II SA/Wa 1243/09

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie: Przewodniczący Sędzia WSA Andrzej Kołodziej po rozpoznaniu w dniu 29 października 2009 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi J. S. oraz J. S. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] czerwca 2009 r. nr [...] w przedmiocie odmowy udostępnienia informacji publicznej w zakresie wniosku z dnia [...] lipca 2008 r. postanawia 1) odrzucić skargę; 2) zwrócić stronie skarżącej – J. S. oraz J. S. kwotę 200 zł (dwieście złotych), tytułem zwrotu uiszczonego wpisu od skargi. Decyzją z dnia [...] kwietnia 2009 r. nr [...] znak [...], wydaną na podstawie art. 2, 6, 10 ust. 1 ustawy z dnia 06 września 2001 r. o dostępnie do informacji publicznej (t. j. Dz. U. z 2001 r. Nr 112, poz. 1198 z późn. zm.) oraz art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 z późn. zm.), po rozpatrzeniu wniosku pełnomocnika J. i J. S. z dnia [...] lipca 2008 r. (data wpływu) o udostępnienie informacji publicznej dotyczącej decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla W. z dnia [...] maja 2008 r. nr [...] dot. ogrodzenia Osiedla Z. w W., w formie kopii poświadczonej za zgodność z orygnałem, Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego dla W. odmówił wydania kopii ww. decyzji. W uzasadnieniu przedmiotowej decyzji Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego dla W. wskazał, że informacje publiczne są to informacje, które dotyczą spraw wymienionych w art. 6 ww. ustawy o dostępie do informacji publicznej, dodając, że przekroczenie tych granic jest niemożliwe przez funkcjonariuszy publicznych, gdyż udzielenie informacji w innej sprawie (np. dotyczącej działań osób fizycznych lub prawnych i składanych przez nie dokumentów) nie znajduje podstawy prawnej w cyt. wyżej ustawie. Pismem z dnia [...] maja 2009 r. pełnomocnik skarżących skierował do [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w W. odwołanie od ww. decyzji, wnosząc o jej uchylenie. W treści odwołania zarzucił organowi naruszenie art. 1 ust. 1, art. 2 ust. 1, art. 4, art. 6, art. 10 ustawy o dostepie do informacji publicznej, art. 115 § 13 pkt 5 ustawy z dnia 06 czerwca 1997 r. - Kodeks karny (Dz. U. Nr 88, poz. 553 ze zm.), art. 61 Konstytucji RP. Podniósł, iż organ I instancji bezpodstawnie uznał, że udzielenie informacji poprzez doręczenie stronom ww. decyzji nie mieści się w art. 6 ustawy o dostępie do informacji publicznej oraz nie wziął pod uwagę, że wydana decyzja jest dokumentem urzędowym dotyczącym sprawy publicznej, wydanej przez funkcjonariusza publicznego powołanego przez Prezydenta W. do sprawowania nadzoru budowlanego. Po rozpatrzeniu odwołania [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego [...] czerwca 2009 r. decyzją nr [...] utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla W. z dnia [...] kwietnia 2009 r. nr [...] znak [...]. W uzasadnieniu podniósł, iż prawo do informacji publicznej podlega ograniczeniu w zakresie i na zasadach określonych w ustawie z dnia 22 stycznia 1999 r. o ochronie informacji niejawnych (Dz. U. z 1999 r. Nr 11, poz. 95 z późn. zm.) oraz przepisach o ochronie innych tajemnic ustawowo chronionych, m. in. tajemnicy postępowania administracyjnego (art. 73-74 kpa). Dostęp do informacji ulega znacznemu ograniczeniu w świetle art. 5 ust. 1-3 oraz art. 1 ust. 2 ww. ustawy o dostępie do informacji publicznej. Tym samym informacje o postępowaniach administracyjnych mogą być udostępniane jedynie wtedy, gdy postępowanie dotyczy władz publicznych lub innych podmiotów wykonujących zadania publiczne albo osób pełniących funkcje publiczne – w zakresie tych zadań i funkcji. Zdaniem organu dostęp do informacji w sprawach rozstrzyganych w postępowaniu prowadzonym zgodnie z kpa w sprawach indywidualnych, jest w praktyce możliwy tylko wtedy, gdy strony postępowania wyrażą na to zgodę, rezygnując z prawa do ochrony prywatności lub ochrony tajemnicy przedsiębiorstwa lub zachodzi przypadek określony w art. 5 ust. 3 ww. ustawy (postępowanie dotyczy organu). W związku z powyższym organ uznał odmowę wydania kopii wnioskowanej decyzji za uzasadnioną. Pismem z dnia 21 lipca 2009 r. J. i J. S., reprezentowani przez pełnomocnika, złożyli do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] czerwca 2009 r. nr [...], wnosząc o jej uchylenie oraz uchylenie decyzji ją poprzedzającej oraz zasądzenie od organu na rzecz skarżących kosztów postępowania według norm przepisanych. Zdaniem skarżących organy nie mogą dokonywać selekcji dostępu do informacji publicznej, w ten sposób, że decyzję z [...] maja 2008 r. doręczono Spółdzielni Osiedla Z., a skarżacym jej odmówiono. Podkreślili, że decyzja z dnia [...] maja 2008 r. stanowi informację publiczną w rozumieniu art. 1 ust. 1 i art. 6 ustawy o dostępie do informacji publicznej i powinna być udostępniona stronom zgodnie z ich wnioskiem z dnia [...] marca 2008 r. Zdaniem skarżących organ II instancji bezpodstawnie powołał się na przepis art. 5 ust. 3 ustawy o dostępie do informacji publicznej, ograniczający dostep do informacji publicznej z powodu ochrony informacji niejawnych oraz o ochronie innych tajemnic ustawowo chronionych, co by mogło naruszyć ochronę danych osobowych, tajemnicę zawodową, służbową, państwową, skarbową, statystyczną, czy inną tajemnicę ustawowo chronioną bądź prawo do prywatności osoby fizycznej lub tajemnicy przedsiębiorstwa, nie wykazując na podstawie przepisów szczególnych, iż decyzja z dnia [...] maja 2008 r., co do legalności bądź nielegalności wybudowanej bramy i ogrodzenia, wymaga szczególnej ochrony prawnej oraz czyje faktycznie dobro jest chronione. Skarżący podnieśli dodatkowo, że uzasadnienie wydanych decyzji jest zbyt ogólne, niepoparte przepisami szczególnymi i dowodami. Zarzucili organom dążenie do wyłącznej ochrony interesu Spółdzielni, która wybudowała ogrodzenie i bramę bez wymaganego pozwolenia, ograniczając w ten sposób skarżącym – właścicielom domków jednorodzinnych zamieszkującym na tym osiedlu – swobodny dostęp do drogi publicznej. Skarżący uznali za nieporozumienie odwołanie się organu II instancji do treści art. 5 ust. 1-3, mającego ograniczyć skarżącym dostęp do decyzji PINB z dnia [...] maja 2008 r., z uwagi na ochronę prywatności lub ochronę tajemnicy przedsiębiorstwa, wskazując iż decyzja z dnia [...] maja 2008 r. jest informacją publiczną nie tylko dla mieszkańców osiedla, ale i dla organów samorządowych, które powinny znać stanowisko organu powołanego do kontroli zgodności budowy z prawem budowlanym. W odpowiedzi na przedmiotową skargę organ nie znajdując podstaw do odmiennej oceny podjętego rozstrzygnięcia wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z treścią art. 1 ust. 1 ustawy z dnia 06 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. z 2001 r. Nr 112, poz. 1198 ze zm.), każda informacja o sprawach publicznych stanowi informację publiczną w rozumieniu ustawy i podlega udostępnieniu na zasadach i w trybie określonych w niniejszej ustawie. Stosownie do art. 2 ust. 1 ww. ustawy, każdemu przysługuje, z zastrzeżeniem art. 5, prawo dostępu do informacji publicznej. W myśl art. 5 cyt. ustawy, prawo do informacji publicznej podlega ograniczeniu w zakresie i na zasadach określonych w przepisach o ochronie informacji niejawnych oraz o ochronie innych tajemnic ustawowo chronionych (ust. 1 ww. art.). Prawo do informacji publicznej podlega ograniczeniu ze względu na prywatność osoby fizycznej lub tajemnicę przedsiębiorcy. Ograniczenie to nie dotyczy informacji o osobach pełniących funkcje publiczne, mających związek z pełnieniem tych funkcji, w tym o warunkach powierzenia i wykonywania funkcji, oraz przypadku, gdy osoba fizyczna lub przedsiębiorca rezygnują z przysługującego im prawa (ust. 2 ww. art.). Natomiast stosownie do treści art. 22 cyt. ustawy, podmiotowi, któremu odmówiono prawa dostępu do informacji publicznej ze względu na wyłączenie jej jawności z powołaniem się na ochronę danych osobowych, prawo do prywatności oraz tajemnicę inną niż państwowa, służbowa, skarbowa lub statystyczna, przysługuje prawo wniesienia powództwa do sądu powszechnego o udostępnienie takiej informacji (ust. 1 ww. art.). Sądem właściwym do orzekania w sprawach, o których mowa w ust. 1, jest sąd rejonowy właściwy ze względu na siedzibę podmiotu, który odmówił udostępnienia informacji publicznej (ust. 3 ww. art.). Użyte w powołanym przepisie określenie "z powołaniem się" oznacza, iż wystarczy, że podmiot dysponujący taką informacją powoła się na wymieniony w tym przepisie przedmiot ochrony, aby w sprawie właściwym do orzekania był sąd powszechny i tym samym wyłączona została możliwość przeprowadzenia kontroli przez sąd administracyjny. W rozpoznawanej sprawie podstawą odmowy udostępnienia informacji publicznej było powołanie się przez organ w zaskarżonej decyzji na prawo do prywatności oraz ochronę tajemnicy przedsiębiorstwa. Sąd nie ma obowiązku badania, czy organ wydając decyzję odmawiającą udostępnienia informacji publicznej prawidłowo zastosował wskazany przepis. Już samo powołanie w zaskarżonej decyzji tego przepisu, jako podstawy odmowy, powoduje niedopuszczalność drogi sądowoadministracyjnej, zgodnie z art. 22 ustawy o dostępie do informacji publicznej. Wystarczy bowiem samo powołanie się przez podmiot dysponujący informacją publiczną na przedmiot ochrony wymieniony we wskazanym przepisie, aby wyłączyć kognicję sądu administracyjnego. Stronie skarżącej nie przysługuje zatem skarga do sądu administracyjnego, gdyż sąd ten nie jest właściwy do rozpoznawania sprawy, tym samym nie może on kontrolować prawidłowości zaskarżonej decyzji ani kwestionować zasadności wskazanej przyczyny. Skarżącym, zgodnie z treścią art. 22 ust. 1 ww. ustawy, przysługuje prawo wystąpienia z powództwem do sądu powszechnego o udostępnienie żądanej informacji. Unormowanie art. 22 ust. 1 i 3 ww. ustawy ma charakter bezwzględnie obowiązujący, tym samym, niezgodne z treścią tego przepisu, błędne pouczenie strony przez organ odwoławczy o prawie wniesienia skargi do sądu administracyjnego, nie przesądza o dopuszczalności skargi. Zgodnie z treścią art. 58 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) Sąd odrzuca skargę jeżeli sprawa nie należy do właściwości sądu administracyjnego. Sąd odrzuca skargę postanowieniem. Odrzucenie skargi może nastąpić na posiedzeniu niejawnym (§ 3 ww. art.). W związku z powyższym Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 i § 3 powołanej ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji postanowienia. O zwrocie wpisu od skargi Sąd orzekł na podstawie art. 232 § 1 pkt 1 lit. a i § 2 powołanej ustawy.