G.G. najbliższą rodziną w Polsce, czy prowadzi ona wspólne ze skrzącymi gospodarstwo domowe (w rozumieniu § 1 pkt 23 uchwały z dnia [...] lipca 2009 r.) i czy przebywa w tym lokalu z zamiarem zamieszkania. W przypadku stwierdzenia, iż G.G. zamieszkuje wraz ze skarżącymi w przedmiotowym lokalu mieszalnym, wnioskodawcy spełnialiby przesłankę trudnych warunków mieszkaniowych z § 4 pkt 1 powołanej uchwały, albowiem na osobę zamieszkałą w tym lokalu przypada 5,26 m2.
Zdaniem Sądu, w celu dopełnienia obowiązku, o którym mowa w § 22 ust. 2 ww. uchwały, organ powinien przeprowadzić rzetelną ocenę sytuacji lokalowej skarżących, rozstrzygając jednoznacznie kwestię zasadniczą zamieszkiwania w tym lokalu siostrzenicy skarżących. Dopiero wówczas powinien rozważyć, czy w sprawie zachodzą przesłanki z § 4 pkt 1 powołanej uchwały z dnia [...] lipca 2009 r.
Reasumując stwierdzić należy, iż wydając zaskarżoną uchwałę organ nie wziął pod uwagę istotnych okoliczności faktycznych sprawy, nie rozważył też należycie całego zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego w świetle przesłanki z § 22 ust. 2 pkt 2 i 5 uchwały z dnia 9 lipca 2009 r. W sposób arbitralny przyjął natomiast, że skarżący nie spełniają przesłanki z § 4 pkt 1 tej uchwały.
Uwzględniając powyższe Sąd ocenił, że ustalony w sprawie stan faktyczny nosi cechy dowolności, co prowadzi do wniosku, że została naruszona zasada dochodzenia do prawdy obiektywnej. Stanowisko organu zaprezentowane w uzasadnieniu zaskarżonej uchwały wskazuje na pobieżną i wybiórczą ocenę okoliczności faktycznych, co przeczy dyspozycji zawartej w § 22 ust. 2 w związku z ust. 5 ww. uchwały. Powyższy sposób załatwienia sprawy nie spełnia także standardów obowiązujących w państwie prawa. Choć Zarząd Dzielnicy prowadząc postępowanie w przedmiotowej sprawie był zobowiązany stosować przepisy procesowe zawarte w ww. uchwale, to jednak organ władzy publicznej nie powinien tracić z pola widzenia zasad prawnych określonych w art. 6 i 7 k.p.a. Przepisy te stanowią, iż organy administracji publicznej działają na podstawie przepisów prawa, a w toku postępowania stoją na straży praworządności, z urzędu lub na wniosek stron podejmują wszelkie czynności niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli. Tych zasad, w ocenie Sądu, w niniejszej sprawie nie respektowano.
W tym stanie rzeczy zaskarżona uchwała nie mogła ostać się w obrocie prawnym.
Rozpatrując sprawę ponownie organ weźmie pod uwagę dokonaną powyżej ocenę prawną. W konsekwencji, mając na względzie procesowe i materialne przepisy uchwały z dnia [...] lipca 2009 r., w sposób jednoznaczny i niebudzący wątpliwości ustali, czy skarżący spełniają przesłanki do zawarcia umowy najmu lokalu z mieszkaniowego zasobu W.
Mając powyższe na względzie Sąd uznał, że zaskarżona uchwała wydana została z rażącym naruszeniem powyżej wskazanych przepisów procesowych powołanej uchwały Rady W. z dnia [...] lipca 2009 r., a także z naruszeniem zasad dobrej praktyki administracyjnej.
Z tych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 147 § 1 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło